قیمت سیمان امروز ۳۱ شهریور ۱۴۰۵؛ بازار ثابت ماند اما هشدار انرژی جدی‌تر شد

بازار سیمان در آخرین روز شهریور همان مسیر روزهای گذشته را ادامه داده و نرخ محصولات اصلی تقریباً ثابت مانده است.

سیمان پاکتی تهران تیپ ۲ به‌صورت عمده با قیمت ۲۵۳ هزار تومان خرید و فروش می‌شود. سیمان پاکتی صوفیان تیپ ۲ نیز با نرخ ۲۸۹ هزار تومان همچنان یکی از گران‌ترین نمونه‌های این گروه است.

سیمان ساوه تیپ ۲ با قیمت ۲۴۵ هزار تومان و سیمان پاکتی آبیک تیپ ۲ نیز با نرخ ۲۵۵ هزار تومان معامله می‌شوند.

نرخ‌های روز گذشته نیز همین محدوده‌ها را نشان می‌داد و در گزارش بازار ۳۰ شهریور، تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان اعلام شده بود.

در بازار مصالح ساختمانی نیز گزارش خبرگزاری صداوسیما برای ۳۰ شهریور، سیمان تهران را ۲۵۳ هزار تومان و آبیک را ۲۵۵ هزار تومان ثبت کرده بود؛ موضوعی که استمرار ثبات نرخ‌ها را تأیید می‌کند.

سیمان تهران و صوفیان یک ماه تقریباً تکان نخوردند

بررسی روند شهریور تصویر جالبی از بازار ارائه می‌کند.

در اول شهریور، سیمان تهران نیز دقیقاً ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قیمت داشتند. تنها در میان چهار محصول مورد بررسی، سیمان ساوه در ابتدای ماه حدود ۲۵۷ هزار تومان بود و اکنون به ۲۴۵ هزار تومان رسیده است.

بنابراین سه برند اصلی تهران، صوفیان و آبیک تقریباً کل شهریور را بدون تغییر چشمگیر سپری کرده‌اند.

این ثبات در شرایط عادی می‌توانست نشانه توازن کامل عرضه و تقاضا باشد؛ اما شرایط صنعت سیمان در شهریور عادی نبوده است. کارخانه‌ها همزمان با محدودیت برق، افزایش هزینه انرژی و مشکلات تأمین سوخت مواجه بوده‌اند.

به همین دلیل ثبات قیمت را باید بیشتر نتیجه کفایت عرضه موجود و ضعف فشار تقاضا دانست تا کاهش هزینه تولید.

چرا با وجود مشکل انرژی سیمان گران نشد؟

پاسخ را باید در موجودی کلینکر و مدیریت عرضه جست‌وجو کرد.

علی‌اکبر الوندیان، دبیر انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان، اعلام کرده محدودیت برق در ماه‌های گذشته باعث کاهش شدید تولید کلینکر شده، اما کارخانه‌ها برای تأمین نیاز بازار از ذخایر قبلی خود استفاده کرده‌اند.

بر اساس گزارش منتشرشده در ۲۵ شهریور، محدودیت برق تولید کلینکر را حدود ۳۷ درصد کاهش داده است. با این حال استفاده از ذخایر و خرید برق از بورس انرژی باعث شده نیاز بازار تأمین شود و کمبود محسوس سیمان شکل نگیرد.

این نکته برای تحلیل قیمت اهمیت زیادی دارد.

سیمان از کلینکر تولید می‌شود و کارخانه‌ها می‌توانند در دوره‌هایی که تولید کلینکر محدود است، از ذخایر قبلی استفاده کنند. به همین دلیل اثر محدودیت انرژی همیشه بلافاصله در قیمت خرده‌فروشی دیده نمی‌شود.

اما اگر محدودیت انرژی طولانی شود و موجودی ذخایر نیز کاهش پیدا کند، این سپر دفاعی ضعیف‌تر خواهد شد.

محدودیت برق هنوز تمام نشده است

انتظار فعالان صنعت این بود که با خنک‌تر شدن هوا در نیمه دوم شهریور، محدودیت برق کارخانه‌های سیمان کاهش پیدا کند.

اما دبیر انجمن سیمان در ۱۸ شهریور اعلام کرد این اتفاق هنوز رخ نداده و صنعت همچنان با محدودیت تأمین برق مواجه است. او توضیح داد کارخانه‌ها معمولاً از نیمه دوم شهریور و مهر برای افزایش تولید و تشکیل ذخیره پیش از محدودیت‌های زمستانی استفاده می‌کنند، اما ادامه محدودیت برق این برنامه را دشوار کرده است.

در مرداد شرایط حتی شدیدتر بود. گزارش‌های صنعت نشان می‌دهد در اوج محدودیت برق، بخش بزرگی از کوره‌های سیمان از مدار خارج شدند و در اوایل شهریور نیز حدود ۳۰ درصد کوره‌ها همچنان متوقف بودند.

بنابراین آرامش بازار امروز به معنی حل شدن مسئله انرژی نیست.

بحران گاز؛ نیاز ۲۸ میلیون مترمکعبی در برابر کمتر از ۵ میلیون

ریسک بزرگ‌تر برای ماه‌های آینده، گاز است.

