فولاد ایرانیان
قیمت شیر خام به ۷۰ هزار تومان می‌رسد؟ توافق برای گرانی شیر و شوک تازه به بازار لبنیات
قیمت شیر خام در آستانه افزایش دوباره قرار گرفته و توافق اولیه دامداران و صنایع لبنی، احتمال گرانی محصولات پرمصرفی مانند شیر، ماست، پنیر و کره را تقویت کرده است. سیداحمد مقدسی، رئیس انجمن صنفی گاوداران ایران، اعلام کرده قیمت پیشنهادی هر کیلوگرم شیر خام از ۶۰ هزار و ۵۰۰ تومان به ۶۸ هزار تومان درب دامداری و ۷۰ هزار تومان درب کارخانه می‌رسد. قرار است این پیشنهاد روز چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵ در کارگروه امنیت غذایی بررسی شود؛ تصمیمی که می‌تواند مسیر قیمت لبنیات را در ماه‌های آینده تغییر دهد.
۱۴:۵۷ - ۰۳ آبان ۱۴۰۵
وانانیوز|
بازار شیر خام در روزهای ابتدایی آبان ۱۴۰۵ با تحولات تازه‌ای روبه‌رو شده است. افزایش هزینه‌های تولید، تغییر قیمت نهاده‌های دامی و رشد نرخ ارز باعث شده دامداران درخواست جدیدی برای اصلاح قیمت فروش شیر خام مطرح کنند.
سیداحمد مقدسی، رئیس انجمن صنفی گاوداران ایران، با اشاره به مذاکرات انجام‌شده با انجمن صنایع لبنی اعلام کرد قیمت پیشنهادی هر کیلوگرم شیر خام استاندارد درب دامداری ۶۸ هزار تومان تعیین شده است.
بر اساس این پیشنهاد، با احتساب هزینه حمل‌ونقل، قیمت شیر خام تحویلی به کارخانه‌ها به حدود ۷۰ هزار تومان خواهد رسید.
البته این ارقام هنوز به معنای تصویب و ابلاغ رسمی نرخ جدید نیستند و اجرای آن‌ها به تصمیم کارگروه تنظیم بازار بستگی دارد.
نکته مهم اینکه افزایش قیمت از ۶۰ هزار و ۵۰۰ تومان به ۶۸ هزار تومان معادل حدود ۱۲.۴ درصد است. بنابراین عنوان افزایش ۱۵ درصدی مطرح‌شده در برخی گزارش‌ها، با درصد رشد قیمت درب دامداری یکسان نیست.
جدول قیمت شیر خام امروز یکشنبه ۳ آبان ۱۴۰۵
بر اساس اظهارات رئیس انجمن صنفی گاوداران ایران، وضعیت قیمت فعلی و پیشنهادهای جدید به شرح زیر است:
| شرح قیمت | مبلغ هر کیلوگرم |
|---|---|
| قیمت فعلی شیر خام درب دامداری | ۶۰,۵۰۰ تومان |
| قیمت پیشنهادی درب دامداری | ۶۸,۰۰۰ تومان |
| قیمت پیشنهادی درب کارخانه | ۷۰,۰۰۰ تومان |
| میزان افزایش پیشنهادی درب دامداری | ۷,۵۰۰ تومان |
| هزینه حمل در قیمت پیشنهادی | حدود ۲,۰۰۰ تومان |
| نرخ پیشنهادی هر ۰.۱ درصد چربی | ۸۵۰ تومان |
مبنای قیمت‌گذاری شیر خام، چربی استاندارد ۳.۲ درصد است و افزایش یا کاهش چربی نسبت به این میزان می‌تواند بر ارزش نهایی محصول اثر بگذارد.
همچنین نرخ پیشنهادی هر یک‌دهم درصد چربی، هشت هزار و ۵۰۰ ریال معادل ۸۵۰ تومان اعلام شده است.
