قیمت نفت برنت امروز ۲۵ تیر ۱۴۰۵؛ عقب‌نشینی از قله یک‌ماهه در سایه جنگ ایران و آمریکا

تفاوت جزئی درصدهای ماهانه و سالانه در منابع مختلف، ناشی از نوع قرارداد مورد بررسی، زمان محاسبه و قیمت لحظه‌ای است. داده‌های معاملاتی موجود، رشد ماهانه برنت را حدود ۶.۸ درصد و افزایش سالانه آن را بیش از ۲۲ درصد نشان می‌دهند؛ بنابراین ارقام ۶.۳ و ۲۳ درصدی اعلام‌شده نیز با دامنه نوسان روزانه بازار همخوانی دارند.

جدول آخرین وضعیت قیمت نفت برنت

چرا قیمت نفت امروز کاهش یافت؟

کاهش قیمت نفت برنت در معاملات پنجشنبه را نمی‌توان به معنای پایان روند صعودی دانست. برنت روز چهارشنبه در بالاترین قیمت خود از ۱۲ ژوئن قرار گرفت و پس از چنین رشدی، شناسایی سود از سوی معامله‌گران می‌تواند قیمت را برای مدتی پایین بیاورد. در معاملات امروز نیز نفت در مقطعی بیش از یک درصد رشد داشت، اما سپس تغییر مسیر داد و اندکی منفی شد.

یکی دیگر از عواملی که مانع جهش شدیدتر قیمت شده، افزایش صادرات نفت عراق است. داده‌های کپلر نشان می‌دهد بارگیری نفت خام عراق در نیمه نخست ژوئیه بیش از دو برابر شده و به‌طور میانگین به حدود ۱.۲ میلیون بشکه در روز رسیده است. این عرضه اضافی بخشی از نگرانی بازار درباره اختلال صادرات نفت منطقه را کاهش داده است.

به بیان دیگر، بازار نفت اکنون میان دو نیروی مخالف قرار گرفته است. از یک سو، تشدید جنگ ایران و آمریکا، محدود شدن کشتیرانی و احتمال گسترش اختلال به دیگر مسیرهای انرژی قیمت را بالا نگه می‌دارد. از سوی دیگر، افزایش عرضه عراق و امید به اینکه بخشی از نفت موردنیاز بازار از مسیرهای جایگزین تأمین شود، اجازه نمی‌دهد برنت بدون توقف صعود کند.

جهش ۱۱ درصدی نفت در یک هفته چگونه شکل گرفت؟

بخش عمده رشد هفتگی نفت برنت در ابتدای هفته جاری رقم خورد. قیمت این شاخص روز دوشنبه پس از اعلام گسترش محاصره دریایی آمریکا به سواحل، بنادر و پایانه‌های نفتی ایران، بیش از ۹ درصد جهش کرد و در سطح ۸۳ دلار و ۳۰ سنت بسته شد. نفت خام آمریکا نیز در همان روز بیش از ۹ درصد افزایش یافت.

پس از آن، ادامه حملات آمریکا به مواضع ساحلی و تأسیسات موشکی ایران و تهدید تهران به گسترش پاسخ خود، ریسک عرضه را بالاتر برد. هرچند قیمت نفت امروز کمی عقب نشست، بازار همچنان بخش عمده جهش ابتدای هفته را حفظ کرده و برنت نزدیک ۸۵ دلار باقی مانده است.

رشد سریع هفتگی نشان می‌دهد معامله‌گران هنوز برای نفت یک «صرف ریسک ژئوپلیتیک» در نظر گرفته‌اند؛ یعنی بخشی از قیمت کنونی نه به کمبود قطعی و فعلی، بلکه به احتمال مختل شدن بیشتر عرضه در روزها و هفته‌های آینده مربوط است.

تنگه هرمز؛ مهم‌ترین عامل تعیین‌کننده قیمت نفت

تنگه هرمز همچنان در مرکز محاسبات بازار انرژی قرار دارد. بر اساس آمار اداره اطلاعات انرژی آمریکا، در سال ۲۰۲۵ روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت و فرآورده از این مسیر عبور می‌کرد. این رقم در سه‌ماهه نخست ۲۰۲۶، هم‌زمان با افزایش اختلالات، به حدود ۱۴.۶ میلیون بشکه در روز کاهش یافت.

اهمیت هرمز تنها به حجم نفت عبوری مربوط نمی‌شود. گزینه‌های جایگزین برای انتقال این مقدار انرژی محدودند و همه کشورهای تولیدکننده حاشیه خلیج فارس ظرفیت کافی برای دور زدن کامل تنگه را ندارند. به همین دلیل، هرگونه کاهش تردد کشتی‌ها به‌سرعت هزینه حمل، بیمه و تأمین نفت را افزایش می‌دهد. اداره اطلاعات انرژی آمریکا نیز هرمز را یکی از مهم‌ترین گلوگاه‌های نفتی جهان توصیف می‌کند.

رویترز گزارش داده تعداد کشتی‌های عبوری از تنگه در روز چهارشنبه به هفت فروند کاهش یافت؛ در حالی که روز قبل ۱۳ کشتی از این آبراه عبور کرده بودند. کاهش تعداد شناورها نشان می‌دهد نگرانی‌های بازار تنها بر تهدیدهای لفظی استوار نیست و جریان واقعی حمل‌ونقل نیز تحت تأثیر قرار گرفته است.

