جایزه تاریخی یوفا به مارکینیوس رسید؛ آغوشی که از قهرمانی PSG مهم‌تر شد

مارکینیوس در ۳۰ مه ۲۰۲۶ یکی از مهم‌ترین شب‌های دوران حرفه‌ای خود را تجربه کرد. پاری‌سن‌ژرمن در فینال لیگ قهرمانان اروپا در ورزشگاه پوشکاش آرنای بوداپست مقابل آرسنال پس از ۱۲۰ دقیقه به تساوی یک بر یک رسید و در ضربات پنالتی با نتیجه ۴ بر ۳ پیروز شد تا برای دومین فصل متوالی قهرمان اروپا شود.

اما تصویری که چند ماه بعد دوباره مورد توجه یوفا قرار گرفت، جام بالای سر بازیکنان PSG نبود؛ بلکه لحظه‌ای بود که کاپیتان تیم قهرمان مسیر خود را تغییر داد و به سمت بازیکنی رفت که چند ثانیه قبل با یک پنالتی از دست‌رفته، شکست تیمش را قطعی کرده بود.

«گابریل» چه کسی بود؟

در برخی بازتاب‌های اولیه تنها از نام «گابریل» استفاده شده، اما بازیکنی که مارکینیوس پس از فینال دلداری داد گابریل ماگالائش، مدافع برزیلی آرسنال بود.

گابریل در جریان ضربات پنالتی آخرین ضربه آرسنال را زد و توپ را بالای دروازه فرستاد. همین پنالتی از دست‌رفته قهرمانی پاری‌سن‌ژرمن را قطعی کرد. یوفا نیز صراحتاً از گابریل ماگالائش نام برده و نوشته است مارکینیوس بلافاصله پس از پایان بازی به سوی هم‌وطنش رفت.

داستان از این جهت احساسی‌تر بود که مارکینیوس و گابریل در سطح باشگاهی رقیب بودند، اما در تیم ملی برزیل کنار یکدیگر بازی می‌کنند.

برای چند دقیقه، مرز میان پاریس و آرسنال کنار رفت و رابطه دو هم‌تیمی ملی جای رقابت را گرفت.

چرا مارکینیوس به جای جشن گرفتن، گابریل را در آغوش گرفت؟

بعدها مشخص شد این رفتار صرفاً یک واکنش لحظه‌ای نبوده است.

مارکینیوس در گفت‌وگویی با فدراسیون فوتبال برزیل توضیح داد وقتی آماده بود برای جشن قهرمانی بدود، تصویر گابریل را دید و بلافاصله یاد تجربه تلخ خودش در جام جهانی ۲۰۲۲ افتاد؛ زمانی که در ضربات پنالتی دیدار برزیل و کرواسی پنالتی‌اش را از دست داد و حذف سلسائو قطعی شد.

او دقیقاً می‌دانست بازیکنی که پنالتی تعیین‌کننده را از دست داده در آن لحظه چه احساسی دارد.

همین تجربه شخصی احتمالاً تفاوت میان یک واکنش معمولی و رفتاری را ایجاد کرد که حالا به نخستین جایزه «احترام» یوفا منجر شده است.

فینال عجیب PSG و آرسنال چگونه به پنالتی کشید؟

آرسنال فینال را بهتر شروع کرد و تنها در دقیقه ششم توسط کای هاورتز به گل رسید. پاری‌سن‌ژرمن در دقیقه ۶۵ از روی نقطه پنالتی و با ضربه عثمان دمبله بازی را مساوی کرد. پس از آن دو تیم در وقت قانونی و اضافه دیگر موفق به گلزنی نشدند.

در ضربات پنالتی، ابرچی ازه از آرسنال ضربه‌اش را بیرون زد و نونو مندز نیز برای پاری‌سن‌ژرمن موفق به گلزنی نشد.

در نهایت نوبت به گابریل رسید. مدافع برزیلی آرسنال می‌توانست تیمش را در رقابت نگه دارد، اما ضربه او بالای دروازه رفت و PSG با نتیجه ۴ بر ۳ قهرمان شد.

در شرایطی که بازیکنان پاری‌سن‌ژرمن آماده انفجار شادی بودند، مارکینیوس ابتدا به سمت بازنده آن لحظه رفت.

همین چند ثانیه، سه ماه بعد یک جایزه مستقل را برای او به همراه آورد.

جایزه Respect یوفا چیست؟

یوفا روز ۲۷ اوت ۲۰۲۶ اعلام کرد مارکینیوس نخستین برنده جایزه جدید Respect: Beyond the Game Award شده است.

این جایزه قرار است از این پس به شکل سالانه به رفتارهایی تعلق بگیرد که «همدلی، کرامت، همبستگی و احترام» را در فوتبال اروپا نشان دهند.

جایزه فقط مخصوص بازیکنان نیست. طبق مقررات یوفا، بازیکنان، مربیان، اعضای کادر فنی، داوران و حتی هواداران حاضر در تمامی رقابت‌های زیرمجموعه یوفا می‌توانند برای دریافت آن مورد توجه قرار بگیرند.