این موضوع برای کارخانه‌هایی که شیر خام را با هدف تولید پنیر، کره و سایر محصولات دارای چربی متفاوت خریداری می‌کنند، اهمیت اقتصادی دارد.
چرا قیمت شیر خام دوباره افزایش پیدا می‌کند؟
مهم‌ترین دلیل درخواست افزایش قیمت شیر خام، رشد هزینه‌های تولید در دامداری‌ها عنوان شده است.
مقدسی می‌گوید نرخ ارز از حدود ۱۲۵ هزار تومان در اواخر دی‌ماه سال گذشته به بیش از ۱۸۵ هزار تومان رسیده است.
بر اساس ارقام اعلام‌شده از سوی او، این تغییر به معنای رشد دست‌کم ۴۸ درصدی نرخ ارز مورد اشاره است؛ افزایشی که می‌تواند هزینه تأمین بخشی از نهاده‌های دامپروری را تحت تأثیر قرار دهد.
دامداران برای تولید شیر به خوراک دام شامل ذرت، سویا، کلزا، مکمل‌های غذایی و سایر نهاده‌ها نیاز دارند. هرگونه افزایش قیمت این اقلام مستقیماً بر هزینه نگهداری دام و تولید شیر اثر می‌گذارد.
رئیس انجمن گاوداران اعلام کرده قیمت برخی نهاده‌ها که پیش‌تر حدود ۹ هزار تومان بود، اکنون به ۴۰ هزار تومان رسیده است.
چنین افزایشی نشان می‌دهد هزینه تولید شیر خام در برخی بخش‌ها با جهش قابل توجه مواجه شده است. با این حال، میزان دقیق تأثیر آن بر هزینه نهایی هر کیلوگرم شیر به ترکیب خوراک، بهره‌وری دامداری و شرایط خرید نهاده‌ها وابسته است.
حذف حمایت از سبوس؛ فشار تازه بر دامداران
یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر قیمت شیر خام، تغییر شیوه تأمین سبوس مورد نیاز دامداری‌هاست.
به گفته مقدسی، حمایت مستقیم دولت از عرضه سبوس متوقف شده و دامداران اکنون این نهاده را بر اساس قیمت‌های بازار تهیه می‌کنند.
او اعلام کرده قیمت هر کیلوگرم سبوس در سامانه بازارگاه بین ۳۷ تا ۳۹ هزار تومان است و با احتساب هزینه حمل‌ونقل، قیمت تمام‌شده آن برای دامدار به حدود ۴۰ هزار تومان می‌رسد.
این تغییر می‌تواند هزینه جاری واحدهای دامپروری را افزایش دهد؛ به‌ویژه دامداری‌هایی که بخش قابل توجه خوراک مورد نیاز خود را از بازار خریداری می‌کنند.
در چنین شرایطی، دامداران معتقدند تثبیت قیمت فروش شیر خام بدون کنترل هزینه نهاده‌ها، سودآوری واحدهای تولیدی را تحت فشار قرار می‌دهد.
با این حال، افزایش قیمت فروش نیز راه‌حلی بدون هزینه نیست؛ زیرا بخشی از فشار مالی در ادامه زنجیره تولید به کارخانه‌های لبنی و در نهایت مصرف‌کنندگان منتقل می‌شود.
گرانی شیر خام چه تأثیری بر قیمت شیر، ماست و پنیر دارد؟
افزایش احتمالی قیمت شیر خام می‌تواند زمینه رشد دوباره قیمت محصولات لبنی را فراهم کند.
شیر خام ماده اولیه اصلی بسیاری از محصولات لبنی است و هرگونه تغییر در قیمت خرید آن بر هزینه تولید کارخانه‌ها تأثیر دارد.
در اردیبهشت ۱۴۰۵، پس از افزایش قبلی قیمت شیر خام، مسئولان صنعت لبنیات نیز از رشد هزینه تولید و ضرورت اصلاح قیمت محصولات سخن گفته بودند.
