دیدار تیم‌های چادرملو و استقلال روز جمعه اول آبان ۱۴۰۵ از ساعت ۱۶:۴۵ در ورزشگاه شهید نصیری یزد برگزار شد.

شاگردان سهراب بختیاری‌زاده در دقیقه ۲۹ با گل یاسر آسانی پیش افتادند. این گل روی حرکت اسماعیل قلی‌زاده و پاس او به آسانی شکل گرفت و ضربه بازیکن استقلال پس از برخورد به مدافع چادرملو وارد دروازه شد.

در ادامه، چادرملو با گل رضا محمودآبادی در دقیقه ۵۴ بازی را به تساوی کشاند.

با وجود فرصت‌های دو تیم در ادامه مسابقه، نتیجه یک بر یک تا پایان حفظ شد و استقلال نتوانست سه امتیاز خارج از خانه را کسب کند.

اما مهم‌ترین اتفاق نیمه دوم در حوالی دقیقه ۷۲ و هنگام اعلام پنالتی به سود چادرملو رخ داد؛ تصمیمی که چند دقیقه بعد به یکی از بحث‌برانگیزترین صحنه‌های داوری این هفته تبدیل شد.

ماجرای پنالتی جنجالی دیگو تورس؛ چه اتفاقی در دقیقه ۷۲ رخ داد؟

در نیمه دوم مسابقه، رضا میرزایی پس از ورود به محوطه جریمه استقلال با تکل عارف آقاسی سرنگون شد.

بیژن حیدری ابتدا بازی را متوقف کرد و پس از دریافت توصیه از اتاق VAR، صحنه برخورد را کنار زمین بررسی کرد. داور در نهایت خطای مدافع استقلال را تشخیص داد و نقطه پنالتی را نشان داد.

دیگو تورس پشت توپ قرار گرفت و با ضربه‌ای دقیق، دروازه حبیب فرعباسی را باز کرد. بازیکنان چادرملو در حال جشن گرفتن گل دوم بودند که اتاق VAR بار دیگر با داور ارتباط برقرار کرد.

این بار موضوع بازبینی، برخورد اولیه بازیکنان نبود؛ بلکه نحوه اجرای ضربه پنالتی مورد بررسی قرار گرفت.

حیدری پس از تماشای تصاویر، حرکت تورس را غیرمجاز تشخیص داد، گل را مردود اعلام کرد و به بازیکن چادرملو کارت زرد نشان داد.

به این ترتیب، نتیجه بازی یک بر یک باقی ماند و استقلال با یک ضربه آزاد غیرمستقیم، مسابقه را از سر گرفت.

قانون ۱۴ فوتبال درباره مکث هنگام پنالتی چه می‌گوید؟

برخلاف تصور رایج، مکث کردن در تمام مراحل اجرای ضربه پنالتی ممنوع نیست.

بر اساس قانون ۱۴ هیئت بین‌المللی فوتبال (IFAB)، پنالتی‌زن می‌تواند در جریان نزدیک شدن به توپ با تغییر سرعت و حرکات فریبنده، دروازه‌بان را گمراه کند.

اما تفاوت مهمی میان فریب در طول دویدن و وانمود کردن به ضربه پس از تکمیل دورخیز وجود دارد.

این تفاوت نشان می‌دهد داور باید به زمان دقیق انجام حرکت فریبنده توجه کند.

در واقع، توقف کوتاه در هنگام دویدن الزاماً تخلف نیست؛ آنچه قانون ممنوع کرده، فریب غیرمجاز در مرحله نهایی پس از پایان دورخیز است.

بنابراین اگر تشخیص داور درباره حرکت تورس درست بوده باشد، لغو گل و کارت زرد با مقررات فوتبال مطابقت دارد.

واکنش علیرضا یزدانی؛ تصمیم درست بود، اما چرا حیدری زودتر متوجه نشد؟

علیرضا یزدانی، کارشناس داوری فوتبال ایران، در واکنش به صحنه پنالتی چادرملو تأکید کرده است که تصمیم نهایی بیژن حیدری از نظر قانونی صحیح بوده است.

به اعتقاد او، تورس پس از تکمیل گام آخر، با مکث خود قصد فریب دروازه‌بان استقلال را داشته و به همین دلیل، مردود شدن گل و اخطار به بازیکن درست بوده است.

بااین‌حال، یزدانی به نحوه تشخیص تخلف انتقاد کرده است.

