فولاد ایرانیان
ممنوعیت عرضه مرغ بالای ۲.۲ کیلوگرم؛ تصمیم جدید برای بازار مرغ | قیمت‌ها ارزان می‌شود؟
بازار مرغ ایران در آستانه تغییر مهمی در شیوه تولید و عرضه قرار گرفته است. اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی و انجمن صنفی شرکت‌های زنجیره‌ای تولید گوشت مرغ با صدور نامه‌ای مشترک، سقف وزن لاشه مرغ گرم برای عرضه به‌صورت کامل را ۲.۲ کیلوگرم اعلام کرده‌اند. براساس این نامه، مرغ‌های سنگین‌تر باید به شکل قطعه‌بندی‌شده وارد بازار شوند. هدف این تصمیم، کاهش مصرف نهاده‌های دامی، کوتاه کردن دوره پرورش و کاهش هزینه تمام‌شده تولید عنوان شده است. با این حال، پرسش اصلی مصرف‌کنندگان این است که آیا اجرای محدودیت جدید باعث کاهش قیمت مرغ خواهد شد یا تغییر شیوه عرضه، هزینه تازه‌ای به سبد غذایی خانوارها تحمیل می‌کند؟
۱۷:۱۴ - ۲۲ مهر ۱۴۰۵
وانانیوز|
صنعت مرغداری ایران با تصمیم تازه تشکل‌های تولیدکننده برای تغییر الگوی عرضه مرغ گرم روبه‌رو شده است؛ تصمیمی که در صورت اجرای گسترده می‌تواند بر نحوه فعالیت مرغداری‌ها، کشتارگاه‌ها و فروشگاه‌های عرضه محصولات پروتئینی تأثیر بگذارد.
براساس نامه مشترک اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی ایران و انجمن صنفی شرکت‌های زنجیره‌ای تولید گوشت مرغ، حداکثر وزن لاشه مرغ گرم برای عرضه به‌صورت کامل، ۲.۲ کیلوگرم تعیین شده است.
این نامه که با هماهنگی اعلام‌شده با وزارت جهاد کشاورزی تهیه شده، با هدف اصلاح سن و وزن کشتار، کاهش هزینه تولید و افزایش بهره‌وری در صنعت طیور تدوین شده است.
مطابق مفاد آن، مرغ‌هایی که وزن لاشه آن‌ها از سقف تعیین‌شده بیشتر باشد، نباید به‌صورت کامل در بازار عرضه شوند و باید پس از قطعه‌بندی به دست مصرف‌کنندگان برسند.
نکته مهم اینکه این تصمیم به معنای ممنوعیت مصرف یا فروش گوشت مرغ‌های سنگین نیست؛ بلکه محدودیت متوجه عرضه این محصولات به شکل مرغ کامل است.
البته برای مشخص شدن زمان دقیق اجرا، دامنه الزام‌آوری و ضمانت اجرایی این ضوابط، انتشار دستورالعمل رسمی دستگاه‌های مسئول ضروری خواهد بود.
مرغ بالای ۲.۲ کیلوگرم چگونه فروخته می‌شود؟
یکی از مهم‌ترین ابهام‌های مصرف‌کنندگان به نحوه عرضه مرغ‌هایی مربوط می‌شود که وزن بیشتری از سقف تعیین‌شده دارند.
براساس ضوابط اعلامی، مرغ‌هایی با وزن لاشه حداکثر ۲.۲ کیلوگرم می‌توانند به شکل کامل در بازار عرضه شوند، اما مرغ‌های سنگین‌تر باید وارد چرخه قطعه‌بندی شوند.
در این روش، مرغ پس از کشتار و انجام مراحل بهداشتی، به قسمت‌هایی مانند سینه، ران، بال و سایر قطعات تقسیم می‌شود.
بنابراین قرار نیست مرغ‌های درشت از چرخه تأمین گوشت حذف شوند یا محصول قابل‌مصرف دور ریخته شود.
