دلار در آستانه تصمیم بزرگ؛ سقوط یا صعود در راه است؟

بازار ارز ایران در آغاز هفته جاری بار دیگر نشان داد که بیش از هر عامل اقتصادی، به متغیرهای سیاسی و دیپلماتیک واکنش نشان می‌دهد. قیمت دلار در روز دوشنبه معاملات خود را در کانال ۱۵۹ هزار تومانی آغاز کرد و در مقایسه با روز یکشنبه کاهش هزار تومانی را به ثبت رساند؛ کاهشی که بیش از آنکه ریشه در عرضه و تقاضای واقعی داشته باشد، بازتابی از فضای انتظاری حاکم بر بازار و حساسیت معامله‌گران نسبت به اخبار مذاکرات ایران و آمریکا بود. هرچند در پایان معاملات دومین روز هفته، دلار با نرخ ۱۶۰ هزار تومان بسته شد، اما رفتار قیمتی این اسکناس آمریکایی نشان می‌دهد که بازار وارد فاز رنج و کم‌تحرکی شده و فعالان ترجیح می‌دهند پیش از روشن شدن نتایج تحولات سیاسی، دست به معامله‌های سنگین نزنند.

دلار در کانال ۱۵۹ هزار تومان؛ واکنش اولیه بازار به سیگنال‌های سیاسی

افت ابتدایی قیمت دلار در روز دوشنبه را می‌توان واکنش اولیه بازار به سیگنال‌های مثبت منتشرشده درباره ادامه روند مذاکرات ایران و آمریکا دانست. معامله‌گران حرفه‌ای ارز در چنین شرایطی معمولاً از افزایش ریسک پرهیز می‌کنند و بخشی از دارایی دلاری خود را به فروش می‌رسانند تا در صورت انتشار اخبار امیدوارکننده، از کاهش احتمالی قیمت متضرر نشوند. همین رفتار احتیاطی باعث شد دلار در ساعات ابتدایی معاملات، با فشار فروش مواجه شود و در کانال ۱۵۹ هزار تومان تثبیت شود.

با این حال، نبود خبر قطعی و رسمی از جزئیات مذاکرات موجب شد این کاهش قیمت تداوم پیدا نکند و بازار به‌تدریج وارد فاز انتظار شود. نتیجه این وضعیت، نوسان محدود دلار و بسته شدن آن روی نرخ ۱۶۰ هزار تومان بود؛ نرخی که نشان‌دهنده تعادل موقت میان خریداران و فروشندگان در فضای مبهم سیاسی است.

حساسیت بازار ارز به مذاکرات ایران و آمریکا

در روزهای اخیر، بازار ارز به‌شدت نسبت به اخبار مربوط به مذاکرات ایران و آمریکا حساس شده است. تجربه دوره‌های پیشین نشان می‌دهد که حتی انتشار یک خبر غیررسمی یا اظهارنظر کوتاه از سوی مقامات دو طرف می‌تواند جهت حرکت قیمت دلار را در کوتاه‌مدت تغییر دهد. در شرایط فعلی نیز معامله‌گران ارز، مذاکرات پیش‌رو در ژنو را مهم‌ترین متغیر اثرگذار بر قیمت دلار می‌دانند و بر این باورند که نتیجه این گفت‌وگوها می‌تواند مسیر بازار را برای روزها و حتی هفته‌های آینده مشخص کند.

برگزاری دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در روز سه‌شنبه در ژنو، نقطه کانونی توجه بازار ارز است. بسیاری از فعالان بازار معتقدند اگر فضای مذاکرات مثبت ارزیابی شود و نشانه‌هایی از پیشرفت یا کاهش تنش‌ها مخابره شود، انتظارات تورمی در کوتاه‌مدت تعدیل خواهد شد و این موضوع می‌تواند فشار فروش در بازار ارز را افزایش دهد.

رفتار محتاطانه معامله‌گران در فضای مبهم

یکی از ویژگی‌های بارز معاملات اخیر بازار ارز، کاهش حجم دادوستدها و افزایش رفتارهای محافظه‌کارانه است. معامله‌گران بزرگ و حتی نوسان‌گیران کوتاه‌مدت ترجیح داده‌اند تا روشن شدن نتیجه مذاکرات ژنو، از ورود جدی به بازار خودداری کنند. این احتیاط، به شکل نوسانات محدود و حرکت رنج قیمت دلار نمایان شده است.

