آزاده سدیری و تجربه متفاوت اجرای فوتبالی؛ وقتی یک مجری زن دوباره پنجرهای به جام باز کرد
آزاده سدیری درباره ورودش به «دری رو به جام» میگوید این حضور از ابتدا با برنامهریزی قبلی شخصی همراه نبوده و بیشتر شبیه یک اتفاق ناگهانی بوده است. به گفته او، تنها یک روز با او تماس گرفتهاند و گفتهاند قرار است اجرای زنده داشته باشد؛ در حالی که خودش ابتدا نمیدانسته اجرای یک برنامه ورزشی را بر عهده خواهد گرفت. همین غافلگیری باعث شده از تجربهاش با تعبیر «توفیق اجباری» یاد کند.
این تعبیر، بخش مهمی از جذابیت روایت سدیری است. او وارد فضایی شد که هم برای خودش تازه بود و هم برای بخشی از مخاطبان فوتبال ایران کمسابقه؛ اجرای فوتبالی توسط یک زن، آن هم در ویژهبرنامهای مرتبط با جام جهانی. سدیری توضیح داده که اهل «نه» گفتن در کار نیست و تجربه موقعیتهای جدید را دوست دارد؛ همین روحیه باعث شد با وجود استرس، این پیشنهاد را بپذیرد.
استرس روزهای نخست و تغییر از قسمت سوم
سدیری از روزهای ابتدایی اجرا با صداقت حرف زده است. او گفته پیش از شروع برنامه آنقدر استرس داشته که ضربان قلبش را بهشدت احساس میکرده، اما فضای صمیمی و حرفهای گروه تولید به او کمک کرده این اضطراب را کنترل کند. به گفته خودش، اعضای تیم در تمام مراحل کنارش بودند و همین حمایت باعث شد اجرای او بهتدریج آرامتر و مسلطتر شود.
او همچنین اعتراف کرده در برخی بخشها، نتیجه اجرا با چیزی که از خودش انتظار داشته فاصله داشته است. با این حال، نکته مهم این بود که گروه تولید اجازه نداد این فاصله به ناامیدی تبدیل شود. سدیری گفته از قسمت سوم به بعد، تغییر و پیشرفت را در عملکرد خودش کاملاً احساس کرده است. این بخش از روایت او برای بسیاری از مخاطبان قابل لمس است؛ چون اجرای زنده، بهویژه در حوزهای تخصصی مثل فوتبال، بیش از آنکه فقط به اعتمادبهنفس نیاز داشته باشد، نیازمند تمرین، اصلاح و تجربه لحظهبهلحظه است.
بازگشت به فوتبال از مسیر جام جهانی
آزاده سدیری برخلاف تصور برخی مخاطبان، با فوتبال بیگانه نبوده است. او گفته از کودکی فوتبال را دنبال میکرده و حتی در حدود ۲۰ سالگی یکی دو سال فوتسال بازی کرده است. نامهایی مثل علی دایی، احمدرضا عابدزاده و کریم باقری برای او بخشی از خاطره فوتبالی یک نسل هستند؛ نسلی که فوتبال را نه فقط از زمین مسابقه، بلکه از قاب تلویزیون و شبهای طولانی برنامههای تحلیلی تجربه میکرد.
با این حال، ورود سدیری به سینما و مسیر بازیگری باعث شد فوتبال بهتدریج در زندگیاش کمرنگ شود. خودش میگوید فوتبال هیچوقت کاملاً حذف نشد، اما دیگر مثل گذشته حضور پررنگی نداشت. این فاصله تا زمانی ادامه پیدا کرد که «دری رو به جام» دوباره او را به فضای فوتبال برگرداند؛ بازگشتی که البته در ابتدا با دشواریهایی مانند به خاطر سپردن نامها و حتی چند اشتباه در بیان اسامی همراه بود.