این جایزه در چارچوب برنامه قدیمی Respect یوفا ایجاد شده؛ برنامه‌ای که بیش از دو دهه روی ترویج رفتار محترمانه و ارزش‌های مثبت در فوتبال اروپا تمرکز داشته است.

به این ترتیب نام مارکینیوس برای همیشه به عنوان اولین برنده تاریخ این جایزه ثبت خواهد شد.

واکنش چفرین؛ «اولین غریزه‌اش جشن گرفتن نبود»

الکساندر چفرین، رئیس یوفا، هنگام توضیح دلیل انتخاب مارکینیوس روی همان چند ثانیه پس از قهرمانی تأکید کرد.

او گفت مارکینیوس تازه بزرگ‌ترین جام فوتبال باشگاهی اروپا را برده بود، اما اولین واکنشش جشن گرفتن نبود؛ او زمین را طی کرد تا حریفش را در یکی از سخت‌ترین لحظات دوران حرفه‌ای‌اش در آغوش بگیرد و آرام کند.

برای یوفا، ارزش آن صحنه دقیقاً در همین تضاد بود.

مارکینیوس می‌توانست بدون هیچ انتقادی جشن بگیرد. او کاپیتان تیم قهرمان بود و چند ثانیه قبل یکی از بزرگ‌ترین افتخارات باشگاهی دورانش قطعی شده بود.

اما چیزی که او را به سمت گابریل برد، وظیفه یا اجبار نبود.

دومین قهرمانی پیاپی PSG زیر سایه یک صحنه انسانی

پاری‌سن‌ژرمن با پیروزی برابر آرسنال تاریخ دیگری نیز ساخت.

شاگردان لوئیس انریکه پس از قهرمانی فصل قبل، دوباره جام را بالای سر بردند و به نخستین تیم از زمان رئال مادرید ۲۰۱۸ تبدیل شدند که توانسته از عنوان قهرمانی لیگ قهرمانان اروپا دفاع کند.

مارکینیوس در فینال نیز نقش مهمی داشت. در نیمه نخست، زمانی که آرسنال یک بر صفر جلو بود، او با یک مداخله در لحظه آخر مانع گل دوم هاورتز شد. مدافع برزیلی تا دقیقه ۱۰۶ در میدان حضور داشت و سپس جای خود را به ایلیا زابارنی داد.

از منظر فوتبالی، شب بوداپست یک موفقیت بزرگ برای او بود.

اما جایزه تازه یوفا نشان می‌دهد چیزی خارج از آمار دفاع، جام و تعداد بازی‌ها نیز از آن شب باقی مانده است.

مارکینیوس درد گابریل را قبلاً زندگی کرده بود

شاید مهم‌ترین بخش این داستان ارتباط مستقیم آن با جام جهانی ۲۰۲۲ باشد.

مارکینیوس چهار سال قبل در قطر خودش در نقطه‌ای مشابه ایستاده بود. در یک‌چهارم نهایی مقابل کرواسی، برزیل مسابقه را به ضربات پنالتی کشاند و ضربه مارکینیوس به تیر دروازه برخورد کرد؛ اتفاقی که حذف برزیل را قطعی کرد.

بنابراین زمانی که گابریل را بعد از از دست دادن پنالتی دید، با یک بازیکن ناراحت غریبه روبه‌رو نبود.

او تصویری از تجربه خودش را می‌دید.

فدراسیون فوتبال برزیل نیز در روایت صحبت‌های مارکینیوس تأکید کرده که کاپیتان PSG همان لحظه به یاد پنالتی خودش در سال ۲۰۲۲ افتاده بود.

همین پس‌زمینه باعث می‌شود آغوش او معنای متفاوتی پیدا کند؛ نه یک حرکت نمایشی، بلکه واکنشی از سوی بازیکنی که می‌دانست طرف مقابل دقیقاً چه چیزی را تحمل می‌کند.

جایزه‌ای که شاید از یک جام ماندگارتر باشد

مارکینیوس در دوران حرفه‌ای خود جام‌های متعددی برده و حالا دو قهرمانی پیاپی لیگ قهرمانان را نیز با PSG تجربه کرده است، اما جایزه‌ای که در اوت ۲۰۲۶ دریافت کرد ماهیتی کاملاً متفاوت دارد.

یوفا نمی‌خواست بهترین مدافع، بهترین کاپیتان یا بهترین بازیکن فصل را معرفی کند.

این بار معیار، چند ثانیه رفتار پس از پایان مسابقه بود.

در فوتبالی که شکست و پیروزی گاهی روابط را به مرز تنش می‌رساند، تصویر کاپیتان تیم قهرمان در کنار بازیکنی که پنالتی قهرمانی را از دست داده، به یک نماد تبدیل شد.

مارکینیوس می‌توانست همان لحظه همراه هم‌تیمی‌هایش به سمت هواداران PSG بدود؛ هیچ‌کس نیز او را بابت این کار سرزنش نمی‌کرد.

اما ابتدا به سمت گابریل ماگالائش رفت.

همین انتخاب باعث شد سه ماه بعد، وقتی یوفا نخستین جایزه Respect: Beyond the Game را اهدا کرد، نام برنده از قبل تقریباً روشن باشد: مارکینیوس؛ قهرمانی که پیش از جشن گرفتن، حواسش به بازنده بود.