کالابرگ ۵۰۰ هزار تومان افزایش می‌یابد؛ هشدار جدی دولت درباره قطع گاز پرمصرف‌ها

جلسه شورای اقتصاد روز دوشنبه ۴ آبان ۱۴۰۵ به ریاست محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، و با حضور جمعی از وزرا و مدیران ارشد اقتصادی دولت برگزار شد. افزایش حمایت معیشتی از اقشار نیازمند، بررسی وضعیت تأمین گاز در آستانه فصل سرما، اصلاحات ساختاری حوزه انرژی و تأمین منابع مالی طرح‌های عمرانی از مهم‌ترین محورهای این نشست بود. در این جلسه همچنین سازوکار تأمین مالی یک پروژه مهم ریلی و دستورالعمل جدید پرداخت به شرکت‌های پالایشی به تصویب رسید.

افزایش ۵۰۰ هزار تومانی کالابرگ اقشار نیازمند

سیدحمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، در این نشست گزارشی از روند تأمین منابع مالی طرح‌های اولویت‌دار کشور ارائه کرد و از برنامه افزایش مبلغ کالابرگ برای اقشار نیازمند خبر داد. بر اساس توضیحات وی، در مرحله نخست اجرای این برنامه، ۵۰۰ هزار تومان به اعتبار کالابرگ مشمولان اضافه خواهد شد. این اقدام در چارچوب سیاست‌های حمایتی دولت برای تقویت قدرت خرید خانوارهای کم‌درآمد و کاهش فشار هزینه‌های معیشتی مطرح شده است.

با وجود اعلام رقم افزایش اعتبار، هنوز جزئیات مربوط به زمان شارژ کالابرگ، گروه‌های دقیق مشمول و نحوه اجرای مرحله نخست در گزارش این نشست مشخص نشده است. بنابراین افزایش ۵۰۰ هزار تومانی در حال حاضر به‌عنوان برنامه اعلام‌شده دولت مطرح است و نباید آن را به معنای واریز قطعی اعتبار جدید به حساب تمامی مشمولان تلقی کرد.

محمدرضا عارف نیز در بخش دیگری از جلسه با تأکید بر ضرورت حمایت از معیشت خانوارها اعلام کرد که تأمین نیازهای اساسی مردم، کنترل تورم، مهار رشد نقدینگی و کاهش هزینه‌های جاری دولت از اولویت‌های اصلی اجرای بودجه سال ۱۴۰۵ است. وی همچنین گفت منابع حاصل از اصلاحات ساختاری در بخش انرژی باید برای تقویت معیشت مردم و حمایت از برنامه کالابرگ اختصاص یابد.

هشدار عارف درباره قطع گاز مشترکان پرمصرف

یکی دیگر از محورهای مهم نشست شورای اقتصاد، بررسی ناترازی گاز و مشکلات تأمین انرژی در ماه‌های سرد سال بود. معاون اول رئیس‌جمهور با اشاره به آسیب‌های واردشده به زیرساخت‌های تولید و انتقال گاز تأکید کرد که مدیریت مصرف و بازسازی تأسیسات آسیب‌دیده باید هم‌زمان دنبال شود تا پایداری شبکه گاز کشور به‌ویژه در مناطق سردسیر و دورافتاده حفظ شود.

عارف با بیان اینکه ادامه مصرف خارج از الگو می‌تواند تأمین انرژی را با مشکلات بیشتری مواجه کند، از ضرورت اصلاح قیمت گاز برای مشترکان پرمصرف سخن گفت و هشدار داد در صورت بی‌توجهی به میزان مصرف، دولت ممکن است ناچار به قطع گاز این گروه شود. این اظهارات در حالی مطرح شده که هنوز جزئیات اجرایی مربوط به تعرفه‌های جدید، معیار شناسایی پرمصرف‌ها و شرایط اعمال محدودیت یا قطع گاز در گزارش نشست اعلام نشده است.

معاون اول رئیس‌جمهور همچنین تأکید کرد که تصمیمات مرتبط با اصلاح ساختار مصرف انرژی باید با بهره‌گیری از دیدگاه کارشناسان و در نظر گرفتن شرایط اقتصادی خانوارها اتخاذ شود. به گفته وی، دولت تلاش دارد ضمن کنترل مصرف، منابع مالی حاصل از اصلاحات را در مسیر حمایت معیشتی و کاهش فشار اقتصادی بر مردم به کار گیرد.

ضرورت صرفه‌جویی ۱۰ تا ۱۵ درصدی در مصرف گاز

رئیس سازمان برنامه و بودجه نیز با اشاره به وضعیت شبکه گاز کشور اعلام کرد که بخشی از تأسیسات آسیب‌دیده با تلاش مجموعه‌های فعال در صنعت نفت و گاز بازسازی شده است، اما عبور از فصل سرما همچنان نیازمند مدیریت جدی مصرف خواهد بود. پورمحمدی تأکید کرد که برای حفظ پایداری شبکه و جلوگیری از بروز اختلال در تأمین انرژی، کاهش ۱۰ تا ۱۵ درصدی مصرف گاز ضروری است.

عارف نیز با اشاره به خسارت‌های واردشده به ظرفیت تولید گاز کشور اظهار کرد که علاوه بر ناترازی پیشین، آسیب به زیرساخت‌های انرژی فشار مضاعفی بر شبکه تأمین وارد کرده است. وی خواستار تسریع روند بازسازی تأسیسات و افزایش مشارکت عمومی در صرفه‌جویی شد تا امکان تأمین پایدار گاز برای مصارف ضروری فراهم باشد.