جای خالی «نود» در خاطره یک نسل
یکی از بخشهای قابل توجه گفتوگوی سدیری، اشاره او به پایان برنامه «نود» است. او گفته پس از پایان این برنامه، انگار بخشی از شور و هیجان فوتبال برای او تمام شد. این جمله فقط یک خاطره شخصی نیست؛ بیانگر تجربه نسلی است که دوشنبهشبها را با عادل فردوسیپور و برنامه «نود» میشناخت.
سدیری حتی گفته بارها به برنامه پیام داده تا در مسابقات یا نظرسنجیهای آن شرکت کند. همین جزئیات نشان میدهد علاقه او به فوتبال صرفاً یک علاقه سطحی یا مناسبتی نبوده است. او فوتبال را از مسیر همان فرهنگ رسانهای دنبال کرده که در ایران با «نود» معنا پیدا میکرد؛ برنامهای که برای سالها یکی از مهمترین محلهای گفتوگوی فوتبالی، نقد داوری، تحلیل باشگاهی و مشارکت مخاطبان بود.
وقتی ناخودآگاه شبیه عادل فردوسیپور شد
سدیری در بخشی از گفتوگو خاطره بامزهای از روزهای ابتدایی اجرا تعریف کرده است. او گفته هنگام اجرا، گاهی با صدای بلند فکر میکرده و کارگردان برنامه این نکته را به او گوشزد کرده است. بعد از آن، چند قسمت از اجراهای قدیمی عادل فردوسیپور را دیده و متوجه شده عادل هم گاهی چنین عادتی داشته است. همین موضوع باعث شده در تمرین بعدی به عوامل برنامه بگوید این رفتار برای فردوسیپور هم وجود داشته است.
نکته مهم در این خاطره، مقایسه مستقیم نیست. خود سدیری هم تأکید کرده که قصد مقایسه نداشته، بلکه اجرای فردوسیپور را همیشه دوست داشته و بیشتر از هر مجری ورزشی دیگری دنبال کرده است. این خاطره، هم وجه انسانی تجربه او را نشان میدهد و هم نشان میدهد چطور یک مجری تازهوارد به فضای فوتبال، میان ترس از اشتباه و جستوجوی الگو، مسیر خودش را پیدا میکند.
جیمی فالون، الگوهای خارجی و اصلاح اجرای شخصی
سدیری برای بهتر شدن در اجرا فقط به الگوهای داخلی بسنده نکرده است. او گفته اجرای جیمی فالون و چند مجری خارجی دیگر را دنبال کرده تا ریتم، انرژی، شوخی، کنترل گفتوگو و مدیریت فضا را بهتر بشناسد. این انتخاب نشان میدهد نگاه او به اجرا فقط گزارشگری یا پرسشوپاسخ کلاسیک ورزشی نیست؛ او به اجرای گفتوگومحور، پرانرژی و سرگرمکننده فکر میکند.
او همچنین گفته در ابتدا حاضر نبود اجرای خودش را تماشا کند، چون مدام با خودش فکر میکرد چرا اینطور خندیده، چرا این حرکت را انجام داده یا چرا چنین به نظر رسیده است. اما همین تماشای دوباره باعث شد بسیاری از نکات رفتاری و کلامیاش را اصلاح کند. این بخش از تجربه سدیری برای هر مجری تازهکار مهم است: اجرا فقط روی آنتن شکل نمیگیرد، بلکه پشت صحنه و در بازبینی دقیق خود نیز ساخته میشود.
حضور زن در اجرای فوتبالی؛ تغییر حالوهوای برنامه
یکی از مهمترین بخشهای صحبتهای سدیری، نگاه او به حضور زنان در برنامههای ورزشی است. او گفته برداشتش از بازخورد مخاطبان نشان میدهد اجرای یک زن حالوهوای دیگری به برنامه میدهد. حتی الگوریتم اینستاگرامش هم تغییر کرده و حالا بیشتر مخاطبانش فوتبالی شدهاند. به گفته او، تعداد زیادی از مردان برایش پیام میفرستند و از حضور یک خانم در برنامهای ورزشی با نقشی پررنگ استقبال میکنند.