جدول ضوابط جدید عرضه مرغ گرم
| نوع محصول | شیوه عرضه طبق نامه |
|---|---|
| مرغ با وزن لاشه تا ۲.۲ کیلوگرم | عرضه به‌صورت کامل |
| مرغ با وزن لاشه بیش از ۲.۲ کیلوگرم | عرضه پس از قطعه‌بندی |
| مرغ زنده | وزن مشمول محدودیت باید با معیار لاشه تطبیق داده شود |
| مرغ قطعه‌بندی‌شده | فرآوری و عرضه با رعایت ضوابط بهداشتی |
عدد ۲.۲ کیلوگرم مربوط به وزن لاشه است و نباید آن را با وزن مرغ زنده در مرغداری یکسان دانست.
چرا وزارت جهاد کشاورزی به دنبال تولید مرغ سبک‌تر است؟
اصلاح وزن و سن کشتار مرغ یکی از موضوعاتی است که طی سال‌های گذشته بارها از سوی کارشناسان صنعت طیور مطرح شده است.
مرغ گوشتی در دوره پرورش با مصرف خوراک رشد می‌کند، اما میزان افزایش وزن آن در تمام سنین یکسان نیست.
با افزایش سن پرنده، ترکیب رشد بدن، هزینه نگهداری و میزان خوراک مصرفی تغییر می‌کند و در برخی شرایط، ادامه پرورش برای رسیدن به وزن‌های بالاتر می‌تواند بازده اقتصادی را کاهش دهد.
یکی از شاخص‌های مهم در این زمینه، ضریب تبدیل خوراک است؛ یعنی مقدار خوراکی که برای تولید یک واحد افزایش وزن زنده مصرف می‌شود.
هرچه این شاخص در شرایط یکسان پایین‌تر باشد، بهره‌وری مصرف خوراک بهتر خواهد بود.
تولید مرغ در وزن مناسب می‌تواند به مدیریت بهتر ضریب تبدیل، کاهش هزینه نهاده‌ها و افزایش سرعت گردش دوره‌های پرورش کمک کند.
البته سن اقتصادی کشتار برای تمام گله‌ها یکسان نیست و به نژاد، مدیریت پرورش، کیفیت خوراک، شرایط محیطی و قیمت نهاده‌ها نیز وابسته است.
تأثیر محدودیت وزن مرغ بر مصرف نهاده‌های دامی
یکی از اهداف اصلی ضوابط جدید، کاهش مصرف نهاده‌هایی مانند ذرت و کنجاله سویاست.
خوراک سهم قابل‌توجهی از هزینه تولید مرغ گوشتی را تشکیل می‌دهد و هرگونه تغییر در قیمت یا دسترسی به این نهاده‌ها می‌تواند بر سودآوری مرغداری‌ها اثر بگذارد.
در شرایطی که صنعت طیور ایران با نوسانات هزینه خوراک و مشکلات دوره‌ای تأمین نهاده مواجه است، کاهش مصرف غیرضروری خوراک اهمیت اقتصادی زیادی دارد.
اگر مرغداران بتوانند محصول را در سن مناسب‌تری به بازار عرضه کنند، احتمال دارد هزینه خوراک مصرفی برای تولید هر کیلوگرم محصول کاهش پیدا کند.
اما تحقق این هدف به هماهنگی میان تولیدکنندگان و کشتارگاه‌ها بستگی دارد.
اگر مرغدار محصول سبک‌تر تولید کند اما بازار همچنان مرغ‌های درشت را ترجیح دهد، ممکن است با کاهش تقاضا یا فشار قیمتی مواجه شود.
به همین دلیل، اصلاح الگوی تولید بدون تغییر مناسب در نظام خرید و توزیع، نمی‌تواند تمام اهداف اقتصادی طرح را محقق کند.
آیا قیمت مرغ با اجرای محدودیت جدید کاهش پیدا می‌کند؟
مهم‌ترین پرسش خانوارها این است که آیا سقف جدید وزن مرغ باعث ارزان‌تر شدن این محصول می‌شود؟
از نظر اقتصادی، کاهش مدت پرورش و بهبود بهره‌وری می‌تواند هزینه تمام‌شده تولید را کاهش دهد.