در این نشست همچنین اعلام شد که بسته اصلاحات حوزه گاز نهایی شده و گزارش آن برای بررسی به رئیس‌جمهور ارائه شده است. با توجه به نزدیک شدن فصل سرد، نحوه اجرای این اصلاحات و تأثیر احتمالی آن بر هزینه انرژی خانوارها و واحدهای تولیدی از موضوعاتی خواهد بود که نیازمند اطلاع‌رسانی دقیق دستگاه‌های مسئول است.

تأمین گاز صنایع در اولویت برنامه‌های دولت

معاون اول رئیس‌جمهور در بخش دیگری از سخنان خود، تأمین انرژی بخش صنعت را یکی از راهبردهای اصلی دولت معرفی کرد و گفت فعالیت واحدهای صنعتی با ظرفیت کامل می‌تواند به بهبود شرایط اقتصادی و کاهش مشکلات تولید کمک کند. به گفته عارف، مدیریت ناترازی انرژی باید به‌گونه‌ای انجام شود که ضمن حفظ پایداری شبکه و تأمین نیازهای عمومی، فعالیت کارخانه‌ها و واحدهای تولیدی نیز با کمترین اختلال ممکن ادامه یابد.

وی با اشاره به چالش‌های اجرای بودجه سال ۱۴۰۵ تأکید کرد که محدودیت منابع مالی نباید موجب توقف پیگیری پروژه‌های عمرانی اولویت‌دار شود. عارف ابراز امیدواری کرد در نیمه دوم سال و با همکاری دستگاه‌های اجرایی و نهادهای مسئول، منابع بیشتری برای پیشبرد طرح‌های زیرساختی کشور فراهم شود.

تصویب تأمین مالی راه‌آهن خاوران تا چشمه‌ثریا

شورای اقتصاد در این جلسه شیوه تأمین بودجه احداث راه‌آهن دوخطه برقی خاوران ـ تبریز ـ مرند ـ چشمه‌ثریا را تصویب کرد. این پروژه از طرح‌های مهم زیرساختی در حوزه حمل‌ونقل ریلی محسوب می‌شود که با تکمیل آن، زمینه اتصال کریدور ریلی ترکمنستان، ایران و ترکیه فراهم خواهد شد.

اجرای این مسیر می‌تواند ظرفیت حمل‌ونقل بار و ترانزیت بین‌المللی ایران را تقویت کرده و زمینه استفاده بیشتر از موقعیت جغرافیایی کشور در مبادلات تجاری منطقه را فراهم کند. با این حال، تحقق اهداف اقتصادی پروژه به تأمین منابع مالی، تکمیل زیرساخت‌ها و بهره‌برداری عملیاتی از مسیر وابسته خواهد بود.

مصوبه جدید شورای اقتصاد برای شرکت‌های پالایشی

اعضای شورای اقتصاد همچنین دستورالعمل جدیدی برای تسویه و پرداخت مطالبات شرکت‌های پالایش نفت در فرآیند دریافت خوراک و فروش فرآورده‌های تولیدی تصویب کردند. بر اساس این مصوبه، امکان استفاده از مجوز صادرات گاز مایع و نفت سفید مازاد بر نیاز داخلی برای اجرای سازوکار پرداخت به شرکت‌های پالایشی فراهم می‌شود.

مطابق تصمیم اتخاذشده، تأمین نیاز بازار داخلی بر صادرات این فرآورده‌ها اولویت دارد و استفاده از ظرفیت صادراتی صرفاً درباره مقادیر مازاد امکان‌پذیر خواهد بود. این سازوکار با هدف تنظیم روابط مالی بخش پالایش و فراهم کردن مسیر جدیدی برای پرداخت به شرکت‌های فعال در این صنعت در دستور کار شورای اقتصاد قرار گرفته است.

تأکید دولت بر کنترل تورم و توجه به مطالبات اقتصادی مردم

عارف در پایان این نشست با اشاره به فشارهای اقتصادی و ضرورت حفظ ثبات اجتماعی تأکید کرد که تصمیمات اقتصادی باید با درک شرایط معیشتی جامعه و توجه به مطالبات مردم اتخاذ شود. وی خواستار گفت‌وگوی بیشتر اعضای دولت با افکار عمومی و ارائه توضیحات روشن درباره ضرورت اصلاحات اقتصادی و برنامه‌های اجرایی دستگاه‌ها شد.

معاون اول رئیس‌جمهور همچنین با اشاره به سابقه طرح اصلاحات ساختاری در حوزه انرژی گفت این موضوع از برنامه سوم توسعه در دستور کار نظام مدیریتی کشور قرار داشته، اما موانع اجرایی موجب شده بخشی از مشکلات و ناترازی‌ها همچنان ادامه پیدا کند.

مجموع تصمیمات و اظهارات مطرح‌شده در نشست شورای اقتصاد نشان می‌دهد دولت در آستانه ماه‌های سرد سال، افزایش حمایت معیشتی، مدیریت مصرف انرژی و تأمین منابع مالی پروژه‌های اولویت‌دار را به‌صورت هم‌زمان دنبال می‌کند. با این حال، برای ارزیابی آثار واقعی این سیاست‌ها بر زندگی خانوارها، اعلام جزئیات اجرای افزایش کالابرگ، نحوه اصلاح تعرفه گاز مشترکان پرمصرف و زمان‌بندی عملیاتی مصوبات اقتصادی ضروری خواهد بود.