از مذاکره تا میدان؛ پاسخ صریح تهران به فشارهای آمریکا و نقش تخریبی صهیونیسم

نشست خبری هفتگی سخنگوی وزارت امور خارجه در شرایطی برگزار شد که تحولات فشرده دیپلماتیک، گمانه‌زنی‌های رسانه‌ای درباره مذاکرات ایران و آمریکا و هم‌زمان تشدید جنگ روانی علیه جمهوری اسلامی ایران، توجه افکار عمومی داخلی و خارجی را به مواضع رسمی تهران دوخته است. اسماعیل بقایی، در این نشست کوشید تصویری منسجم از رویکرد ایران ارائه دهد؛ رویکردی که بر دیپلماسی فعال، دفاع قاطع از منافع ملی و بی‌اعتنایی به فشار و تهدید استوار است.

مذاکرات ایران و آمریکا؛ دیپلماسی بدون هیاهو

بقایی با اشاره به گمانه‌زنی‌های گسترده درباره مذاکرات ایران و آمریکا، تأکید کرد که هیچ‌یک از این فضاسازی‌ها مورد تأیید تهران نیست. از نگاه دستگاه دیپلماسی، مذاکرات محل طرح جزئیات واقعی است، نه عرصه جنگ روایت‌ها. وی تصریح کرد که موضوعاتی مانند توافق موقت، ساخته و پرداخته تحلیل‌های بی‌پایه رسانه‌ای است و ایران با نقطه‌نظرات روشن و مشخص وارد گفت‌وگوها می‌شود.

سخنگوی وزارت امور خارجه با بیان اینکه دیدگاه‌های ایران در حوزه هسته‌ای و نیز شناخت نسبی از مواضع آمریکا وجود دارد، شرط اصلی پیشرفت مذاکرات را حسن نیت طرفین دانست. به گفته او، ایران در حال تدوین نهایی مواضع خود است و در صورت فراهم بودن شرایط، در دور جدید مذاکرات حضور خواهد یافت.

خط قرمز تهران؛ رفع تحریم و احترام به حقوق هسته‌ای

بقایی صراحتاً اعلام کرد توافقی قابل پذیرش است که هم حقوق تضییع‌شده ملت ایران در نتیجه تحریم‌های چند دهه اخیر را جبران کند و هم حقوق هسته‌ای ایران را به رسمیت بشناسد. او یادآور شد که صلح‌آمیز بودن برنامه هسته‌ای ایران پیش‌تر نیز مورد شناسایی قرار گرفته، اما احترام عملی به این حق باید جزء جدایی‌ناپذیر هر توافق جدید باشد.

از منظر تهران، انجام اقدامات شفاف‌ساز برای اثبات صلح‌آمیز بودن فعالیت‌های هسته‌ای همواره در دستور کار بوده، اما این مسیر نمی‌تواند یک‌طرفه و بدون دریافت مابه‌ازای واقعی در حوزه رفع تحریم‌ها ادامه یابد.

پاسخ به ادعاهای ویتکاف؛ ایران اهل تسلیم نیست

سخنگوی دستگاه دیپلماسی در واکنش به اظهارات متناقض مقام‌های آمریکایی از جمله استیو ویتکاف، این مواضع را نشانه‌ای از سردرگمی و عدم درک واقعیت ایران دانست. بقایی تأکید کرد مذاکره‌ای که با هدف تحمیل خواسته‌های یک‌جانبه طراحی شود، محکوم به شکست است و درباره ایران به‌طور قطع نتیجه نخواهد داد.

او با اشاره به مفهوم «تسلیم» در ادبیات برخی مقام‌های آمریکایی گفت این واژه در فرهنگ ایرانی جایگاهی ندارد. به گفته بقایی، اعتماد ایران به حقانیت تاریخی و تمدنی خود، عامل اصلی ایستادگی در برابر فشارهاست و منش ملت ایران بارها نشان داده که عزت و استقلال را معامله نمی‌کند.

همکاری با آژانس؛ تعهد در چارچوب قانون

بقایی در بخش دیگری از سخنان خود به اظهارات اخیر رافائل گروسی پرداخت و توضیح داد که موضوع بازدید از سایت‌های آسیب‌دیده هسته‌ای، با بازرسی‌های معمول آژانس تفاوت ماهوی دارد. به گفته او، تمام بازرسی‌های مصوب آژانس در سال ۲۰۲۵ انجام شده، اما برای بازدید از تأسیسات آسیب‌دیده، هیچ پروتکل مشخصی وجود ندارد.

سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد تا زمانی که شیوه‌نامه‌ای روشن و مورد توافق تدوین نشود، ایران نمی‌تواند وارد چنین همکاری‌ای شود. او همچنین ادعای خرید زمان توسط ایران را کاملاً مردود دانست و گفت تهران خواهان طولانی شدن مذاکرات نیست و رفع سریع تحریم‌ها را به نفع خود می‌داند.

