اتوبوس توخل در آتلانتا پنچر شد؛ انگلیس فینال جام جهانی را به آرژانتین هدیه داد

انگلیس تا زمان گل اول، مسابقه‌ای منظم و رقابتی ارائه کرده بود. شاگردان توخل در بخش‌هایی از نیمه نخست توپ بیشتری در اختیار داشتند، روی بازیکنان آرژانتین فشار می‌آوردند و اجازه نمی‌دادند لیونل مسی به‌راحتی جریان مسابقه را کنترل کند. گل گوردون نیز نتیجه حرکتی سریع بود؛ مورگان راجرز از سمت راست ارسال کرد و گوردون در تیر دوم توپ را وارد دروازه امیلیانو مارتینز کرد.

اما انگلیس پس از گل، عملاً از همان برنامه‌ای که باعث برتری‌اش شده بود دست کشید. پرس از جلو متوقف شد، خط میانی عقب نشست و فاصله مهاجمان با مدافعان افزایش یافت. هری کین نیز به‌جای نگه‌داشتن توپ در زمین آرژانتین، بیشتر دقایق پایانی را نزدیک محوطه جریمه تیم خودش سپری کرد.

تعویضی که پیام ترس را به آرژانتین فرستاد

نقطه عطف مسابقه در دقیقه ۷۲ رقم خورد؛ زمانی که توخل زننده تنها گل تیمش را بیرون کشید و ازری کونسا، مدافع میانی، را وارد زمین کرد. انگلیس با این تغییر به سمت دفاع پنج‌نفره رفت و یکی از معدود بازیکنانی را که می‌توانست در ضدحمله آرژانتین را عقب نگه دارد، از دست داد.

خروج گوردون فقط یک تعویض نفر به نفر نبود؛ پیامی آشکار به دو تیم داشت. بازیکنان انگلیس دریافتند که باید از نتیجه محافظت کنند و آرژانتینی‌ها فهمیدند دیگر خطر جدی‌ای پشت سرشان وجود ندارد.

لیونل اسکالونی درست در جهت مخالف حرکت کرد. او بازیکنان تهاجمی بیشتری وارد زمین کرد، لائوتارو مارتینز را در دقیقه ۸۱ به میدان فرستاد و فشار روی محوطه انگلیس را افزایش داد. هشت دقیقه پس از ورود لائوتارو، گل تساوی به ثمر رسید و مهاجم اینتر نیز در وقت‌های تلف‌شده گل صعود را زد.

۱۲ درصد مالکیت؛ آماری که همه‌چیز را توضیح می‌دهد

انگلیس از زمان گل گوردون تا دریافت گل دوم، فقط ۱۲ درصد مالکیت توپ داشت. تیمی که برای رسیدن به فینال می‌جنگید، پس از پیش‌افتادن تقریباً به‌طور کامل توانایی حفظ توپ، انتقال بازی و تهدید دروازه حریف را از دست داد.

سه‌شیرها پس از گل خود تنها یک خروج جدی از فشار آرژانتین داشتند. در مقابل، مدافع عنوان قهرمانی موجی از سانترها، شوت‌های پشت محوطه و ضربات سر را روی دروازه پیکفورد ایجاد کرد. مک‌آلیستر تیر دروازه را زد، نیکو گونزالس و کریستین رومرو موقعیت داشتند و پیکفورد چند بار تیمش را نجات داد.

با چنین حجمی از فشار، گل آرژانتین بیشتر از آنکه اتفاقی ناگهانی باشد، نتیجه‌ای قابل پیش‌بینی بود. انگلیس نه‌تنها برای زدن گل دوم تلاش نکرد، بلکه حتی نتوانست بازی را برای چند دقیقه در میانه زمین نگه دارد.

آیا پیکفورد مقصر اصلی شکست بود؟

پیکفورد روی شوت انزو فرناندز واکنش کاملی نشان نداد و ممکن است برخی معتقد باشند دروازه‌بانی با تجربه او باید ضربه‌ای از حدود ۲۰ متری را مهار می‌کرد. بااین‌حال، تبدیل‌کردن پیکفورد به متهم اصلی، بخش مهم‌تری از صحنه را نادیده می‌گیرد: انزو بدون فشار و با فضای کافی در پشت محوطه صاحب توپ شد و توانست ضربه‌ای محکم و دقیق به گوشه دروازه بزند.

