زنوزی پرونده خداداد و عالیشاه را دوباره باز کرد؛ «قصه را از آخر تعریف نکنید» / رأی فدراسیون چه می‌گوید؟

محمدرضا زنوزی روز جمعه ۲۷ شهریور در واکنش به حواشی دیدار تراکتور و گل‌گهر، ضمن محکوم کردن رفتارهای غیراخلاقی، از آنچه پوشش یک‌طرفه اتفاقات می‌داند انتقاد کرد.

مالک تراکتور گفت خواهان «عدالت» است و معتقد است برای قضاوت درباره اتفاقات نباید تنها واکنش خداداد عزیزی پس از مسابقه را دید. او همچنین رسانه ملی را متعلق به همه مردم دانست و تأکید کرد سلایق باشگاهی نباید در نحوه بازتاب چنین پرونده‌هایی دخالت کند.

محور اصلی دفاع زنوزی این است که اتفاقات دیدار با واکنش خداداد آغاز نشده و پیش از آن میان امید عالیشاه، نیمکت تراکتور و برخی عوامل مسابقه تنش ایجاد شده بود.

او صراحتاً رفتار خداداد را نیز تأیید نکرد و گفت هرگونه بی‌اخلاقی را محکوم می‌کند، اما معتقد است برای بررسی پرونده باید زنجیره اتفاقات پیش از آن هم مورد توجه قرار گیرد.

دعوا از کجا شروع شد؟

دیدار تراکتور و گل‌گهر در ۱۴ شهریور ۱۴۰۵ و در چارچوب هفته ششم لیگ برتر در ورزشگاه یادگار امام تبریز برگزار شد و با پیروزی یک بر صفر تراکتور پایان یافت. حواشی این مسابقه اما خیلی زود نتیجه داخل زمین را تحت‌الشعاع قرار داد.

بر اساس گزارش‌های منتشرشده از جریان بازی، در اوایل نیمه دوم یک تکل امید عالیشاه در نزدیکی نیمکت تراکتور با اعتراض شدید اعضای این تیم روبه‌رو شد. خداداد عزیزی نیز وارد اعتراض شد و تنش لفظی میان او و عالیشاه شکل گرفت. خداداد در ادامه از کنار زمین اخراج شد، اما ماجرا با خروج او پایان پیدا نکرد.

پس از پایان مسابقه نیز در محدوده راهروها و رختکن‌ها برخوردهای لفظی ادامه یافت. چند ساعت بعد فایل صوتی منتسب به خداداد عزیزی در فضای مجازی منتشر شد که حاوی الفاظ توهین‌آمیز بود و همین اتفاق پرونده را وارد مرحله‌ای کاملاً جدید کرد.

گل‌گهر چه می‌گوید؛ تراکتور چه روایتی دارد؟

باشگاه گل‌گهر پس از مسابقه اعلام کرد مستنداتی در اختیار دارد که به گفته این باشگاه نشان می‌دهد خداداد عزیزی پس از پایان بازی و مقابل رختکن گل‌گهر به عالیشاه توهین کرده است. باشگاه سیرجانی همچنین اعلام کرد موضوع را علاوه بر ارکان فدراسیون، در مراجع قضایی نیز پیگیری خواهد کرد.

در طرف مقابل، تراکتور مدعی شد فایل منتشرشده از خداداد «تقطیع و تحریف» شده و تمام وقایع قبل و بعد از آن باید بررسی شود. این باشگاه پس از صدور حکم انضباطی نیز اعلام کرد براساس گزارشی که در اختیارش قرار گرفته، عالیشاه در جریان مسابقه مرتکب توهین‌هایی شده و به همین دلیل نسبت به تفاوت مجازات دو طرف اعتراض دارد.

نکته مهم اینجاست که ادعای تراکتور درباره محتوای گزارش ناظر، روایت رسمی باشگاه تراکتور است. متن کامل گزارش ناظر به صورت عمومی منتشر نشده و بنابراین نمی‌توان جزئیات مورد ادعای باشگاه را مستقل از این روایت تأیید کرد.

رأی کمیته انضباطی چه بود؟

کمیته انضباطی در نهایت هیچ‌یک از دو چهره اصلی پرونده را بدون مجازات نگذاشت.

خداداد عزیزی به دلیل تخلفات منتسب به او به چهار ماه محرومیت از حضور در ورزشگاه‌های فوتبال کشور و پرداخت دو میلیارد تومان جریمه نقدی محکوم شد.

امید عالیشاه نیز چهار مسابقه از همراهی گل‌گهر محروم و به پرداخت ۵۰۰ میلیون تومان جریمه محکوم شد. دو باشگاه تراکتور و گل‌گهر نیز به دلیل اتفاقات مربوط به مسابقه با جرایم مالی مواجه شدند.

این رأی نکته مهمی در تحلیل اظهارات زنوزی دارد: ارکان انضباطی صرفاً رفتار یک طرف را تخلف ندانسته‌اند و برای هر دو نفر مجازات تعیین کرده‌اند؛ با این حال شدت مجازات خداداد به شکل محسوسی بیشتر بوده است.

تراکتور از همین تفاوت به عنوان یکی از دلایل اعتراض خود استفاده کرده و پرونده محرومیت خداداد را به کمیته استیناف برده است.

