حضور ایران در تورنمنت اردن؛ آزمونی متفاوت در مسیر جام جهانی ۲۰۲۶
اعلام رسمی حضور تیم ملی ایران در تورنمنت اردن، پس از ماهها گمانهزنی درباره برنامههای تدارکاتی شاگردان امیر قلعهنویی، بار دیگر نگاهها را به مسیر آمادهسازی ایران برای جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ معطوف کرده است. بر اساس این اعلام، تیم ملی ایران هفتم فروردینماه به مصاف تیم ملی نیجریه میرود و یازدهم فروردین نیز مقابل تیم ملی کاستاریکا صفآرایی خواهد کرد؛ دو تیمی که هرچند سابقه حضور در جامهای جهانی را در کارنامه دارند، اما شرایط فعلیشان با دوران اوج فاصله دارد. با این حال، اهمیت این بازیها بیش از نام حریفان، به ماهیت و کیفیت این تقابلها بازمیگردد.
تورنمنت اردن و اهمیت آن در تقویم تیم ملی
تورنمنت اردن در مقطع زمانی حساسی برای تیم ملی ایران برگزار میشود؛ دورهای که کادرفنی بهدنبال تثبیت ساختار تاکتیکی، ارزیابی نفرات و هماهنگسازی خطوط مختلف تیم پیش از ورود به فاز نهایی آمادهسازی جام جهانی است. حضور در این تورنمنت، فرصتی است برای خروج از فضای تمرینی و قرار گرفتن در شرایط مسابقهای، آن هم در محیطی متفاوت از ورزشگاههای داخلی. از این منظر، اردن میتواند یک ایستگاه مهم در مسیر تیم ملی ایران باشد؛ ایستگاهی که نهتنها نتایج، بلکه نحوه بازی و واکنش تیم به فشارها مورد توجه قرار میگیرد.
نیجریه؛ حریف آفریقایی با فیزیک قدرتمند
دیدار نخست ایران برابر تیم ملی نیجریه برگزار میشود؛ تیمی که همواره بهعنوان یکی از قدرتهای سنتی فوتبال آفریقا شناخته شده است. نیجریه با اتکا به بازیکنان فیزیکی، سرعت بالا و قدرت بدنی مثالزدنی، میتواند محک مناسبی برای خط دفاع و میانه میدان ایران باشد. هرچند این تیم در مقطع فعلی ثبات سالهای طلایی خود را ندارد، اما ماهیت بازیاش همچنان مبتنی بر فشار، نبردهای تنبهتن و استفاده از انتقالهای سریع است؛ مؤلفههایی که برای هر تیمی دردسرساز است.
کاستاریکا؛ تجربه آمریکای مرکزی در مسیر ایران
دومین بازی ایران در تورنمنت اردن مقابل تیم ملی کاستاریکا خواهد بود؛ تیمی از منطقه کونکاکاف که سابقه درخشانی در برخی ادوار جام جهانی داشته است. کاستاریکا شاید از نظر فیزیکی به اندازه نیجریه قدرتمند نباشد، اما فوتبال این تیم بر نظم دفاعی، انسجام تیمی و استفاده هوشمندانه از فضاها استوار است. تقابل با چنین تیمی میتواند برای ایران از منظر صبر تاکتیکی، خلق موقعیت در برابر دفاع متراکم و مدیریت ریتم بازی اهمیت داشته باشد.
فاصله سبک بازی حریفان اردن با رقبا در جام جهانی
با وجود اهمیت این دو مسابقه، یکی از چالشهای اصلی که در تحلیل این انتخابها مطرح میشود، تفاوت سبک بازی نیجریه و کاستاریکا با حریفان اصلی ایران در جام جهانی فوتبال ۲۰۲۶ است. تیم ملی ایران در مرحله گروهی با تیمهایی روبهرو خواهد شد که ویژگیهای فنی و تاکتیکی متفاوتی دارند و همین موضوع باعث شده برخی کارشناسان نسبت به میزان شباهت این بازیهای تدارکاتی با شرایط واقعی جام جهانی تردیدهایی داشته باشند. این نگرانی بهویژه درباره نبود تقابل با تیمهای اروپایی پررنگتر میشود.