در صورت افزایش رقابت میان تولیدکنندگان و توزیع‌کنندگان، بخشی از این صرفه‌جویی ممکن است به مصرف‌کنندگان منتقل شود.
با این حال، تغییر شیوه عرضه مرغ‌های سنگین‌تر به محصولات قطعه‌بندی‌شده می‌تواند هزینه‌هایی مانند نیروی انسانی، تجهیزات فرآوری، بسته‌بندی و نگهداری سرد ایجاد کند.
در بازار خرده‌فروشی نیز معمولاً قیمت هر کیلوگرم سینه و فیله مرغ از قیمت مرغ کامل بیشتر است؛ زیرا میزان گوشت قابل‌مصرف، نوع فرآوری و هزینه آماده‌سازی آن‌ها متفاوت است.
بنابراین نمی‌توان نتیجه گرفت که اجرای سقف وزنی جدید الزاماً باعث کاهش فوری قیمت تمام محصولات مرغی خواهد شد.
اثر نهایی این سیاست به میزان صرفه‌جویی در مرغداری‌ها، هزینه قطعه‌بندی و نحوه قیمت‌گذاری در شبکه توزیع بستگی دارد.
وضعیت بازار مرغ در مهر ۱۴۰۵؛ ذخایر استراتژیک افزایش یافت
تصمیم جدید در شرایطی مطرح شده که صنعت مرغداری با موضوع مدیریت تولید مازاد و ذخیره‌سازی نیز مواجه است.
براساس اعلام حبیب اسدالله‌نژاد، مدیرعامل اتحادیه سراسری مرغداران گوشتی، در یازدهم مهرماه برنامه افزایش ۳۰ هزار تنی ذخایر ویژه مرغ در کنار ذخایر معمول اعلام شد.
طبق اظهارات وی، حدود ۷۰ هزار تن ذخیره استراتژیک نیز در کشور وجود داشت.
در همان گزارش، قیمت خرید حمایتی هر کیلوگرم مرغ منجمد مشمول طرح، ۳۳۵ هزار تومان اعلام شده بود.
این نرخ مربوط به خرید حمایتی در شرایط مشخص تحویل و بسته‌بندی است و نباید با قیمت روز مرغ گرم برای مصرف‌کننده اشتباه گرفته شود.
همچنین در ضوابط خرید حمایتی، مرغ منجمد با وزن ۱۲۰۰ تا ۱۸۰۰ گرم و بسته‌بندی مشخص مورد تأکید قرار گرفته بود.
وجود چنین برنامه‌هایی نشان می‌دهد سیاست‌گذاران هم‌زمان در حال بررسی مدیریت مازاد تولید، ذخیره‌سازی و اصلاح الگوی عرضه هستند.
قطعه‌بندی مرغ؛ فرصت جدید یا هزینه بیشتر برای کشتارگاه‌ها؟
یکی از مهم‌ترین بخش‌های اجرای طرح به توان عملیاتی کشتارگاه‌ها ارتباط دارد.
کشتارگاه‌هایی که تجهیزات مناسب قطعه‌بندی، بسته‌بندی و نگهداری سرد دارند، ممکن است بتوانند مرغ‌های سنگین‌تر را با ارزش افزوده بیشتری وارد بازار کنند.
اما برای واحدهایی که عمدتاً بر فروش مرغ کامل متمرکز هستند، اجرای ضوابط جدید می‌تواند نیازمند سرمایه‌گذاری بیشتر باشد.
در همین زمینه، موضوع قطعه‌بندی مرغ در ماه‌های گذشته نیز با مقررات متفاوتی همراه بوده است.
در خرداد ۱۴۰۵، وزارت جهاد کشاورزی بر جلوگیری از قطعه‌بندی و توزیع غیرمجاز تأکید کرده بود و در مردادماه نیز مرغ منجمد قطعه‌بندی‌شده با تصویب ستاد تنظیم بازار به سبد کالابرگ اضافه شد.
این تحولات نشان می‌دهد که میان قطعه‌بندی مجاز در زنجیره بهداشتی و فعالیت‌های غیرمجاز تفاوت وجود دارد.
