صد هزار امضا علیه اینفانتینو؛ شکایت به کمیته اخلاق فیفا رسید / رئیس فیفا تا دو سال محروم میشود؟
بحران مدیریتی در فیفا دیگر محدود به مخالفت چند مدیر اروپایی با جانی اینفانتینو نیست. حالا یک کمپین عمومی نیز وارد ماجرا شده و شمار حامیان آن از مرز ۱۰۰ هزار نفر گذشته است.
گروه حقوق بشری FairSquare اعلام کرده کمپین Reboot FIFA شکایت بهروزشده خود علیه اینفانتینو را به کمیته اخلاق فیفا ارائه کرده است. در متن شکایت، رئیس فیفا به سوءاستفاده از اختیارات، نقض الزام بیطرفی سیاسی و زیر پا گذاشتن وظیفه وفاداری به سازمان متهم شده است.
اما یک تمایز حقوقی مهم وجود دارد: ۱۰۰ هزار نفر مستقیماً شاکی حقوقی مستقل در ۱۰۰ هزار پرونده جداگانه نیستند؛ آنها نام خود را به کمپین و شکایت جمعی FairSquare اضافه کردهاند.
چرا رابطه اینفانتینو و ترامپ به پرونده اخلاقی تبدیل شد؟
مهمترین محور پرونده، رابطه نزدیک اینفانتینو با دونالد ترامپ است.
FairSquare نخستین بار در دسامبر ۲۰۲۵ شکایتی رسمی به کمیته اخلاق فیفا ارائه کرد و مدعی شد رفتار رئیس فیفا در حمایت علنی از ترامپ با اصل بیطرفی سیاسی این نهاد سازگار نیست.
یکی از جنجالیترین موارد، اعطای نخستین جایزه صلح فیفا به ترامپ هنگام قرعهکشی جام جهانی ۲۰۲۶ بود. منتقدان گفتند درباره ایجاد و اعطای این جایزه روند شفاف و متعارفی طی نشده و حتی اعضای شورای فیفا پیشاپیش در جریان تمام جزئیات تصمیم قرار نداشتهاند.
اساسنامه و مقررات اخلاقی فیفا از مقامات این سازمان میخواهند در تعامل با نهادهای سیاسی اصل بیطرفی را رعایت کنند.
FairSquare معتقد است تمجیدهای علنی اینفانتینو از ترامپ و مجموعه رفتارهای بعدی، این اصل را نقض کرده است؛ ادعایی که هنوز از سوی کمیته اخلاق اثبات نشده است.
پرونده بالوگون؛ تماس ترامپ با رئیس فیفا چه بود؟
جام جهانی ۲۰۲۶ نیز سوخت تازهای به آتش اختلافات اضافه کرد.
فولارین بالوگون، مهاجم تیم ملی آمریکا، مقابل بوسنی کارت قرمز گرفت و در حالت عادی باید مسابقه بعدی آمریکا برابر بلژیک را از دست میداد.
اما دونالد ترامپ بعداً علناً تأیید کرد که با اینفانتینو تماس گرفته و از او خواسته تصمیم مربوط به بالوگون مورد بازبینی قرار گیرد. پس از آن، محرومیت یکجلسهای بازیکن آمریکا تعلیق شد و بالوگون اجازه بازی برابر بلژیک را پیدا کرد.
بنابراین تعبیر «فیفا کارت قرمز او را لغو کرد» کاملاً دقیق نیست؛ آنچه عملاً تغییر کرد، اجرای محرومیت ناشی از کارت قرمز بود.
همین پرونده اعتراض فدراسیون بلژیک را در پی داشت. فدراسیون فوتبال بلژیک اکنون اعلام کرده تا زمانی که پاسخ قانعکنندهای درباره نحوه تصمیمگیری در ماجرای بالوگون دریافت نکند، از انتخاب مجدد اینفانتینو حمایت نخواهد کرد.
از نگاه منتقدان، مسئله اصلی فقط تصمیم داوری نیست؛ سؤال این است که آیا تماس یک رئیسجمهور با رئیس فیفا میتواند وارد سازوکار انضباطی مسابقات شود؟
FairSquare محرومیت دوساله اینفانتینو را میخواهد
کمپین Reboot FIFA فقط تقاضای «بررسی» نکرده است.
رویترز گزارش داده FairSquare خواستار آن است که در صورت اثبات تخلفات، اینفانتینو برای دو سال از فعالیتهای مرتبط با فوتبال محروم شود.
