رکورد عجیب اولیسه پیش از فرانسه–اسپانیا؛ ۱۷ شوت، صفر گل و ۵ پاس گل

براساس آمار ثبت‌شده تا پیش از نیمه‌نهایی، مایکل اولیسه طی ۴۸۸ دقیقه حضور در جام جهانی ۱۷ بار به سمت دروازه حریفان شوت زده، اما هیچ‌یک از ضربات او به گل تبدیل نشده است. تنها پنج شوت او در چارچوب قرار گرفته و مجموع امید گل ضرباتش ۲.۰۷ بوده است. امید گل در چارچوب او نیز ۱.۰۹ ثبت شده؛ آماری که نشان می‌دهد بسیاری از ضربات اولیسه یا از موقعیت‌های دشوار زده شده‌اند یا پس از قرارگرفتن در چارچوب، کیفیت کافی برای شکست‌دادن دروازه‌بان را نداشته‌اند.

از ۱۷ شوت اولیسه، ۹ ضربه از داخل محوطه جریمه و هشت شوت از بیرون محوطه زده شده است. ۱۵ ضربه نیز با پای چپ و فقط دو شوت با پای راست بوده‌اند. این الگو تا حد زیادی قابل پیش‌بینی است؛ مدافعان می‌دانند اولیسه از جناح راست به سمت مرکز حرکت می‌کند تا توپ را روی پای چپ تخصصی خود قرار دهد.

تقسیم امید گل ۲.۰۷ بر ۱۷ شوت، میانگین تقریبی ۰.۱۲ برای هر ضربه را نشان می‌دهد. بنابراین نمی‌توان تمام ناکامی او را صرفاً به بدشانسی نسبت داد. اولیسه برخی موقعیت‌های مناسب را از دست داده، اما بخش قابل‌توجهی از شوت‌هایش نیز موقعیت‌هایی با احتمال گل متوسط یا پایین بوده‌اند.

بدون گل، اما بهترین پاسور جام

تمرکز صرف بر آمار گلزنی می‌تواند تصویری ناقص از عملکرد اولیسه بسازد. این بازیکن با پنج پاس گل، بهترین پاسور جام جهانی ۲۰۲۶ تا پیش از آغاز مرحله نیمه‌نهایی است. او همچنین ۱۲ موقعیت گل ایجاد کرده، پنج فرصت بزرگ ساخته و آمار ۲.۳۹ پاس گل مورد انتظار را ثبت کرده است.

اولیسه در پیروزی سه بر یک فرانسه مقابل سنگال یک پاس گل داد، در برد سه بر صفر برابر عراق دو گل ساخت و در مسابقه با سوئد نیز دو پاس گل دیگر ثبت کرد. در واقع او در سه مسابقه، مستقیماً زمینه‌ساز پنج گل فرانسه شده است.

او در میان بازیکنان جام، از نظر پاس‌های عمقی نیز با ۱۴ پاس در رده دوم قرار دارد و آمار ۲.۳۸ پاس گل مورد انتظارش نیز دومین رکورد برتر مسابقات عنوان شده است. این داده‌ها نشان می‌دهند ارزش اولیسه بیشتر از تعداد گل‌هایش به توانایی او در بازکردن خطوط دفاعی وابسته است.

بنابراین عبارت «۱۷ شوت و صفر گل» اگرچه جذاب و قابل‌توجه است، اما نمی‌تواند به‌تنهایی معیار قضاوت درباره جام اولیسه باشد. او در گلزنی ناموفق بوده، ولی در خلق موقعیت یکی از مؤثرترین بازیکنان تمام تورنمنت محسوب می‌شود.

آزمون سخت برابر بهترین خط دفاع جام

فرانسه در نیمه‌نهایی با تیمی روبه‌رو می‌شود که تا مرحله یک‌چهارم نهایی مستحکم‌ترین دفاع مسابقات را در اختیار داشته است. اونای سیمون، دروازه‌بان اسپانیا، پیش از دریافت گل برابر بلژیک ۶۵۰ دقیقه در جام جهانی دروازه خود را بسته نگه داشت و رکورد جدیدی ثبت کرد. اسپانیا پس از تساوی بدون گل مقابل کیپ‌ورد در بازی نخست، حریفانش را در ادامه مسابقات با مجموع نتیجه ۱۰ بر یک پشت سر گذاشته است.

این آمار مأموریت اولیسه را دشوارتر می‌کند. اسپانیا فقط در اطراف محوطه جریمه دفاع نمی‌کند؛ مالکیت توپ، نخستین ابزار دفاعی این تیم است. الکس بائنا پیش از مسابقه گفت اسپانیا قصد دارد با حفظ توپ و کنترل ریتم، فرصت حمله‌کردن را از فرانسه بگیرد. او خط حمله متشکل از کیلیان امباپه، عثمان دمبله، اولیسه و یکی از میان دزیره دوئه یا بردلی بارکولا را یکی از خطرناک‌ترین خطوط هجومی جام توصیف کرد.

