بیانیه کاروان «فرشتگان میناب» پس از سخنرانی پزشکیان در سازمان ملل
بیانیه کاروان ایران صبح پنجشنبه دوم مهر منتشر شد؛ همان روزی که ورزشکاران ایرانی در چند رشته بازیهای آسیایی رقابت میکردند. در این متن، اعضای کاروان از سخنان رئیسجمهور در سازمان ملل حمایت کرده و تأکید کردهاند انتخاب نام «فرشتگان میناب» برای تیم ایران، یادآور دانشآموزان مدرسه شجره طیبه است.
کاروان «فرشتگان میناب» در بیانیه چه گفت؟
محور اصلی بیانیه، قدردانی از بخشهایی از سخنرانی پزشکیان بود که به قربانیان غیرنظامی جنگ اختصاص داشت.
کاروان ایران در این بیانیه، سخنان رئیسجمهور را «صریح، شجاعانه و عزتمندانه» توصیف کرده و نوشته است ورزشکاران ایرانی حضور تصاویر دانشآموزان میناب در صحن مجمع عمومی سازمان ملل را دارای معنایی ویژه میدانند. این توصیفها موضع خود کاروان ایران است.
در بخش دیگری از متن آمده است ورزشکاران، مربیان و دیگر اعضای کاروان در «میدان ورزش» برای کسب مدال و افتخار رقابت میکنند و نامگذاری کاروان به نام کودکان میناب را مسئولیتی برای حفظ یاد آنها میدانند.
بیانیه با عبارت «از میناب تا ناگویا» پایان مییابد و بر ادامه حضور ورزشی ایران در بازیهای آسیایی تأکید دارد.
پزشکیان در سازمان ملل چه تصاویری نشان داد؟
مسعود پزشکیان چهارشنبه ۲۳ سپتامبر در نشست مجمع عمومی سازمان ملل سخنرانی کرد.
گزارشهای بینالمللی و تصاویر منتشرشده از جلسه تأیید میکنند که او در بخشی از سخنانش تصاویری از کودکانی را که در حمله به مدرسه شجره طیبه میناب کشته شده بودند مقابل نمایندگان کشورها به نمایش گذاشت. تصویری از علی خامنهای، رهبر پیشین ایران که در جنگ امسال کشته شد، نیز در سخنرانی او نمایش داده شد.
پزشکیان در سخنان خود آمریکا و اسرائیل را مسئول حملات به اهداف غیرنظامی در ایران دانست. آمریکا و اسرائیل در طول جنگ، عملیات خود را عمدتاً با اهداف نظامی و امنیتی توجیه کردهاند؛ درباره حملات مشخص به اهداف غیرنظامی، بررسیهای حقوقی مستقلی نیز انجام شده است.
گزارش سازمان ملل درباره حمله به مدرسه میناب چه میگوید؟
موضوع مدرسه میناب فقط در روایت رسمی ایران مطرح نشده است.
یک هیئت حقیقتیاب سازمان ملل متحد در گزارشی که ۱۷ سپتامبر منتشر شد اعلام کرد «دلایل معقولی برای باور» وجود دارد که آمریکا در حمله به مدرسه شجره طیبه میناب و یک مجموعه ورزشی در ایران مرتکب نقض قوانین جنگ و احتمالاً جنایت جنگی شده است. طبق گزارش رویترز از یافتههای این هیئت، در حمله به مدرسه بیش از ۱۵۰ نفر، از جمله حدود ۱۲۰ کودک، کشته شدند.
این یافته یک حکم کیفری نهایی از سوی دادگاه نیست؛ بلکه نتیجه تحقیق هیئت حقیقتیاب سازمان ملل است که میتواند در بررسیهای حقوقی آینده مورد استناد قرار گیرد.
همان هیئت در بخش دیگری از گزارش خود، اتهامهایی جدی درباره عملکرد مقامهای ایرانی در برخورد با اعتراضات داخلی مطرح و اعلام کرده بود دلایلی برای احتمال وقوع جنایت علیه بشریت نیز وجود دارد. دولت ایران این روایت از اعتراضات را رد کرده و ناآرامیها را به گروههای مورد حمایت خارجی نسبت داده است.
این زمینه نشان میدهد مجمع عمومی امسال در فضایی برگزار شده که هم جنگ ایران و آمریکا و هم پروندههای حقوق بشری مرتبط با آن در مرکز توجه نهادهای بینالمللی قرار دارد.
پاسخ پزشکیان به سخنان ترامپ چه بود؟
سخنرانی رئیسجمهور ایران یک روز پس از سخنان دونالد ترامپ انجام شد.
