ارتباط تنگاتنگ والدین با فرزندان راهکاری برای پیشگیری از اعتیاد فرزندان

یک پژوهشگر حوزه اعتیاد تغییرات جسمی و روانی، زیستی و ژنتیکی، همسالان، خانواده و نبود آگاهی و اطلاعات را از عوامل موثر بر گرایش نوجوانان به اعتیاد برشمرد و ارتباط تنگاتنگ والدین با نوجوان را از روش‌های مهم پیشگیرانه خواند که نوجوان احساس ایمنی کرده و حرف‌های خود را راحت با والدینش بیان می‌کند.

کد خبر: ۱۸۲۸۳۴

تاریخ: ۱۵ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۵:۵۰

دکتر محمدحسن فرهادی با اشاره به خطرات گرایش نوجوانان به اعتیاد بر لزوم شناخت این دوره حساس تاکید کرد و گفت: نوجوانی دوره‌ای از رشد و تکامل انسان است که از سن  10-12 سالگی شروع شده و تا 21-22 سالگی ادامه پیدا می‌کند، این دوران دارای ویژگی‌های خاصی است و به دلیلِ همین ویژگی‌های خاص، نوجوان همواره در معرض آسیب‌های مختلفی قرار دارد.

وی ادامه داد: از جمله ویژگی‌های این دوران، تغییراتی است که در نوجوان رخ می‌دهد و شامل تغییرات جسمی، زیستی، شناختی و روانی است.

اگر بخواهیم هر یک از این تغییرات را به طور مختصر توضیح دهیم می‌توان گفت که تغییرات جسمی یا زیستی تغییراتی است که در کل بدن نوجوان رخ می‌دهد و شامل تغییرات هورمونی است و با شروع سن نوجوانی در دختران و پسران علائم آن آغاز می‌شود.

این پژوهشگر حوزه اعتیاد تصریح کرد: در این دوره، هورمون‌های جنسی آزاد می‌شوند و این هورمون‌ها همچنان که باعث رشد و تکامل نوجوان می‌شوند اثراتی را همچون پرخاشگری بر نوجوان باقی می‌گذارند، این اثرات بیمارگونه تلقی نمی‌شوند بلکه اثرات فیزیولوژی در بدن هستند.

فرهادی ادامه داد: در کنار رشد زیستی و فیزیولوژی در بدن نوجوان، رشد شناختی هم در حال اتفاق افتادن است و به مرور، حافظه، پردازش اطلاعات و استدلال در حال شکل‌گیری است و تفکر انتزاعی در نوجوان شکل می‌گیرد. درکنار رشد شناختی، رشد روانی وجود دارد که همزمان با رشد فیزیکی رخ می‌دهد. اگر امور تربیتی توسط پدر و مادر و مدرسه به نوجوان به درستی انجام نشود، رشد شناختی و رشد روانی اجتماعی مختل خواهند شد.

وی افزود: نوجوان باید در این سن به پختگی روانی و اجتماعی برسد و این مستلزم آن است که جامعه و خانواده زمینه را برای وی فراهم کنند تا بتواند درست تصمیم گیری کند. این بدان معناست که همزمان با رشد شناختی، روانی و اجتماعی، نوجوان هویت خود را می‌شناسد و می‌تواند در تصمیم‌گیری، استدلال و قضاوت به طور مستقل اقدام کند. اگر جامعه و خانواده شرایط را برای نوجوان مهیا نسازند وی تحت تاثیر گروه همسالان قرار می‌گیرد و آماده انجام هر نوع رفتار غیرعقلانی می‌شود.

این پژوهشگر اعتیاد گفت: عوامل زیستی و ژنتیکی از جمله عوامل موثر بر ابتلا نوجوان به اعتیاد است، پدر و مادری که معتاد باشند احتمال ابتلای فرزندشان به اعتیاد زیاد می‌شود، کسانی که در خانواده اعتیاد دارند بر روی افراد دیگر خانواده هم تاثیر می‌گذارند. در واقع زمینه ژنتیکی این افراد باعث می‌شود آنها مستعد سوء مصرف مواد باشند ولی این نکته را باید در نظر داشت که این عوامل ژنتیکی خود به خود منجر به اعتیاد نمی‌شوند بلکه در کنار عوامل اجتماعی و زیستی می‌توانند باعث شوند این افراد شرایط و آمادگی بیشتری در جهت روی آوری به مخدر داشته باشند.

