افسانه شجریان کیست؟/ بیوگرافی دختر استاد شجریان

افسانه شجریان دومین دختر استاد فقید، محمدرضا شجریان است که در طول دروه بیماری، نزدیک‌ترین فرد به او بود.

کد خبر: ۳۷۲۳۲۶

تاریخ: ۱۹ مهر ۱۳۹۹ - ۲۰:۱۸

هفته گذشته ایران اسطوره موسیقی، محمدرضا شجریان را برای همیشه دست داد. شجریان پس از تحمل یک دوره طولانی مدت بیماری، سرانجام روز پنجشنبه، ۱۷ مهرماه دار فانی را وداع گفت و ایران را سوگوار کرد. او در حدود ۵ سال در نبرد با بیماری سرطان بود و در طول این مدت فرزندان به مراقبت از پدر مشغول بود. اما این فرزندان و شاید زحمتکش‌ترین آن‌ها در زیر سایه نام همایون، فرزند هنرمند و دوست‌داشتنی استاد بودند و هرگز شانسی برای قدردانی از آن‌ها محیا نشد.

افسانه شجریان دومین فرزند محمدرضا است که یاور و همپای همیشگی او در طول دوران بیماری و درمان بود. او پس از تحمل سختی‌ها و مشقت‌های نگهداری از عزیز در بند بیماری، حالا در سوگ از دست دادنش، سیاه پوش شده است. در ادامه با هم نگاهی خواهیم داشت به افسانه شجریان و زندگی او.

بیوگرافی افسانه شجریان

افسانه حاصل ازدواج اول محمدرضا شجریان با فرخنده گل افشان است. او پس از فرزانه (راحله)، دومین فرزند خانواده است. حاصل این ازدواج دو فرزند دیگر، داشت که همایون و مژگان بودند. شجریان البته در سال ۷۰ از همسر اول خود جدا شد و یک سال بعد با کتایون خوانساری ازدواج کرد و در سال ۷۶ صاحب دومین فرزند پسر خود، یعنی آریان شد.

افسانه شجریان، متولد ۱۸ اردیبهشت ۱۳۴۴ در تهران است و همانطور که گفته شد دو خواهر به نام‌های فرزانه و مژگان و دو برادر به نام‌های همایون و رایان دارد. او در سنین جوانی با پرویز مشکاتیان، آهنگساز نامی کشور که همکاری نزدیکی با محمدرضا شجریان نیز داشت، ازدواج کرد. مشکاتیان متولد ۲۴ اردیبهشت ۱۳۳۴ در نیشابور بود و این زوج در حدود ۱۰ سال با یکدیگر اختلاف سنی داشتند. متأسفانه افسانه شجریان و پرویز مشکاتیان در سال ۱۳۷۰ از یکدیگر جدا شدند و مشکاتیان سال ۱۳۸۸ دار فانی را وداع گفت. حاصل این ازدواج دو فرزند با نام‌های آوا و آیین بود.

آوا مشکاتیان اولین فرزند ازدواج افسانه و پرویز، متولد ۱۳۶۴ در تهران است و در زمینه موسیقی سنتی فعالیت دارد. بردار او، آیین مشکاتیان نیز متولد ۱۳۷۰ در تهران است. آیین موسیقی را در ۹ سالگی با ساز تنبک و در نزد پدر آغاز کرد و سپس زیر نظر اساتیدی، چون جمشید محبی، بهزاد میرزایی و نوید افقه به کار خود ادامه داد و از پدر نواختن سنتور را نیز فراگرفت. آیین در آلبوم تمنا که دو نوازی ساز‌های سنتور و تنبک بود، با پرویز مشکاتیان همکاری کرد. او همچنین همایون، دایی خود را نیز در کنسرت‌های زیادی همراهی کرده است.

افسانه در سال‌های اخیر دلسوزانه همراه پدر بود و او را در شرایط سخت بیماری سرطان یاری می‌کرد. در زمانی که شایعات مربوط به فوت استاد در رسانه‌ها منتشر شد، افسانه در بیمارستان صبورانه با حضور در جمع هواداران نگران، با تکذیب خبر فوت شجریان، آن‌ها را به آرامش دعوت کرد. این بار، اما متأسفانه تکذیبی در کار نبود و او که صاحب منحصر به‌فردترین خاطرات از اسطوره ماندگار موسیقی است، حالا در سوگ از دست دادن پدر به سر می‌برد.

بیوگرافی پرویز مشکاتیان – همسر افسانه دختر استاد شجریان

پرویز مشکاتیان آهنگساز و موسیقیدان بزرگ ایرانی است که با خانواده بزرگ شجریان نیز نسبت فامیلی داشته. مشکاتیان متولد ۲۴ اردیبهشت سال ۱۳۳۴ است و در تاریخ ۳۰ شهریور ۱۳۸۸ دار فانی را وداع گفته است. او زاده نیشابور بود و از همان سنین کودکی موسیقی را نزد پدر آموخت. حسن مشکاتیان، پدر پرویز، استاد سنتور بود و با دیگر ساز‌ها مانند ویولن و سه تار آشنایی داشت.