از نگاه این کارشناس، داور مسابقه نزدیک‌ترین فرد به صحنه بوده و انتظار می‌رفت همان لحظه اجرای ضربه، تخلف پنالتی‌زن را تشخیص دهد.

این انتقاد یک تفاوت مهم را برجسته می‌کند: درست بودن تصمیم نهایی داور لزوماً به معنای بی‌نقص بودن فرایند قضاوت نیست.

داوران علاوه بر اجرای صحیح قوانین، مسئولیت دارند خطاهای قابل مشاهده را در سریع‌ترین زمان ممکن تشخیص دهند.

در صحنه مورد بحث، دو بازبینی متوالی برای دو تصمیم متفاوت انجام شد؛ ابتدا اعلام خطای پنالتی و سپس بررسی صحت اجرای ضربه.

این فرایند گرچه به تصمیمی مطابق قانون منتهی شد، اما توقف‌های پیاپی و تغییر نتیجه پس از شادی بازیکنان، زمینه‌ساز بحث‌های فراوان شد.

واکنش رسمی کمیته داوران؛ دانیال مرادی تصمیم حیدری را تأیید کرد

دانیال مرادی، رئیس دپارتمان داوران فدراسیون فوتبال، پس از پایان مسابقه از تصمیم بیژن حیدری حمایت کرد.

مرادی توضیح داد که داور ابتدا برخورد بازیکنان را به‌درستی پنالتی تشخیص داده و پس از گل شدن ضربه، با هشدار کمک‌داور ویدیویی درباره حرکت غیرمجاز پنالتی‌زن مواجه شده است.

به گفته او، حیدری پس از بازبینی دوم، مطابق قانون تصمیم به لغو گل و اخطار به تورس گرفته است.

مرادی همچنین تأکید کرده که اعلام ضربه آزاد غیرمستقیم به سود استقلال، تصمیم صحیح این صحنه بوده است.

این تأیید رسمی اهمیت دارد؛ زیرا نشان می‌دهد مرجع داوری فدراسیون نیز علت لغو گل را فریب غیرمجاز پنالتی‌زن تشخیص داده است، نه خطای دیگری مانند ورود زودهنگام بازیکنان به محوطه جریمه.

نقش VAR در لغو گل چادرملو؛ آیا کمک‌داور ویدیویی اجازه چنین دخالتی داشت؟

یکی از پرسش‌های مهم درباره این صحنه آن است که آیا VAR می‌تواند پس از ورود توپ به دروازه، نحوه اجرای پنالتی را بررسی کند؟

پاسخ مطابق پروتکل رسمی IFAB مثبت است.

سیستم کمک‌داور ویدیویی اختیار دارد در تصمیمات مؤثر بر نتیجه مسابقه، از جمله گل یا مردود بودن گل و تخلف پنالتی‌زن هنگام اجرای ضربه، به داور کمک کند.

نکته مهم اینکه VAR در این مورد صرفاً برای بررسی یک کارت زرد عادی وارد عمل نشده بود؛ موضوع اصلی، اعتبار گل به‌ثمررسیده بود و کارت زرد پیامد تشخیص تخلف محسوب می‌شد.

بر اساس مقررات، تصمیم نهایی نیز همچنان بر عهده داور وسط قرار دارد.

در نتیجه، اصل استفاده از VAR برای بررسی این صحنه با سازوکار قانونی فوتبال همخوانی دارد.

بااین‌حال، سرعت رسیدگی و نحوه اطلاع‌رسانی به بازیکنان و تماشاگران از مواردی است که می‌تواند در مدیریت بهتر صحنه‌های مشابه اهمیت داشته باشد.

چرا پنالتی دیگو تورس تکرار نشد؟

بعضی مخاطبان ممکن است تصور کنند زمانی که گل ناشی از پنالتی مردود می‌شود، تیم مهاجم باید فرصت تکرار ضربه را داشته باشد.

اما قانون چنین حکمی را برای همه تخلفات در نظر نگرفته است.

در مورد فریب غیرمجاز پس از پایان دورخیز، نتیجه مشخص است: گل پذیرفته نمی‌شود، پنالتی‌زن اخطار می‌گیرد و بازی با ضربه آزاد غیرمستقیم برای تیم مدافع ادامه پیدا می‌کند.

این وضعیت با برخورد اتفاقی توپ به پای دیگر زننده پنالتی متفاوت است.

