معاون وزیر بهداشت اعلام کرد

آماده‌باش پرستاران درباره کروناویروس / کمبود پرستار؛ معضلی جهانی

معاون پرستاری وزیر بهداشت ضمن تاکید بر اینکه هنوز موردی از کروناویروس جدید در ایران گزارش نشده و البته باید در این زمینه در آماده‌باش باشیم، گفت: در این راستا پس از جلسه با معاونت درمان، دستورالعملی به کلیه دانشگاه‌های علوم‌پزشکی ارسال شد تا پرستاران و بویژه پرستاران کنترل عفونت‌ها در جریان آن باشند.

کد خبر: ۳۲۴۳۹۷

تاریخ: ۱۹ بهمن ۱۳۹۸ - ۱۴:۵۱

دکتر مریم حضرتی در نشستی خبری به مناسبت ایام دهه فجر در وزارت بهداشت، ضمن تبریک این ایام، گفت: سال ۲۰۲۰ توسط سازمان بهداشت جهانی سال پرستاری و مامایی با هدف گسترش پوشش سلامت نام‌گذاری شده است که نشان از اهمیت پرستاری در جامعه دارد.

وی در ادامه به تغییرات جهانی و بروز پیری در جهان، اشاره کرد و گفت: در جهان هر ماه یک میلیون نفر به سن بالای ۶۰ سال می‌رسند، تا سال ۲۰۲۵ حدود ۱.۲ میلیارد نفر بالای ۶۰ سال خواهند بود و این روند تا سال ۲۰۵۰ به سمتی می‌رود که برای اولین بار در این سال در جهان، جمعیت سالمندان از کودکان بیشتر خواهد شد.

وی در خصوص رشد سالمندی در ایران، اظهار کرد: از سال ۴۵ تا سال۹۰ جمعیت سالمندی ۴ برابر شد؛ به شکلی که اکنون جمعیت سالمندی ایران ۹.۲ درصد است و تا ۳۰ سال آینده جمعیت سالمندی به ۲۵ درصد خواهد رسید؛ یعنی از هر ۴ نفر یک نفر بالای ۶۰ سال خواهد بود.

حضرتی افزود: سالمند بیمار نیست، اما نیاز به مراقبت فراوان دارد. رشد سالمندی و بروز بیماری‌های غیر واگیر مانند سرطان‌ها، سکته‌های قلبی و مغزی و... باعث شده بیشترین درصد اشغال تخت‌ها مربوط به بیماری‌های مزمن است که اهمیت تقویت پرستاری در منزل و مراکز مراقبت طولانی در منزل را نشان می‌دهد.

وی با بیان اینکه طی ۱۰ سال آینده پرستاری جزو پنج شغل برتر دنیا خواهد بود، افزود: به همین دلیل اقبال از رشته پرستاری اقزایش یافته است. ۴۰ سال گذشته، ۷۵ درصد نیروهای ما بهیار بودند، اما اکنون بیش از ۷۵ درصد نیروهای پرستاری ما کارشناس پرستاری هستند. اکنون ۱۴۰ دانشکده پرستاری، ۲ هزار عضو هیئت علمی، ۴۴ هزار دانشجوی پرستاری، ۱۱هزار فارغ‌التحصیل رشته پرستاری در سال داریم و رتبه دوم منطقه در تولید علم را داریم؛ تا جایی که ۲۵ درصد تولید علم کشور توسط پرستاران صورت می‌گیرد.

آماده‌باش درباره کروناویروس جدید

حضرتی در ادامه صحبت‌هایش درباره بیماری کروناویروس در چین و تعدادی از کشورهای دیگر، با تاکید بر این نکته که تاکنون حتی یک‌مورد ابتلا به این بیماری در ایران گزارش نشده است، گفت: البته این موضوع حاکی از این نیست که از ابتلا به ویروس مصون هستیم، بلکه باید آماده باش باشیم. در این راستا پس از جلسه با معاونت درمان، دستورالعملی به کلیه دانشگاه‌های علوم‌پزشکی ارسال شد تا پرستاران و بویژه پرستاران کنترل عفونت‌ها در جریان آن باشند.

وی در خصوص مصرف ماسک برای جلوگیری از انتقال بیماری کروناویروس، گقت: نباید وحشت‌زایی کنیم و تنها کسانی باید از ماسک n95 استفاده کنند که در معرض خطرات تنفسی بیماری باشند که خوشبختانه تا کنون نیز موردی از ابتلا به کروناویروس نداشتیم.

