حمایت مشروط پیشکسوت پرسپولیس از مهدی تارتار؛ جلالی خرید عجولانه بود؟

انتخاب مهدی تارتار برای هدایت پرسپولیس با واکنش‌های متفاوتی در میان هواداران و پیشکسوتان این باشگاه همراه شده است. گروهی، سابقه طولانی او در لیگ برتر و شناختش از فضای فوتبال ایران را مزیت می‌دانند و گروهی دیگر معتقدند کارنامه تارتار در تیم‌های کم‌فشار را نمی‌توان معیار قطعی موفقیت روی نیمکت یکی از پرهوادارترین تیم‌های آسیا قرار داد.

باشگاه پرسپولیس روز ۱۴ تیر ۱۴۰۵ رسماً اعلام کرد مهدی تارتار با قراردادی یک‌ساله هدایت این تیم را بر عهده گرفته است. او سابقه بازی برای پرسپولیس و حضور در کادر فنی این تیم را دارد و در سال‌های گذشته روی نیمکت تیم‌هایی مانند پیکان، ذوب‌آهن، ملوان و گل‌گهر نشسته است.

شاه‌محمدی: حضور یک پرسپولیسی را به فال نیک می‌گیریم

جمشید شاه‌محمدی در ارزیابی سرمربی جدید تأکید کرده است که تارتار سال‌ها در فوتبال ایران فعالیت داشته و نسبت به بسیاری از مربیان هم‌نسل خود تجربه بیشتری دارد. از نگاه او، تعلق تارتار به خانواده پرسپولیس می‌تواند به شناخت بهتر فشارها، انتظارات هواداران و فضای داخلی باشگاه کمک کند. متن کامل اظهارات این پیشکسوت در رسانه‌ها منتشر شده است.

این برداشت تا حدی با سخنان خود تارتار هم‌خوانی دارد. سرمربی جدید پرسپولیس گفته است پذیرش این مسئولیت را صرفاً یک انتخاب شغلی نمی‌داند و از تاریخ و سنگینی پیراهن پرسپولیس آگاه است. او هدف تیم را حرکت به سمت قهرمانی معرفی کرده و از هواداران خواسته است فرصت لازم را در اختیار کادر فنی قرار دهند.

بااین‌حال، پرسپولیسی‌بودن به‌تنهایی تضمین موفقیت نیست. فشار رسانه‌ای، توقع قهرمانی، مدیریت ستاره‌ها و ضرورت ارائه فوتبال تهاجمی، محیطی کاملاً متفاوت از تیم‌هایی ایجاد می‌کند که بقا یا حضور در نیمه بالای جدول برای آنها نتیجه‌ای قابل قبول محسوب می‌شود.

حمایت پیشکسوتان تا هفته ششم ادامه دارد؟

شاه‌محمدی اعلام کرده است پیشکسوتان در ابتدای کار از تارتار حمایت خواهند کرد، اما این حمایت نامحدود نیست. به اعتقاد او، اگر نتایج پرسپولیس تا هفته‌های ششم یا هفتم با انتظار هواداران هماهنگ نباشد، دوره حمایت جای خود را به نقد خواهد داد.

این اظهارنظر فضای دشوار پیش روی تارتار را نشان می‌دهد. سرمربی جدید نه‌تنها باید تیمی تغییرکرده را آماده کند، بلکه از همان هفته‌های نخست نیازمند امتیازگیری است. پرسپولیس معمولاً فرصت طولانی برای آزمون‌وخطا در اختیار مربیان قرار نمی‌دهد و حتی چند تساوی متوالی می‌تواند انتقادها را افزایش دهد.

از سوی دیگر، تعیین هفته ششم یا هفتم به‌عنوان مرز قضاوت ممکن است فشار مضاعفی بر کادر فنی ایجاد کند. تیمی که سرمربی، کادر فنی و چند بازیکن جدید دارد، برای رسیدن به هماهنگی کامل به زمان نیاز دارد. قضاوت منصفانه‌تر باید علاوه بر نتیجه، کیفیت بازی، روند پیشرفت، آمادگی بدنی و میزان تطبیق خریدهای جدید را نیز در نظر بگیرد.

نخستین برد تارتار؛ پرسپولیس سه گل به رزکان زد

پرسپولیس در نخستین مسابقه تدارکاتی خود با هدایت مهدی تارتار، شهدای رزکان را با نتیجه سه بر صفر شکست داد. محمد عمری، مهدی تیکدری و محمدرضا میرشفیعیان گل‌های سرخ‌پوشان را در این دیدار به ثمر رساندند. حریف پرسپولیس یکی از تیم‌های لیگ دسته دوم بود و مسابقه در زمین شماره سه آزادی برگزار شد.

این پیروزی از نظر روحی شروع مثبتی برای کادر جدید محسوب می‌شود، اما ارزش فنی آن نباید بیش از اندازه بزرگ‌نمایی شود. بازی‌های تدارکاتی معمولاً برای سنجش آمادگی بدنی، امتحان ترکیب‌های مختلف و هماهنگی بازیکنان برگزار می‌شوند و نتیجه آنها معیار دقیقی برای پیش‌بینی عملکرد لیگ نیست.

بااین‌حال، گلزنی دو بازیکن جوان‌تر مانند عمری و میرشفیعیان می‌تواند برای تارتار پیام مثبتی داشته باشد؛ به‌خصوص در شرایطی که یکی از انتقادهای اصلی پیشکسوتان به بالا بودن سن خریدهای تازه مربوط است.

