مغایرت‌های آیین‌نامه‌ای و ایمنی در حادثه کلینیک سینا اطهر

در پی حادثه حریق کلینیک سینا اطهر در شب گذشته، مشاور رییس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی با اشاره به وضعیت ایمنی سازه‌ای بیمارستان‌ها و مراکز درمانی کشور، گفت: هیچ‌گاه در بیمارستان شاهد نگهداری سیلندرها و کپسول‌های گاز زیر اتاق عمل نیستیم؛ زیرا این موضوع یکی از مغایرت‌های ایمنی ما در بیمارستان‌ها محسوب می‌شود، اما می‌بینیم که در مرکز سینا اطهر دقیقا این اتفاق افتاده و کپسول‌های اکسیژن زیر قسمت جراحی نگهداری می‌شدند.

کد خبر: ۳۵۲۷۱۸

تاریخ: ۱۱ تير ۱۳۹۹ - ۱۲:۳۷

به دنبال حادثه حریق کلینیک سینا اطهر در شب گذشته، دکتر علی ماهر با اشاره به وضعیت ایمنی مراکز درمانی و بیمارستان‌های کشور، گفت: به طور کلی در کشور وضعیت مناسبی از نظر سازه‌ای و ایمنی ساختمان‌ها در بخش سلامت نداریم. باید توجه کرد که بیش از ۵۰ درصد ساختمان‌های بیمارستان‌های کل کشور بیش از ۴۰ سال عمر دارند که اصلا برای بیمارستان وضعیت مناسبی نیست. حال وقتی این شرایط به سایر مراکز درمانی و مراکز جراحی محدود هم تعمیم می‌یابد، شرایط بدتر هم می‌شود. متاسفانه حادثه حریق شب گذشته نیز در یک مرکز جراحی محدود رخ داده که به نظر می‌آید بسیاری از آیتم‌های آیین‌نامه ایمنی بیمارستان‌ها و مراکز درمانی در این مرکز رعایت نشده بود.

۶۰ درصد از تخت‌های بیمارستانی تهران بیش از ۴۰ سال عمر دارند

وی افزود: در تهران وضع ما از نظر ایمنی بیمارستان‌ها و مراکز درمانی بدتر است؛ چراکه بیش از ۶۰ درصد از تخت‌های بیمارستانی در تهران بیش از ۴۰ سال عمر دارند و این یعنی اینکه طبیعتا استانداردهای امروزی را ندارند. در عین حال بعد از انقلاب، بیمارستان دانشگاهی جدیدی در تهران در نساختیم. البته در بخش خصوصی بیمارستان‌هایی ساخته شده است، اما اینکه این بیمارستان‌ها تا چه حد آیین‌نامه‌ها را رعایت می‌کنند و چقدر تغییرات پس از افتتاح اعمال کرده‌اند، مشخص نیست.

اعتباربخشی بیمارستان‌ها برای ایمنی ساختمانی کمرنگ شده است

ماهر ادامه داد: یکی از بخش‌هایی که باید جلو بروز حوادث اینچنینی را بگیرد، حوزه اعتباربخشی است که در دو سال گذشته در بخش ایمنی ساختمانی بیمارستانی تقریبا کمرنگ شده است. در حوزه نظارت بر ایمنی سازه‌ای سایر مراکز مانند مراکز تصویربرداری و یا مراکز جراحی محدود که با تعجب ظاهرا هر دو این موارد در کلینیک سینا اطهر وجود داشته که به نظر من  از لحاظ کارشناسی شدنی نیست، متاسفانه فقط در زمان افتتاح مراکز وضعیت آن‌ها از نظر انطباق با آیین‌نامه چک می‌شود. اگر وزارت بهداشت در زمان افتتاح موارد را به درستی چک کرده و نظارت درستی داشته باشد، بعد ممکن است تغییراتی در آن مراکز رخ دهد که خیلی مورد رصد نیست. زیرا متاسفانه چیزی با عنوان اعتباربخشی مراکز تصویربرداری و یا مراکز جراحی محدود در ایران نداریم.

