بورس امروز سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵؛ سقوط شاخص کل از کانال ۸.۵ میلیون واحد و خروج سنگین پول حقیقی؛ بازار به کدام سمت میرود؟
معاملات بازار سهام در روز سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ تصویری متفاوت از رفتار سرمایهگذاران ارائه کرد. در حالی که تعداد نمادهای مثبت و صفوف خرید از حضور تقاضا در بخش قابلتوجهی از بازار حکایت داشت، کاهش شاخص کل و خروج نقدینگی حقیقی نشان داد که قدرت خریداران در تمام گروهها یکسان نیست. این وضعیت بیانگر شکلگیری بازاری دوگانه است که در آن بخشی از سرمایهگذاران به خرید سهام کوچک و متوسط تمایل دارند، اما فشار عرضه در برخی شرکتهای بزرگ مانع رشد شاخص اصلی میشود.
گزارشهای برخط منتشرشده در همین روز نیز افت شاخص کل در مقابل افزایش شاخص هموزن را تأیید میکنند. با این حال، ارقام ثبتشده در منابع مختلف به دلیل تفاوت زمان دریافت اطلاعات و دامنه محاسبه، یکسان نیستند. بنابراین، اعداد این گزارش بر مبنای دادههای ارائهشده در متن اولیه بررسی شدهاند و نباید همگی بهعنوان آمار نهایی و قطعی پایان معاملات تلقی شوند.
افت شاخص کل بورس امروز؛ کانال ۸.۵ میلیون واحد از دست رفت
بر اساس آمار مورد بررسی، شاخص کل بورس تهران با افت ۱۶ هزار و ۱۶۹ واحدی از محدوده ۸ میلیون و ۵۱۳ هزار واحد به سطح ۸ میلیون و ۴۹۷ هزار واحد کاهش یافت. این عقبنشینی در شرایطی رخ داد که بازار طی روزهای گذشته نوسانات قابلتوجهی را تجربه کرده بود و معاملهگران نسبت به تداوم رشد قیمتها دیدگاه یکسانی نداشتند.
کاهش شاخص کل را میتوان نشانه افزایش فشار فروش در تعدادی از شرکتهای بزرگ و شاخصساز دانست. از آنجا که شاخص کل تحت تأثیر ارزش بازار شرکتها قرار دارد، افت قیمت سهام چند شرکت بزرگ میتواند حتی در شرایط مثبت بودن تعداد زیادی از نمادها، مسیر شاخص اصلی را نزولی کند.
در مقابل، شاخص هموزن با افزایش حدود ۱۳ هزار واحدی در محدوده ۲ میلیون و ۴۲۵ هزار واحد قرار گرفت. رشد این شاخص نشان میدهد که فشار فروش بهصورت یکسان میان تمام شرکتها توزیع نشده و بخشی از سهام کوچک و متوسط توانستهاند تقاضای خود را حفظ کنند.
البته رشد شاخص هموزن به معنای افزایش قیمت تمام شرکتهای کوچک نیست؛ بلکه نشاندهنده برتری نسبی عملکرد مجموعه نمادها با وزن برابر است.
چرا شاخص کل منفی شد اما شاخص هموزن رشد کرد؟
واگرایی شاخص کل و شاخص هموزن یکی از مهمترین ویژگیهای بورس امروز بود. این اختلاف معمولاً زمانی شکل میگیرد که نمادهای بزرگ و دارای وزن بالا در شاخص کل با فشار فروش مواجه شوند، اما تعداد بیشتری از شرکتهای دیگر عملکرد مثبت داشته باشند.
در چنین وضعیتی، رشد شاخص هموزن میتواند نشاندهنده توزیع تقاضا در بخش گستردهتری از بازار باشد. با این حال، نمیتوان تنها بر اساس این واگرایی نتیجه گرفت که نقدینگی به شکل پایدار از سهام بزرگ به سمت شرکتهای کوچک منتقل شده است.
برای تأیید چنین تغییری باید روند معاملات در چند روز متوالی بررسی شود. اگر شاخص هموزن همچنان رشد کند و همزمان ارزش معاملات خرد و ورود پول حقیقی افزایش یابد، احتمال تقویت تقاضا در بخشهای مختلف بازار بیشتر خواهد شد.
اما در صورت تداوم خروج نقدینگی، رشد شاخص هموزن ممکن است صرفاً بازتاب افزایش قیمت در گروهی از نمادها باشد؛ اتفاقی که لزوماً از شروع یک موج صعودی فراگیر حکایت ندارد.
وضعیت نمادهای بورس؛ ۵۶ درصد بازار سبزپوش شدند
بررسی آمار ارائهشده نشان میدهد که در جریان معاملات امروز، ۵۴۵ نماد معادل حدود ۵۶ درصد نمادهای بررسیشده در محدوده مثبت قرار گرفتند. در مقابل، ۴۳۱ نماد افت قیمت را تجربه کردند.