تلاش نافرجام برای بازی با تیمهای اروپایی
بر اساس اطلاعات منتشرشده، کادرفنی تیم ملی ایران تمایل داشت برای شبیهسازی دیدار حساس برابر تیم ملی نیوزیلند، با یک تیم فیزیکی اروپایی دیدار کند. در این راستا، نامهایی چون تیم ملی اسکاتلند و تیم ملی اسلوونی مطرح شد؛ تیمهایی که از نظر ساختار بدنی، نظم تاکتیکی و فوتبال مستقیم، میتوانستند شباهتهایی به نیوزیلند داشته باشند. حتی در مقطعی، احتمال برگزاری دیدارهایی مقابل تیم ملی اسپانیا و تیم ملی بلژیک نیز مطرح شد، اما در نهایت هیچکدام از این گزینهها به مرحله نهایی نرسید.
غیبت بازی اروپایی و پیامدهای آن
عدم تحقق بازی تدارکاتی با تیمهای اروپایی، میتواند یکی از نقاط ضعف برنامه آمادهسازی ایران تلقی شود. تیمهای اروپایی معمولاً از نظر تاکتیکی، فشردگی خطوط و شدت بازی در سطح بالایی قرار دارند و مواجهه با آنها میتواند نقاط ضعف تیم ملی را زودتر آشکار کند. با توجه به حضور تیم ملی نیوزیلند در گروه ایران، نبود چنین بازیهایی این نگرانی را ایجاد میکند که شبیهسازی دقیق شرایط مسابقه انجام نشده باشد؛ هرچند کادرفنی تلاش کرده با انتخاب حریفان فیزیکی، بخشی از این خلأ را جبران کند.
انتخاب حریف آفریقایی با نگاه به مصر
یکی دیگر از دلایل انتخاب تیم ملی نیجریه، قرار گرفتن تیم ملی مصر در گروه ایران عنوان شده است. فدراسیون فوتبال با این نگاه، بهدنبال حریفی آفریقایی بوده تا تیم ملی ایران با بخشی از ویژگیهای فوتبال این قاره مواجه شود. با این حال، بسیاری معتقدند نیجریه از نظر سبک بازی شباهت چندانی به مصر ندارد. فوتبال مصر بیشتر مبتنی بر نظم تاکتیکی، کنترل توپ و استفاده از بازیکنان تکنیکی است، در حالی که نیجریه به فیزیک، سرعت و بازی مستقیم تکیه دارد. از این منظر، تیمهایی مانند مراکش یا تونس میتوانستند گزینههای نزدیکتری باشند.
شرایط آبوهوایی اردن؛ چالش پنهان اما مهم
یکی از نکات قابلتوجه تورنمنت اردن، شرایط آبوهوایی این کشور در زمان برگزاری مسابقات است. بازی در هوای گرم و خشک، آن هم مقابل تیمهایی که از نظر بدنی قدرتمند هستند، میتواند فشار مضاعفی بر بازیکنان ایران وارد کند. این شرایط، اگرچه سخت است، اما میتواند یک شبیهسازی مفید برای مسابقات سنگین و فشرده جام جهانی باشد؛ جایی که مدیریت انرژی و آمادگی بدنی نقش تعیینکنندهای خواهد داشت.
فرصت برای آزمون تاکتیکهای امیر قلعهنویی
برای امیر قلعهنویی و کادر فنی تیم ملی، این دو مسابقه بیش از هر چیز فرصتی برای آزمودن تاکتیکها، چینشهای مختلف و ارزیابی بازیکنان در شرایط واقعی مسابقه است. بازی برابر نیجریه و کاستاریکا میتواند پاسخ بسیاری از پرسشها درباره ترکیب اصلی، هماهنگی خطوط و واکنش تیم به فشار حریفان را روشن کند. این دیدارها همچنین فرصتی است برای بازیکنانی که در آستانه تثبیت جایگاه خود در تیم ملی قرار دارند.
نگاه فراتر از نتیجه؛ تمرکز بر مسیر
در نهایت، آنچه تورنمنت اردن را برای تیم ملی ایران مهم میکند، نه صرفاً نتایج، بلکه کیفیت عملکرد و میزان پیشرفت تیم در مسیر آمادهسازی برای جام جهانی ۲۰۲۶ است. هرچند نبود بازی با تیمهای اروپایی و تفاوت سبک حریفان با رقبا در جام جهانی میتواند محل بحث باشد، اما تقابل با دو تیم فیزیکی در شرایط دشوار، محک جدی برای شاگردان امیر قلعهنویی به شمار میرود؛ محکی که میتواند نقاط قوت و ضعف تیم ملی را پیش از سفر به آمریکا آشکار کند و زمینهساز تصمیمهای دقیقتر در ماههای آینده شود.