انتقاد از میانگین سنی خریدهای جدید پرسپولیس

شاه‌محمدی از کنارگذاشتن تعدادی از بازیکنان مسن استقبال کرده، اما معتقد است جایگزین‌های آنها نیز چندان جوان نیستند. مهدی تیکدری هنگام معرفی از سوی باشگاه ۲۹ ساله اعلام شد و ابوالفضل جلالی و مجید عیدی نیز بازیکنانی نیستند که بتوان آنها را پروژه‌های بلندمدت جوان‌سازی دانست. انتقال تیکدری و عیدی رسماً از سوی باشگاه اعلام شده و جلالی نیز قراردادی دوساله امضا کرده است.

نقد شاه‌محمدی از منظر برنامه‌ریزی بلندمدت قابل بررسی است. بازیکنی که در ۲۱ یا ۲۲ سالگی جذب می‌شود، در صورت موفقیت می‌تواند چند فصل برای تیم بازی کند و ارزش انتقالی بالاتری نیز داشته باشد. در مقابل، خرید بازیکنان نزدیک به ۳۰ سال بیشتر با هدف کسب نتیجه فوری انجام می‌شود.

البته سن به‌تنهایی معیار کیفیت خرید نیست. پرسپولیس برای رقابت بر سر قهرمانی به بازیکنانی نیاز دارد که بدون دوره طولانی آموزش وارد ترکیب شوند. مسئله اصلی ایجاد تعادل میان تجربه و جوانی است؛ نه حذف کامل بازیکنان باتجربه.

آیا خرید ابوالفضل جلالی اشتباه بود؟

بحث‌برانگیزترین بخش صحبت‌های شاه‌محمدی به انتقال ابوالفضل جلالی از استقلال مربوط می‌شود. این پیشکسوت معتقد است باشگاه برای جذب مدافع چپ تیم رقیب عجله کرده و کیفیت او در حدی نیست که انتقال مستقیم از استقلال را به خریدی ویژه تبدیل کند.

باشگاه پرسپولیس روز ۱۹ تیر قرارداد دوساله جلالی را رسماً تأیید کرد. او در نخستین بازی تدارکاتی نیز در ترکیب اولیه تیم قرار گرفت؛ بنابراین تارتار ظاهراً از همان شروع آماده‌سازی قصد دارد جایگاه مشخصی برای این بازیکن در ساختار تیم ایجاد کند.

ارزیابی این خرید فقط بر اساس حساسیت انتقال میان دو رقیب منطقی نیست. موفقیت جلالی به تناسب ویژگی‌هایش با سیستم تارتار، کیفیت بازی دفاعی، توان ارسال و میزان دوام بدنی او بستگی دارد. انتقال از استقلال قطعاً فشار رسانه‌ای بیشتری ایجاد می‌کند، اما ارزش واقعی قرارداد پس از شروع مسابقات رسمی مشخص خواهد شد.

تکلیف خارجی‌های پرسپولیس چه می‌شود؟

شاه‌محمدی همچنین کیفیت خارجی‌های پرسپولیس را زیر سؤال برده و گفته است جدایی بیشتر آنها خسارت فنی جبران‌ناپذیری ایجاد نمی‌کند. بااین‌حال، فهرست خارجی‌های فعلی با اسامی مطرح‌شده در صحبت او کاملاً یکسان نیست. گزارش‌های مربوط به برنامه تارتار از دنیل گرا، تیوی بیفوما، مارکو باکیچ، اوستون اورونوف و ایگور سرگیف نام می‌برند؛ سرژ اوریه در فهرست فعلی پنج بازیکن خارجی قرار ندارد.

بر اساس گزارش‌ها، احتمال جدایی گرا و بیفوما بیشتر است، درحالی‌که تارتار روی اورونوف، باکیچ و سرگیف حساب باز کرده است. بنابراین، فرض اینکه همه خارجی‌ها بدون اثر منفی قابل جایگزینی‌اند، با برنامه فعلی کادر فنی تطابق کامل ندارد.

اورونوف در صورت آمادگی می‌تواند قدرت حمل توپ و خلق موقعیت تیم را افزایش دهد و باکیچ نیز یکی از گزینه‌های میانی زمین است. در عین حال، باشگاه باید میان کیفیت فنی، هزینه قرارداد، احتمال غیبت و ریسک جدایی در شرایط منطقه‌ای تعادل برقرار کند.

آزمون اصلی تارتار از هفته اول لیگ آغاز می‌شود

شروع سه‌گله در یک بازی دوستانه می‌تواند فضای تمرین را آرام‌تر کند، اما مأموریت اصلی تارتار ساخت تیمی است که هم نتیجه بگیرد و هم زیر فشار هواداران هویت فنی مشخصی داشته باشد. پرسپولیس در فصل جدید تنها با نام‌ها و سابقه مربی قضاوت نخواهد شد؛ نحوه استفاده از جلالی، ترکیب خط میانی، تعیین تکلیف خارجی‌ها و میزان اعتماد به جوانان معیارهای مهم‌تری خواهند بود.

حمایت شاه‌محمدی و دیگر پیشکسوتان برای شروع کار یک امتیاز است، اما همان‌طور که خود او هشدار داده، این حمایت با نخستین نتایج ضعیف در معرض تغییر قرار می‌گیرد. تارتار برای عبور از این فشار باید پرسپولیس را از همان هفته‌های ابتدایی به تیمی منسجم، سخت‌کوش و عادت‌کرده به پیروزی تبدیل کند؛ هدفی که تحقق آن بسیار دشوارتر از برد سه بر صفر در نخستین مسابقه تدارکاتی است.