دروازه‌بان انگلیس پیش از آن چند مهار مهم داشت؛ از جمله واکنش مقابل ضربه سر نیکو گونزالس و دفع شوت‌های بازیکنان آرژانتین. گزارش رسمی انگلیس نیز به چند مهار مؤثر او در نیمه دوم اشاره کرده است.

روی گل دوم نیز مسئولیت اصلی را نمی‌توان تنها بر دوش پیکفورد گذاشت. انگلیس پس از برخورد شوت مک‌آلیستر به تیر، نتوانست توپ برگشتی را کنترل کند. مسی از سمت راست ارسال کرد و لائوتارو در تیر دوم، میان مدافعان، ضربه سر پیروزی‌بخش را زد. این گل بیش از هر چیز حاصل ناتوانی کل ساختار دفاعی در خروج از فشار و پوشش تیر دوم بود.

توخل چرا همه مدافعانش را وارد زمین کرد؟

توخل توضیح داد که آرژانتین پس از گل انگلیس، مدام از کناره‌ها ارسال می‌کرد و در نبردهای هوایی برتری داشت؛ به همین دلیل تصمیم گرفت با افزودن یک مدافع میانی، فاصله‌های داخل محوطه را کاهش دهد.

او همچنین تأکید کرد مشکل انگلیس پیش از تغییر آرایش شروع شده بود و تیمش در همان سیستم ۲-۴-۴ نیز بیش از حد منفعل شده بود. از نگاه سرمربی آلمانی، ورود بازیکن تهاجمی تازه نمی‌توانست مشکل نداشتن توپ و ضعف در نبردهای دفاعی را حل کند.

این دفاع تا حدی قابل درک است؛ آرژانتین بلافاصله پس از گل گوردون چند موقعیت جدی ساخت. بااین‌حال، پاسخ توخل به فشار حریف فقط افزایش تعداد مدافعان بود. او گزینه‌هایی مانند بوکایو ساکا، مارکوس رشفورد، ابریچی ازه و نونی مادوئکه را روی نیمکت داشت، اما تا دقیقه ۹۰ هیچ مهاجم سرعتی تازه‌ای را برای ایجاد ضدحمله وارد نکرد.

مارکوس رشفورد و ایوان تونی زمانی وارد زمین شدند که انگلیس گل دوم را خورده بود و فرصت چندانی برای تغییر نتیجه باقی نمانده بود.

رایس و جیمز رفتند؛ کنترل بازی هم از بین رفت

توخل در دقیقه ۸۲ دکلان رایس و ریس جیمز را بیرون کشید و دن برن و نیکو اورایلی را وارد زمین کرد. سه دقیقه بعد، انزو فرناندز گل تساوی را به ثمر رساند.

رایس یکی از بازیکنانی بود که توانایی حمل توپ، پیروزی در دوئل‌ها و شکستن فشار اولیه آرژانتین را داشت. جیمز نیز می‌توانست با پاس یا حرکت رو به جلو، تیم را چند متر از دروازه پیکفورد دور کند. خروج هم‌زمان آنها شاید از نظر شرایط بدنی قابل توجیه بوده باشد، اما انگلیس را از دو بازیکن باتجربه برای مدیریت لحظات حساس محروم کرد.

پس از این تعویض‌ها، ترکیب انگلیس پر از مدافعانی شد که تخصص اصلی آنها تخریب حمله بود، نه نگهداری توپ. نتیجه این شد که هر دفع توپ، فقط آغاز حمله بعدی آرژانتین بود.

هری کین برخلاف توخل حرف زد

توخل پس از مسابقه گفت از تصمیم‌های خود پشیمان نیست و این دیدار را شاید بهترین نمایش انگلیس در دوران مربیگری‌اش دانست. او البته پذیرفت که تیمش پس از گل «بیش از حد منفعل» شد و مسئولیت تصمیم‌های تاکتیکی برعهده سرمربی است.