اروپا و پاسخ متقابل ایران

بقایی اقدام اخیر اتحادیه اروپا علیه بخشی از نیروهای مسلح ایران را مغایر منشور ملل متحد توصیف کرد و گفت پاسخ تهران مبتنی بر مصوبه شورای عالی امنیت ملی و قانون مجلس بوده است. از این منظر، حضور نظامی کشورهای اروپایی در منطقه پیرامونی ایران، پس از این تصمیم، با نگاهی متفاوت و حساس‌تر بررسی خواهد شد.

پروتکل الحاقی؛ تجربه‌ای مشروط

سخنگوی دستگاه دیپلماسی با اشاره به تجربه اجرای داوطلبانه پروتکل الحاقی در دوران برجام، تصریح کرد هرگونه بازگشت به این مسیر، منوط به دریافت مابه‌ازاهای مشخص در حوزه رفع تحریم‌هاست. از دید تهران، تکرار تجربه‌های گذشته بدون تضمین منافع ملی، منطقی و قابل قبول نیست.

خلع سلاح هسته‌ای؛ مطالبه‌ای جهانی

بقایی پیشنهاد ایران درباره جهان عاری از سلاح‌های هسته‌ای را نه یک ابتکار انحصاری، بلکه مطالبه‌ای دیرینه از سوی اکثریت اعضای معاهده منع اشاعه دانست. او با انتقاد از کشورهای دارنده سلاح هسته‌ای، به‌ویژه آمریکا، گفت این کشورها نه‌تنها به تعهدات خود عمل نکرده‌اند، بلکه در مسیر افزایش و نوسازی زرادخانه‌های هسته‌ای گام برداشته‌اند.

رژیم صهیونیستی؛ تهدید دائمی منطقه

از دیگر محورهای مهم نشست، هشدار درباره نقش رژیم صهیونیستی در بی‌ثباتی منطقه بود. بقایی تأکید کرد برای این رژیم تفاوتی میان قومیت‌ها و مذاهب وجود ندارد و ادعاهای اخیر مقامات صهیونیستی درباره کنترل منطقه، زنگ خطر جدی برای کشورهای غرب آسیاست. او خواستار همکاری بیشتر کشورهای منطقه برای مقابله با این تهدید دائمی و فوری شد.

جنگ روانی و تحریم؛ دو روی یک سکه

سخنگوی وزارت امور خارجه توصیه برخی کشورها به اتباعشان برای ترک ایران را بخشی از جنگ روانی گسترده علیه ملت ایران دانست. به گفته او، مردم ایران آگاه‌تر از آن هستند که تحت تأثیر این القائات قرار گیرند. بقایی همچنین اظهارات نانسی پلوسی درباره فشار اقتصادی بر مردم ایران را اعترافی آشکار به نقض سیستماتیک حقوق بشر از سوی آمریکا توصیف کرد.

امنیت منطقه و خطر بازگشت تروریسم

بقایی با اشاره به نگرانی ایران از انتقال عناصر داعش به خارج از سوریه، یادآور شد ایران، عراق و سوریه هزینه سنگینی برای مقابله با تروریسم پرداختند و اکنون نیز نسبت به هر تحولی که زمینه‌ساز احیای داعش شود، حساس و نگران هستند.

دیپلماسی زیر سایه تهدید

در پاسخ به تهدیدهای مداوم آمریکا، سخنگوی وزارت امور خارجه تأکید کرد ایران هرگز تحت فشار مذاکره نکرده و نخواهد کرد. او گفت در حالی که دیپلمات‌ها در اتاق مذاکره از حقوق ملت دفاع می‌کنند، نیروهای مسلح نیز با هوشیاری کامل مراقب امنیت کشور هستند.

نقش تخریبی صهیونیسم و تناقض‌گویی آمریکا

بقایی با اشاره به سابقه رژیم صهیونیستی در تخریب هر روند دیپلماتیک، هشدار داد آمریکا نباید اجازه دهد منافع نامشروع این رژیم، واشنگتن را به جنگ‌های بی‌پایان منطقه‌ای بکشاند. او همچنین تناقض‌گویی مقام‌های آمریکایی و طرح ضرب‌الاجل‌های ادعایی را مانع جدی در مسیر مذاکرات دانست.

جمع‌بندی

مجموع مواضع مطرح‌شده در این نشست خبری نشان می‌دهد سیاست خارجی ایران بر سه محور اصلی استوار است: دیپلماسی فعال بدون تسلیم، دفاع قاطع از حقوق هسته‌ای و منافع ملی، و بی‌اثر دانستن تهدید و فشار. تهران پیام روشنی به طرف‌های مقابل ارسال کرده است؛ توافق زمانی ممکن است که احترام، واقع‌بینی و رفع عملی تحریم‌ها در مرکز آن قرار گیرد، نه جنگ روانی و زیاده‌خواهی.