فرهادی در ادامه؛ از دیگر عوامل ابتلای نوجوانان به اعتیاد را عوامل "خانوادگی" نام برد و گفت: در عوامل خانوادگی به مصرف مواد مخدر و دخانیات توسط پدر و مادر یا سایر اعضای خانواده می‌توان اشاره کرد که خطر افزایش سوء مصرف مواد توسط فرزندشان را بالا می‌برد.

وی بیان داشت: "همسالان" از دیگر عوامل مهم ابتلای نوجوان به اعتیاد است؛ پدر و مادر حتما باید بدانند که دوره نوجوانی دوره کمتر شدن ارتباط نوجوان با خانواده و افزایش پیوندهایش با همسالان است و نمی‌شود او را محدود کرد، خانواده باید بر فرزند نظارت داشته باشد و از امر و نهی اضافی بپرهیزد، اگر با موردی در بین دوستان فرزندش برخورد کرد ورود کرده و ارتباط را قطع کند و نوجوان خود را راهنمایی نماید.

استاد دانشگاه جامع علمی کاربردی علوم بهزیستی و توانبخشی گفت: همسالان از سه روش روی دوستانشان تاثیر می‌گذارند و باعث روی آوردن آنها به مواد مخدر شوند اول اینکه خودشان الگوی مصرف باشند، نوجوان چون در این دوران دوست دارد الگو برداری کند به دنبال مصرف مواد می‌رود تا همانند دوستش باشد. دوم اینکه نگرش گروه همسالش نسبت به مواد مخدر مثبت باشد در نتیجه مصرف مواد را عیب و عار نمی‌دانند بلکه یک هنجار تلقی می‌کنند و نکته سوم این است که گروه همسالان نوجوان را تحت فشار می‌گذارند که حتما یکبار مواد را امتحان کند.

فرهادی افزود: روش‌های فرزندپروری نیز در ابتلای نوجوان به اعتیاد تقش دارند، در خانواده هایی که روش فرزند پروری آنها "آسان‌گیری" است و فرزند در این خانواده‌ها حکومت می‌کند خطر ابتلای وی به اعتیاد بیشتر است، زیرا خانواده هیچ کنترلی بر فرزند خود ندارد همچنین در خانواده‌هایی که بسیار سخت‌گیری می‌کنند و شرایط سختی را برای فرزندان به وجود می‌آورند، خطر ابتلای فرزند به سوء مصرف مواد بیشتر است. پس محیط خانواده با توجه به شرایط فعلی زندگی اجتماعی باید از تعادل برخوردار باشد نه مستبد باشد و نه آسان‌گیر.

وی با اشاره به روش‌های پیشگیرانه در دنیا افزود: آموزش مهارت فرزندپروری به والدین از روش‌های پیشگیرانه در دنیا است که چطور باید با فرزند مدارا و رفتار کرد. همچنین آموزش مهارت‌های زندگی و اجتماعی به فرزند و والدین از دیگر روش‌های پیشگیرانه است که باید مورد توجه مسئولان امر قرار گیرد.

به گزارش روابط عمومی ستاد مبارزه با مواد مخدر ، این درمانگر و پژوهشگر حوزه اعتیاد یادآور شد: ارتباط تنگاتنگ و دلبستگی والدین با نوجوان از دیگر روش‌های پیشگیرانه است که نوجوان در آن احساس ایمنی می‌کند و می‌تواند حرفهای خود را راحت با والدینش بیان کند.

فرهادی گفت: گرایش نوجوانان به مواد مخدر بیشتر به دلیل عدم آگاهی، نداشتن اطلاعات و تبلیغات غلط است، یعنی مافیای مواد مخدر با تبلیغات اغواکننده اینطور بیان می‌کنند که مثلا ماده "گل" اصلا اعتیادآور نیست؛ در صورتی که گل نوعی از حشیش است و بسیار آسیب‌زا می‌باشد.

وی خاطر نشان کرد: باید دستگاه‌های پیشگیرانه بیشتر روی این مسئله کار کنند و اطلاعات را در جامعه به روز کنند و در اختیار اقشار مختلف جامعه قرار دهند تا باورها و اطلاعات غلط در نوجوان و جوان شکل نگیرد و به راحتی به سمت مواد مخدر کشیده نشوند.

انتهای پیام