تهدید باب‌المندب چه اثری بر بازار دارد؟

عامل تازه‌ای که به نگرانی معامله‌گران افزوده، احتمال اختلال هم‌زمان در مسیر دریای سرخ است. منابع آگاه به رویترز گفته‌اند ایران از حوثی‌های یمن خواسته در صورت حمله آمریکا به زیرساخت‌های برق ایران، برای بستن مسیر صادرات نفت در دریای سرخ آماده باشند.

در ماه ژوئن روزانه حدود ۷.۴ میلیون بشکه نفت و فرآورده از باب‌المندب عبور کرده است؛ معادل نزدیک به هفت درصد تولید جهانی نفت. اگر اختلال در هرمز و باب‌المندب به‌طور هم‌زمان تشدید شود، بازار با افزایش کمبود نفتکش، هزینه بیمه و فشار بر زنجیره تأمین روبه‌رو خواهد شد.

این سناریو برای بازار جهانی بسیار حساس است، زیرا هرمز مسیر اصلی خروج انرژی از خلیج فارس و باب‌المندب یکی از دروازه‌های ورود به دریای سرخ و کانال سوئز است. اختلال هم‌زمان در دو مسیر، کشتی‌ها را مجبور می‌کند مسافت بیشتری طی کنند و زمان و هزینه تحویل نفت افزایش یابد.

آیا نفت برنت به ۱۰۰ دلار می‌رسد؟

برخی تحلیلگران معتقدند در صورت ادامه اختلال‌های مکرر در تنگه هرمز، برنت می‌تواند به محدوده ۹۰ تا ۹۵ دلار صعود کند و حتی بار دیگر مرز ۱۰۰ دلار را آزمایش کند. این سناریو به تداوم محدودیت صادرات از خلیج فارس، تشدید حملات و ناتوانی سایر تولیدکنندگان در جبران سریع کمبود وابسته است.

با این حال، عبور پایدار نفت از ۱۰۰ دلار قطعی نیست. اگر تنش‌ها کاهش یابد، تردد کشتی‌ها افزایش پیدا کند یا عرضه عراق و دیگر تولیدکنندگان بخشی از کمبود را جبران کند، بخش قابل‌توجهی از صرف ریسک ژئوپلیتیک می‌تواند از قیمت خارج شود.

سه سناریو برای روزهای آینده قابل تصور است:

سناریوی صعودی: گسترش جنگ به زیرساخت‌های انرژی یا اختلال هم‌زمان در هرمز و باب‌المندب می‌تواند برنت را ابتدا به ۹۰ دلار و سپس به محدوده‌های بالاتر هدایت کند.

سناریوی خنثی: ادامه درگیری بدون توقف بیشتر صادرات، احتمالاً نفت را در محدوده ۸۲ تا ۸۸ دلار نگه می‌دارد.

سناریوی نزولی: انتشار خبر آتش‌بس، کاهش محاصره دریایی یا افزایش محسوس عرضه می‌تواند قیمت را از قله یک‌ماهه دور کند.

این دامنه‌ها یک تحلیل سناریویی هستند و پیش‌بینی قطعی قیمت محسوب نمی‌شوند.

رشد قیمت نفت چه اثری بر اقتصاد جهان دارد؟

افزایش سالانه بیش از ۲۲ درصدی نفت برنت می‌تواند هزینه سوخت، حمل‌ونقل و تولید را در اقتصادهای واردکننده انرژی بالا ببرد. رشد قیمت انرژی همچنین ممکن است روند کاهش تورم را متوقف کند و تصمیم بانک‌های مرکزی درباره نرخ بهره را دشوارتر سازد. گزارش‌های بازارهای جهانی نشان می‌دهد افزایش نفت و نگرانی از اختلال عرضه، دوباره ریسک تورمی را به یکی از موضوعات اصلی سرمایه‌گذاران تبدیل کرده است.

برای کشورهای صادرکننده نفت، افزایش قیمت در حالت عادی می‌تواند درآمد بیشتری ایجاد کند؛ اما این مزیت زمانی محقق می‌شود که صادرات و دریافت درآمد بدون اختلال ادامه داشته باشد. اگر افزایش قیمت با کاهش حجم صادرات یا بالا رفتن شدید هزینه حمل همراه شود، درآمد نهایی ممکن است به اندازه رشد قیمت جهانی افزایش پیدا نکند.

چشم‌انداز قیمت نفت برنت

عقب‌نشینی روزانه برنت به محدوده ۸۴.۵ تا ۸۵ دلار، فعلاً بیشتر شبیه توقف پس از یک جهش سریع است تا آغاز یک روند نزولی پایدار. رشد حدود ۱۱ درصدی هفتگی و باقی ماندن قیمت در نزدیکی بالاترین سطح یک ماهه نشان می‌دهد ریسک جنگ همچنان متغیر اصلی بازار است.

مسیر قیمت در معاملات آینده به سه عامل وابسته خواهد بود: وضعیت عبور کشتی‌ها از تنگه هرمز، احتمال گسترش درگیری به باب‌المندب و میزان عرضه جایگزین از سوی عراق و دیگر تولیدکنندگان. تا زمانی که تهدید اختلال هم‌زمان در مسیرهای اصلی صادرات انرژی وجود دارد، احتمال نوسان‌های شدید نفت نیز بالا باقی خواهد ماند.