ترامپ در سخنرانی خود در مجمع عمومی تهدید کرد اگر توافقی برای پایان جنگ حاصل نشود، آمریکا میتواند ضربه بسیار سنگینی به ایران وارد کند. او همچنین خواستار افزایش فشار اقتصادی بر تهران شد، هرچند همزمان احتمال دستیابی به توافق در آینده را مطرح کرد.
پزشکیان در پاسخ گفت ایران تسلیم فشار نظامی و اقتصادی نخواهد شد اما همچنان از دیپلماسی و مذاکره حمایت میکند، مشروط بر اینکه گفتوگو با تهدید همراه نباشد. رویترز گزارش کرد او در سخنرانی خود هم بر ادامه مقاومت ایران تأکید کرد و هم مسیر دیپلماسی برای پایان جنگ را باز دانست.
بنابراین بخشی از بیانیه کاروان ایران که به ترکیب «دفاع و گفتوگو» در سخنان رئیسجمهور اشاره میکند، بازتاب همین بخش از مواضع مطرحشده در نیویورک است.
چرا نام کاروان ایران «فرشتگان میناب» شد؟
انتخاب این نام مربوط به قبل از آغاز مسابقات است.
کمیته ملی المپیک ایران در مراسم بدرقه کاروان بازیهای آسیایی از عنوان «فرشتگان میناب» استفاده کرد و مراسم رسمی بدرقه نیز هفتم شهریور در آکادمی ملی المپیک با همین نام برگزار شد. خانوادههایی از دانشآموزان کشتهشده مدرسه شجره طیبه نیز در برخی برنامههای بدرقه و تحویل پرچم حضور داشتند.
زهرا کیانی و فاضل اتراچالی نیز بهعنوان پرچمداران کاروان ایران معرفی شدند و پرچم تیم ایران پیش از اعزام به آنها تحویل داده شد.
به این ترتیب، اشاره پزشکیان به دانشآموزان میناب در سازمان ملل برای کاروان ایران ارتباط مستقیمی با نامی داشت که چند هفته پیش برای حضور در ناگویا انتخاب شده بود.
پیوند یک اتفاق سیاسی با بزرگترین رویداد ورزشی آسیا
بیانیه امروز در نقطه تلاقی دو رویداد متفاوت قرار گرفته است؛ مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک و بازیهای آسیایی در ژاپن.
از منظر سیاسی، سخنرانی پزشکیان بخشی از تلاش دولت ایران برای ارائه روایت خود از جنگ، تلفات غیرنظامی و شرایط مذاکرات با آمریکا بود. از منظر ورزشی نیز کاروان ایران از زمان اعزام، نام کودکان میناب را بهعنوان عنوان رسمی خود همراه دارد.
اعضای کاروان در بیانیه خود این دو اتفاق را به یکدیگر پیوند زدهاند و گفتهاند نام «فرشتگان میناب» برای آنها تنها یک عنوان تشریفاتی نیست، بلکه بخشی از هویت حضور ایران در این دوره از بازیهاست.
همزمان رقابتهای آیچی–ناگویا ادامه دارد و ورزشکاران ایران در رشتههای مختلف برای مدال میجنگند؛ از جمله در روئینگ که صبح امروز فاطمه مجلل نخستین طلای تاریخی زنان ایران در این رشته را به دست آورد.
از نیویورک تا ناگویا؛ پیام اصلی بیانیه چه بود؟
بیانیه کاروان ایران بیش از آنکه یک موضع فنی ورزشی باشد، بیانیهای نمادین درباره نام و هویت کاروان است.
ورزشکاران ایرانی در متن خود از پزشکیان برای یادآوری نام کودکان میناب قدردانی کردهاند و گفتهاند رقابت در ناگویا را با یاد قربانیانی ادامه میدهند که نام کاروان از آنها گرفته شده است.
از سوی دیگر، گزارش مستقل هیئت حقیقتیاب سازمان ملل درباره حمله به مدرسه میناب باعث شده مسئلهای که در بیانیه کاروان به آن اشاره شده، تنها در سطح مواضع داخلی باقی نماند و ابعاد حقوقی بینالمللی نیز پیدا کند؛ هرچند تعیین مسئولیت کیفری نهایی نیازمند فرآیندهای قضایی جداگانه است.
در نتیجه، نام «فرشتگان میناب» امروز همزمان در دو صحنه دیده شد: در نیویورک، با تصاویری که رئیسجمهور ایران در سازمان ملل نشان داد، و در ناگویا، روی نام کاروانی که ورزشکاران ایران با آن در بازیهای آسیایی رقابت میکنند.