فولاد ایرانیان
پاشنه آشیل استقلال لو رفت؛ دو گل خورده مقابل پرسپولیس و تراکتور، زنگ خطر برای سهراب و فرعباسی!
استقلال با وجود برخورداری از یکی از مستحکم‌ترین خطوط دفاعی لیگ برتر، در آستانه مواجهه با یک چالش تاکتیکی مهم قرار گرفته است. شاگردان سهراب بختیاری‌زاده در هشت هفته ابتدایی لیگ بیست‌وششم تنها دو گل دریافت کرده‌اند، اما نکته نگران‌کننده اینجاست که هر دو گل برابر رقبای مستقیم قهرمانی، یعنی پرسپولیس و تراکتور، به ثمر رسیده است. بررسی نحوه شکل‌گیری موقعیت‌های خطرناک نشان می‌دهد آرایش ۳-۴-۳ استقلال و استفاده همزمان از دو هافبک جوان با تمایلات هجومی، گاهی فضای مهمی مقابل خط دفاعی ایجاد می‌کند. منطقه‌ای که با شوت‌های بازیکنان حریف تهدید می‌شود و فشار مضاعفی بر حبیب فرعباسی وارد می‌کند. حالا پرسش این است که آیا سهراب بختیاری‌زاده می‌تواند این ضعف را برطرف کند یا آبی‌پوشان در مسابقات حساس آینده هزینه سنگینی خواهند پرداخت؟
۲۰:۰۶ - ۱۸ مهر ۱۴۰۵
وانانیوز|
استقلال فصل جدید لیگ برتر را با ساختاری متفاوت آغاز کرده و سهراب بختیاری‌زاده تلاش کرده است با استفاده از سه مدافع مرکزی، دو بازیکن کناری و هافبک‌های جوان، میان قدرت دفاعی و توان هجومی تیمش تعادل برقرار کند.
نتایج هشت هفته ابتدایی نشان می‌دهد این ساختار از نظر جلوگیری از دریافت گل موفق بوده است. آبی‌پوشان تنها دو بار دروازه خود را بازشده دیده‌اند و شش مسابقه را بدون گل خورده پشت سر گذاشته‌اند.
اما بررسی دقیق‌تر گل‌های دریافتی و موقعیت‌های ایجادشده توسط حریفان نشان می‌دهد استقلال در برخی فضاهای زمین آسیب‌پذیر است.
مهم‌ترین منطقه، فضای میان دو هافبک مرکزی و سه مدافع آخر تیم است؛ جایی که اگر بازیکنان میانی بیش از اندازه پیشروی کنند، مهاجمان و هافبک‌های حریف فرصت پیدا می‌کنند پشت محوطه جریمه صاحب توپ شوند.
این مشکل در مسابقاتی که استقلال مالکیت بیشتری دارد ممکن است کمتر دیده شود، اما برابر تیم‌هایی که از بازیکنان تکنیکی و شوت‌زن برخوردارند، اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
سیستم ۳-۴-۳ استقلال؛ چرا رزاقی‌نیا و قلی‌زاده خط دفاع را تنها می‌گذارند؟
سهراب بختیاری‌زاده در هفته‌های اخیر از آرایش سه‌دفاعه استفاده کرده است؛ سیستمی که بسته به جای‌گیری مهاجمان می‌تواند به شکل ۳-۴-۳ یا ۳-۴-۲-۱ دیده شود.
در این ساختار، امیرمحمد رزاقی‌نیا و اسماعیل قلی‌زاده از بازیکنان مهم مرکز میدان هستند.
هر دو بازیکن توانایی حرکت رو به جلو، مشارکت در گردش توپ و کمک به طراحی حملات را دارند. این ویژگی باعث می‌شود استقلال هنگام مالکیت توپ بتواند تعداد بازیکنان بیشتری در مناطق هجومی داشته باشد.
اما مشکل زمانی آغاز می‌شود که توپ از دست می‌رود.
اگر رزاقی‌نیا و قلی‌زاده همزمان در موقعیت‌های جلوتر قرار گرفته باشند، فاصله قابل‌توجهی میان خط میانی و مدافعان ایجاد می‌شود.