اگر اسپانیا مالکیت طولانی داشته باشد، اولیسه مجبور خواهد شد علاوه بر وظایف هجومی، انرژی زیادی برای عقب‌نشینی و تعقیب مدافع کناری حریف صرف کند. از سوی دیگر، فضای پشت مدافعان اسپانیا هنگام ازدست‌رفتن توپ می‌تواند بهترین موقعیت برای سرعت و پاس‌های عمقی او باشد.

کلید تاکتیکی فرانسه در سمت راست

اولیسه معمولاً از سمت راست شروع می‌کند، اما بازیکنی نیست که کنار خط باقی بماند. حرکت به نیم‌فضای راست، ورود به مرکز و استفاده از پای چپ، به او امکان می‌دهد هم شوت بزند و هم مسیر حرکت امباپه و دمبله را پیدا کند.

او در این جام ۱۵ دریبل موفق با نرخ موفقیت ۵۵.۶ درصد داشته و هفت حمل توپش به شوت منجر شده است. این آمار نشان می‌دهد اولیسه فقط یک ارسال‌کننده یا بازی‌ساز ثابت نیست؛ او می‌تواند توپ را به منطقه خطر حمل کند و مدافع مستقیمش را از جریان بازی خارج سازد.

برای اسپانیا، مسئله فقط مهار خود اولیسه نیست. اگر مدافع چپ یا هافبک این تیم برای بستن پای چپ او نزدیک شود، فضای حرکت برای امباپه یا مهاجم مرکزی فرانسه باز خواهد شد. اگر اسپانیا فاصله بیشتری بدهد، اولیسه فرصت شوت یا ارسال پاس عمقی پیدا می‌کند.

همین دوگانگی، علت اهمیت او برای دیدیه دشان است. اولیسه حتی زمانی که گل نمی‌زند، با وادارکردن چند بازیکن به واکنش، ساختار دفاع حریف را تغییر می‌دهد.

آیا رکورد منفی امشب شکسته می‌شود؟

از نظر آماری، ادامه این روند برای مدت طولانی دشوار است. بازیکنی که ۲.۰۷ امید گل ایجاد کرده، معمولاً باید دست‌کم یک یا دو گل به ثمر رسانده باشد. صفر ماندن تعداد گل‌های اولیسه نشانه‌ای از ترکیب بدشانسی، پایین‌بودن کیفیت برخی ضربات و عملکرد مناسب دروازه‌بانان حریف است.

بااین‌حال، اسپانیا ساده‌ترین حریف برای پایان‌دادن به این طلسم نیست. تیم اسپانیایی تاکنون در هیچ مسابقه‌ای عقب نیفتاده و فرانسه نیز در طول جام از حریفان عقب نبوده است. فرانسه با ۱۴ گل زده و تنها دو گل خورده به نیمه‌نهایی رسیده و امباپه با هشت گل در صدر جدول گلزنان قرار دارد.

حضور امباپه و دمبله ممکن است به سود اولیسه تمام شود. تمرکز اصلی مدافعان اسپانیا احتمالاً روی کنترل سرعت این دو خواهد بود و در چنین شرایطی، اولیسه می‌تواند در لبه محوطه جریمه یا تیر دوم فضای بیشتری به دست آورد.

فرانسه به دنبال سومین فینال متوالی

فرانسه در صورت پیروزی، برای سومین دوره متوالی به فینال جام جهانی می‌رسد؛ اتفاقی که پیش از این تنها برزیل و آلمان موفق به انجام آن شده‌اند. این تیم در سال ۲۰۱۸ قهرمان شد و در فینال ۲۰۲۲ مقابل آرژانتین در ضربات پنالتی شکست خورد.

اسپانیا اما در دو تقابل حذفی اخیر خود با فرانسه پیروز بوده است؛ ابتدا در نیمه‌نهایی یورو ۲۰۲۴ و سپس در نیمه‌نهایی لیگ ملت‌های اروپا ۲۰۲۵. لامین یامال نیز در آستانه مسابقه یادآوری کرده که اسپانیا پیش از این فرانسه را حذف کرده است.

فرانسه تنها دیدار قبلی دو تیم در جام جهانی را سال ۲۰۰۶ با نتیجه سه بر یک برد. اکنون پس از ۲۰ سال، دو قدرت اروپا برای رسیدن به فینال دوباره مقابل یکدیگر قرار می‌گیرند.

جمع‌بندی؛ اولیسه برای تأثیرگذاری به گل نیاز ندارد

مایکل اولیسه با ۱۷ شوت بدون گل، صاحب یکی از عجیب‌ترین رکوردهای جام جهانی ۲۰۲۶ است؛ اما پنج پاس گل و صدرنشینی در جدول پاسورها ثابت می‌کند که تورنمنت او را نمی‌توان ناموفق دانست.

او امشب مقابل اسپانیا دو راه برای تبدیل‌شدن به چهره اصلی مسابقه دارد: پایان‌دادن به طلسم گلزنی یا ادامه نقش بازی‌سازی که امباپه، دمبله و دیگر مهاجمان فرانسه از آن بهره برده‌اند. برای دیدیه دشان تفاوت زیادی ندارد که اولیسه گل بزند یا گل بسازد؛ فرانسه فقط به یک لحظه خلاقیت از ستاره شماره ۱۱ خود نیاز دارد.