پاسخ ایران به فضاسازی رسانههای آمریکایی از دل مذاکرات ژنو
مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو بار دیگر به کانون توجه رسانههای داخلی و بینالمللی تبدیل شده است؛ گفتوگوهایی که اینبار در فضایی متفاوت و با تمرکز بر جزئیات فنی در حال پیگیری است. در همین چارچوب، الیاس حضرتی رئیس شورای اطلاعرسانی دولت با انتشار توییتی، تلاش کرد تصویری دقیقتر از روند مذاکرات ارائه دهد و همزمان به فضاسازی برخی رسانههای غربی واکنش نشان دهد. اظهارات حضرتی از یک سو حامل پیام اطمینانبخش درباره حفظ خطوط قرمز هستهای ایران و از سوی دیگر نشانهای از ورود مذاکرات به مرحلهای حساس و تعیینکننده است که میتواند بر آینده روابط تهران و واشنگتن و همچنین معادلات منطقهای و بینالمللی اثرگذار باشد.
روایت رسمی دولت از فضای مذاکرات ژنو
الیاس حضرتی در توییت خود تأکید کرده است که مذاکرات امروز ایران و آمریکا در ژنو در فضایی جدی در حال انجام است و طرفین وارد جزئیات فنی شدهاند. این توصیف نشان میدهد گفتوگوها از مرحله کلیات و مواضع اعلامی عبور کرده و اکنون بر سر موضوعات مشخص و فنی متمرکز شده است؛ مرحلهای که معمولاً حساسترین بخش هر مذاکره دیپلماتیک محسوب میشود. ورود به جزئیات فنی به معنای آن است که دو طرف، دستکم در سطح کارشناسی و مذاکرهکنندگان ارشد، در حال بررسی راهکارهای عملی برای مدیریت اختلافات و یافتن نقاط مشترک هستند.
پاسخ به فضاسازی رسانههای غربی
یکی از محورهای اصلی اظهارات رئیس شورای اطلاعرسانی دولت، نقد روایت رسانههایی همچون والاستریت ژورنال و نیویورک تایمز است. حضرتی تصریح کرده فضاسازی این رسانهها با واقعیت گفتگوها همخوانی ندارد. این جمله را میتوان واکنشی مستقیم به گزارشهایی دانست که در روزهای اخیر تلاش کردهاند مذاکرات ژنو را یا در آستانه شکست نشان دهند یا از امتیازدهی یکجانبه ایران سخن بگویند. از منظر دولت، چنین روایتهایی نهتنها با واقعیت میز مذاکرات فاصله دارد بلکه میتواند بخشی از جنگ روانی و رسانهای علیه ایران تلقی شود؛ جنگی که همزمان با پیشرفت مذاکرات شدت میگیرد.
غنیسازی؛ خط قرمز ثابت در مذاکرات
حضرتی در بخش مهمی از توییت خود بر ادامه غنیسازی مطابق با نیازهای ایران تأکید کرده است. این موضعگیری، بار دیگر نشان میدهد که برنامه هستهای صلحآمیز ایران و حق غنیسازی، همچنان خط قرمز اصلی تهران در هر نوع مذاکرهای است. به گفته رئیس شورای اطلاعرسانی دولت، چیزی از ایران خارج نخواهد شد؛ جملهای که بهطور ضمنی هرگونه ادعا درباره انتقال مواد هستهای یا تجهیزات حساس به خارج از کشور را رد میکند. این تأکید میتواند پاسخی به گمانهزنیهایی باشد که در برخی رسانههای خارجی درباره احتمال خروج ذخایر هستهای ایران مطرح شده است.
گزینههای فنی روی میز مذاکره
در عین حال، حضرتی اشاره کرده است که گزینههای دیگری از جمله رقیقسازی روی میز مذاکرات قرار دارد. این نکته نشان میدهد که ایران ضمن حفظ اصول و خطوط قرمز خود، آمادگی بررسی راهکارهای فنی را دارد که بتواند نگرانیهای طرف مقابل را مدیریت کند، بدون آنکه به حقوق هستهای کشور لطمهای وارد شود. رقیقسازی بهعنوان یک گزینه فنی، پیشتر نیز در مذاکرات هستهای مطرح بوده و همواره بهعنوان راهکاری موقت و قابل بازگشت مورد بحث قرار گرفته است. اشاره دوباره به این گزینه، بیانگر آن است که مذاکرات ژنو وارد مرحلهای از بحثهای تخصصی شده که نیازمند تصمیمگیریهای دقیق و حسابشده است.