بر اساس نرخ‌های اعلام‌شده در مردادماه، قیمت مصوب شیر بطری یک‌لیتری با چربی ۲.۵ درصد به ۱۲۰ هزار تومان، شیر نایلونی ۹۰۰ گرمی با همین درصد چربی به ۹۱ هزار تومان و ماست دبه‌ای دو کیلوگرمی به ۲۶۵ هزار تومان رسیده بود.
اکنون اگر پیشنهاد جدید قیمت شیر خام تصویب شود، احتمال درخواست کارخانه‌ها برای بازنگری دوباره قیمت محصولات وجود دارد.
البته افزایش ۱۲.۴ درصدی قیمت شیر خام الزاماً به معنای افزایش ۱۲.۴ درصدی قیمت تمام محصولات لبنی نیست. سهم ماده اولیه، هزینه بسته‌بندی، دستمزد، انرژی، توزیع و حاشیه سود در قیمت نهایی هر محصول متفاوت است.
بنابراین تعیین میزان احتمالی گرانی شیر، ماست و پنیر نیازمند بررسی هزینه‌های واقعی تولید و تصمیم نهادهای تنظیم بازار خواهد بود.
کاهش مصرف لبنیات؛ زنگ خطر برای سفره خانوارها
افزایش قیمت محصولات لبنی در شرایطی مطرح می‌شود که قدرت خرید خانوارها تحت فشار قرار گرفته است.
محمد فربد، سخنگوی انجمن صنایع فرآورده‌های لبنی ایران، در اظهارات منتشرشده در ۲۹ مهر اعلام کرد سرانه مصرف شیر و فرآورده‌های لبنی طی یک سال گذشته حدود ۱۰ تا ۱۵ درصد کاهش یافته است.
او دلیل اصلی این وضعیت را فاصله میان افزایش درآمد خانوارها و رشد قیمت کالاهای مصرفی دانست.
این آمار نشان می‌دهد بازار لبنیات با چالشی فراتر از قیمت‌گذاری مواجه است.
اگر افزایش هزینه تولید به گرانی بیشتر محصولات منجر شود، ممکن است خانوارهای کم‌درآمد برای مدیریت مخارج خود، خرید بعضی اقلام لبنی را محدود کنند.
کاهش مصرف لبنیات از منظر تغذیه و سلامت عمومی نیز اهمیت دارد؛ زیرا شیر و فرآورده‌های لبنی از منابع تأمین پروتئین و کلسیم در رژیم غذایی بسیاری از خانوارها هستند.
از سوی دیگر، کاهش تقاضا می‌تواند فروش کارخانه‌ها را محدود کند و فشار مضاعفی بر واحدهای تولیدی وارد سازد.
در نتیجه، سیاست‌گذار با مسئله‌ای دوطرفه مواجه است: حمایت از تولیدکننده برای جلوگیری از زیان و حفظ دسترسی مصرف‌کننده به محصولات ضروری.
تولید ۱۴ میلیون تن شیر خام؛ آیا کمبود در راه است؟
با وجود افزایش هزینه‌ها، رئیس انجمن صنفی گاوداران وضعیت تولید شیر خام کشور را مطلوب توصیف کرده است.
مقدسی اعلام کرده بر اساس برنامه‌ریزی وزارت جهاد کشاورزی، تولید شیر خام در سال جاری باید به ۱۴ میلیون تن برسد.
به گفته او، تاکنون رقم ۱۳ میلیون و ۹۰۰ هزار تن محقق شده و انتظار می‌رود برنامه سالانه تا پایان سال تکمیل شود.
البته دوره آماری و روش محاسبه رقم اعلام‌شده نیازمند توضیح بیشتر است؛ زیرا برای ارزیابی دقیق عملکرد تولید باید مشخص باشد این میزان به تولید ثبت‌شده از ابتدای سال مربوط است یا برآورد دیگری را شامل می‌شود.
در هر صورت، افزایش تولید به‌تنهایی تضمین‌کننده ثبات قیمت لبنیات نیست.