در چنین فضایی، بازار بیش از آنکه به عوامل بنیادین مانند کسری بودجه، نقدینگی یا تراز تجاری توجه کند، به اخبار سیاسی واکنش نشان می‌دهد. همین موضوع باعث شده است که تحلیل تکنیکال و پیش‌بینی‌های مبتنی بر روندهای گذشته، کارایی کمتری داشته باشد و تصمیم‌گیری معامله‌گران بیش از پیش به اخبار لحظه‌ای وابسته شود.

پیش‌بینی قیمت دلار در کوتاه‌مدت

کارشناسان بازار ارز با توجه به شرایط فعلی، دامنه نوسان قیمت دلار در معاملات روز سه‌شنبه را بین ۱۵۸ تا ۱۶۱ هزار تومان ارزیابی می‌کنند. به اعتقاد این کارشناسان، در صورتی که اخبار امیدوارکننده‌ای از مذاکرات ژنو منتشر شود و طرفین از پیشرفت در گفت‌وگوها سخن بگویند، فشار فروش در بازار تشدید خواهد شد و قیمت دلار می‌تواند تا انتهای کانال ۱۵۸ هزار تومان عقب‌نشینی کند. چنین سناریویی، بیش از هر چیز ناشی از کاهش انتظارات تورمی و افزایش تمایل معامله‌گران به فروش دارایی‌های دلاری خواهد بود.

در مقابل، اگر مذاکرات بدون دستاورد ملموس پایان یابد یا سیگنال‌های منفی سیاسی به بازار مخابره شود، احتمال بازگشت تقاضای سفته‌بازی و حرکت دلار به سمت سقف کانال فعلی وجود دارد. در این حالت، عبور دلار از سطح ۱۶۱ هزار تومان دور از انتظار نخواهد بود؛ هرچند کارشناسان تأکید دارند که حتی در این سناریو نیز جهش‌های شارپی و پرقدرت، به دلیل فضای احتیاطی بازار، چندان محتمل نیست.

نوسانات سایر ارزها در سایه دلار

تحولات قیمت دلار به‌طور طبیعی بر سایر ارزهای مهم بازار نیز اثر گذاشته است. درهم امارات به‌عنوان یکی از ارزهای مرجع برای معامله‌گران، در روز دوشنبه روی رقم ۴۳ هزار و ۵۰۰ تومان معامله شد. این نرخ نشان می‌دهد که بازار درهم نیز همسو با دلار در وضعیت انتظار قرار دارد و از نوسانات شدید فاصله گرفته است.

یورو نیز در پایان معاملات روز دوشنبه با قیمت ۱۸۶ هزار تومان بسته شد. رفتار یورو در بازار آزاد ایران، علاوه بر تاثیرپذیری از دلار، به تحولات بازارهای جهانی و نرخ برابری یورو به دلار نیز وابسته است؛ با این حال در شرایط فعلی، عامل سیاسی داخلی نقش پررنگ‌تری در تعیین قیمت این ارز ایفا می‌کند.

وضعیت دلار توافقی و شکاف قیمتی

در کنار بازار آزاد، نرخ دلار توافقی نیز مورد توجه فعالان اقتصادی قرار دارد. قیمت دلار توافقی در سمت فروش با رشد ۲۰۸ تومانی نسبت به روز یکشنبه به ۱۳۶ هزار و ۴۷۱ تومان رسید و در سمت خرید نیز روی رقم ۱۳۵ هزار و ۲۴۳ تومان تعیین شد. تداوم شکاف میان دلار آزاد و دلار توافقی، همچنان یکی از چالش‌های ساختاری بازار ارز محسوب می‌شود؛ شکافی که در دوره‌های افزایش ریسک سیاسی، معمولاً عمیق‌تر می‌شود و انتظارات تورمی را تقویت می‌کند.

جمع‌بندی

بازار ارز ایران در آستانه دور دوم مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو، در وضعیت تعلیق و انتظار به سر می‌برد. قیمت دلار با وجود کاهش اولیه و نوسان محدود، نشان داده است که معامله‌گران تمایلی به اتخاذ موقعیت‌های پرریسک ندارند و ترجیح می‌دهند نتیجه تحولات سیاسی را رصد کنند. دامنه نوسان پیش‌بینی‌شده برای دلار در کوتاه‌مدت، بازتابی از همین فضای محتاطانه است؛ فضایی که در آن هر خبر مثبت یا منفی می‌تواند به‌سرعت معادلات بازار را تغییر دهد. در چنین شرایطی، آینده قیمت دلار بیش از هر زمان دیگری به خروجی مذاکرات ژنو گره خورده و بازار ارز، چشم‌انتظار سیگنال‌های سیاسی برای تعیین مسیر بعدی خود است.