سیمان ارزان می‌ماند یا جهش در راه است؟

بازار سیمان ایران در روزهای پایانی بهمن ۱۴۰۴ تصویری روشن از یک تعادل ناپایدار را پیش چشم فعالان اقتصادی قرار داده است؛ تعادلی که نه حاصل رونق تولید و تقاضاست و نه نتیجه ثبات پایدار، بلکه برآمده از تلاقی رکود مصرف با فشار فزاینده هزینه‌ها بر تولیدکنندگان است. قیمت سیمان امروز ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ در حالی اعلام شد که بخش قابل توجهی از کارخانه‌ها و فعالان بازار ترجیح داده‌اند نرخ‌ها را در سطح فعلی حفظ کنند، زیرا بازار توان پذیرش هیچ‌گونه افزایش قیمتی را ندارد.

کاهش محسوس فعالیت‌های ساختمانی، تعویق پروژه‌های عمرانی و احتیاط خریداران عمده باعث شده حجم معاملات سیمان در پایین‌ترین سطوح ماه‌های اخیر باقی بماند. این وضعیت، بازار را به نقطه‌ای رسانده که حتی رشد هزینه‌های تولید نیز نتوانسته محرکی برای افزایش قیمت سیمان باشد و همین مسئله، چشم‌انداز این صنعت استراتژیک را با ابهام همراه کرده است.

 رکود ساخت‌وساز و تأثیر مستقیم آن بر بازار سیمان

آنچه امروز بیش از هر عامل دیگری بر قیمت سیمان سایه انداخته، رکود عمیق در بخش ساخت‌وساز است. کاهش صدور پروانه‌های ساختمانی در کلان‌شهرها، کندی پروژه‌های عمرانی دولتی و افت سرمایه‌گذاری بخش خصوصی، زنجیره تقاضا برای مصالح ساختمانی را تضعیف کرده است. سیمان به عنوان کالایی پایه‌ای، نخستین بازاری است که واکنش این رکود را نشان می‌دهد.

در چنین شرایطی، خریداران عمده اعم از انبوه‌سازان و پیمانکاران، خریدهای خود را به حداقل رسانده و تنها به تأمین نیازهای فوری بسنده می‌کنند. این رفتار محتاطانه سبب شده گردش کالا در بازار کاهش یابد و تولیدکنندگان برای جلوگیری از انباشت موجودی، ناچار به عرضه با نرخ‌های ثابت یا حتی ارائه تسهیلات فروش شوند. نتیجه این روند، تثبیت قیمت سیمان امروز ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ در سطحی است که بیشتر از آنکه سودآور باشد، نقش مسکن موقت را برای بازار ایفا می‌کند.

فشار هزینه‌های تولید؛ چالشی که هنوز در قیمت‌ها منعکس نشده است

در سوی دیگر بازار، تولیدکنندگان سیمان با واقعیتی متفاوت روبه‌رو هستند. هزینه‌های انرژی، حمل‌ونقل و مواد اولیه در ماه‌های اخیر روندی افزایشی داشته و حاشیه سود کارخانه‌ها را به‌شدت محدود کرده است. افزایش نرخ سوخت و کرایه حمل، به‌ویژه برای کارخانه‌هایی که فاصله زیادی تا بازارهای مصرف دارند، هزینه تمام‌شده را بالا برده و برنامه‌ریزی مالی واحدها را دشوار کرده است.

با این حال، نبود تقاضای مؤثر باعث شده این فشار هزینه‌ای هنوز راهی به قیمت سیمان باز نکند. تولیدکنندگان می‌دانند هرگونه افزایش نرخ، می‌تواند به کاهش بیشتر فروش و از دست رفتن سهم بازار منجر شود. از همین رو، استراتژی غالب در بازار فعلی، حفظ قیمت‌ها و تحمل فشار کوتاه‌مدت به امید بهبود شرایط تقاضا در ماه‌های آینده است؛ استراتژی‌ای که اگر رکود ادامه‌دار شود، می‌تواند به کاهش تولید یا توقف موقت برخی خطوط منجر شود.

 بررسی قیمت سیمان کارخانه‌ها در بازار عمده

نگاهی به قیمت‌های معاملاتی نشان می‌دهد که نرخ‌ها در بازه‌ای محدود و بدون نوسان جدی در حال حرکت است. در بازار امروز، سیمان پاکتی داراب تیپ ۲ در معاملات عمده با نرخ حدود ۱۴۰ هزار تومان دادوستد می‌شود که بالاترین سطح قیمتی در میان برندهای پرتقاضا به شمار می‌رود. این قیمت بیشتر تحت تأثیر کیفیت محصول و هزینه‌های حمل از مبدأ تولید تعیین شده است.

