هشدار یک پرسپولیسی قدیمی؛ این تیم دیگر نفس ندارد

پرسپولیس، تیمی که در سال‌های اخیر به نماد ثبات و قهرمانی در فوتبال ایران تبدیل شده بود، حالا با مجموعه‌ای از نتایج نگران‌کننده مواجه است؛ نتایجی که نه‌تنها هواداران، بلکه پیشکسوتان این باشگاه را نیز به واکنش واداشته است. قبول چهار شکست در شش مسابقه اخیر، آن هم برای تیمی با ادعای قهرمانی، نشانه‌ای از یک بحران مقطعی نیست، بلکه زنگ خطری جدی برای ساختار فنی و مدیریتی باشگاه محسوب می‌شود. حمید درخشان، سرمربی اسبق پرسپولیس، با نگاهی انتقادی اما تحلیلی، ریشه این افت را فراتر از مسائل مقطعی دانسته و انگشت اتهام را به سمت میانگین سنی بالا، ضعف بدنی و تصمیمات مدیریتی نشانه رفته است.

افت بدنی پس از نیمه اول؛ معمای تکرارشونده پرسپولیس

یکی از نکاتی که درخشان به‌صراحت به آن اشاره می‌کند، افت محسوس پرسپولیس در نیمه دوم مسابقات است؛ مسئله‌ای که تقریباً به یک الگوی ثابت تبدیل شده است. به‌جز دیدار با سپاهان، سرخ‌پوشان در اغلب بازی‌های اخیر پس از دقیقه ۴۵ توان حفظ ریتم، پرس و دوندگی را نداشته‌اند. این افت بدنی، به‌ویژه پس از اردوی برگزارشده در کمپ اسپایر قطر، سوال‌برانگیزتر هم شده است؛ اردویی که قرار بود سطح آمادگی تیم را بالا ببرد اما حالا نتیجه‌ای معکوس از آن دیده می‌شود. وقتی تیمی نمی‌تواند در نیمه دوم کیفیت خود را حفظ کند، طبیعی است که کنترل بازی را از دست بدهد و در برابر حریفانی با دوندگی بیشتر، مغلوب شود.

میانگین سنی بالا؛ دشمن خاموش سرخ‌ها

درخشان، ریشه اصلی این افت را در میانگین سنی بالای پرسپولیس می‌بیند؛ تیمی که بخش قابل توجهی از بازیکنانش بالای ۳۰ سال سن دارند. از نگاه او، وقتی میانگین سنی یک تیم از این مرز عبور می‌کند، دوندگی، طراوت و بازگشت سریع به دفاع به‌طور طبیعی کاهش می‌یابد. این موضوع نه‌تنها در آمار فیزیکی، بلکه در جریان بازی هم کاملاً مشهود است. پرسپولیس در دیدارهای اخیر مقابل ملوان و گل‌گهر، در نبردهای میانه میدان و جنگ‌های فیزیکی کاملاً عقب افتاد؛ جایی که انرژی و شادابی تیم‌های جوان‌تر، عامل اصلی رقم خوردن شکست شد.

هافبکی که بازی را اداره نمی‌کند

خط هافبک، قلب تپنده هر تیم فوتبال است و وقتی این بخش دچار مشکل شود، سایر خطوط هم تحت تأثیر قرار می‌گیرند. به اعتقاد سرمربی سابق پرسپولیس، هافبک‌های این تیم در مقطع فعلی نه توان اداره بازی را دارند و نه می‌توانند خط حمله را به‌درستی تغذیه کنند. سردرگمی در انتقال توپ از دفاع به حمله، کندی در گردش توپ و ناتوانی در پرس مؤثر، باعث شده تا پرسپولیس شادابی لازم را نداشته باشد و بازی‌اش از انسجام همیشگی فاصله بگیرد. نتیجه این ضعف، کاهش موقعیت‌سازی و فشار مداوم بر خط دفاعی بوده است.

خط دفاعی؛ بیشترین افت در حساس‌ترین نقطه

آمار گل‌های خورده پرسپولیس در شش بازی اخیر، گویای افت شدید خط دفاعی است. دریافت ۱۰ گل در این بازه زمانی، برای تیمی که همواره به ساختار دفاعی منظم شناخته می‌شد، نگران‌کننده است. اشتباهات فردی، کندی در بازگشت و عدم هماهنگی بین مدافعان، بیشترین آسیب را به تیم زده است. درخشان معتقد است این افت دفاعی، مستقیماً با شرایط بدنی و سنی بازیکنان مرتبط است؛ مدافعانی که در دقایق پایانی دیگر توان تمرکز و واکنش سریع ندارند.