همچنین تعداد صفوف خرید به ۳۰۵ مورد و تعداد صفوف فروش به ۸۹ مورد رسید. اختلاف قابلتوجه میان تعداد صفوف خرید و فروش نشان میدهد که تقاضا در بخشهایی از بازار همچنان فعال بوده است.
این آمار در نگاه نخست میتواند نشانهای مثبت برای معاملات تلقی شود، اما تعداد صفوف خرید بهتنهایی معیار کافی برای سنجش قدرت تقاضا نیست. ارزش ریالی سفارشها، حجم معاملات انجامشده و پایداری صفها نیز اهمیت زیادی دارند.
ممکن است تعداد زیادی نماد کوچک با صف خرید مواجه باشند، اما فشار فروش در تعداد محدودی از شرکتهای بزرگ، ارزش معاملات بالاتری ایجاد کند و در نهایت شاخص کل را کاهش دهد.
به همین دلیل، ارزیابی وضعیت بورس بر اساس تعداد نمادهای مثبت و منفی بدون بررسی جریان نقدینگی، تصویری ناقص از بازار ارائه خواهد کرد.
خروج ۱.۸ همت پول حقیقی از بورس؛ نشانه تردید معاملهگران
یکی از مهمترین بخشهای آمار معاملات امروز، خروج حدود ۱.۸ همت پول حقیقی از بازار است. این رقم نشان میدهد ارزش فروش سرمایهگذاران حقیقی در دامنه محاسبهشده بیشتر از ارزش خرید آنها بوده است.
خروج پول حقیقی لزوماً به معنای خارج شدن تمام این منابع از بازارهای مالی نیست؛ زیرا بخشی از سهام فروختهشده ممکن است توسط سرمایهگذاران حقوقی خریداری شده باشد و منابع حاصل از فروش نیز به بازارهای مالی دیگر منتقل شود یا در حسابهای معاملاتی باقی بماند.
با این حال، تداوم خروج نقدینگی حقیقی میتواند نشانه کاهش تمایل سرمایهگذاران خرد به پذیرش ریسک باشد.
گزارشهای دیگر از معاملات همین روز نیز خروج پول حقیقی را تأیید میکنند، هرچند درباره مقدار آن اختلاف وجود دارد. برای نمونه، یک تابلوی برخط خروج حدود ۱.۹ همت پول حقیقی را در یکی از مقاطع ثبت کرده است.
در شرایطی که شاخص هموزن افزایش یافته و بیش از نیمی از نمادها مثبت بودهاند، خروج پول حقیقی نشان میدهد رشد قیمت بخشی از سهام هنوز با تقویت یکپارچه جریان نقدینگی همراه نشده است.
سرانه فروش ۱۲۴ میلیون تومانی؛ قدرت فروشندگان بیشتر شد
بر اساس دادههای ارائهشده، سرانه خرید حقیقیها به ۹۵ میلیون تومان و سرانه فروش به ۱۲۴ میلیون تومان رسیده است. اختلاف ۲۹ میلیون تومانی این دو شاخص، از بزرگتر بودن متوسط ارزش فروش به ازای هر کد فروشنده نسبت به متوسط ارزش خرید به ازای هر کد خریدار حکایت دارد.
نسبت سرانه خرید به فروش در این وضعیت حدود ۰.۷۷ است؛ رقمی کمتر از یک که میتواند بهعنوان نشانه برتری نسبی فروشندگان در ترکیب معاملات حقیقی تفسیر شود.
البته سرانه خرید و فروش، تعداد سفارشها یا تمام ابعاد عرضه و تقاضا را نشان نمیدهد. این شاخص تنها متوسط ارزش معاملات هر کد خریدار یا فروشنده را مقایسه میکند و برای نتیجهگیری دقیقتر باید در کنار ارزش معاملات و تغییرات قیمت بررسی شود.
در معاملات امروز، ترکیب سرانه فروش بالاتر و خروج پول حقیقی نشان میدهد بخشی از سهامداران ترجیح دادهاند از موقعیتهای قبلی خود خارج شوند یا میزان سرمایه درگیر در بازار را کاهش دهند.
ارزش معاملات ۴۹.۴ همت؛ گردش نقدینگی به معنای ورود پول نیست
ارزش معاملات اعلامشده در گزارش به حدود ۴۹.۴ همت رسیده است. این رقم نشاندهنده گردش قابلتوجه منابع مالی در بخشهای محاسبهشده بازار است، اما بهتنهایی نمیتوان آن را نشانه افزایش تقاضای سرمایهگذاری دانست.
در تحلیل معاملات بورس باید میان ارزش کل معاملات، ارزش معاملات خرد سهام و ارزش دادوستد صندوقها و ابزارهای مالی تفاوت قائل شد. افزایش ارزش کل معاملات ممکن است ناشی از جابهجایی گسترده منابع در صندوقها یا معاملات عمده باشد، بدون آنکه تقاضای مؤثری وارد سهام شود.