این نکته از منظر رسانهای بسیار مهم است. سالهاست که حضور زنان در ورزش ایران عمدتاً در نقش گزارشگر حوزه زنان، مجری عمومی یا چهرهای حاشیهایتر دیده شده است. اما حضور سدیری در یک برنامه فوتبالی جام جهانی نشان میدهد ظرفیت تازهای برای ترکیب نگاه زنانه، روایت صمیمی و تحلیل فوتبالی وجود دارد. خودش هم تأکید کرده باید از ظرفیت زنانی که در رشتههای مختلف ورزشی دانش و تخصص دارند، بیشتر استفاده شود.
کریم باقری؛ هیجان دیدار با اسطوره نوجوانی
سدیری درباره حضور مهمانان سرشناس در برنامه هم گفته دیدن کریم باقری برایش واقعاً هیجانانگیز بوده، چون او از اسطورههای فوتبالی دوران نوجوانیاش محسوب میشده است. او حتی تصور نمیکرده روزی از نزدیک باقری را ببیند و به همین دلیل آن روز استرس زیادی داشته است.
این بخش از روایت، پیوند دوباره سدیری با حافظه فوتبالی نسل خودش را کامل میکند. او از یکسو مجری برنامه است و باید حرفهای ظاهر شود، اما از سوی دیگر هنوز همان مخاطبی است که با نامهای بزرگ فوتبال ایران خاطره دارد. شاید همین ترکیب حرفهایگری و خاطره شخصی است که اجرای او را برای برخی مخاطبان صمیمیتر کرده است.
نقش سعید اکبری در کنار سدیری
«دری رو به جام» فقط تجربه سدیری نیست؛ ترکیب او با سعید اکبری یکی از ویژگیهای اصلی برنامه است. خبرآنلاین درباره این برنامه نوشته اجرای اصلی بر عهده سعید اکبری و آزاده سدیری است؛ ترکیبی که میکوشد میان تحلیل فوتبالی و ریتم برنامهسازی تلویزیونی تعادل ایجاد کند.
سدیری نیز از اکبری بهعنوان کسی یاد کرده که در این مسیر کمک زیادی به او کرده است. به گفته او، اکبری هم مجری توانمندی است و هم انسان خوبی؛ جملهای که نشان میدهد رابطه دو مجری در چنین برنامهای فقط تقسیم دیالوگ نیست، بلکه نوعی همراهی، آموزش و هماهنگی زنده روی آنتن است.
جمعبندی
تجربه آزاده سدیری در «دری رو به جام» فراتر از حضور یک مجری تازه در برنامهای فوتبالی است. این تجربه درباره شکستن یک کلیشه رسانهای، بازگشت یک چهره هنری به جهان فوتبال، مواجهه با ترس اجرای زنده و باز کردن راهی تازه برای حضور زنان در برنامههای ورزشی است. سدیری با استرس شروع کرد، از اشتباههایش آموخت، اجرای خودش را بازبینی کرد، از عادل فردوسیپور تا جیمی فالون الهام گرفت و در نهایت به نقطهای رسید که مخاطبان فوتبالی حضورش را جدی گرفتند.
در فوتبال ایران که هنوز حضور زنان در نقشهای اصلی رسانهای محدود است، «دری رو به جام» میتواند نمونهای مهم باشد؛ نمونهای که نشان میدهد مخاطب فوتبال فقط دنبال کلیشههای قدیمی نیست، بلکه اگر اجرا صادقانه، پرانرژی و رو به رشد باشد، از ترکیبهای تازه هم استقبال میکند. آزاده سدیری شاید اجرای فوتبالی را با یک «توفیق اجباری» شروع کرده باشد، اما تجربه او حالا به یکی از روایتهای متفاوت رسانهای جام جهانی ۲۰۲۶ تبدیل شده است.