در همین حال، سیمان پاکتی ساوه تیپ ۲ در بازار عمده در محدوده ۱۲۸ هزار تومان قرار دارد و به دلیل دسترسی مناسب به بازارهای مرکزی کشور، همچنان یکی از گزینه‌های اصلی خریداران است. سیمان پاکتی فارس تیپ ۲ نیز با نرخ حدود ۱۲۵ هزار تومان معامله می‌شود و ثبات عرضه آن باعث شده نوسان قیمتی کمتری نسبت به برخی رقبا داشته باشد. در میان گزینه‌های اقتصادی‌تر، سیمان پاکتی سپهر تیپ ۲ با قیمت حدود ۱۲۳ هزار تومان خرید و فروش می‌شود و برای پروژه‌هایی که حساسیت بالایی نسبت به قیمت دارند، انتخابی رایج محسوب می‌شود.

این ارقام نشان می‌دهد فاصله قیمتی میان برندهای مختلف بیشتر ناشی از هزینه حمل، موقعیت جغرافیایی کارخانه و سیاست‌های فروش است تا تغییرات واقعی در سطح تقاضای بازار. به بیان دیگر، قیمت سیمان امروز ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ بیش از آنکه سیگنال رونق یا رکود تازه‌ای باشد، بازتاب‌دهنده تلاش بازار برای حفظ تعادل موجود است.

 رفتار خریداران و نقش انتظارات در ثبات قیمت‌ها

یکی از عوامل کلیدی در وضعیت فعلی بازار سیمان، انتظارات خریداران نسبت به آینده قیمت‌هاست. بسیاری از فعالان بخش ساخت‌وساز بر این باورند که تا پایان سال، تحرک قابل توجهی در بازار ایجاد نخواهد شد و همین انتظار، انگیزه خریدهای بزرگ را کاهش داده است. خریداران ترجیح می‌دهند نقدینگی خود را حفظ کرده و تنها در صورت نیاز قطعی وارد بازار شوند.

این رفتار انتظاری، چرخه رکود را تقویت می‌کند و به تولیدکنندگان سیگنال می‌دهد که بازار کشش افزایش قیمت را ندارد. در نتیجه، حتی زمزمه‌های افزایش هزینه تولید نیز به‌سرعت در قیمت‌ها منعکس نمی‌شود. این وضعیت اگرچه در کوتاه‌مدت به ثبات بازار کمک کرده، اما در بلندمدت می‌تواند به تضعیف بنیه مالی کارخانه‌ها منجر شود.

چشم‌انداز بازار سیمان در ماه‌های پیش رو

با نزدیک شدن به پایان سال، نگاه‌ها به سیاست‌های عمرانی دولت و بودجه پروژه‌های زیرساختی دوخته شده است. در صورتی که تزریق منابع به پروژه‌های عمرانی سرعت بگیرد، می‌توان انتظار داشت بخشی از تقاضای از دست‌رفته به بازار بازگردد و قیمت سیمان از حالت رکودی خارج شود. در غیر این صورت، ادامه رکود ساخت‌وساز می‌تواند بازار را در همین سطح قیمتی یا حتی با فشار کاهشی مواجه کند.

از سوی دیگر، اگر رشد هزینه‌های انرژی و حمل‌ونقل ادامه‌دار باشد، تولیدکنندگان ناچار خواهند شد در مقطعی برای حفظ تولید، درخواست تعدیل قیمت‌ها را مطرح کنند. تحقق این سناریو اما به میزان تقاضای مؤثر بستگی دارد و بدون نشانه‌های رونق، افزایش قیمت سیمان با مقاومت شدید بازار روبه‌رو خواهد شد.

جمع‌بندی

قیمت سیمان امروز ۲۸ بهمن ۱۴۰۴ تصویری از بازاری را نشان می‌دهد که میان رکود تقاضا و فشار هزینه‌های تولید گرفتار شده است. ثبات فعلی قیمت‌ها نه نشانه آرامش پایدار، بلکه حاصل توازن شکننده‌ای است که با کوچک‌ترین تغییر در متغیرهای کلان می‌تواند بر هم بخورد. تا زمانی که ساخت‌وساز جان تازه‌ای نگیرد، بازار سیمان در همین محدوده قیمتی نوسان خواهد کرد و تولیدکنندگان ناچارند برای بقا، بیش از پیش به مدیریت هزینه و سیاست‌های فروش محتاطانه تکیه کنند.