بازار لبنیات

بررسی بازار خرده‌فروشی تهران در ابتدای شهریور ۱۴۰۵ نشان می‌دهد موج افزایش قیمت لبنیات هنوز متوقف نشده است؛ قیمت یک نمونه پنیر سفید ۲۱۰ گرمی طی یک ماه از ۱۰۹ هزار به ۱۳۴ هزار تومان رسیده و حدود ۲۳ درصد رشد کرده، ماست پرچرب ۲.۷ کیلوگرمی نزدیک ۱۲ درصد و یک نمونه ماست کم‌چرب ۱.۵ کیلوگرمی حدود ۵ درصد گران‌تر شده است. این افزایش‌ها در شرایطی رخ می‌دهد که دولت برای چند قلم پرمصرف قیمت مصوب تعیین کرده و معاون وزارت جهاد کشاورزی هشدار داده عرضه این اقلام بالاتر از نرخ رسمی تخلف محسوب می‌شود. با این حال، بخش بزرگی از بازار لبنیات خارج از فهرست قیمت‌گذاری مستقیم قرار دارد؛ موضوعی که عملاً بازار را به دو بخش «قیمت مصوب» و «قیمت هماهنگ‌شده» تقسیم کرده است.

تعیین قیمت ۱۲۰ هزار تومانی برای شیر بطری یک‌لیتری و ۲۶۵ هزار تومانی برای ماست دبه‌ای، بار دیگر نگرانی‌ها درباره افزایش قیمت لبنیات را بالا برده است. انجمن صنایع لبنی می‌گوید این ارقام به معنای گرانی دوباره محصولات موجود نیست و برای گروه تازه‌ای از اقلام پرمصرف با چربی ۲.۵ درصد تعیین شده است؛ بااین‌حال، مقایسه نرخ‌های جدید با محصولات ۱.۵ درصدی نشان می‌دهد هزینه خرید سبد تنظیم‌بازاری لبنیات برای خانوارها افزایش محسوسی پیدا می‌کند.

کارگروه امنیت غذایی و تنظیم بازار، سه محصول جدید با چربی ۲.۵ درصد را به فهرست اقلام لبنی پرمصرف اضافه کرد. بر اساس نرخ‌های مصوب، قیمت شیر بطری یک‌لیتری به ۱۲۰ هزار تومان، شیر نایلونی ۹۰۰ گرمی به ۹۱ هزار تومان و ماست دبه‌ای دوکیلوگرمی به ۲۶۵ هزار تومان رسیده است. هم‌زمان، دولت برای خرید شیر خام مازاد و صادرات مدیریت‌شده شیرخشک برنامه‌ریزی کرده؛ تصمیمی که از یک تناقض مهم در بازار پرده برمی‌دارد: عرضه شیر در برخی استان‌ها از تقاضا بیشتر شده، اما مصرف‌کننده همچنان با قیمت‌های سنگین‌تری روبه‌روست.

در حالی که قیمت برخی محصولات لبنی تا ۴۰ درصد گران شده است، رئیس اتحادیه تعاونی‌های لبنی می‌گوید این افزایش قیمت به معنای سودآوری نیست و بسیاری از واحد‌های تولیدی را به مرز تعطیلی کشانده است.