حتی در شرایط عرضه مناسب شیر خام، رشد هزینه خوراک دام، حمل‌ونقل و فرآوری می‌تواند قیمت محصولات را افزایش دهد.
همچنین اگر قیمت مصرف‌کننده بیش از توان خرید خانوارها رشد کند، ممکن است هم‌زمان با تولید مناسب، تقاضای بازار کاهش یابد.
چهارشنبه ۶ آبان چه اتفاقی برای قیمت شیر خام می‌افتد؟
بر اساس اعلام رئیس انجمن گاوداران، قرار است پیشنهاد جدید قیمت شیر خام روز چهارشنبه ۶ آبان ۱۴۰۵ در کارگروه امنیت غذایی بررسی شود.
مقدسی ابراز امیدواری کرده با توافق انجمن دامداران و انجمن صنایع لبنی، قیمت جدید تصویب شود تا فشار مالی بر تولیدکنندگان کاهش یابد.
سه سناریو برای نتیجه این نشست قابل تصور است.
سناریوی نخست، تصویب قیمت پیشنهادی ۶۸ هزار تومان است. در این وضعیت، مبنای قیمت خرید شیر خام درب دامداری تغییر خواهد کرد و کارخانه‌ها ممکن است برای بازنگری قیمت محصولات درخواست ارائه دهند.
سناریوی دوم، تصویب نرخی متفاوت از پیشنهاد فعلی است. کارگروه می‌تواند با در نظر گرفتن هزینه تولید و وضعیت بازار مصرف، درباره عدد دیگری تصمیم‌گیری کند.
سناریوی سوم، تعویق تصمیم نهایی است. در صورت باقی ماندن اختلاف‌نظرها، احتمال ادامه بررسی کارشناسی و تأخیر در ابلاغ نرخ جدید وجود خواهد داشت.
در هر سه حالت، زمان اجرای مصوبه و نحوه نظارت بر قیمت‌ها اهمیت زیادی دارد.
پیش‌بینی قیمت لبنیات در آبان ۱۴۰۵؛ موج تازه گرانی آغاز می‌شود؟
بررسی شرایط فعلی بازار نشان می‌دهد احتمال افزایش قیمت برخی محصولات لبنی در صورت تصویب نرخ جدید شیر خام وجود دارد.
از یک سو، دامداران با افزایش هزینه نهاده‌ها و کاهش حمایت‌های مستقیم مواجه‌اند و از سوی دیگر، کارخانه‌های لبنی با محدودیت قدرت خرید مصرف‌کنندگان روبه‌رو هستند.
این تضاد می‌تواند باعث شود افزایش قیمت‌ها در تمام محصولات با شدت یکسان اتفاق نیفتد.
همچنین سیاست‌هایی مانند حمایت هدفمند از مصرف‌کننده، کاهش هزینه تأمین نهاده‌ها و مدیریت هزینه توزیع می‌توانند بر میزان فشار تورمی اثر بگذارند.
در نهایت، تصمیم چهارشنبه ۶ آبان برای صنعت دامپروری و بازار لبنیات اهمیت تعیین‌کننده‌ای دارد.
جمع‌بندی اینکه قیمت ۶۸ هزار تومان درب دامداری و ۷۰ هزار تومان درب کارخانه فعلاً پیشنهاد مورد توافق تشکل‌های صنفی است، نه نرخ نهایی ابلاغ‌شده. اگر این پیشنهاد تصویب شود، هزینه تأمین ماده اولیه کارخانه‌ها افزایش خواهد یافت؛ اما میزان انتقال آن به قیمت شیر، ماست، پنیر و سایر فرآورده‌ها به تصمیم‌های بعدی و شرایط تقاضا بستگی دارد. مهم‌ترین چالش سیاست‌گذار اکنون ایجاد تعادل میان ادامه تولید اقتصادی شیر خام و حفظ قدرت خرید خانوارهاست.
لینک کپی شد
ارسال نظر
جدیدترین اخبار
روی خط
