پرونده عجیب سیدحسین حسینی دوباره باز شد؛ برق شیراز از استقلال پول می‌خواهد

تازه‌ترین خبرها حاکی از آن است که باشگاه برق شیراز به‌طور جدی به دنبال دریافت حق رشد یا حق آموزش سیدحسین حسینی از استقلال است. خبرگزاری آنا امروز گزارش داد مدیران این باشگاه مستندات مربوط به دوران حضور حسینی در شیراز را آماده کرده‌اند و قصد دارند مطالبات خود را بابت انتقال او به استقلال پیگیری کنند. طبق همین گزارش، حسینی در سال ۱۳۸۹ برای برق شیراز به میدان رفته و سپس مسیر حرفه‌ای خود را در استقلال ادامه داده است.

با این حال، سابقه حسینی در برق بسیار طولانی‌تر از حضور او در تیم بزرگسالان است. در نامه رسمی منتشرشده از سوی مدیریت برق شیراز در تابستان ۱۴۰۴ آمده بود که حسینی متولد شیراز، فوتبال حرفه‌ای خود را از مدرسه فوتبال برق آغاز کرده و از سال ۱۳۸۵ و در ۱۴ سالگی به صورت رسمی عضو تیم‌های پایه این باشگاه بوده است. در همان نامه تأکید شده بود که او پس از سال‌ها حضور در رده‌های مختلف برق، در سال ۱۳۹۱ و در ۲۰ سالگی به استقلال پیوسته است.

همین دوره چندساله آموزش، پایه اصلی ادعای فعلی برق شیراز است.

ماجرای حق رشد حسینی از سال ۱۳۹۸ آغاز نشده بود

نکته جالب پرونده این است که مطالبه امروز موضوع تازه‌ای نیست. برق شیراز سال‌ها قبل نیز بابت همین بازیکن به سراغ استقلال رفته بود.

ناصر محزون، وکیل وقت باشگاه، در اردیبهشت ۱۳۹۸ گفته بود حسینی دوران نوجوانی و جوانی خود را در برق گذرانده و نخستین قرارداد حرفه‌ای‌اش را پس از جدایی از این تیم با استقلال امضا کرده است. استدلال حقوقی برق این بود که باشگاه شیرازی در سال‌های آموزش و پرورش حسینی هزینه کرده و به همین دلیل باید سهم مربوط به حق آموزش را دریافت می‌کرد.

برق آن زمان نیز پرونده را به کمیته تعیین وضعیت بازیکنان فدراسیون فوتبال برد؛ اما سرنوشت شکایت نکته‌ای دارد که اکنون اهمیت زیادی پیدا کرده است.

شکایت قبلی برق شیراز چرا رد شد؟

برخلاف برداشتی که ممکن است از عنوان «رد شکایت» ایجاد شود، کمیته وضعیت در سال ۱۳۹۸ وارد ماهیت پرونده نشد و اعلام نکرد که برق شیراز اصولاً حقی بابت آموزش حسینی ندارد.

گزارش منتشرشده از رأی کمیته تعیین وضعیت نشان می‌دهد دادخواست باشگاه قشقایی ـ که در آن پرونده با عنوان برق شیراز سابق معرفی شده بود ـ به دلیل رفع نشدن نقص در مهلت مقرر مردود اعلام شد. به عبارت دیگر، پرونده به خاطر یک مسئله شکلی و اداری به نتیجه نرسید و اصل استحقاق حق آموزش به صورت ماهوی تعیین تکلیف نشد.

همین مسئله می‌تواند توضیح دهد چرا مدیران جدید برق تصور می‌کنند هنوز امکان پیگیری این مطالبه وجود دارد.

البته این به معنای پیروزی قطعی برق نیست. پس از گذشت چنین مدت طولانی، موضوعاتی مانند مقررات قابل اعمال در زمان انتقال، وضعیت حقوقی باشگاه مطالبه‌کننده، سابقه ثبت رسمی بازیکن، اسناد مربوط به قرارداد سال ۱۳۹۱ و مقررات شکلی کمیته وضعیت می‌تواند در سرنوشت پرونده مؤثر باشد.