هری کین ارزیابی صریح‌تری داشت. کاپیتان انگلیس گفت تیمش بعد از رسیدن به گل فقط تلاش کرد نتیجه را حفظ کند و چنین رویکردی در این سطح کافی نیست. کین همچنین از موج‌های متوالی حملات آرژانتین و ناتوانی انگلیس در ایجاد فشار روی توپ سخن گفت.

این تفاوت در روایت‌ها معنادار است. توخل ساختار دفاعی را واکنشی ضروری به برتری آرژانتین می‌داند؛ اما کاپیتان تیم معتقد است عقب‌نشینی خود انگلیس، حریف را برای حملات بیشتر دعوت کرد.

توخل باز هم قربانی موفقیت سال ۲۰۲۱ شد؟

توخل در فینال لیگ قهرمانان اروپا ۲۰۲۱ با یک سازمان دفاعی دقیق، چلسی را مقابل منچسترسیتی به قهرمانی رساند. آن موفقیت جایگاه او را به‌عنوان مربی متخصص مسابقات حذفی تثبیت کرد.

اما دفاع فشرده زمانی جواب می‌دهد که تیم توانایی حفظ توپ، اجرای ضدحمله و کنترل فضای مقابل محوطه را نیز داشته باشد. انگلیس برابر آرژانتین هیچ‌کدام را پس از گل انجام نداد. این تیم فقط عقب نشست و امیدوار ماند پیکفورد و مدافعان بیش از ۳۰ دقیقه همه ضربه‌ها و ارسال‌ها را دفع کنند.

مشکل توخل دفاعی‌بودن نبود؛ مشکل آن بود که دفاع او هیچ راه خروجی نداشت. بلاک پایین بدون ضدحمله، فقط فاصله میان یک حمله آرژانتین و حمله بعدی را کوتاه‌تر کرد.

آینده توخل در تیم ملی انگلیس چه می‌شود؟

انگلیس هنوز یک مسابقه دیگر در جام جهانی دارد و شنبه ۱۸ ژوئیه در دیدار رده‌بندی مقابل فرانسه قرار می‌گیرد. فدراسیون فوتبال انگلیس نیز بلافاصله پس از حذف، تصمیمی درباره آینده سرمربی اعلام نکرده است.

مارک بولینگام، مدیر اجرایی اتحادیه فوتبال انگلیس، در واکنش اولیه از تلاش توخل، بازیکنان و کادر فنی تشکر کرد و گفت تیم برای رسیدن به این مرحله تمام توان خود را به کار گرفته است. این موضع نه تضمین رسمی ادامه همکاری است و نه نشانه‌ای از برکناری فوری.

نتیجه رده‌بندی احتمالاً اهمیت کمتری نسبت به ارزیابی کل تورنمنت خواهد داشت. انگلیس به نیمه‌نهایی رسید، اما در مهم‌ترین آزمون خود همان مشکلی را تکرار کرد که سال‌ها به مربیان قبلی نسبت داده می‌شد: پیش‌افتادن در یک مسابقه بزرگ و از دست‌دادن ابتکار عمل به‌دلیل ترس از شکست.

جمع‌بندی؛ ترس توخل آرژانتین را زنده کرد

انگلیس مقابل آرژانتین فقط به‌خاطر واکنش پیکفورد یا شوت تماشایی انزو فرناندز شکست نخورد. ریشه اصلی ناکامی، تصمیم جمعی برای کنارگذاشتن فوتبال فعال پس از گل دقیقه ۵۵ بود.

خروج گوردون در دقیقه ۷۲، افزودن مدافعان بیشتر، ثبت تنها ۱۲ درصد مالکیت پس از گل و استفاده‌نکردن از مهاجمان سرعتی، انگلیس را به تیمی تبدیل کرد که فقط منتظر پایان مسابقه بود. آرژانتین نیز این ترس را دید، فشار را بیشتر کرد و با دو گل دیرهنگام به فینال رسید.

توخل می‌گوید پشیمان نیست، اما آمار و روند مسابقه تصویر دیگری ارائه می‌کنند. انگلیس دروازه فینال را باز کرده بود، اما به‌جای عبور از آن، عقب رفت و در را برای آرژانتین باز گذاشت. دفاع مطلق نه‌تنها جام را به خانه نیاورد، بلکه سه‌شیرها را بار دیگر با همان حس آشنای حسرت تنها گذاشت.