پرویز پس از گذراندن تحصیلات اولیه در نیشابور و فراگرفتن موسیقی نزد پدر، برای ادامه تحصیلات در سال ۱۳۵۳ راهی دانشکده هنر‌های زیبا در دانشگاه تهران شد. در دانشگاه ردیف میرزا عبدالله و ردیف موسیقی سنتی را نزد استاد نورعلی برومند و داریوش صفوت فرا گرفت. او در همان دوران مبانی موسیقی ایرانی را نیز فراگرفت و در نوازندگی سنتور به مهارت چشمگیری دست پیدا کرد. پرویز مشکاتیان در آزمون موسیقی باربد توانست رتبه نخست را در رشته سنتور کسب کند و به‌طور مشترک با داریوش طلایی مقام ممتاز را در ردیف نوازی کسب کند. در همان سال‌ها او به واسطه مهارت خود در کنسرت خوانندگان بزرگی حضور پیدا کرد و در سال ۱۳۵۶ گروه عارف را تشکیل داد.

او در همان سال کار خود را در رادیو زیر نظر هوشنگ ابتهاج آغاز کرد، اما پس از کشتار ۱۷ شهریور ۵۷ را ترک کرد و موسسه موسیقی چاووش را تأسیس کرد. او پس از همکاری با شهرام ناظری برای ساخت تصنیف "مرا عاشق" همکاری خود را از سال ۱۳۵۸ با محمدرضا شجریان آغاز کرد. همکاری استاد شجریان و مشکاتیان، به خلق آثار ماندگار و جاودانه‌ای منجر شد که از برجسته‌ترین آن‌ها می‌توان به قاصدک، دستان، بیداد، آستان جانان، گنبد مینا و ... اشاره کرد. در تمامی این آثار مشکاتیان آهنگساز و نوازنده سنتور بود.

قطع همکاری پرویز مشکاتیان با شجریان

سال ۱۳۶۷ همکاری پرویز مشکاتیان با محمدرضا شجریان قطع شد. با این حال، مشکاتیان همچنان با هنرمندان بزرگی مانند حسین علیزاده، محمدرضا لطفی، ایرج بسطامی، علی جهاندار، علیرضا افتخاری، حمیدرضا نوربخش، علیرضا رستمیان و البته شهرام ناظری ادامه داد. این هنرمند از سال ۱۳۷۶ اجرا‌های صحنه‌ای و انتشار آلبوم را متوقف کرد و تا سال ۱۳۸۴ هیچ کنسرتی در کشور اجرا نکرد. با این حال، آلبوم تکنوازی تمنا از آخرین کار‌های او بود که در سال ۱۳۸۴ منتشر شد.

مشکاتیان در سال ۱۳۸۶ در کنسرت محمدرضا شجریان حضور پیدا کرد و بدین ترتیب دوباره رابطه این دو چهره سرشناس موسیقی از سر گرفته شد. در مهر ماه همان سال لوح تقدیر از "یک عمر فعالیت هنری" توسط محمدرضا شجریان که در آن زمان عنوان رئیس شورای عالی خانه موسیقی را بر عهده داشت؛ به پرویز مشکاتیان اهدا شد. مشکاتیان همچنین در آذر ماه سال ۱۳۸۶ در کنسرت گروه عارف به عنوان سرپرست گروه حاضر شد.

مشکاتیان در طول دوران حرفه‌ای خود موفق شد در فستیوال جهانی موسیقی "روح زمین" که در کشور انگلستان برگزار شده بود؛ مقام اول را کسب کند. از آثار او کتاب‌های بسیار زیادی نیز منتشر شده است که از جمله معروف‎ترین آن‌ها می‌توان به اثر‌های بیست قطعه برای سنتور، گل آئین، سُل آیین، مجموعه تصانیف، بیداد، لاله بهار و همچنین مجموعه کتاب‌های شعر بی‌واژه اشاره کرد.

زندگی شخصی و فرزندان پرویز مشکاتیان

پرویز مشکاتیان با دومین فرزند محمدرضا شجریان، یعنی افسانه ازدواج کرد. حاصل ازدواج این زوج دو فرزند با نام‌های آوا و آیین بود. با این حال آن‌ها در سال ۱۳۷۰ از یکدیگر جدا شدند. مشکاتیان هنرمند نامی کشورمان در تاریخ ۳۰ شهریور سال ۱۳۸۸ به دلیل نارسایی قلبی، در سن ۵۴ سالگی در منزل خود، فوت کرد.

او در چهارم مهر ماه ۸۸ در زادگاهش در نیشابور و در کنار مقبره عطار نیشابوری به خاک سپرده شد. مراسم وداع با پیکر این هنرمند نیز با استقبال بی‎نظیری از سمت مردم برگزار شد و چهره‌های مشهور موسیقی سنتی ایران، مانند استاد شجریان فقید، حسین علیزاده، محمدرضا درویشی، حمیدرضا نوربخش، کیوان ساکت و ... نیز در آن حضور داشتند.

بیشتر بخوانید:

رایان شجریان کیست؟ /بیوگرافی پسر استاد شجریان