قیمت دام زنده امروز ۶ شهریور ۱۴۰۵؛ گوسفند ۶۳۵ هزار تومان ماند / چرا گوشت قرمز ارزان نمیشود؟
بازار دام زنده در نخستین هفته شهریور به نقطهای رسیده که نه نشانهای از جهش تازه قیمت دیده میشود و نه فروشندگان حاضر به عقبنشینی محسوس از نرخهای فعلی هستند.
تازهترین گزارش بازار در روز جمعه نشان میدهد اختلاف قیمت دام میان استانهای مهم بسیار محدود شده است. تهران، اصفهان و فارس تقریباً در یک کانال قرار گرفتهاند و همین همگرایی باعث شده بازار در ظاهر یکی از آرامترین دورههای اخیر را تجربه کند.
اما این آرامش یک پرسش مهم برای خانوارها ایجاد میکند: اگر گوسفند و گوساله زنده گران نشدهاند، چرا قیمت گوشت در قصابی همچنان بالاست و بعضی قطعات گوسفندی حتی بالاتر از دو میلیون تومان فروخته میشوند؟
قیمت دام زنده امروز ۶ شهریور ۱۴۰۵
براساس نرخهای منتشرشده امروز، میانگین قیمت در سه استان به شکل زیر است:
| استان | گوسفند زنده | گوساله زنده |
|---|---|---|
| تهران | ۶۳۴ هزار تومان | ۶۰۸ هزار تومان |
| اصفهان | ۶۳۵ هزار تومان | ۶۰۹ هزار و ۲۵۰ تومان |
| فارس | ۶۳۵ هزار تومان | ۶۰۹ هزار و ۵۰۰ تومان |
قیمتها برای هر کیلوگرم دام زنده هستند و نباید با نرخ یک کیلوگرم گوشت قابل مصرف در خردهفروشی یکسان در نظر گرفته شوند. گزارش امروز همچنین از اختلاف بسیار محدود نرخ میان استانهای مورد بررسی حکایت دارد.
نکته جالب اینکه در هر سه استان، گوسفند زنده حدود ۲۵ تا ۲۶ هزار تومان در هر کیلو گرانتر از گوساله زنده است؛ فاصلهای در حدود چهار درصد.
آیا قیمت دام واقعاً هفتهها ثابت مانده است؟
اینجا باید یک اصلاح مهم در روایت بازار انجام داد.
گزارش امروز میگوید قیمتها در مقایسه با روزهای گذشته آرام هستند، اما بررسی اطلاعات همین هفته نشان میدهد نمیتوان گفت هیچ نوسانی در چند هفته گذشته وجود نداشته است.
در روز سوم شهریور، دادههای منتشرشده از کاهش نرخ گزارششده گوسفند و افزایش نرخ گوساله حکایت داشت. یک روز بعد، قیمتهای اعلامی دوباره ثابت شدند و در چهارم و پنجم شهریور گوسفند در محدوده ۶۳۰ تا ۶۳۵ هزار تومان و گوساله در محدوده ۶۰۷ هزار و ۵۰۰ تا ۶۱۰ هزار تومان باقی ماند.
بنابراین عبارت دقیقتر این است:
بازار از میانه هفته وارد فاز ثبات شده است، نه اینکه در تمام هفتهها هیچ تغییری نداشته باشد.
حتی گزارش پنجم شهریور نیز تأکید میکند در بازه زمانی طولانیتر، دام سبک نسبت به برخی نرخهای قبلی تعدیل شده و در مقابل گوساله در مقاطعی افزایش بیشتری داشته است.
چرا قیمتها در استانها اینقدر به هم نزدیک شدهاند؟
در چهارم شهریور، اختلاف کف و سقف نرخ گزارششده برای گوسفند تنها پنج هزار تومان در هر کیلو بود؛ یعنی کمتر از یک درصد. در بازار گوساله نیز اختلاف تنها دو هزار و ۵۰۰ تومان، حدود چهار دهم درصد، گزارش شد.
این همگرایی میتواند حاصل چند عامل باشد: دسترسی نسبتاً مشابه کشتارگاهها به دام آماده، جابهجایی میان استانها، کاهش اختلاف عرضه منطقهای و نزدیک شدن انتظارات فروشندگان.
با این حال، نباید نتیجه گرفت که همه دامها در سراسر ایران تقریباً یک قیمت دارند.
نژاد دام، وزن، سن، کیفیت پرواربندی، جنسیت، محل تحویل، حجم معامله و هزینه حمل همچنان روی نرخ نهایی اثر میگذارد. حتی منابع مختلف بازار نیز گاهی ارقام متفاوتی منتشر میکنند. برای نمونه در ابتدای شهریور گزارشهایی از گوسفند ۶۴۰ تا ۶۷۰ هزار تومانی و گوساله ۵۱۰ تا ۵۲۰ هزار تومانی هم وجود داشت، در حالی که دادههای منتسب به اتحادیه دامپروران ارقام دیگری نشان میدادند.