مراکز جراحی محدود نظارت می‌شوند؟

مشاور رییس دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی درباره نحوه نظارت بر مراکز درمانی مانند مراکز تصویربرداری و یا جراحی محدود، اظهار کرد: در مواردی که شکایتی از مراکز رخ دهد، این مراکز مورد نظارت قرار می‌گیرند. همچنین در زمان تمدید پروانه‌های این مراکز نیز باید مورد نظارت قرار گیرند، اما باید توجه کرد که تعداد ناظران ما به نسبت مراکز بسیار کم است و احتمال اینکه نتوانند این نظارت را انجام دهند، زیاد است.

اعتباربخشی بیمارستان‌ها هر دو سال یکبار!

ماهر با بیان اینکه بیمارستان‌ها باید هر سال مورد اعتباربخشی قرار گیرند، گفت: متاسفانه طی چند سال اخیر اعتباربخشی سالانه به اعتباربخشی در هر دو سال یکبار افزایش یافت و اکنون هم به دلیل جریانات کرونا و در عین حال تغییر مداوم چندین مدیرکل در حوزه اعتباربخشی باعث شد که کار عقب بیفتد، اما مساله اصلی این است که در حوزه مراکز جراحی محدود اصلا اعتباربخشی را آغاز نکردیم. قرار بود این کار در دوره وزارت آقای دکتر هاشمی انجام شود، اما متاسفانه این اتفاق نیفتاد.

وی تاکید کرد: در عین حال به نظر می‌رسد که هیچ یک از مواردی که در زمینه مدیریت خطر در اعتباربخشی مطرح است،  در مراکز جراحی محدود وجود ندارد و استانداردهای اعتباربخشی، خطرات مرتبط با مراقبت بیمار، کادر پزشکی و کارکنان، بحث عفونت‌ها و... بحث‌هایی است که برای آن‌ها در اعتباربخشی برنامه داریم، اما متاسفانه در مراکز جراحی محدود و تصویربرداری مکانیزمی برای ارزیابی این موارد نداریم. این ارزیابی‌ها در قالب اعتباربخشی در بیمارستان‌ها مورد توجه قرار می‌گیرد، اما در سایر مراکز درمانی اینطور نیست.

بیمارستان‌های فرسوده؛ آتش زیر خاکستر

ماهر با بیان اینکه متاسفانه با توجه به فرسودگی بیمارستان‌ها و مراکز درمانی در کشور اگر در بیمارستان چنین اتفاقاتی داشته باشیم، تلفات‌مان بسیار بیش از این است، گفت: البته به دلیل انجام اعتباربخشی در بیمارستان‌ها مغایرت‌های آیین‌نامه‌ای احتمالی در حوزه ایمنی رفع می‌شود. به عنوان مثال هیچ‌گاه در بیمارستان شاهد نگهداری سیلندرها و کپسول‌های گاز زیر اتاق عمل نیستیم. زیرا این موضوع یکی از مغایرت‌های ایمنی ما در بیمارستان‌ها محسوب می‌شود، اما می‌بینیم که در مرکز سینا اطهر دقیقا این اتفاق افتاده و کپسول‌های اکسیژن زیر قسمت جراحی نگهداری می‌شدند. البته باید گزارش رسمی و کارشناسی درباره علت این حادثه تهیه شود، اما اقداماتی مانند نگهداری گازهای طبی در زیر اتاق عمل و یا تجمیع  مرکز جراحی محدود و تصویربرداری در یک مرکز نیز در بروز چنین حوادثی موثر است.

زنگ خطر برای مراکز پزشکی هسته‌ای

ماهر درباره راهکار پیشگیری از بروز حوادث مشابه، گفت: راهکار اصلی این است که مراکز جراحی محدود و مراکز تصویربرداری باید حتما مورد اعتباربخشی قرار گیرند. در عین حال ما مراکز طب هسته‌ای هم داریم که زیر نظر دانشگاه‌ها قرار دارند و از آنجایی که این مراکز چشمه رادیواکتیو دارند، اگر در آن‌ها اتفاقی بیفتد، ممکن است نشر رادیواکتیو اتفاق بیفتد که بسیار خطرناک‌تر است و باید این مراکز هم مورد اعتباربخشی قرار گیرند.

انتهای پیام