در چنین شرایطی، بازیکنان حریف می‌توانند بدون مواجهه با فشار مؤثر، توپ‌های برگشتی را تصاحب کنند و برای شوت‌زنی یا ارسال پاس عمقی تصمیم بگیرند.
در واقع مشکل اصلی لزوماً ضعف فردی دو هافبک جوان نیست؛ بلکه به نحوه تقسیم وظایف دفاعی میان آنها مربوط می‌شود.
گل محمدمهدی محبی در دربی؛ اولین هشدار برای استقلال
یکی از صحنه‌های مهمی که ضعف استقلال در مدیریت فضای مقابل محوطه جریمه را نشان داد، گل محمدمهدی محبی در شهرآورد شماره ۱۰۷ بود.
در مسابقه ۱۱ شهریور ۱۴۰۵، پرسپولیس در دقیقه ۵۰ با گل محبی از استقلال پیش افتاد و در نهایت دیدار دو تیم با تساوی یک بر یک به پایان رسید.
در جریان این صحنه، پرسپولیس از ناهماهنگی بازیکنان استقلال در حوالی محوطه جریمه استفاده کرد و محبی پس از تصاحب توپ و حرکت کوتاه، در موقعیت شوت‌زنی قرار گرفت.
نکته مهم اینکه براساس برخی گزارش‌های مسابقه از جمله یورونیوز، ضربه نهایی محبی از داخل محوطه جریمه زده شد. بنابراین نباید این گل را بدون توضیح، یک شوت مستقیم از فاصله دور معرفی کرد.
بااین‌حال، منشأ شکل‌گیری موقعیت به همان مسئله مهم برمی‌گردد؛ ناتوانی استقلال در جلوگیری از پیشروی و شوت‌زنی بازیکن حریف در منطقه مرکزی نزدیک به محوطه جریمه.
در این صحنه، هماهنگی مدافعان و هافبک‌های استقلال نتوانست مانع حرکت مهاجم پرسپولیس شود.
همین اتفاق نخستین هشدار جدی برای کادر فنی آبی‌پوشان بود.
گل سیدمهدی حسینی مقابل تراکتور؛ تکرار یک اشتباه خطرناک
دومین هشدار جدی در هفته هشتم و دیدار حساس استقلال برابر تراکتور به صدا درآمد.
آبی‌پوشان روز پنجشنبه ۱۶ مهر در ورزشگاه یادگار امام تبریز با گل سعید سحرخیزان از حریف پیش افتادند، اما در دقیقه ۷۴ سیدمهدی حسینی بازی را به تساوی کشاند.
این گل از نظر تاکتیکی اهمیت فراوانی داشت.
ابتدا ضربه امیرحسین حسین‌زاده پس از برخورد به رستم آشورماتوف برگشت داده شد. توپ در پشت محوطه جریمه به سیدمهدی حسینی رسید و او با شوتی که پس از برخورد به صالح حردانی تغییر مسیر داد، دروازه استقلال را باز کرد.
این صحنه نمونه‌ای روشن از اهمیت جمع‌آوری توپ‌های برگشتی در فوتبال مدرن است.
خط دفاعی استقلال در مرحله نخست توانست مسیر ضربه را مسدود کند، اما پس از برگشت توپ، بازیکن تراکتور فرصت شوت‌زنی پیدا کرد.
از سوی دیگر، تغییر مسیر توپ پس از برخورد با حردانی باعث شد شرایط برای واکنش حبیب فرعباسی دشوارتر شود.
بنابراین نمی‌توان تمام مسئولیت این گل را متوجه دروازه‌بان دانست.
گل مردود هلیلوویچ؛ VAR استقلال را نجات داد، اما مشکل باقی ماند
پیش از گل تساوی تراکتور نیز صحنه‌ای مشابه اتفاق افتاده بود.
در دقیقه ۶۹، تیبور هلیلوویچ با دریافت توپ در نزدیکی محوطه جریمه استقلال، ضربه‌ای تماشایی به سمت دروازه فرعباسی زد و موفق به گلزنی شد.