به همین دلیل قیمت دام زنده برخلاف دلار یا طلا یک «تابلوی لحظهای واحد کشوری» ندارد.
چرا گوسفند زنده ۶۳۵ هزار تومان است اما گوشت بالای ۲ میلیون؟
این یکی از مهمترین ابهامهای مصرفکنندگان است.
وقتی هر کیلو گوسفند زنده حدود ۶۳۵ هزار تومان قیمت دارد، ممکن است در نگاه اول فروش گوشت گوسفندی با نرخ دو میلیون تومان یا بیشتر غیرمنطقی به نظر برسد.
اما تمام وزن دام پس از کشتار به گوشت قابل فروش تبدیل نمیشود.
پوست، سر، پا، محتویات دستگاه گوارش، بخشهایی از احشا و مقداری از وزن دام در فرآیند کشتار از وزن لاشه جدا میشود. برای برخی گوسفندان، بازده لاشه تقریباً در محدوده ۵۰ تا ۵۵ درصد قرار میگیرد؛ هرچند این عدد براساس نژاد، سن و وضعیت پرواربندی متغیر است.
اگر فقط برای درک مقیاس، بازده حدود ۵۰ تا ۵۵ درصد را فرض کنیم، دام زنده کیلویی ۶۳۵ هزار تومان پیش از اضافه شدن هزینههای دیگر، معادل چیزی حدود ۱.۱۵ تا ۱.۲۷ میلیون تومان به ازای هر کیلو لاشه خواهد بود.
بعد از آن هزینه کشتارگاه، حمل سردخانهای، افت وزن، قطعهبندی، بستهبندی، ضایعات و حاشیه فعالیت عمدهفروشی و خردهفروشی اضافه میشود.
از طرف دیگر ارزش تمام قطعات هم یکسان نیست؛ فیله، راسته، ران و ماهیچه طبیعی است که قیمت بیشتری از قلوهگاه یا گوشت مخلوط داشته باشند.
گوشت قرمز امروز چند است؟
بازار خردهفروشی نیز در روزهای اخیر از نظر جهت قیمت نسبتاً آرام بوده، اما قیمتها همچنان بالا هستند.
در گزارش پنجم شهریور، هر کیلو گوشت چرخکرده مخلوط گوساله و گوسفند حدود یک میلیون و ۴۶۰ هزار تومان، گوشت خورشتی گوساله حدود دو میلیون و ۱۸۴ هزار تومان و گوشت خورشتی گوسفندی حدود دو میلیون و ۳۰۰ هزار تومان اعلام شد.
ماهیچه گوسفندی نیز حدود دو میلیون و ۱۱۰ هزار تومان و ران گوساله نزدیک دو میلیون و ۱۳۰ هزار تومان قیمت داشت.
همین ارقام نشان میدهد «ثبات قیمت دام» با «ارزان شدن گوشت» دو موضوع کاملاً متفاوت است.
ممکن است دام زنده یک هفته گران نشود، اما خردهفروش همچنان با هزینه قبلی موجودی، حمل، اجاره، نیروی کار و هزینه قطعهبندی مواجه باشد.
رکود تقاضا هم به ثبات قیمت کمک کرده است
بخش دیگری از آرامش بازار احتمالاً از سمت تقاضا میآید.
گزارشهای بازار گوشت از نوعی موازنه شکننده میان قیمت بالا و قدرت خرید محدود خانوار حکایت دارند. فروشندگان از یک سو برای افزایش دوباره قیمت با خطر افت بیشتر تقاضا مواجهاند و از سوی دیگر هزینه تمامشده نیز فضای زیادی برای کاهش شدید نرخ باقی نمیگذارد.
این وضعیت را میتوان «ثبات ناشی از تعادل» دانست، اما بخشی از آن ممکن است ثبات ناشی از رکود مصرف باشد.
این تفاوت بسیار مهم است.
بازاری که به دلیل فراوانی کالا و کاهش هزینه تولید ارزان میشود، وضعیت سالمتری نسبت به بازاری دارد که قیمت در آن فقط به این دلیل بالا نمیرود که مشتری توان پرداخت بیشتر ندارد.
آیا نهادههای دامی واقعاً ثابت شدهاند؟
متن اولیه، تثبیت نهادههای دامی را یکی از دلایل اصلی آرامش بازار معرفی میکند؛ اما این گزاره هم نیاز به احتیاط دارد.
