شادی هواداران پرسپولیس پس از حذف استقلال و سپاهان از آسیا

در ابتدای فصل جاری رقابت‌های فوتبال ایران، شرایط پرسپولیس به گونه‌ای رقم خورده بود که هواداران استقلال و تا حدودی سپاهان از عدم حضور این تیم در رقابت‌های آسیایی به عنوان بهانه‌ای برای شوخی و کری‌خوانی استفاده می‌کردند. استقلالی‌ها با اشاره به حذف پرسپولیس از لیگ قهرمانان آسیا، به کنایه پیشنهاد می‌دادند که سرخ‌ها به جای تهیه بلیت پرواز خارجی، به فکر اتوبوس‌سواری در بازی‌های داخلی باشند. این گونه شوخی‌ها در فضای هواداری فوتبال ایران تبدیل به بخشی از رقابت‌های کلامی سنتی میان دو قطب اصلی فوتبال کشور شد.

اکنون اما ورق برگشته است. دو تیم استقلال و سپاهان به فاصله یک شب از رقابت‌های آسیایی کنار رفتند؛ اتفاقی که فضای مجازی را به صحنه جدیدی از کری‌خوانی میان هواداران پرسپولیس و رقبایش بدل کرده است. پرسپولیسی‌ها با یادآوری جملاتی چون «آسیا تخصص ماست» که در هفته‌های ابتدایی فصل از سوی هواداران تیم‌های استقلال و سپاهان در فضای مجازی مطرح می‌شد، حالا با طعنه نسبت به نتایج اخیر تیم‌های رقیب واکنش نشان می‌دهند.

حذف استقلال از آسیا و آغاز موج کنایه‌های جدید

شب حذف استقلال از رقابت‌های لیگ قهرمانان آسیا مقابل الحسین اردن، نقطه آغاز این موج تازه بود. هواداران پرسپولیس از صبح روز بعد با نشر پست‌ها و پیام‌هایی طعنه‌آمیز، شکست استقلال را نشانه پایان غرور ابتدایی فصل دانستند. بسیاری از این واکنش‌ها در شبکه‌های اجتماعی با لحنی شوخ‌طبعانه همراه بود و در قالب تصاویر، ویدیوها و کامنت‌های مرتبط با خاطرات فصل گذشته منتشر شد.

در این میان حتی برخی از پیشکسوتان پرسپولیس نیز در مصاحبه‌هایی غیررسمی از «پایان دوره فخر آسیایی» استقلال یاد کردند و با تأکید بر اینکه عملکرد تیم‌ها باید در زمین مشخص شود، از رقابت سالم و بدون شعار در فوتبال کشور سخن گفتند. این موضع‌گیری‌ها نشان می‌دهد که فضای رقابتی فوتبال ایران فراتر از بازی‌های داخل زمین، به عرصه‌ای اجتماعی در فضای مجازی و رسانه‌ای تبدیل شده است.

شکست سپاهان؛ دومین شب کری فوتبالی

پس از حذف استقلال، دیدار سپاهان مقابل الاهلی قطر دومین شوک هواداری را رقم زد. سپاهانی‌ها که شانس قابل توجهی برای ادامه حضور در رقابت‌های آسیایی داشتند، با شکست برابر الاهلی از گردونه مسابقات کنار رفتند و عملاً دومین نماینده کشورمان در این تورنمنت را از دست دادند. این اتفاق زمینه‌ساز موج دوم واکنش هواداران پرسپولیس شد؛ آنها با انتشار پیام‌هایی در شبکه‌های اجتماعی، حذف سپاهان را پایان شعار «زردآبی‌های آسیایی» دانستند.

پرسپولیسی‌ها به طنز نوشتند که حالا هیچ تیمی از ایران در سطح دوم لیگ قهرمانان آسیا باقی نمانده و استقلال و سپاهان باید فصل آینده به‌دنبال بازگشت به قاره کهن باشند. در این میان برخی از حساب‌های هواداری پرسپولیس با اشاره به جمله معروف «آسیا تخصص ماست» به شوخی‌های متعددی پرداختند که واکنش متقابل هواداران رقیب را نیز در پی داشت.

