آشنایی با ماده شیمیایی اسید استئاریک

معرفی اسید استئاریک

اسید استئاریک یک ترکیب مومی شکل با وزن مولکولی 284.484 است که از افزودن اسید به چربی حیوانی به همراه آب در فشار و دمای بالا بدست می آید. اسید چرب موجود در طبیعت که به عنوان بهترین ماده آرایشی معرفی شده است. در واقع اسید استئاریک یک منبع پایدار کننده است که از جایگزین های گیاهی مانند روغن نخل و یا نارگیل جهت کاهش اثرات زیست محیطی بدست می آید. می توان استئاریک را به عنوان محافظ پوست مورد استفاده قرار داد. یک ماده شیمیایی که به طور طبیعی در چربی حیوانات و گیاهان حاوی چربی یا روغن یافت می شود. همچنین این ماده سفید رنگ جامد نقطه جوشی در حدود 69 درجه سانتیگراد دارد. توانایی خوبی در اتصال و شکل کردن ذرات صابون دارد. همچنین در واکنش های اکسایشی و کاهشی مولکول های جدیدی را بوجود می آورد.

ویژگی های مهم استئاریک

اسید استئاریک با فرمول مولکولی C18H36O2 شناخته می شود. ماده ای که توانایی آبرسانی بسیار قوی در انواع محصولات آرایشی و بهداشتی دارد. این ماده که یک ترکیب جدا کننده ضروری در تولید گچ‌ های ریخته‌ گری است دارای فشار بخار 01/0 می باشد. همچنین در واکنش های شیمیایی عناصر مختلفی چون استئارات روی، استئارات کلسیم، منیزیم، پتاسیم شرکت کرده و آنها را تولید می کند. 

در اینجا برخی از خواص فیزیکی و شیمیایی اسید استئاریک را بررسی می کنیم:

• شکل ظاهری آن: پودری سفید رنگ با گلوله های ریز است.
• چگالی: چگالی اسید استئاریک 941 kg/m³ کیلوگرم بر سانتی متر مکعب است.
• نقطه ذوب و جوش: این ماده شیمیایی دارای نقطه ذوب67 تا 72 درجه سانتیگراد و نقطه جوش 361 درجه سانتیگراد می باشد.
• قابلیت اشتعال: قابلیت اشتعال استئاریک 230 درجه سانتیگراد بوده که در صورتی که به درستی مورد استفاده قرار نگیرد خطر آتش سوزی بالقوه صورت می گیرد.

به طور کلی خواص فیزیکی اسید استئاریک آن را به یک ماده مفید در کاربردهای مختلف صنعتی و علمی تبدیل نموده است. مثلا استفاده از استئاریک در روان کردن جک هیدرولیک بسیار مورد توجه است. در حالی که استئاریک در خودروها به منظور بهینه سازی تجهیزات مختلف خودرو مثل  سافت استارتر مورد استفاده می باشد.  

دیگر خواص فیزیکی و شیمیایی اسید استئاریک به صورت زیر تعریف می شود.

کاربرد اسید استئاریک

اسید استئاریک در صنایع مختلف کاربردهای زیادی دارد. عمدتا از این اسید در تولید و ساخت پلاستیک، شمع، پاستیل‌ های روغنی، مکمل‌ های غذایی، پودرهای سرامیکی و نیز جهت نرم کردن لاستیک ها استفاده می شود. علاوه‌ بر این می توان از اسید استئاریک به عنوان مانعی برای تولید فیلم جهت جلوگیری از تغییر خواص سطحی فیلم است نمود که این امر منجر به افزایش دقت اجزای مکانیکی فیلم می شود. از آنجایی که استئاریک خواص ضد درد، ضد التهابی و ضد عفونی کننده دارد در صنعت داروسازی به عنوان ماده اصلی تولید دارو مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین در شوینده ها، شامپوها، پوشش پودرهای فلزی آلومینیومی و روغن آرگان با غلظت 4 تا 7 درصد جهت پایداری و بهبود زیست محیطی استفاده می شود. اسید استئاریک در تولید شمع، به ویژه شمع هایی که برای مصارف عمومی استفاده می شوند به منظور افزایش مقاومت شمع به کار گرفته می شود در واقع به نوعی مانع از ذوب شدن سریع شمع ها می شود.

استفاده از منابع حیوانی در تولید محصولات غذایی به همراه اسید استئاریک سبب افزایش تاثیرات محیطی می شود. بیشترین کاربرد استئاریک در صنعت در تولید پلاستیک است که به منظور روان کردن و شکل دهی پلاستیک ها به کار می آید. عمدتا از این اسید در تولید آبنبات های حاوی ویتامین c جهت درمان سرماخوردگی استفاده می شود.

رایج ترین موارد استفاده از اسید استئاریک در صنایع عبارتند از:

• تولید وسایل آتش ‌بازی
• پوشش کارت‌ های اعتباری
• پوشش پودرهای فلزی
• جلوگیری از اکسید شدن فلزات
• کپسول‌ های آتش نشانی
• سفت کردن انواع آبنبات‌ ها، شکر و قند می باشد.

از ترکیب استئاریک، اتیلن گلیکول، گلیکول استارات و گلیکول دی استارات می توان در تهیه محصولات آرایشی و بهداشتی استفاده کرد، که موجب مرواریدی شدن محصولات آرایشی می‌شود. همچنین می توان از این اسید در کاربرد های مهندسی زمانی که وزن یک عنصر حیاتی است استفاده نمود. علاوه بر این به دلیل کاهش اتلاف گرما و میرایی خوب این اسید می توان در صنایع ریخته گری و ماشینکاری آن را به کار گرفت.

نکات ایمنی استفاده از اسید استئاریک

هنگام استفاده از هر نوع ماده شیمیایی مهمترین مسئله توجه به نکات ایمنی کار با آن ماده است. موارد ایمنی کار با اسید استئاریک را در نظر بگیرید. فرآیندهای شیمیایی که اغلب در دما و فشار بالا صورت می گیرند می توانند واکنش پذیر باشند این بدین معنی است نمی توانیم بدون احتیاط از آنها استفاده کنیم. با توجه به اینکه استئاریک دارای یک اتم هیدروژن در ساختار مولکولی خود است، به راحتی در واکنش های جانشینی با یک اتم دیگر به صورت یون شرکت می کند. به همین دلیل آگاهی از موارد ایمنی کار با اسید استئاریک لازم و ضروری است. افرادی که با پودر، بخار و غبار اسید استئاریک در تماس هستند ممکن است دچار تحریک پوستی، چشمی و یا تنفسی شوند بنابراین استفاده از عینک های محافظ، دستکش های عایق دار و ضد حریق و کلاه ضروری است.

تنفس استئاریک دستگاه تنفسی را تحریک می کند. قرار گرفتن در معرض تماس مستقیم با استئاریک باعث سوزش و التهاب می شود که مراجعه به پزشک الزامی است. در صورت استنشاق بخار استئاریک به فضای باز بروید و در صورت امکان از کپسول اکسیژن برای تنفس استفاده کنید. موارد بیشتر ایمنی کار با استئاریک را از طریق وب سایت پارس خورشید مطالعه نمایید. همکاران ما در این زمینه اطلاعات خوبی برای شما ارائه می کنند.