زنوزی چرا از داور مسابقه انتقاد دارد؟

یکی دیگر از محورهای صحبت مالک تراکتور به تصمیمات داوری برمی‌گردد.

تراکتوری‌ها معتقدند عالیشاه در صحنه تکل کنار نیمکت باید کارت زرد دوم دریافت می‌کرد و از زمین اخراج می‌شد. زنوزی همچنین مدعی شده داور باید در قبال رفتارهای دیگری که باشگاه تراکتور به عالیشاه نسبت می‌دهد واکنش نشان می‌داد.

در مقابل، گزارش‌های منتشرشده از مسابقه نشان می‌دهد عالیشاه در زمین باقی ماند و نخستین اخراج مرتبط با این درگیری مربوط به خداداد عزیزی در کنار زمین بود.

این بخش از پرونده همچنان محل اختلاف است؛ تصمیم فنی داور یک مسئله است و تخلف انضباطی که پس از بررسی فیلم‌ها، گزارش‌ها و مستندات مورد رسیدگی قرار گرفته، مسئله‌ای دیگر.

شکایت عالیشاه؛ پرونده از فوتبال خارج شد

داستان فقط به کمیته انضباطی محدود نمانده است.

گزارش‌های منتشرشده نشان می‌دهد امید عالیشاه شکایت خود علیه خداداد عزیزی را در مراجع قضایی و به صورت کیفری ثبت کرده و موضوع اتفاقات پس از مسابقه را خارج از ساختار قضایی فوتبال نیز دنبال می‌کند.

باشگاه گل‌گهر نیز پیش‌تر اعلام کرده بود اتفاقات مقابل رختکن را از طریق محاکم قضایی پیگیری خواهد کرد. در نتیجه حتی اگر کمیته استیناف رأی انضباطی را تغییر دهد، مسیر قضایی پرونده الزاماً همزمان با آن بسته نمی‌شود.

این یکی از تفاوت‌های مهم این جنجال با بسیاری از درگیری‌های معمول لیگ برتر است؛ موضوع از کارت، محرومیت و جریمه ورزشی فراتر رفته و به شکایت رسمی کشیده شده است.

واکنش تازه عالیشاه در همان روز صحبت‌های زنوزی

جالب اینکه در همان روزی که اظهارات زنوزی منتشر شد، امید عالیشاه نیز دوباره درباره ماجرا صحبت کرد.

عالیشاه بدون ورود به جزئیات تازه پرونده، از ضرورت اخلاق و احترام در ورزش سخن گفت و اظهار کرد در برابر برخی رفتارهای رخ‌داده احساس «شرم نیابتی» داشته است. او همچنین ابراز امیدواری کرد چنین اتفاقاتی در فوتبال تکرار نشود.

این واکنش نشان می‌دهد با وجود گذشت نزدیک به دو هفته، تنش میان طرفین هنوز از فضای رسانه‌ای خارج نشده است.

جمله «هر عملی عکس‌العملی دارد» چه چیزی را تغییر می‌دهد؟

مهم‌ترین بخش حرف‌های زنوزی شاید همین باشد که تأکید دارد «قصه را از آخر تعریف نکنید».

این نگاه می‌تواند در بررسی زمینه شکل‌گیری تنش اهمیت داشته باشد؛ زیرا برای فهم یک درگیری، شناخت اتفاقات قبل از آن ضروری است. اما از منظر انضباطی، سابقه یک تنش یا رفتار طرف مقابل لزوماً مسئولیت هر فرد نسبت به واکنش خودش را از بین نمی‌برد.

کمیته انضباطی نیز با مجازات هر دو طرف عملاً پرونده را به شکل دو تخلف جداگانه بررسی کرده است: عالیشاه به دلیل رفتارهای منتسب به خودش مجازات شده و خداداد نیز بابت رفتارهای منتسب به خودش حکم گرفته است.

به همین دلیل، بحث اصلی در مرحله استیناف احتمالاً نه درباره اصل وجود تخلف، بلکه درباره مستندات، تناسب مجازات‌ها و میزان مسئولیت هر یک از طرفین خواهد بود.

پرونده‌ای که هنوز تمام نشده است

دیدار تراکتور و گل‌گهر با یک برد یک بر صفر برای تیم تبریزی تمام شد، اما آنچه از هفته ششم باقی ماند بسیار بزرگ‌تر از نتیجه مسابقه بود.

یک درگیری کنار زمین به فایل صوتی، شکایت باشگاهی، حکم چهارماهه، محرومیت چهار جلسه‌ای، درخواست تجدیدنظر و شکایت کیفری منتهی شده است. حالا زنوزی نیز خواسته است همه اتفاقات «از ابتدا» روایت شود؛ در حالی که عالیشاه همچنان بر لزوم رعایت اخلاق در فوتبال تأکید می‌کند.

در چنین شرایطی، بخش تعیین‌کننده بعدی پرونده رأی کمیته استیناف خواهد بود. تا آن زمان یک واقعیت تغییر نکرده است: فدراسیون برای هر دو سوی درگیری تخلف تشخیص داده و هر دو را مجازات کرده؛ اختلاف اصلی اکنون بر سر شدت احکام، روایت آغاز درگیری و مسئولیت هر طرف در حوادث بعد از مسابقه است.