هجوم ۱۳۶ هزار نفر برای خرید کوییک سایپا؛ شانس عادی‌ها فقط یک به ۱۱۱ / سود بالقوه ۳۵۶ میلیونی برندگان

جدیدترین مرحله فروش فوق‌العاده سایپا به یکی از پرتراکم‌ترین طرح‌های فروش این شرکت در هفته‌های اخیر تبدیل شد. بر اساس آمار منتشرشده، در مجموع ۱۳۶ هزار و ۵۴۰ نفر برای خرید کوییک GX_L در سه گروه متقاضیان عادی، طرح حمایت از خانواده و جوانی جمعیت و جایگزینی خودروهای فرسوده ثبت درخواست کردند.

در برابر این حجم از تقاضا فقط ۳۵۰۰ دستگاه کوییک GX_L برای عرضه در نظر گرفته شده بود. قرعه‌کشی نیز روز شنبه ۴ مهر ۱۴۰۵ برگزار شد. خودرو عرضه‌شده به سامانه کنترل پایداری ESC و سیستم هشدار کمربند ایمنی SBR مجهز است و با قیمت قطعی یک میلیارد و ۶۳ میلیون و ۷۵۹ هزار تومان عرضه می‌شود. موعد تحویل نیز ۹۰ روز اعلام شده است.

ثبت درخواست‌ها از ساعت ۱۰ صبح ۳۱ شهریور آغاز شد و تا پایان روز ۲ مهر ادامه داشت. مطابق بخشنامه، هر کد ملی فقط امکان ثبت درخواست برای یک دستگاه خودرو را داشت.

چند نفر واقعاً وارد قرعه‌کشی سایپا شدند؟

نکته مهم این است که همه ۱۳۶ هزار و ۵۴۰ ثبت‌نام‌کننده وارد فرآیند نهایی قرعه‌کشی نشدند.

بررسی شرایط متقاضیان نشان داد بخشی از افراد شرایط لازم را نداشته‌اند. در نهایت مجموع متقاضیان واجد شرایط سه طرح به حدود ۱۲۵ هزار و ۴۷۹ نفر رسید.

بیشترین رقابت مربوط به طرح عادی بود. در این بخش ۱۲۶ هزار و ۲۲۵ نفر ثبت‌نام کردند که ۹۸۰۰ نفر از آنها فاقد شرایط شناخته شدند و در نهایت ۱۱۶ هزار و ۴۲۲ نفر برای تنها ۱۰۵۰ دستگاه خودرو وارد قرعه‌کشی شدند.

در طرح جوانی جمعیت نیز از ۹۰۱۱ ثبت‌نام‌کننده، ۷۷۷۵ نفر واجد شرایط تشخیص داده شدند. ظرفیت این گروه ۱۷۵۰ دستگاه بود.

در طرح خودروهای فرسوده نیز ۱۳۰۴ نفر ثبت‌نام کردند که ۱۲۸۲ نفر واجد شرایط بودند و ۷۰۰ دستگاه خودرو به این گروه اختصاص یافت.

همین اعداد نشان می‌دهد عنوان کلی «۳۵۰۰ خودرو برای ۱۳۶ هزار نفر» تصویر کاملی از شانس برنده‌شدن افراد ارائه نمی‌دهد، زیرا ظرفیت‌ها به‌صورت جداگانه بین سه گروه تقسیم شده است.

شانس برنده شدن کوییک برای متقاضیان عادی چقدر بود؟

رقابت در طرح عادی بسیار سنگین‌تر از دو سهمیه دیگر بود.

با تقسیم ظرفیت ۱۰۵۰ دستگاهی بر ۱۱۶ هزار و ۴۲۲ متقاضی واجد شرایط، شانس نظری هر فرد حدود ۰.۹ درصد به دست می‌آید.

به بیان ساده‌تر، تقریباً از هر ۱۱۱ متقاضی عادی فقط یک نفر امکان خرید خودرو را پیدا می‌کند.

این نسبت نشان می‌دهد چرا قرعه‌کشی خودرو همچنان برای بسیاری از متقاضیان عادی شبیه یک رقابت بسیار فشرده است. حتی با وجود عبور قیمت کارخانه کوییک از مرز یک میلیارد تومان، فاصله آن با بازار آزاد همچنان به اندازه‌ای است که ده‌ها برابر ظرفیت عرضه تقاضا ایجاد می‌کند.

شانس طرح جوانی جمعیت؛ یک برنده از هر ۴ تا ۵ نفر

شرایط در طرح جوانی جمعیت کاملاً متفاوت بود.

برای ۷۷۷۵ متقاضی واجد شرایط، ۱۷۵۰ دستگاه خودرو اختصاص یافته است. بر این اساس، شانس نظری انتخاب‌شدن هر متقاضی به حدود ۲۲.۵ درصد می‌رسد؛ یعنی تقریباً یک نفر از هر چهار تا پنج متقاضی می‌تواند جزو منتخبان باشد.

این اختلاف بزرگ با سهمیه عادی نتیجه ترکیب دو عامل است: ظرفیت بالاتر اختصاص‌یافته به طرح جوانی جمعیت و تعداد بسیار کمتر متقاضیان واجد شرایط.

در واقع، یک متقاضی این طرح از نظر آماری حدود ۲۵ برابر یک متقاضی عادی شانس بیشتری برای قرار گرفتن در میان منتخبان دارد.

خودروهای فرسوده؛ بیشترین شانس برنده شدن

بالاترین احتمال نظری انتخاب‌شدن مربوط به طرح جایگزینی خودروهای فرسوده است.