دادههای بازار نهاده در روزهای اول تا سوم شهریور نشان میدهند برخی نرخهای اعلامی طی چند روز تغییر بسیار کمی داشتهاند. برای نمونه ذرت حدود ۴۲ هزار و ۵۵۰ تومان، کنجاله سویا حدود ۶۲ هزار و ۵۲۰ تومان و جو نزدیک ۵۴ هزار و ۷۳ تومان در هر کیلو گزارش شدهاند.
پس میتوان از ثبات کوتاهمدت نرخهای گزارششده نهادهها صحبت کرد.
اما این به معنی از بین رفتن ریسک هزینه خوراک نیست. خوراک یکی از اصلیترین هزینههای دامداری است و هر تغییر در ارز، واردات، تخصیص نهاده، حملونقل یا قیمت علوفه داخلی میتواند با فاصله زمانی روی هزینه تولید دام اثر بگذارد.
به همین دلیل بهتر است به جای عبارت قطعی «تثبیت نهادهها»، گفته شود که فعلاً شوک تازهای در نرخهای گزارششده خوراک مشاهده نمیشود.
آرامش امروز تا چه زمانی ادامه دارد؟
در کوتاهمدت، دادهها نشانهای از آغاز یک موج افزایشی تازه نشان نمیدهند.
از چهارم تا ششم شهریور نرخ دام زنده در کانال محدودی قرار داشته و همزمان کمبود گستردهای در بازار گوشت گزارش نشده است.
اما ادامه این وضعیت به چند متغیر وابسته است.
اگر عرضه دام آماده کشتار در سطح فعلی بماند، هزینه خوراک جهش نکند و تقاضا نیز افزایش ناگهانی نداشته باشد، تثبیت قیمت در هفتههای ابتدایی شهریور سناریوی محتملی است.
در مقابل، افزایش هزینه نهادهها، محدودیت جابهجایی دام، افت عرضه پرواری یا جهش تقاضای فصلی میتواند این تعادل را به سرعت تغییر دهد.
از سوی دیگر، ادامه رکود مصرف ممکن است حتی در صورت افزایش هزینه تولید، اجازه انتقال کامل رشد هزینهها به قیمت فروش را ندهد؛ وضعیتی که میتواند به حاشیه سود دامداران فشار وارد کند و در میانمدت خود تبدیل به ریسک کاهش عرضه شود.
پیشبینی قیمت دام زنده در شهریور ۱۴۰۵
با اطلاعات فعلی، سناریوی پایه برای روزهای آینده ادامه نوسان محدود است.
گوسفند در محدوده حدود ۶۳۰ تا ۶۳۵ هزار تومان و گوساله در کانال حدود ۶۰۷ تا ۶۱۰ هزار تومان طی چند روز اخیر تثبیت شدهاند. اگر شوک تازهای وارد بازار نشود، احتمال حفظ همین محدوده بیشتر از یک جهش ناگهانی است.
اما برای پیشبینی کل شهریور هنوز زود است.
بهخصوص بازار نهاده و وضعیت عرضه دام پرواری در نیمه دوم ماه میتواند جهت تازهای ایجاد کند.
بنابراین ثبات فعلی را نباید به معنای تضمین قیمت برای تمام ماه دانست.
جمعبندی؛ دام آرام شد، اما گوشت هنوز گران است
بازار دام زنده در جمعه ۶ شهریور ۱۴۰۵ کمنوسان است. گوسفند در تهران حدود ۶۳۴ هزار تومان و در اصفهان و فارس ۶۳۵ هزار تومان قیمت دارد. گوساله نیز در این سه استان بین ۶۰۸ تا ۶۰۹ هزار و ۵۰۰ تومان قرار گرفته است.
این اعداد نشاندهنده توقف موج تازه افزایش قیمت هستند، اما دو نکته را باید در نظر داشت.
نخست اینکه بازار در کل هفتهها بدون تغییر نبوده و همین هفته هم جابهجاییهایی در نرخهای گزارششده مشاهده شده است؛ پس عبارت «تثبیت چندروزه» دقیقتر از «ثبات کامل بازار» است.
دوم اینکه آرام شدن دام زنده هنوز به ارزانی محسوس گوشت برای مصرفکننده منجر نشده است. گوشت خورشتی و برخی قطعات ممتاز همچنان بالاتر از دو میلیون تومان در هر کیلو قیمت دارند.
در نتیجه، مهمترین علامت برای خانوارها نه فقط ثابت ماندن دام زنده، بلکه انتقال این ثبات به ویترین قصابیها خواهد بود. تا زمانی که این اتفاق رخ ندهد، بازار دام آرام است، اما سفره مصرفکننده هنوز ارزان نشده است.