اما بررسی تصاویر توسط کمک‌داور ویدیویی نشان داد میلاد زکی‌پور در جریان شکل‌گیری حمله مرتکب خطای هند شده است.
به همین دلیل گل تراکتور مردود اعلام شد.
از نظر نتیجه مسابقه، تصمیم VAR به سود استقلال تمام شد، اما از منظر فنی مشکل همچنان وجود داشت.
تراکتور در فاصله کوتاهی توانسته بود چند مرتبه از مناطق نزدیک به محوطه جریمه اقدام به شوت‌زنی کند.
این اتفاق نشان می‌دهد مسئله فقط یک اشتباه اتفاقی یا ضربه غیرمنتظره نبود و استقلال در برخی لحظات برای بستن مسیر شوت‌های حریف به مشکل برخورد می‌کرد.
عملکرد حبیب فرعباسی؛ آیا دروازه‌بان استقلال مقصر است؟
حبیب فرعباسی در هفته‌های ابتدایی لیگ برتر یکی از مهره‌های تأثیرگذار استقلال بوده است.
آمار دو گل خورده در هشت مسابقه نشان می‌دهد ساختار دفاعی تیم و عملکرد دروازه‌بان آن در مجموع موفق بوده است.
فرعباسی در مسابقات مختلف با واکنش‌های مؤثر خود مانع گلزنی حریفان شده و در بازی تراکتور نیز چند موقعیت خطرناک را مهار کرده است.
برای نمونه، در دقیقه ۶۵ مسابقه تبریز، شوت فرشاد فرجی با واکنش مناسب فرعباسی به کرنر فرستاده شد.
بااین‌حال، درباره کیفیت عملکرد یک دروازه‌بان در مهار شوت‌های دور باید عوامل مختلفی را بررسی کرد؛ از جمله فاصله شوت، سرعت توپ، زاویه دید، تغییر مسیر و تعداد مدافعانی که مقابل ضربه قرار دارند.
دو گل دریافت‌شده به‌تنهایی برای اثبات ضعف آماری فرعباسی در مهار شوت کافی نیست.
برای چنین نتیجه‌ای، بررسی تعداد شوت‌های در چارچوب، کیفیت موقعیت‌ها و آمار گل‌های مورد انتظار پس از ضربه ضروری است.
بنابراین مسئله استقلال بیش از آنکه صرفاً به فرعباسی مربوط باشد، حاصل ارتباط عملکرد دروازه‌بان با ساختار دفاعی تیم است.
چرا توپ‌های برگشتی به خطر بزرگی برای استقلال تبدیل می‌شوند؟
یکی از اصول مهم دفاع تیمی، کنترل توپ‌های دوم و سوم است.
وقتی مدافعان نخستین ضربه حریف را دفع می‌کنند، حمله الزاماً به پایان نمی‌رسد. اگر بازیکنان میانی نتوانند توپ برگشتی را جمع کنند، حریف فرصت حمله مجدد پیدا خواهد کرد.
در استقلال، پیشروی همزمان دو هافبک مرکزی می‌تواند باعث شود بازیکنان حریف در حوالی قوس محوطه جریمه فضای بیشتری داشته باشند.
از طرف دیگر، سه مدافع مرکزی همیشه نمی‌توانند بدون ایجاد خطر، از خط دفاع خارج شوند و به بازیکن صاحب توپ فشار بیاورند.
اگر یکی از مدافعان برای مهار شوت‌زن جلو بیاید، ممکن است فضای پشت سر او برای حرکت مهاجم حریف باز شود.
همین تردید میان حفظ موقعیت دفاعی و فشار روی صاحب توپ، می‌تواند چند ثانیه ارزشمند در اختیار مهاجمان قرار دهد.
در فوتبال سطح بالا، همین چند ثانیه برای شوت‌زنی کافی است.
راهکار سهراب بختیاری‌زاده برای رفع مشکل دفاعی استقلال چیست؟
برای برطرف کردن این مشکل، سهراب بختیاری‌زاده لزوماً نیازی به تغییر کامل سیستم استقلال ندارد.