در این بخش، ۷۰۰ خودرو میان ۱۲۸۲ متقاضی واجد شرایط توزیع می‌شود که شانس نظری را به حدود ۵۴.۶ درصد می‌رساند. به عبارت دیگر، بیش از نیمی از متقاضیان واجد شرایط این گروه می‌توانند برنده شوند.

البته این درصدها صرفاً از تقسیم ظرفیت بر تعداد افراد واجد شرایط به دست آمده‌اند و نتیجه نهایی هر فرد فقط از طریق سامانه رسمی سایپا و اعلام شرکت مشخص می‌شود.

چرا برای کوییک یک میلیاردی ۱۳۶ هزار نفر صف کشیدند؟

پاسخ اصلی را باید در شکاف قیمت کارخانه و بازار آزاد جست‌وجو کرد.

قیمت قطعی کوییک GX_L در این فروش یک میلیارد و ۶۳ میلیون و ۷۵۹ هزار تومان است. در مقابل، بررسی قیمت بازار آزاد در روز شنبه ۴ مهر نشان می‌دهد کوییک GXL حدود یک میلیارد و ۴۲۰ میلیون تومان معامله یا قیمت‌گذاری شده است.

اختلاف این دو رقم حدود ۳۵۶ میلیون و ۲۴۱ هزار تومان است.

یعنی ارزش بازار آزاد خودرو حدود ۳۳.۵ درصد بالاتر از مبلغی است که منتخب طرح فروش فوق‌العاده برای خرید از کارخانه پرداخت می‌کند.

البته این اختلاف را نباید «سود قطعی» دانست؛ زیرا قیمت بازار تا زمان تحویل ۹۰ روزه می‌تواند افزایش یا کاهش پیدا کند و محدودیت‌های احتمالی نقل‌وانتقال خودرو نیز باید در نظر گرفته شود. با این حال، همین فاصله فعلی توضیح می‌دهد چرا تقاضا برای خرید کارخانه‌ای همچنان بسیار بیشتر از ظرفیت عرضه است.

قیمت بالای کوییک هم تقاضا را متوقف نکرد

یکی از نکات قابل توجه این مرحله آن است که کوییک دیگر خودروی ارزان چند سال قبل نیست.

بررسی بازار روز چهارم مهر نشان می‌دهد قیمت کوییک GXL در بازار آزاد به حدود یک میلیارد و ۴۲۰ میلیون تومان رسیده و همچنان در میان خودروهای ارزان‌تر صفر کیلومتر داخلی قرار دارد.

با وجود این سطح قیمت، بیش از ۱۳۶ هزار نفر برای خرید آن ثبت درخواست کرده‌اند. این موضوع نشان می‌دهد بخش مهمی از تقاضای ثبت‌نام‌های کارخانه‌ای فقط ناشی از نیاز مصرفی نیست و اختلاف قیمت کارخانه و بازار نیز نقش مهمی در تصمیم خریداران دارد.

تا زمانی که خودرو در کارخانه چند صد میلیون تومان پایین‌تر از بازار آزاد عرضه شود، حتی افزایش قابل توجه قیمت رسمی نیز احتمالاً نمی‌تواند صف ثبت‌نام را به‌طور کامل از بین ببرد.

نتیجه قرعه‌کشی کوییک سایپا چگونه اعلام می‌شود؟

قرعه‌کشی این مرحله روز شنبه ۴ مهر انجام شده است و نتایج پس از انجام مراحل نهایی در اختیار متقاضیان قرار می‌گیرد.

منتخبان از طریق پیامک مطلع می‌شوند، اما سایپا تأکید کرده ملاک اصلی، وضعیت درج‌شده در حساب کاربری متقاضی در سامانه فروش اینترنتی شرکت است.

متقاضی می‌تواند با ورود به پنل کاربری، وضعیت خود را به شکل «منتخب اصلی»، «رزرو» یا «عدم پذیرش» مشاهده کند. برندگان نیز پس از اعلام نتیجه، پنج روز برای تکمیل وجه فرصت خواهند داشت.

در این طرح سود مشارکت و انصراف صفر درصد اعلام شده و جریمه تأخیر در تحویل خودرو سالانه ۳۶ درصد تعیین شده است. خودرو نیز مدل ۱۴۰۵ و با موعد تحویل حداکثر ۹۰ روزه عرضه خواهد شد.

قرعه‌کشی سایپا چه پیامی برای بازار خودرو دارد؟

آمار این مرحله یک پیام روشن دارد؛ فاصله قیمت کارخانه و بازار همچنان موتور اصلی ایجاد تقاضای سنگین در فروش خودروسازان است.

در شرایطی که ۳۵۰۰ خودرو در برابر بیش از ۱۳۶ هزار درخواست قرار گرفته، بازار عملاً با مازاد تقاضایی چند ده برابری روبه‌رو است. اما بررسی سهمیه‌ها نشان می‌دهد فشار واقعی در گروه عادی بسیار شدیدتر است؛ جایی که برای هر خودرو بیش از ۱۱۰ متقاضی واجد شرایط وجود دارد.

در مقابل، سیاست تخصیص سهمیه به طرح جوانی جمعیت و خودروهای فرسوده شانس این دو گروه را به شکل قابل توجهی افزایش داده است.

به همین دلیل، عدد مهم این قرعه‌کشی فقط ۱۳۶ هزار متقاضی نیست؛ مهم‌تر از آن، شانس کمتر از یک درصدی متقاضی عادی و شکاف بیش از ۳۵۶ میلیون تومانی قیمت کارخانه و بازار کوییک است. دو عددی که نشان می‌دهد تا زمانی که اختلاف قیمت در دو بازار پابرجا باشد، قرعه‌کشی خودرو نیز همچنان با صف‌های طولانی متقاضیان روبه‌رو خواهد بود.