فضای مجازی؛ میدان اصلی رقابت هواداران

بررسی رفتار هواداری در هفته‌های اخیر نشان می‌دهد که فضای مجازی به محل اصلی بروز احساسات عاشقانه و رقابت‌های پرشور میان هواداران باشگاهی تبدیل شده است. کری‌های فوتبالی که سابقاً در ورزشگاه و میان تماشاگران صورت می‌گرفت، حالا در قالب پست، استوری و کامنت دنبال می‌شود. هواداران پرسپولیس با سرمایه‌گذاری عاطفی بر نتایج تیم‌های رقیب، از هر موقعیت برای یادآوری برتری‌های خود استفاده می‌کنند و این امر در کنار جذابیت‌های ورزشی، گاه جنبه طنز و اجتماعی نیز به خود می‌گیرد.

اتفاق اخیر نشان می‌دهد که فوتبال ایران صرفاً در زمین مسابقه خلاصه نمی‌شود، بلکه بخش مهمی از هویت باشگاهی در تقابل‌های رسانه‌ای هواداران شکل می‌گیرد. از سوی دیگر، این نوع واکنش‌ها به نوعی انعکاس وضعیت فرهنگی جامعه هواداری کشور است که از رقابت همیشگی میان قرمز و آبی تغذیه می‌کند.

تراکتور؛ تنها نماینده باقی‌مانده فوتبال ایران

در شرایطی که استقلال و سپاهان از رقابت‌های آسیایی حذف شده‌اند، تنها تیم تراکتور تبریز همچنان در صحنه باقی مانده است. این تیم با عملکرد مثبت در مرحله گروهی لیگ نخبگان آسیا موفق شد به دور بعد راه یابد و اکنون به عنوان آخرین امید فوتبال ایران شناخته می‌شود. حضور تراکتور در مرحله بعدی، بار دیگر نگاه‌ها را به سمت شمال‌غرب کشور و هواداران پرشمار این تیم جلب کرده است؛ جایی که حمایت مردمی از تیم فوتبال خود، الگویی متفاوت از فرهنگ هواداری در تهران را به نمایش می‌گذارد.

در این میان برخی کارشناسان معتقدند موفقیت یا عدم موفقیت تراکتور می‌تواند بر فضای هواداری سایر تیم‌ها نیز تأثیرگذار باشد؛ زیرا در چنین شرایطی، هواداران فوتبال ایران معمولاً میان حس وطن‌دوستی و رقابت باشگاهی در نوسان قرار می‌گیرند.

فوتبال ایران و چرخه دائمی کری‌خوانی

رقابت میان باشگاه‌های بزرگ ایران، فراتر از فوتبال و زمین بازی است. پرسپولیس، استقلال و سپاهان سال‌هاست که در عرصه‌ای فرهنگی و اجتماعی درگیر رقابت نمادین شده‌اند؛ رقابتی که گاه از مرز طنز فراتر می‌رود و به بخشی از هویت جمعی طرفداران تبدیل می‌شود. حذف استقلال و سپاهان از آسیا فرصتی شد تا پرسپولیسی‌ها بار دیگر قدرت رسانه‌ای خود را در فضای هواداری نمایش دهند، اما این چرخه در فصل‌های آینده بی‌تردید دوباره تکرار خواهد شد، زمانی که نتایج جدید زمینه کری‌خوانی‌های تازه را فراهم کند.

در نهایت آنچه باقی می‌ماند، شور و هیجان فوتبال ایرانی است؛ احساسی که در هر برد یا شکست، در هر حذف یا صعود، بهانه‌ای برای گفت‌وگو، شوخی و ابراز علاقه به تیم محبوب فراهم می‌آورد.

جمع‌بندی تحلیلی:

شاید حذف استقلال و سپاهان از لیگ قهرمانان آسیا برای فوتبال ایران از نظر فنی خبری ناخوشایند باشد، اما از منظر فرهنگی نشان‌دهنده پویایی و زنده بودن جامعه هواداری کشور است. پرسپولیس که در آغاز فصل با فشار و طعنه‌های پی‌درپی مواجه بود، اکنون در موقعیت روانی جدیدی قرار گرفته و این تغییر نقش، چهره‌ای تازه از رقابت میان هواداران را نشان می‌دهد. فوتبال ایران در بطن خود نه‌تنها میدان ورزش، بلکه صحنه‌ای اجتماعی و پرهیجان است که از دل هر شکست، داستانی تازه برای گفتن می‌آفریند.