از سوی دیگر، افزایش ارزش معاملات خرد همراه با ورود پول حقیقی میتواند نشانه تقویت مشارکت سرمایهگذاران باشد. در مقابل، رشد ارزش معاملات در شرایط خروج نقدینگی ممکن است بازتاب افزایش عرضه و جابهجایی مالکیت سهام باشد.
بنابراین، رقم ۴۹.۴ همت بدون مشخص بودن دقیق دامنه محاسبه، نباید با ارزش معاملات خرد سهام یکسان در نظر گرفته شود.
خروج پول از صنایع بورسی؛ فشار عرضه در کدام گروهها بیشتر بود؟
بررسی دادههای ارائهشده از جریان نقدینگی نشان میدهد صندوقهای درآمد ثابت، گروه محصولات شیمیایی و شرکتهای چندرشتهای صنعتی در بخشی از معاملات با خروج پول مواجه بودهاند.
در میان نمادها نیز نام تابان، فولاد و موج در فهرست نمادهای دارای خروج نقدینگی دیده میشود. البته برای قضاوت درباره شدت خروج پول از هر نماد، باید ارزش دقیق معاملات و نسبت فروش حقیقی به خرید بررسی شود.
همچنین بررسی نقشه صنایع بازار در یکی از تابلوهای روز ۲۶ آبان از افت گروه شرکتهای چندرشتهای صنعتی و بانکها در برابر عملکرد مثبت برخی گروههای خودرویی و دارویی حکایت دارد. این تفاوت نشان میدهد جریان معاملات در سطح صنایع نیز یکسان نبوده است.
خروج پول از صندوقهای درآمد ثابت نیز نیازمند تحلیل جداگانه است. چنین اتفاقی لزوماً به معنای ورود منابع به بورس نیست و ممکن است ناشی از جابهجایی نقدینگی میان صندوقها، سهام و سایر داراییها باشد.
پیشبینی بورس فردا چهارشنبه ۲۷ آبان ۱۴۰۵
با توجه به وضعیت معاملات سهشنبه، میتوان سه عامل را در تعیین مسیر کوتاهمدت بورس مؤثر دانست: رفتار نمادهای شاخصساز، میزان ورود و خروج پول حقیقی و پایداری تقاضا در سهام کوچک و متوسط.
اگر فشار فروش در شرکتهای بزرگ کاهش یابد و شاخص هموزن نیز روند مثبت خود را حفظ کند، احتمال بهبود تعادل بازار در معاملات چهارشنبه افزایش خواهد یافت. در چنین شرایطی، بازگشت شاخص کل به محدوده ۸.۵ میلیون واحد میتواند یکی از نشانههای اولیه تقویت تقاضا باشد.
در مقابل، اگر خروج پول حقیقی ادامه پیدا کند و سرانه فروش همچنان بالاتر از خرید باقی بماند، احتمال افزایش نوسانات و تداوم فشار عرضه در بخشی از بازار وجود خواهد داشت.
همچنین شکسته شدن محدودههای حمایتی اخیر شاخص کل در صورت همراهی با افزایش حجم فروش میتواند احتیاط معاملهگران را بیشتر کند. با این حال، هیچیک از این سناریوها قطعی نیست و تغییرات معاملات روز آینده نقش تعیینکنندهای خواهد داشت.
چشمانداز بازار سرمایه؛ بورس در آستانه اصلاح یا ادامه رشد؟
بورس تهران در روز سهشنبه ۲۶ آبان ۱۴۰۵ با وجود رشد شاخص هموزن و مثبت بودن بیش از نیمی از نمادهای بررسیشده، نتوانست تصویری کاملاً امیدوارکننده از جریان نقدینگی ارائه دهد.
افت شاخص کل از محدوده ۸.۵ میلیون واحد، خروج پول حقیقی و برتری سرانه فروش از یک سو و رشد تعداد نمادهای مثبت و صفوف خرید از سوی دیگر، نشاندهنده تعادل شکننده میان خریداران و فروشندگان است.
مهمترین مسئله بازار در شرایط فعلی، پایداری تقاضا و بازگشت اعتماد سرمایهگذاران حقیقی است. اگر رشد قیمت سهام با ورود نقدینگی و افزایش معاملات مؤثر همراه شود، احتمال تقویت روند صعودی بیشتر خواهد شد. اما در صورت تداوم خروج پول و فشار فروش در نمادهای بزرگ، بازار ممکن است همچنان با نوسانات رفتوبرگشتی مواجه بماند.
در مجموع، پیشبینی بورس فردا بیشتر به سمت ادامه معاملات نوسانی با احتمال بهبود تقاضا در برخی گروهها متمایل است. برای تشخیص تغییر روند، لازم است عملکرد شاخص کل و هموزن، قدرت خریداران حقیقی و جریان نقدینگی در کنار یکدیگر ارزیابی شوند؛ زیرا سبز بودن تعداد زیادی از نمادها، بهتنهایی تضمینی برای پایان فشار فروش در بازار سرمایه نیست.