الوندیان در ۲۴ شهریور اعلام کرد صنعت سیمان برای فعالیت عادی به حدود ۲۸ میلیون مترمکعب گاز در روز نیاز دارد، اما میزان گاز تحویلی به کارخانه‌ها به کمتر از پنج میلیون مترمکعب در روز کاهش یافته است.

فاصله میان این دو عدد بسیار زیاد است.

کارخانه‌ها در صورت کاهش گاز ناچارند از سوخت جایگزین استفاده کنند؛ مسئله‌ای که می‌تواند هزینه تولید، لجستیک و نگهداری را بالا ببرد.

از سوی دیگر، با نزدیک شدن به فصل سرد، اولویت تأمین گاز به سمت مصرف خانگی حرکت می‌کند و صنایع انرژی‌بر معمولاً بیش از ماه‌های گرم در معرض محدودیت قرار می‌گیرند.

بنابراین مهر و ماه‌های بعد می‌توانند آزمون مهم‌تری برای ثبات قیمت سیمان باشند.

بورس کالا هنوز عرضه بالایی از سیمان دارد

در مقابل فشار انرژی، یک عامل مهم از جهش قیمت جلوگیری کرده است: حجم بالای عرضه و معامله.

آمار بورس کالای ایران نشان می‌دهد در هفته کاری منتهی به ۲۵ شهریور بیش از یک میلیون و ۲۱۵ هزار تن سیمان معامله شده و سیمان از نظر حجم، پرمعامله‌ترین محصول بازار فیزیکی بورس کالا بوده است.

این حجم بالا نشان می‌دهد بازار از نظر فیزیکی با توقف عرضه روبه‌رو نشده است.

تا زمانی که تولیدکنندگان بتوانند عرضه منظم خود را حفظ کنند، شکل‌گیری کمبود شدید و رشد هیجانی قیمت دشوارتر خواهد بود.

در واقع اکنون دو نیروی مخالف در بازار فعال‌اند: از یک سو هزینه و محدودیت انرژی قیمت را به سمت بالا هل می‌دهد و از سوی دیگر عرضه مناسب و تقاضای نه‌چندان پرقدرت مانع از افزایش نرخ می‌شود.

چرا صوفیان از تهران و ساوه گران‌تر است؟

اختلاف قیمت میان برندهای مختلف سیمان همیشه به معنی اختلاف یکسان در هزینه تولید نیست.

امروز سیمان صوفیان ۲۸۹ هزار تومان است، در حالی که ساوه ۲۴۵ هزار تومان معامله می‌شود؛ یعنی حدود ۴۴ هزار تومان اختلاف در هر پاکت.

بخشی از این اختلاف می‌تواند به محل تحویل، هزینه حمل، شبکه توزیع، موجودی انبار، فاصله کارخانه تا بازار مقصد و شرایط عرضه هر تولیدکننده مربوط باشد.

به همین دلیل مقایسه قیمت سیمان بدون توجه به مبدا، مقصد و هزینه حمل می‌تواند تصویر ناقصی ایجاد کند.

این مسئله به‌خصوص در سیمان اهمیت دارد، زیرا محصولی سنگین و پرهزینه از نظر حمل‌ونقل است و فاصله جغرافیایی می‌تواند سهم قابل توجهی از قیمت نهایی را تشکیل دهد.

آیا سیمان در مهر گران می‌شود؟

در کوتاه‌مدت، داده‌های فعلی هنوز از ثبات با ریسک صعودی حمایت می‌کنند.

بازار کمبود ندارد، حجم عرضه بالاست و قیمت چند برند اصلی تقریباً یک ماه بدون تغییر مانده است. این عوامل احتمال جهش فوری قیمت در نخستین روزهای مهر را کاهش می‌دهند.

اما ریسک میان‌مدت جدی‌تر است.

اگر محدودیت برق ادامه پیدا کند، گاز کافی به کارخانه‌ها نرسد و موجودی کلینکر کاهش یابد، هزینه تولید و ریسک کاهش عرضه می‌تواند به تدریج قیمت‌ها را تحت فشار قرار دهد.

در مقابل، اگر با کاهش دمای هوا محدودیت برق برداشته شود و کارخانه‌ها بتوانند پیش از زمستان تولید کلینکر را بالا ببرند، بازار شانس بیشتری برای حفظ ثبات خواهد داشت.

بازار سیمان در پایان شهریور؛ آرامش روی یک پایه شکننده

بازار سیمان شهریور را بدون موج جدید گرانی به پایان رسانده است. سیمان تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۴۵ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان قیمت دارند و در بازار نیز کمبودی گزارش نشده است.

اما پشت این ثبات، فشار قابل توجهی بر تولیدکنندگان وجود دارد. تولید کلینکر تحت تأثیر محدودیت برق کاهش یافته، محدودیت برق حتی در نیمه دوم شهریور کاملاً رفع نشده و میزان گاز تحویلی به صنعت فاصله زیادی با نیاز اعلام‌شده کارخانه‌ها دارد. در نتیجه، بازار فعلاً آرام است اما این آرامش تضمین‌شده نیست. اگر عرضه منظم و ذخایر کلینکر بتوانند فشار انرژی را جبران کنند، ثبات در ابتدای مهر ادامه خواهد داشت؛ در غیر این صورت، محدودیت انرژی می‌تواند مهم‌ترین محرک موج بعدی قیمت سیمان باشد.