مقررات اخلاقی فیفا امکان طیفی از مجازاتها، از اخطار و جریمه گرفته تا ممنوعیت فعالیت فوتبالی را پیشبینی میکنند. در پرونده بیطرفی سیاسی نیز پیشتر به امکان محرومیت تا دو سال اشاره شده بود.
با این حال، این درخواست به معنای صدور چنین حکمی نیست.
در حال حاضر نه محکومیتی علیه اینفانتینو صادر شده و نه حتی روشن است تحقیقات رسمی کمیته اخلاق در چه مرحلهای قرار دارد.
شکایت قبلی ۹ ماه است بیپاسخ مانده؟
همین ابهام به یکی از محورهای اصلی اعتراض FairSquare تبدیل شده است.
این سازمان میگوید شکایت اولیه خود را در دسامبر ۲۰۲۵ ارائه کرده و دبیرخانه بخش تحقیقاتی کمیته اخلاق دریافت آن را تأیید کرده، اما پس از آن اطلاعات معناداری درباره روند پرونده ارائه نشده است.
فدراسیون فوتبال نروژ نیز در اول ژوئن ۲۰۲۶ رسماً در نامهای از رسیدگی به شکایت حمایت کرد. رئیس فدراسیون نروژ تأکید کرده بود موضوع باید مطابق اصول حکمرانی خوب و مقررات فیفا بررسی شود.
پنجاه نماینده پارلمان اروپا نیز در پایان ژوئن نامهای در حمایت از لزوم رسیدگی به پرونده ارسال کردند.
با این وجود، تازهترین گزارشها میگویند کمیته اخلاق حتی به درخواست نروژیها برای ارائه اطلاعات درباره وضعیت پرونده پاسخ ماهوی نداده و موضوع محرمانگی تحقیقات را مطرح کرده است.
به همین دلیل FairSquare حالا میگوید رسیدگی صرف کافی نیست و کمیته اخلاق باید نشان دهد که سریع، شفاف و جدی عمل میکند.
ماجرای FIFA Forward Enterprise چگونه بحران را بزرگتر کرد؟
اگر رابطه ترامپ و اینفانتینو ریشه شکایت اخلاقی بود، پروژه شکستخورده FIFA Forward Enterprise بحران سیاسی درون فوتبال را چند برابر کرد.
طرح اینفانتینو قرار بود امکان ورود سرمایهگذاران خصوصی به یک ساختار تجاری مرتبط با مسابقات فیفا را فراهم کند. یکی از پیشنهادها فروش حدود ۲۰ درصد از سهام ساختاری با ارزش تقریبی ۲۰ میلیارد دلار بود که میتوانست حدود ۴.۲ میلیارد دلار سرمایه جذب کند.
طرح با واکنش شدید یوفا و چند کنفدراسیون دیگر روبهرو شد و در نهایت در پایان جولای کنار گذاشته شد.
پس از شکست پروژه، اختلاف از سطح مخالفت سیاسی عبور کرد. یوفا در دادگاههای آمریکا برای دسترسی به اسناد مرتبط با مذاکرات سرمایهگذاری اقدام کرده و احتمال پیگیری حقوقی در سوئیس نیز مطرح شده است. فیفا در مقابل، اقدامات یوفا را بخشی از یک «کارزار تخریبی» علیه سازمان و رئیسش خوانده است.
FairSquare نیز این پرونده را به فهرست نگرانیهای مربوط به نحوه استفاده اینفانتینو از قدرت اضافه کرده است.
انگلیس، ولز و کشورهای شمال اروپا هم فاصله گرفتند
مخالفت با اینفانتینو دیگر به یوفا در سطح کنفدراسیون محدود نیست.
فدراسیون فوتبال ولز در ماه اوت رسماً حمایت خود از نامزدی او برای دوره ۲۰۲۷ تا ۲۰۳۱ را پس گرفت و از مشکلات «حکمرانی، رهبری، ارزشها و مدیریت ذینفعان» سخن گفت. فدراسیون فوتبال انگلیس نیز پس از آن در مسیر مشابهی قرار گرفت و گزارش شد حمایت خود را کنار گذاشته است.
همزمان فدراسیونهای شمال اروپا فشار برای بررسی مستقل شیوه اداره فیفا را افزایش دادهاند. دانمارک، سوئد و فنلاند حتی از کمیسیون اروپا خواستهاند درباره نگرانیهای مرتبط با حکمرانی فیفا گفتوگو کند.