یکی از راهکارها، تعریف نقش دفاعی مشخص‌تر برای یکی از دو هافبک مرکزی است.
در این حالت، زمانی که یک هافبک برای حمایت از حمله جلو می‌رود، بازیکن دیگر باید مقابل سه مدافع باقی بماند و فضای مرکزی را پوشش دهد.
راهکار دوم، استفاده از بازیکنی با ویژگی‌های تدافعی بیشتر در مسابقات حساس است.
برای مثال، حضور روزبه چشمی در کنار یکی از هافبک‌های جوان می‌تواند گزینه‌ای برای ایجاد تعادل بیشتر باشد؛ هرچند انتخاب نهایی باید براساس شرایط مسابقه انجام شود.
راهکار سوم، تغییر نحوه جای‌گیری مدافعان کناری در زمان حمله است.
اگر هر دو بازیکن کناری استقلال همزمان پیشروی کنند، فشار بر مدافعان مرکزی و هافبک‌های میانی افزایش پیدا می‌کند.
حفظ یکی از آنها در موقعیتی محتاطانه‌تر می‌تواند به کنترل ضدحملات و توپ‌های برگشتی کمک کند.
همچنین تمرین واکنش سریع پس از دفع توپ و تعیین مسئول مشخص برای فشار روی بازیکنان شوت‌زن، از دیگر راهکارهای قابل اجراست.
دو گل خورده در هشت بازی؛ استقلال بهترین دفاع را دارد اما بی‌نقص نیست
آمار استقلال در هشت هفته ابتدایی لیگ برتر همچنان امیدوارکننده است.
دریافت تنها دو گل نشان می‌دهد آبی‌پوشان در بخش زیادی از مسابقات توانسته‌اند ساختار دفاعی خود را حفظ کنند.
اما نکته مهم این است که هر دو گل برابر تیم‌هایی به ثمر رسیده که از مدعیان اصلی قهرمانی هستند.
پرسپولیس با استفاده از حرکت محمدمهدی محبی به گل رسید و تراکتور نیز با شوت سیدمهدی حسینی از فضای نزدیک محوطه جریمه استقلال بهره برد.
این دو صحنه از نظر جزئیات کاملاً مشابه نیستند، اما هر دو اهمیت پوشش منطقه مرکزی و جلوگیری از فرصت شوت‌زنی حریف را یادآوری می‌کنند.
چنین آماری برای اثبات وجود یک ضعف دائمی کافی نیست، اما می‌تواند مبنای بررسی‌های بیشتر کادر فنی قرار بگیرد.
جمع‌بندی؛ پاشنه آشیل استقلال پیش از ادامه لیگ آشکار شد؟
استقلال در لیگ بیست‌وششم با استفاده از ساختار سه‌دفاعه توانسته عملکرد قابل‌قبولی در جلوگیری از گلزنی رقبا داشته باشد.
بااین‌حال، بازی‌های پرسپولیس و تراکتور نشان داده‌اند زمانی که حریفان باکیفیت از فضای مرکزی زمین استفاده می‌کنند، فشار بر خط دفاع و حبیب فرعباسی افزایش پیدا می‌کند.
موضوع اصلی، پیدا کردن تعادل میان توان هجومی رزاقی‌نیا و قلی‌زاده و ضرورت پوشش دفاعی مقابل محوطه جریمه است.
سهراب بختیاری‌زاده برای حفظ استقلال در کورس قهرمانی باید راهی پیدا کند که تیمش بدون از دست دادن قدرت هجومی، فضای شوت‌زنی را از حریفان بگیرد.
اگر این مشکل برطرف شود، استقلال می‌تواند از آمار دفاعی مناسب خود به‌عنوان یکی از مهم‌ترین ابزارهای موفقیت استفاده کند. اما اگر فضاهای خالی مقابل مدافعان همچنان باقی بماند، تیم‌های قدرتمندتر ممکن است در مسابقات آینده فرصت‌های بیشتری برای تهدید دروازه فرعباسی پیدا کنند.
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
