جانشین آندرانیک تیموریان در تیم ملی کیست؟ پژمان منتظری در یک قدمی نیمکت قلعه‌نویی

پرونده جام جهانی ۲۰۲۶ برای تیم ملی ایران با سه تساوی بسته شد. ایران ابتدا برابر نیوزیلند به تساوی ۲ بر ۲ رسید، سپس مقابل بلژیک بدون گل مساوی کرد و در آخرین بازی مرحله گروهی نیز برابر مصر یک بر یک متوقف شد. سه امتیاز برای صعود در میان بهترین تیم‌های سوم کافی نبود و ایران در رده نهم تیم‌های سوم قرار گرفت و از رسیدن به مرحله یک‌سی‌ودوم نهایی بازماند. فیفا نیز ایران را در جایگاه سی‌وسوم نهایی مسابقات قرار داد.

طبیعی بود که بعد از چنین نتیجه‌ای آینده امیر قلعه‌نویی به یکی از مهم‌ترین موضوعات فوتبال ایران تبدیل شود. با این حال، هیئت‌رئیسه فدراسیون فوتبال چهارم شهریور تصمیم گرفت قرارداد او را رسماً تا پایان جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۷ تمدید کند. قلعه‌نویی در همان جلسه برنامه خود برای دوره جدید تیم ملی را ارائه داد.

اما این تمدید به معنی چک سفید امضا نیست. هدایت ممبینی، دبیرکل فدراسیون فوتبال، پیش از نهایی شدن قرارداد اعلام کرده بود انتظار فدراسیون از سرمربی تیم ملی «قهرمانی یا حداقل رسیدن به فینال» جام ملت‌های آسیاست. بنابراین عملکرد ایران در عربستان می‌تواند مستقیماً روی ادامه یا پایان همکاری با قلعه‌نویی اثر بگذارد.

اولین تغییرات کادر فنی تیم ملی بعد از جام جهانی

یکی از بحث‌هایی که پس از جام جهانی به‌طور جدی در هیئت‌رئیسه مطرح شد، تقویت کادر فنی بود. در نهایت اما برخلاف تصور اولیه، نشانه‌ای از یک خانه‌تکانی گسترده دیده نمی‌شود و تغییرات تاکنون محدود بوده است.

علی‌اصغر قربانعلی‌پور، مربی بدنساز تیم ملی، نخستین عضو جداشده بود و فعالیت خود را در گل‌گهر سیرجان ادامه داد. پس از او نوبت به آندرانیک تیموریان رسید؛ هافبک و کاپیتان سابق تیم ملی که از سال ۱۴۰۲ در کادر قلعه‌نویی حضور داشت.

تسنیم نیز تأیید کرده که به جز قربانعلی‌پور و تیموریان، سایر اعضای اصلی کادر از جمله سعید الهویی، رحمان رضایی و دینکا به فعالیت خود ادامه خواهند داد و تیم آنالیز و مشاوران نیز در کنار قلعه‌نویی می‌مانند.

بنابراین برخلاف بحث‌های اولیه درباره تقویت گسترده نیمکت، فعلاً مهم‌ترین تغییر عملی پیدا کردن جانشینی برای آندرانیک تیموریان است.

چرا آندرانیک تیموریان از تیم ملی جدا شد؟

تیموریان طی سه سال گذشته یکی از چهره‌های ثابت کنار قلعه‌نویی بود. تجربه بالای ملی، شناخت فضای رختکن و ارتباط نزدیک با نسل فعلی بازیکنان باعث شده بود حضور او فراتر از نقش یک مربی عادی دیده شود.

اما گزارش تازه فوتبال ۳۶۰ حاکی از آن است که جدایی آندو با تصمیم خود او انجام شده و او دیگر تمایلی به ادامه حضور در کادر نداشته است. تیموریان نیز در پاسخ به درخواست رسانه‌ها برای توضیح دلیل این تصمیم، فعلاً سکوت کرده است. در نتیجه درباره علت دقیق این جدایی نمی‌توان فراتر از گزارش‌های منتشرشده اظهار نظر قطعی کرد.

این جدایی در مقطع حساسی اتفاق افتاده است. تیم ملی از همین روزها دور جدید تمرینات خود را آغاز کرده و طبق برنامه، دوم و هفتم مهر به ترتیب برابر ازبکستان و روسیه به میدان می‌رود. این دو مسابقه نخستین گام‌های دوره پساجام‌جهانی و آماده‌سازی برای جام ملت‌های ۲۰۲۷ خواهند بود.

پژمان منتظری؛ جدی‌ترین گزینه جانشینی آندو

در میان سه نام مطرح‌شده، پژمان منتظری فعلاً جدی‌ترین گزینه محسوب می‌شود.

منتظری بعد از پایان دوران بازیگری وارد عرصه مربیگری شد و در فوتبال قطر تجربه کسب کرد. داده‌های ترانسفرمارکت نشان می‌دهد او در فصل ۲۰۲۵-۲۶ ابتدا دستیار الشحانیه بود و از نوامبر ۲۰۲۵ به‌عنوان سرمربی موقت این تیم فعالیت کرد. حاصل دوره کاری ثبت‌شده او ۲۰ مسابقه با ۹ برد، سه تساوی و هشت شکست بوده است. او همچنین در مسابقه بقا توانست الشحانیه را حفظ کند.

براساس گزارش فوتبال ۳۶۰، منتظری برای فصل جدید با مدیران الشحانیه به توافق نرسیده و اکنون گزینه آزاد است. مذاکرات اولیه برای حضور او در تیم ملی نیز انجام شده و در میان سه گزینه مطرح‌شده، شانس او بیشتر ارزیابی می‌شود. البته تا زمانی که فدراسیون فوتبال حکمی صادر نکند، این موضوع همچنان در مرحله مذاکره و گمانه‌زنی قرار دارد.