مطالبه محوری ایران؛ رفع تحریمها
رئیس شورای اطلاعرسانی دولت بهصراحت اعلام کرده است که ایران خواهان رفع تحریمهاست. این موضع، مطالبهای است که از آغاز هر نوع مذاکره با آمریکا بهعنوان محور اصلی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران مطرح بوده است. رفع تحریمها نهتنها از منظر اقتصادی بلکه از دیدگاه سیاسی و اجتماعی نیز برای ایران اهمیت راهبردی دارد. تأکید حضرتی بر این مطالبه نشان میدهد که هرگونه پیشرفت در مذاکرات ژنو، از نگاه تهران، باید با گامهای ملموس و قابل راستیآزمایی در زمینه لغو تحریمها همراه باشد و صرف وعده یا تعلیقهای موقت، پاسخگوی انتظارات ایران نخواهد بود.
نقش اطلاعرسانی رسمی در مدیریت افکار عمومی
اظهارات الیاس حضرتی را میتوان بخشی از تلاش دولت برای مدیریت افکار عمومی داخلی و خارجی دانست. در شرایطی که مذاکرات ایران و آمریکا همواره با موجی از شایعات، تحلیلهای متناقض و فضاسازی رسانهای همراه است، ارائه روایت رسمی و شفاف از سوی مقامات مسئول اهمیت ویژهای پیدا میکند. تأکید حضرتی بر اعلام جزئیات بیشتر مذاکرات توسط وزیر امور خارجه و سخنگوی وزارت خارجه در ساعات آینده، نشاندهنده آن است که دولت قصد دارد جریان اطلاعرسانی را در مسیر رسمی و قابل اعتماد هدایت کند و از شکلگیری روایتهای غیررسمی و بعضاً مخرب جلوگیری کند.
جایگاه مذاکرات ژنو در سیاست خارجی ایران
مذاکرات ژنو را میتوان یکی از مقاطع حساس در مسیر دیپلماسی ایران و آمریکا دانست. این گفتوگوها در شرایطی انجام میشود که تحولات منطقهای، تغییرات در موازنه قدرت جهانی و فشارهای اقتصادی ناشی از تحریمها، همگی بر فضای مذاکرات سایه انداختهاند. از این منظر، تأکید حضرتی بر جدی بودن فضای مذاکرات و ورود به جزئیات فنی، میتواند نشانهای از عزم دو طرف برای عبور از بنبستهای پیشین تلقی شود؛ هرچند همچنان اختلافات اساسی پابرجاست و مسیر دستیابی به توافق احتمالی، مسیری پیچیده و پرچالش خواهد بود.
جمعبندی
اظهارات الیاس حضرتی درباره مذاکرات ایران و آمریکا در ژنو، تصویری روشنتر از واقعیتهای جاری در میز گفتگو ارائه میدهد. بر اساس این روایت رسمی، مذاکرات در فضایی جدی و تخصصی دنبال میشود، غنیسازی بهعنوان حق مسلم ایران ادامه خواهد داشت، هیچگونه خروج مواد یا امتیازدهی یکجانبهای در کار نیست و در عین حال گزینههای فنی برای مدیریت اختلافات مورد بررسی قرار دارد. در کنار همه این موارد، رفع تحریمها همچنان مطالبه اصلی و غیرقابل چشمپوشی ایران است. اعلام قریبالوقوع جزئیات بیشتر توسط وزیر امور خارجه و سخنگوی دستگاه دیپلماسی نیز نشان میدهد که دولت تلاش دارد با شفافیت و انسجام خبری، هم افکار عمومی داخلی را اقناع کند و هم پیام روشنی به طرفهای خارجی ارسال نماید؛ پیامی مبنی بر اینکه ایران با حفظ اصول خود، مسیر دیپلماسی را با جدیت ادامه میدهد.