بنابراین اجرای طرح جدید نیازمند تعیین دقیق محل مجاز فرآوری، الزامات بسته‌بندی و نحوه نظارت بر کشتارگاه‌هاست.
مسئولیت سازمان دامپزشکی در نظارت بر عرضه مرغ
در نامه مشترک تشکل‌های تولیدکننده از معاونت امور تولیدات دامی وزارت جهاد کشاورزی درخواست شده است با هماهنگی سازمان دامپزشکی و ادارات کل استانی، زمینه نظارت بر اجرای ضوابط فراهم شود.
نظارت بر وزن لاشه، شرایط بهداشتی کشتار، قطعه‌بندی و بسته‌بندی از مهم‌ترین بخش‌هایی است که باید در فرایند اجرا مشخص شود.
از سوی دیگر، لازم است ضوابط برای تولیدکنندگان، کشتارگاه‌ها و عمده‌فروشان به شکل یکسان تشریح شود تا از ایجاد برداشت‌های متفاوت جلوگیری شود.
اگر اجرای طرح بدون اطلاع‌رسانی کافی آغاز شود، احتمال اختلال موقت در تحویل محموله‌ها یا افزایش اختلاف میان مرغداران و خریداران وجود خواهد داشت.
پیش‌بینی قیمت مرغ پس از اجرای طرح ۲.۲ کیلوگرمی
برای بررسی آینده بازار مرغ می‌توان سه سناریو را در نظر گرفت.
سناریوی نخست؛ کاهش هزینه تولید و ثبات قیمت: اگر تولید مرغ در وزن مناسب به بهبود ضریب تبدیل منجر شود و شبکه توزیع نیز همکاری کند، امکان کنترل بهتر قیمت‌ها وجود خواهد داشت.
سناریوی دوم؛ افزایش هزینه برخی محصولات قطعه‌بندی‌شده: در صورت بالا بودن هزینه فرآوری و بسته‌بندی، ممکن است قیمت بعضی قطعات مرغ تحت فشار افزایشی قرار گیرد.
سناریوی سوم؛ تغییر تدریجی الگوی مصرف: اگر مصرف‌کنندگان به خرید مرغ‌های کوچک‌تر و محصولات بسته‌بندی‌شده تمایل بیشتری نشان دهند، بازار می‌تواند به‌تدریج خود را با الگوی تازه تولید سازگار کند.
در مجموع، کاهش هزینه تولید از اهداف اصلی طرح است، اما درباره میزان کاهش قیمت مصرف‌کننده هنوز نمی‌توان پیش‌بینی عددی معتبری ارائه کرد.
جمع‌بندی؛ سرنوشت مرغ‌های درشت در بازار چه می‌شود؟
ضوابط جدید اعلام‌شده از سوی تشکل‌های تولیدکننده مرغ، تلاشی برای اصلاح وزن کشتار، کاهش مصرف خوراک و افزایش بهره‌وری صنعت طیور است.
براساس این نامه، سقف عرضه مرغ گرم به‌صورت کامل ۲.۲ کیلوگرم وزن لاشه خواهد بود و مرغ‌های سنگین‌تر باید در قالب محصولات قطعه‌بندی‌شده وارد بازار شوند.
این سیاست در صورت اجرای اصولی می‌تواند به کاهش بخشی از هزینه‌های تولید و استفاده مؤثرتر از نهاده‌های دامی کمک کند؛ اما موفقیت آن به همکاری مرغداران، کشتارگاه‌ها، شبکه توزیع و دستگاه‌های نظارتی وابسته است.
مهم‌ترین نکته برای مصرف‌کنندگان این است که مرغ‌های بالای ۲.۲ کیلوگرم از بازار حذف نمی‌شوند، بلکه شکل عرضه آن‌ها تغییر می‌کند. اکنون باید دید وزارت جهاد کشاورزی چه زمان‌بندی و دستورالعمل اجرایی مشخصی برای این تصمیم اعلام خواهد کرد و آیا صرفه‌جویی حاصل از آن در نهایت به کاهش قیمت مرغ در سفره خانوارها منجر می‌شود یا خیر.
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