حق رشد سیدحسین حسینی اصلاً چیست؟

در ادبیات فوتبال ایران اصطلاح «حق رشد» زیاد استفاده می‌شود، اما مقررات بین‌المللی میان دو مفهوم متفاوت تفکیک قائل شده است: غرامت آموزش و مکانیسم مشارکت یا سهم همبستگی.

فیفا غرامت آموزش را سازوکاری برای جبران سرمایه‌گذاری باشگاه‌هایی می‌داند که در سال‌های جوانی بازیکن در آموزش و پرورش او نقش داشته‌اند. در مقابل، سهم همبستگی مربوط به زمانی است که بازیکن در آینده با پرداخت مبلغ انتقال به باشگاه دیگری منتقل می‌شود و بخشی از مبلغ انتقال، طبق شرایط مقرر، میان باشگاه‌های دوران آموزش توزیع می‌شود.

فیفا همچنین تأکید می‌کند مقررات نقل‌وانتقالات داخلی توسط فدراسیون هر کشور تنظیم می‌شود، اما این مقررات باید سازوکاری برای پاداش دادن به باشگاه‌هایی داشته باشند که روی آموزش بازیکنان جوان سرمایه‌گذاری می‌کنند. بنابراین درباره انتقال داخلی حسینی از برق به استقلال، مقررات داخلی فدراسیون فوتبال ایران و قواعد حاکم در زمان انتقال اهمیت اساسی دارد.

آیا سپاهان هم باید به برق شیراز پول بدهد؟

این شاید جذاب‌ترین بخش پرونده باشد، اما در این زمینه باید میان یک احتمال و یک تعهد قطعی تفاوت گذاشت.

خبرگزاری آنا گزارش کرده مشخص نیست آیا در قرارداد قدیمی حسینی با برق شیراز بندی درباره دریافت سهم از انتقال‌های بعدی وجود داشته است یا نه. اگر چنین بندی واقعاً در قرارداد وجود داشته باشد، متن دقیق آن تعیین می‌کند چه باشگاهی، در چه شرایطی و بابت چه نوع انتقالی باید مبلغی پرداخت کند. در حال حاضر هیچ سند عمومی معتبری که وجود چنین بندی را ثابت کند منتشر نشده است.

از سوی دیگر، مقررات فیفا درباره سهم همبستگی تصریح می‌کند که این سهم بر مبنای مبلغ پرداخت‌شده بابت انتقال بازیکن در جریان قرارداد محاسبه می‌شود؛ بنابراین صرف اینکه یک بازیکن سال‌ها بعد برای باشگاه دیگری بازی کند، به خودی خود به معنی ایجاد یک پرداخت تازه برای باشگاه دوران پایه نیست.

در نتیجه جمله «سپاهان باید به برق شیراز پول بدهد» فعلاً زودهنگام است. چنین ادعایی نیازمند مشخص شدن قراردادهای قدیمی، نحوه جدایی حسینی از استقلال و مبنای حقوقی دقیق مطالبه است.

حسینی حالا در سپاهان ماندگار شده است

سیدحسین حسینی پس از حدود ۱۳ سال ارتباط با استقلال، در تابستان ۱۴۰۴ از جمع آبی‌پوشان جدا شد و با قراردادی به سپاهان پیوست. یک سال بعد نیز باشگاه اصفهانی آینده این دروازه‌بان را مشخص کرد.

سپاهان در ۲۲ تیر ۱۴۰۵ به صورت رسمی تمدید قرارداد حسینی را اعلام کرد و طبق گزارش ایسنا، قرارداد او برای دو فصل دیگر تمدید شد. به این ترتیب، دروازه‌بان سابق و کاپیتان استقلال همچنان یکی از مهره‌های سپاهان در پروژه محرم نویدکیا محسوب می‌شود.

مسیر باشگاهی حسینی نیز تقریباً تمام فوتبال حرفه‌ای او را میان چند تیم محدود شکل داده است؛ او از برق شیراز به استقلال رفت، در مقطعی برای سپری کردن دوران خدمت سربازی در ملوان حضور داشت، دوباره به استقلال بازگشت و در نهایت راهی سپاهان شد.

نامه برق شیراز به تاجرنیا چه می‌گفت؟

مدیریت جدید برق شیراز پیش از پیگیری امروز نیز در تابستان ۱۴۰۴ نامه‌ای رسمی خطاب به علی تاجرنیا، رئیس هیئت‌مدیره استقلال، ارسال کرده بود.