بنابراین عبور Reboot FIFA از ۱۰۰ هزار امضا در خلأ اتفاق نیفتاده است؛ این کمپین روی موجی از نارضایتی نهادی سوار شده که طی تابستان ۲۰۲۶ شدیدتر شده است.
آیا ۱۰۰ هزار امضا میتواند اینفانتینو را برکنار کند؟
خیر؛ دستکم بهصورت مستقیم چنین اثری ندارد.
رئیس فیفا را فدراسیونهای عضو انتخاب میکنند و یک کمپین عمومی، حتی با صدها هزار امضا، بهخودی خود قدرت عزل رئیس را ندارد.
اهمیت این ۱۰۰ هزار امضا بیشتر سیاسی و اعتباری است. FairSquare میخواهد نشان دهد موضوع فقط اختلاف چند مدیر ارشد فوتبال نیست و افکار عمومی نیز از کمیته اخلاق انتظار پاسخگویی دارد.
مسیر حقوقی متفاوت است: اگر کمیته اخلاق تخلفی را احراز کند، میتواند مجازات انضباطی تعیین کند. اگر چنین حکمی شامل محرومیت از فعالیت فوتبالی باشد، آن زمان میتواند مستقیماً آینده انتخاباتی اینفانتینو را تحت تأثیر قرار دهد.
اما در وضعیت فعلی، چنین نتیجهای هنوز بسیار زودهنگام است.
اینفانتینو کوتاه نمیآید؛ انتخابات مارس ۲۰۲۷ پابرجاست
با وجود تمام این اتفاقات، فیفا همین هفته تأیید کرد برنامه انتخاباتی رئیسش تغییر نکرده است.
سخنگوی فیفا روز یکشنبه اعلام کرد اینفانتینو برای انتخابات مارس ۲۰۲۷ نامزد خواهد شد و «هیچچیز تغییر نکرده است». او فعلاً تنها فردی است که نامزدی خود را علناً تأیید کرده و هنوز رقیب رسمی برایش وارد میدان نشده است.
اینفانتینو از سال ۲۰۱۶ ریاست فیفا را برعهده دارد و در صورت پیروزی در انتخابات بعدی، تا ۲۰۳۱ در قدرت خواهد ماند.
او همچنان از حمایت بخش مهمی از فوتبال آفریقا و آمریکای جنوبی برخوردار است؛ بنابراین حتی از دست دادن حمایت چند کشور اروپایی الزاماً به معنای شکست انتخاباتی او نیست. در انتخابات فیفا، هر یک از ۲۱۱ فدراسیون عضو یک رأی دارند و همین ساختار باعث میشود شبکه حمایت اینفانتینو در کشورهای کوچکتر اهمیت بسیار زیادی پیدا کند.
صد هزار امضا؛ آغاز دردسر بزرگتر برای رئیس فیفا؟
پرونده جدید را نمیتوان حکم محکومیت جانی اینفانتینو دانست. اتهامهایی مانند سوءاستفاده از قدرت یا نقض بیطرفی سیاسی باید در یک فرآیند رسمی بررسی و اثبات شوند.
اما از منظر سیاسی، اتفاق مهمی رخ داده است.
رئیس فیفا همزمان با شکایت اخلاقی، بیش از ۱۰۰ هزار حامی کمپین اعتراضی، اختلاف شدید با یوفا، پسگرفتن حمایت چند فدراسیون و تبعات طرح شکستخورده FIFA Forward Enterprise روبهرو شده است.
در مقابل، اینفانتینو هیچ نشانهای از عقبنشینی نشان نداده و برای ماندن تا سال ۲۰۳۱ آماده میشود.
به همین دلیل ماههای منتهی به انتخابات مارس ۲۰۲۷ فقط رقابت بر سر ریاست فیفا نخواهد بود؛ تبدیل به آزمونی برای اعتبار ساختار نظارتی خود این سازمان نیز شده است.
اگر کمیته اخلاق پس از ماهها سکوت پرونده را جدی بررسی کند، ممکن است یکی از حساسترین تحقیقات دوران ریاست اینفانتینو آغاز شود. اگر هم شکایت بدون پاسخ روشن باقی بماند، دقیقاً همان انتقادی تقویت خواهد شد که Reboot FIFA بر پایه آن شکل گرفته است: آیا فیفا واقعاً توانایی نظارت مؤثر بر قدرتمندترین فرد داخل خودش را دارد؟