حضور منتظری یک نکته جالب دیگر هم دارد؛ او سال‌ها قبل در استقلال شاگرد امیر قلعه‌نویی بود و حالا ممکن است همان همکاری در قالب سرمربی و دستیار در تیم ملی تکرار شود.

اشکان دژاگه؛ گزینه‌ای با تجربه تازه در فوتبال قطر

دومین نام مهم، اشکان دژاگه است؛ کاپیتان پیشین تیم ملی که پس از پایان دوران بازی، خیلی زود وارد فضای مربیگری شده است.

دژاگه در حال حاضر عضو کادر فنی لوسیل قطر است. خبرگزاری رسمی قطر و سایت لیگ ستارگان این کشور در آگوست ۲۰۲۶ او را به‌عنوان دستیار مربی لوسیل معرفی کرده‌اند و دژاگه حتی در نشست خبری پیش از دیدار برابر الاهلی حاضر شده است. لوسیل نیز در فصل ۲۰۲۶-۲۷ در لیگ ستارگان قطر حضور دارد.

مزیت احتمالی دژاگه برای تیم ملی، تجربه متفاوت اوست. سال‌ها بازی در فوتبال آلمان و انگلیس، سابقه کاپیتانی تیم ملی و حضور فعلی در یک کادر باشگاهی خارج از ایران می‌تواند ویژگی‌هایی باشد که نیمکت تیم ملی کمتر در اختیار داشته است.

با این حال، برخلاف منتظری که فعلاً مربی آزاد معرفی شده، دژاگه اکنون در لوسیل مشغول به کار است و همین مسئله می‌تواند فرآیند احتمالی جذب او را پیچیده‌تر کند.

فریدون زندی؛ گزینه‌ای با سابقه طولانی در فوتبال آلمان

فریدون زندی سومین گزینه‌ای است که نامش برای جانشینی آندو مطرح شده است.

زندی مسیر مربیگری متفاوتی نسبت به منتظری و دژاگه طی کرده و بخش عمده فعالیتش در آلمان بوده است. براساس اطلاعات ترانسفرمارکت، او از جولای ۲۰۲۵ به‌عنوان دستیار در اوزنابروک فعالیت کرده و پیش از آن نیز سابقه حضور در کادر دینامو درسدن و تیم دوم سن‌پائولی را داشته است. زندی دارای مدرک مربیگری UEFA A است.

گزارش فوتبال ۳۶۰ نیز او را در کنار منتظری و دژاگه به‌عنوان یکی از سه گزینه مدنظر برای اضافه شدن به کادر تیم ملی معرفی کرده است.

تجربه چندساله زندی در ساختار باشگاهی آلمان می‌تواند از منظر تمرین، آنالیز و کار سازمان‌یافته برای کادر تیم ملی جذاب باشد؛ هرچند هنوز خبری از مذاکره نهایی یا توافق رسمی با او منتشر نشده است.

تغییر دستیار قلعه‌نویی چه چیزی را در تیم ملی عوض می‌کند؟

اهمیت انتخاب جانشین تیموریان زمانی بیشتر می‌شود که به شرایط تیم ملی نگاه کنیم. ایران با وجود حذف بدون شکست از جام جهانی، در سه مسابقه نتوانست حتی یک پیروزی به دست آورد و فدراسیون اکنون برای جام ملت‌ها انتظار نتیجه‌ای بسیار بزرگ‌تر دارد.

در چنین شرایطی اضافه شدن یک مربی جدید فقط برای تکمیل نیمکت نیست. کادر فنی باید بتواند مشکلاتی که در جام جهانی دیده شد، از ایجاد موقعیت و مدیریت جریان بازی گرفته تا جوان‌سازی ترکیب و استفاده بهتر از نسل تازه بازیکنان، را در فاصله کوتاه تا جام ملت‌ها اصلاح کند.

انتخاب میان منتظری، دژاگه و زندی نیز می‌تواند نشان دهد قلعه‌نویی بیشتر به دنبال چه نوع دستیار تازه‌ای است؛ فردی با تجربه سرمربیگری مانند منتظری، چهره‌ای نزدیک‌تر به نسل فعلی بازیکنان مانند دژاگه یا مربی‌ای با تجربه طولانی‌تر در ساختار فوتبال آلمان مانند زندی.

جانشین آندو چه زمانی مشخص می‌شود؟

تا امروز، یکشنبه ۲۹ شهریور ۱۴۰۵، جدایی آندرانیک تیموریان قطعی شده اما جانشین او هنوز رسماً معرفی نشده است. گزارش امروز فوتبال ۳۶۰ پژمان منتظری را گزینه نزدیک‌تر معرفی می‌کند و از مذاکرات اولیه با او خبر داده است؛ در عین حال اشکان دژاگه و فریدون زندی نیز همچنان در فهرست گزینه‌ها حضور دارند.

تیم ملی حالا وارد دوره‌ای شده که فرصت آزمون‌وخطای زیادی ندارد. فیفادی مهر پیش روی قلعه‌نویی است و بعد از آن زمان با سرعت به سمت جام ملت‌های آسیا ۲۰۲۷ حرکت خواهد کرد.

قلعه‌نویی توانست بعد از جام جهانی جایگاهش را حفظ کند، اما معیار دوره جدید بسیار روشن‌تر از قبل است: فدراسیون از تیم ملی حضور در فینال یا قهرمانی آسیا می‌خواهد. در چنین فضایی، انتخاب جانشین آندو اولین تصمیم جدی در بازسازی کادر فنی خواهد بود؛ تصمیمی که فعلاً بیش از همه نام پژمان منتظری را به نیمکت تیم ملی نزدیک کرده است.