اوسمار و محدودیت‌های یک سرمربی بدون ابزار

در فضای انتقادی این روزها، فشار زیادی متوجه اوسمار، سرمربی فعلی پرسپولیس، شده است. اما درخشان نگاه متفاوتی دارد. از نظر او، هیچ سرمربی‌ای نمی‌تواند به‌تنهایی تیمی با چنین محدودیت‌هایی را متحول کند. اوسمار نه نیروی جوانی در اختیار دارد و نه ابزار لازم برای ایجاد رقابت درون‌تیمی. وقتی گزینه جایگزین روی نیمکت وجود نداشته باشد، طبیعی است که بازیکنان اصلی، حتی در شرایط افت بدنی، همچنان به بازی گرفته شوند و این چرخه فرسایشی ادامه پیدا کند.

جذب بازیکنان؛ پرسشی که بی‌پاسخ مانده است

یکی از تندترین انتقادات درخشان، متوجه فرآیند جذب بازیکنان پرسپولیس است. او به‌صراحت می‌گوید مشخص نیست بازیکنان فعلی با چه تدبیری جذب شده‌اند و چه کسی مسئول بالا رفتن میانگین سنی تیم بوده است. از نگاه او، مدیرعامل و اعضای هیات‌مدیره باید پاسخ دهند که چرا خریدهایی انجام شده که نه‌تنها آینده تیم را تضمین نمی‌کند، بلکه پرسپولیس را از جایگاه مدعی قهرمانی دور کرده است. پرداخت نشدن پول مناسب برای جذب بازیکنان جوان و تأثیرگذار، در مقابل هزینه برای نفرات مسن، یکی از اشتباهات راهبردی باشگاه بوده است.

قرارداد سرمربی یا سن بازیکنان؛ مسئله اصلی کدام است

در هفته‌های اخیر، برخی منتقدان معتقدند انتخاب اوسمار به‌جای گزینه‌های دیگر، از جمله هاشمیان، نتوانسته مشکلات پرسپولیس را حل کند. درخشان اما تأکید می‌کند که نه اوسمار و نه هیچ مربی دیگری، عامل اصلی نتایج ضعیف نیستند. حتی اگر قرارداد اوسمار بالاتر از ارزش واقعی‌اش باشد، مسئله مهم‌تر بازیکنانی هستند که با هزینه بالا جذب شدند اما کارایی لازم را ندارند. فشار بیش از حد بر سرمربی، بدون توجه به ریشه‌های مدیریتی بحران، تنها صورت مسئله را پاک می‌کند.

خستگی مزمن و مصدومیت‌های تکراری

یکی دیگر از پیامدهای میانگین سنی بالا، افزایش مصدومیت‌هاست؛ موضوعی که در ترکیب پرسپولیس کاملاً مشهود است. بازیکنان بالای ۳۰ سال، به‌طور طبیعی بیشتر در معرض آسیب‌دیدگی قرار دارند و زمان ریکاوری طولانی‌تری نیاز دارند. این مسئله باعث شده تا پرسپولیس نه‌تنها در جریان بازی، بلکه در برنامه‌ریزی تمرینی و تاکتیکی هم دچار مشکل شود. تیمی که بازیکنانش خسته‌اند، نمی‌تواند فشار مستمر وارد کند یا در دقایق پایانی به گل برسد.

آیا پرسپولیس هنوز مدعی قهرمانی است

جمع‌بندی نگاه حمید درخشان، چندان امیدوارکننده نیست. او معتقد است با این روند، پرسپولیس نمی‌تواند مدعی جدی قهرمانی باقی بماند. تجربه بالای بازیکنان، اگرچه در برخی مقاطع به کمک تیم می‌آید، اما بدون نیروی جوان و شاداب، کافی نیست. توان هجومی تیم تحلیل رفته و پرسپولیس دیگر نمی‌تواند حریفان را تحت تأثیر قرار دهد. حتی اعمال جریمه یا افزایش فشار روانی هم نمی‌تواند مشکل اصلی را حل کند؛ چرا که خستگی و افت فیزیکی با دستور و انگیزه برطرف نمی‌شود.

جمع‌بندی نهایی؛ نیاز به بازنگری عمیق

آنچه از دل این تحلیل بیرون می‌آید، ضرورت یک بازنگری جدی در سیاست‌های فنی و مدیریتی پرسپولیس است. تیمی که سال‌ها با ثبات و برنامه‌ریزی قهرمان می‌شد، حالا تاوان بی‌توجهی به جوان‌سازی و آینده‌نگری را می‌دهد. اگر مدیران پرسپولیس به‌دنبال بازگشت به مسیر قهرمانی هستند، باید شجاعانه مسئولیت تصمیمات گذشته را بپذیرند و با اصلاح ساختار جذب بازیکن، تعادل بین تجربه و جوانی را دوباره برقرار کنند؛ در غیر این صورت، افت فعلی می‌تواند به یک روند بلندمدت و پرهزینه تبدیل شود.