کمبود پرستار؛ معضلی جهانی است

وی گفت: طبق تحقیقات صورت گرفته به ازای هر 10 درصد نیروی پرستاری که به علت بازنشستگی و یا سایر علل از سیستم کاری خارج می‌شوند، احتمال مرگ و میر در بیماران 12 درصد افزایش پیدا می‌کند. البته این کمبود پرستار متوجه تمام دنیا است؛ به شکلی که سازمان بهداشت جهانی از آن به عنوان یک معضل جهانی یاد می‌کند.

پیگیری اصلاح نظام پرداخت پرستاران

معاون پرستاری وزارت بهداشت ادامه داد: مشکل دیگر پرستاران اصلاح نظام پرداخت است که  به دنبال اصلاح آن هستیم و در این راستا کارگروهی تخصصی با حضور معاونت توسعه، معاونت پرستاری و معاونت درمان تشکیل شده است تا بیشتر بر این موضوع همفکری کنیم. درخواست پرستاران این است که کار از کارانه جدا شود و همچنین منبع اضافه کار از منبع کارانه نیز جدا باشد که این موضوع بسیار مهمی است که اکنون در برخی از دانشگاه‌ها به آن توجه نمی‌شود.

معوقات کارانه و اضافه کار پرستاران

حضرتی در خصوص میزان معوقات فعلی پرستاران گفت: حداکثر معوقه قابل قبول سه ماه است. اکنون در خصوص کارانه از 14 ماه معوقه به 7 ماه رسیده‌ایم و اضافه کار پرستاران از 18 ماه معوقه به 12 ماه کاهش یافته است. البته این میزان باید اصلاح شود و به کمتر از این عدد برسیم. توجه کنید که در بسیاری از دانشگاه‌ها نیز پرداخت اضافه کار و کارانه به روز است، اما متوسط کشوری موجود چیزی بود که عنوان شد.

وی با اشاره به اهمیت جذب و نگاهداشت پرستاران در مناطق محروم گفت: یکی از این راه‌ها پانسیون‌های پرستاری است که چون در مناطق محروم وجود ندارد، اکنون بیمارستان‌هایی وجود دارد که پزشک، تجهیزات و سایر وسایل لازم را دارد اما پرستاری در آن وجود ندارد.

وی دیگر اقدام معاونت پرستاری را تهیه و تدوین استاندارد خدماتی و راهنمایی بالینی معرفی کرد و گفت: تاکنون فقط خدمات پرستاران در بیمارستان‌ها تعریف شده بود، اما از این به بعد پرستار تنها نباید در بیمارستان‌ها خدمت کند، بلکه باید به دنبال جامعه محور کردن خدمات پرستاری نیز باشیم. خوشبختانه از 40 سال گذشته اقداماتی برای تربیت پرستاران جامعه محور انجام دادیم و در این خصوص به مشکلی برنخواهیم خورد. در همین زمینه می‌توانیم از این نیروها در طرح هر خانه یک پایگاه سلامت استفاده کنیم.

مراقبت در منزل برای شش بیماری مزمن

معاون پرستاری وزارت بهداشت همچنین به اهمیت استفاده از پرستاران در مراکز مراقبت در منزل برای شش بیماری مزمن اشاره کرد و افزود: از آن جایی که بیشترین ضریب اشغال تخت‌های بیمارستانی توسط بیماران مزمن اتفاق می‌افتد، استانداردهای پرستاری در منزل را تدوین کرده و آن را به شورای عالی بیمه ارسال کرده‌ایم تا این موضوع از آن مبادی پیگیری شود.

معاونت پرستاری وزارت بهداشت در ادامه سخنان خود به تصویب آیین‌نامه مراقبت‌های طولانی مدت اشاره کرد و گفت: برخی از بیماران هستند که نمی‌توانیم در منزل از آنها مراقبت کنیم و در بیمارستان‌ها در همین راستا مراکزی تحت عنوان مرکز مراقبت طولانی مدت ایجاد می‌شود که آیین‌نامه آن در معاونت ما نوشته شده و به زودی ابلاغ خواهد شد.