در این نامه برق علاوه بر مطالبه حق رشد، پیشنهاد کرده بود موضوع از مسیر مصالحه حل شود و استقلال و هلدینگ خلیج فارس در ایجاد یک کمپ تمرینی استاندارد برای باشگاه شیرازی مشارکت کنند. مدیریت برق در آن نامه تأکید کرده بود مشکلات مالی و ساختاری این باشگاه در سال‌های گذشته باعث شده مطالبه حق رشد حسینی به سرانجام نرسد و مدیریت جدید اکنون قصد دارد حقوق قدیمی باشگاه را احیا کند.

در واقع پرونده فعلی فقط یک اختلاف مالی نیست؛ مدیران جدید برق آن را بخشی از برنامه احیای باشگاهی می‌دانند که زمانی یکی از شناخته‌شده‌ترین تیم‌های فوتبال جنوب ایران بود.

استقلال واقعاً باید پول بدهد؟

پاسخ قطعی در شرایط فعلی ممکن نیست.

از یک طرف، برق شیراز اسنادی ارائه کرده که نشان می‌دهد حسینی سال‌های مهمی از دوران آموزش خود را در این باشگاه گذرانده و سپس در سن ۲۰ سالگی به استقلال رفته است. سابقه شکایت سال ۱۳۹۸ نیز نشان می‌دهد این ادعا مدت‌هاست مطرح است.

از طرف دیگر، پرونده‌ای با قدمت بیش از یک دهه طبیعتاً با پرسش‌های حقوقی پیچیده‌ای روبه‌روست. حتی مقررات فیفا برای پرونده‌هایی که مستقیماً تحت صلاحیت دادگاه فوتبال فیفا قرار می‌گیرند، اصل مرور زمان دو ساله از زمان وقوع رویداد ایجادکننده اختلاف را پیش‌بینی کرده است؛ هرچند انتقال حسینی یک انتقال داخلی بوده و درباره این پرونده باید مقررات داخلی فدراسیون فوتبال ایران و قواعد مربوط به زمان ایجاد حق بررسی شود. بنابراین نمی‌توان قاعده فیفا را بدون بررسی به این پرونده داخلی تسری داد.

نکته تعیین‌کننده دیگر این است که شکایت سال ۱۳۹۸ از نظر ماهوی رد نشده بود. همین موضوع می‌تواند در استدلال برق شیراز برای ادامه پیگیری اهمیت داشته باشد، هرچند اینکه یک پرونده ناقص قدیمی پس از سال‌ها با چه شرایطی امکان طرح دوباره دارد، در نهایت باید توسط مراجع حقوقی فوتبال تعیین شود.

پرونده‌ای که ممکن است برای استقلال دردسر تازه بسازد

اکنون توپ در زمین مدیران برق شیراز و مراجع حقوقی فوتبال قرار دارد. خبر امروز نشان می‌دهد باشگاه شیرازی دیگر تنها به مکاتبه دوستانه اکتفا نکرده و با جمع‌آوری مستندات به دنبال پیگیری جدی‌تر پرونده است.

اگر برق بتواند ثابت کند از نظر مقررات داخلی همچنان مستحق غرامت آموزش سیدحسین حسینی است، استقلال ممکن است با یک بدهی قدیمی مواجه شود. اما بحث دریافت پول از سپاهان پیچیده‌تر است و تا زمان انتشار قرارداد یا سندی که وجود بند مربوط به انتقال‌های بعدی را ثابت کند، نمی‌توان آن را یک تعهد قطعی دانست.

به این ترتیب، پرونده حق رشد سیدحسین حسینی پس از حدود ۱۴ سال از انتقال او به استقلال و هفت سال پس از شکایت قبلی دوباره زنده شده است؛ پرونده‌ای که گذشته یکی از مهم‌ترین دروازه‌بانان سال‌های اخیر فوتبال ایران را به یک اختلاف حقوقی تازه میان برق شیراز و استقلال تبدیل کرده و این بار ممکن است تعیین تکلیف آن به بررسی دقیق اسناد قدیمی باشگاه شیرازی بستگی داشته باشد.