مطابق مقررات فصل ۲۰۲۶-۲۰۲۷، اگر توپ به‌صورت اتفاقی و بلافاصله پس از ضربه به پای دیگر پنالتی‌زن برخورد کند و وارد دروازه شود، اصل بر تکرار پنالتی است؛ نه اعلام ضربه آزاد غیرمستقیم.

IFAB

+1

بنابراین در ماجرای تورس، تشخیص نوع تخلف اهمیت تعیین‌کننده‌ای داشته است.

تأثیر تساوی استقلال و چادرملو بر جدول لیگ برتر

استقلال با کسب یک امتیاز از مسابقه هفته دهم، ۲۰ امتیازی شد و در رتبه سوم جدول قرار گرفت.

پرسپولیس و تراکتور نیز در مقطع پایان این بازی ۲۰ امتیاز داشتند، اما به دلیل شرایط جدول و تفاضل گل بالاتر، در رتبه‌های اول و دوم قرار گرفتند.

چادرملو نیز با این تساوی، امتیازات خود را به عدد ۱۳ رساند و در جایگاه دهم ایستاد. البته برخی مسابقات هفته دهم هنوز برگزار نشده‌اند و امکان تغییر رتبه تیم‌ها وجود دارد.

برای استقلال، از دست دادن دو امتیاز در مسابقه‌ای که ابتدا در آن پیش افتاده بود، در رقابت بالای جدول اهمیت دارد.

شاگردان سهراب بختیاری‌زاده فرصت‌هایی برای افزایش گل‌های خود داشتند، اما درخشش حجت صدقی و بی‌دقتی در ضربات نهایی مانع کسب پیروزی شد.

در سوی مقابل، چادرملو نیز نشان داد می‌تواند مقابل یکی از تیم‌های مدعی لیگ موقعیت گلزنی ایجاد کند و حتی تا آستانه کسب سه امتیاز پیش برود.

چهارمین تقابل بدون برنده استقلال و چادرملو

نکته جالب درباره دیدار دو تیم، تداوم روند تساوی در مسابقات رودررو است.

پیش از مسابقه اول آبان، استقلال و چادرملو سه بار در لیگ برتر مقابل یکدیگر قرار گرفته بودند که هر سه دیدار مساوی شده بود.

تساوی یک بر یک امروز نیز باعث شد چهارمین تقابل آنها بدون برنده به پایان برسد.

این آمار نشان می‌دهد استقلال تاکنون نتوانسته مقابل چادرملو به پیروزی دست پیدا کند؛ موضوعی که در رقابت‌های آینده می‌تواند اهمیت روانی و فنی بیشتری پیدا کند.

بااین‌حال، مهم‌ترین مسئله استقلال در این مسابقه تنها پنالتی مردود چادرملو نبود، بلکه استفاده نکردن از چند فرصت مناسب گلزنی نیز در از دست رفتن امتیازات نقش داشت.

جمع‌بندی؛ پنالتی چادرملو به‌درستی مردود شد؟

بررسی اظهارات علیرضا یزدانی، واکنش رسمی دانیال مرادی و متن قانون ۱۴ فوتبال نشان می‌دهد تصمیم نهایی بیژن حیدری با مقررات مربوط به فریب غیرمجاز پنالتی‌زن مطابقت دارد.

اگر بازیکن پس از پایان دورخیز، برای فریب دروازه‌بان وانمود به ضربه زدن کند، گل احتمالی او باید مردود اعلام شود و علاوه بر دریافت اخطار، یک ضربه آزاد غیرمستقیم به حریف تعلق می‌گیرد.

بااین‌حال، انتقاد درباره تشخیص دیرهنگام تخلف همچنان قابل بررسی است؛ زیرا انتظار می‌رود داور وسط صحنه‌هایی را که در دید مستقیم او قرار دارند، حتی‌الامکان بدون نیاز به بازبینی طولانی تشخیص دهد.

مهم‌ترین نتیجه این است که پنالتی دیگو تورس به دلیل خودِ مکث در حرکت مردود نشد، بلکه به دلیل تشخیص فریب غیرمجاز پس از تکمیل دورخیز لغو شد؛ تفاوتی که در قانون فوتبال تعیین‌کننده است.

دیدار استقلال و چادرملو در نهایت با تساوی یک بر یک به پایان رسید، اما این اتفاق بار دیگر نشان داد آشنایی دقیق داوران و بازیکنان با جزئیات قوانین، در کنار عملکرد صحیح VAR، می‌تواند مستقیماً بر نتیجه مسابقات حساس لیگ برتر تأثیر بگذارد.