برگزاری آزمون صلاحت حرفه‌ای پرستاران

وی به برگزاری آزمون صلاحیت حرفه‌ای پرستاران در سال جاری اشاره کرد و گفت: امسال برای اولین بار در تاریخ پرستاری ایران این آزمون برگزار خواهد شد. تاکنون بیش از 30 هزار نفر از پرستاران دارای پروانه صلاحیت حرفه‌ای هستند. طبق آیین‌نامه صلاحیت حرفه‌ای این آزمون برای فارغ التحصیلان پس از سال 96 در تاریخ 23  اسفند ماه امسال اجرا می‌شود که در پی آن بیش از 10 هزار نفر با همکاری سازمان سنجش آزمون خواهند داد.

حضرتی در خصوص توانمندسازی پرستاران در زمینه مدیریت بحران و بلایا خاطر نشان کرد: حدود 100 پرستار از سطح کشور انتخاب شده و طی سه دوره آموزش پودمانی، آموزش دیدند تا هنگام بروز بحران بتواند فعالیت کنند.

وی افزود: از دیگر اقدامات ما اجرای دوره‌های آموزشی برای بخش‌های ویژه، سوختگی و ... در مناطق محروم بود که با همکاری سه دانشگاه علوم پزشکی تهران، ایران و شهید بهشتی صورت گرفت. در این راستا 18 دوره تخصصی و مهارتی برای آموزش مداوم پرستاران انجام شد که به زودی ابلاغ خواهد شد.

معاون پرستاری وزارت بهداشت افزود: اکنون 850 مرکز فعال مراقبت در منزل داریم و 550 مرکز دیگر هم موافقت کرده‌اند تا به این مراکز اضافه شوند.

وی ضمن تبریک مجدد ایام دهه فجر گفت: در این ایام 50 مرکز مشاوره پرستاری، 20 مرکز پرستاری آموزش به بیماران، 2 مرکز مراقبت تسکینی برای بیماران مبتلا به سرطان و یک مرکز جامع مراقبت از بیماران ام اس اختصاص خواهد شد.

طرح پرستار پیگیر در بیمارستان‌ها

وی همچنین به طرح پرستار پیگیر در بیمارستان‌ها اشاره کرد و گفت: تاکنون نیز برخی از پرستاران بیماران مزمن را آموزش داده و جویای احوال آنها بودند، اما در این طرح که به صورت پایلوت در دو دانشگاه اجرا می‌شود قصد داریم تا یک واحد پرستاری در بیمارستان‌ها پیگیر بیماران مزمن ترخیص شده باشند.

نقشه راه پرستاری کشور در افق 1404

معاون پرستاری وزارت بهداشت در ادامه به نقشه راه پرستاری کشور در افق 1404 اشاره کرد و افزود: این نقشه راه ظرف مدت دو سال تدوین شد و هفته گذشته توسط وزیر بهداشت از آن رونمایی شد تا به عنوان یک سند بالادستی جزو دستور کار قرار گیرد. همچنین توانستیم در عرض دو سال اولین کتاب پرستاری ایران در یک نگاه را که اشاره‌ای به تاریخ مدون پرستاری در ایران دارد، تدوین کنیم.

حضرتی بر لزوم استانداردسازی ثبت گزارشات پرستاری تاکید کرد و گفت: در راستای الکترونیک شدن خدمات در نظام سلامت باید موضوع گزارش نویسی پرستاران نیز به شکل الکترونیک پیگیری شود تا پرستار مجبور نشود برای ارائه گزارش از بالین بیمار فاصله بگیرد.

سرانجام حذف سامانه قاصدک

وی در ادامه در رابطه با حذف سامانه قاصدک گفت: امیدواریم تا پایان اسفند ماه این سامانه حذف شود، اما دقت کنید پس از حذف آن نیاز به مدل محاسباتی جایگزین داریم که باید برای آن نیز فکری شود.

پرستاری، شغلی سخت و زیان آور است، اما...

وی در خصوص موضوع سختی کار پرستاران خاطر نشان کرد: پرستاری شغلی سخت و زیان آور است، اما تا زمانی که کمبود نیرو وجود دارد نمی‌توانیم به شکلی کامل قانون سختی کار پرستاران را اجرا کنیم؛ البته امیدواریم اگر ضریب جذب نیرو به همین شکل طی شود این مشکل نیز به زودی برطرف شود.