راز پاداش ۱۴۰ میلیاردی قلعه‌نویی؛ ۴۰ درصد پول صعود به یک نفر رسید؟

گزارش‌های منتشرشده حاکی از آن است که پس از قطعی شدن صعود ایران به جام جهانی ۲۰۲۶، مبلغی حدود ۳۵۰ میلیارد تومان برای پاداش بازیکنان، مربیان و تعدادی از عوامل تیم ملی اختصاص پیدا کرد. میزان دریافتی افراد یکسان نبوده و بسته به سابقه حضور، تعداد اردوها، مسابقات و میزان نقش آنها در مسیر صعود، مبالغ متفاوتی پرداخت شده است.

خبرآنلاین نوشته است سهم افراد حاضر در فهرست پاداش بین پنج تا هفت میلیارد تومان متغیر بوده، هرچند برخی اعضای اجرایی با وجود قرار گرفتن در فهرست، هنوز پولی دریافت نکرده‌اند. فوتبال۳۶۰ نیز سقف پرداختی به هر بازیکن یا عضو کادر را حدود شش میلیارد تومان اعلام کرده است.

این اختلاف جزئی در ارقام نشان می‌دهد که هنوز جدول رسمی و قابل استنادی از پرداخت‌ها در اختیار افکار عمومی قرار نگرفته است. مشخص نیست چه تعداد نفر پاداش کامل گرفته‌اند، سهم هر بازیکن بر چه مبنایی محاسبه شده و چه افرادی همچنان طلبکار هستند.

سهم امیر قلعه‌نویی واقعاً چقدر بوده است؟

بر اساس گزارش اولیه فوتبال۳۶۰، امیر قلعه‌نویی ابتدا خواستار دریافت یک میلیون دلار به‌عنوان پاداش صعود شده بود، اما هیئت‌رئیسه فدراسیون در نهایت با پرداخت ۸۰۰ هزار دلار موافقت کرد. به دلیل محدودیت‌های مربوط به پرداخت ارزی در فوتبال ایران، معادل ریالی این مبلغ به سرمربی تیم ملی پرداخت شده است.

ارزش ریالی این پاداش در گزارش‌های اولیه حدود ۱۳۶ میلیارد تومان اعلام شد؛ اما در گزارش‌های جدیدتر، عدد ۱۴۰ میلیارد تومان مطرح شده است. تفاوت چهار میلیارد تومانی احتمالاً به نرخ دلار مورد استفاده در زمان تصویب یا پرداخت مربوط می‌شود، هرچند فدراسیون نرخ مبنا را رسماً اعلام نکرده است.

فوتبال۳۶۰ در گزارش تازه خود صراحتاً نوشته است که ۱۴۰ میلیارد تومان از مجموع بودجه ۳۵۰ میلیارد تومانی به قلعه‌نویی رسیده و ۲۱۰ میلیارد تومان باقی‌مانده میان بازیکنان، مربیان و عوامل دیگر تقسیم شده است.

یک اصلاح مهم؛ سهم قلعه‌نویی نصف پاداش نبود

در بعضی مطالب گفته شده است که «نیمی از پاداش تیم ملی» به امیر قلعه‌نویی رسیده، اما محاسبه دقیق چنین چیزی را نشان نمی‌دهد.

اگر سهم سرمربی ۱۴۰ میلیارد تومان و کل بودجه ۳۵۰ میلیارد تومان باشد، قلعه‌نویی دقیقاً ۴۰ درصد از کل پاداش را دریافت کرده است. اگر عدد اولیه ۱۳۶ میلیارد تومان مبنا قرار گیرد، سهم او حدود ۳۸.۹ درصد خواهد بود.

بنابراین عبارت «تقریباً ۴۰ درصد کل پاداش» از نظر عددی دقیق‌تر از «نیمی از پاداش» است. البته اختصاص ۴۰ درصد یک بودجه جمعی به یک نفر نیز به‌اندازه کافی قابل‌توجه است و همچنان نیازمند توضیح درباره مبنای قراردادی و مصوبه هیئت‌رئیسه خواهد بود.

این محاسبه همچنین نشان می‌دهد پس از کسر سهم قلعه‌نویی، تنها ۲۱۰ میلیارد تومان برای ده‌ها بازیکن، مربی و عضو اجرایی باقی مانده است. اگر حدود ۵۰ نفر در فهرست دریافت‌کنندگان قرار داشته باشند، متوسط سهم هر نفر به ۴.۲ میلیارد تومان می‌رسد؛ هرچند پرداخت واقعی بر اساس ضرایب مختلف انجام شده است.

آیا پاداش قلعه‌نویی جدا از ۳۵۰ میلیارد تومان بود؟

متن برخی گزارش‌ها در این زمینه ابهام دارد. در بعضی روایت‌ها گفته شده پاداش سرمربی «جداگانه محاسبه شده است»؛ عبارتی که می‌تواند این تصور را ایجاد کند که ۱۴۰ میلیارد تومان علاوه بر بودجه ۳۵۰ میلیارد تومانی پرداخت شده و مجموع هزینه به ۴۹۰ میلیارد تومان رسیده است.

بااین‌حال، گزارش صریح‌تر فوتبال۳۶۰ می‌گوید سهم قلعه‌نویی از داخل همان بودجه ۳۵۰ میلیارد تومانی پرداخت شده است. خبرآنلاین نیز در گزارش بعدی خود رقم ۱۴۰ میلیارد تومان را معادل ۴۰ درصد کل پاداش ۳۵۰ میلیاردی معرفی کرده است.

در نتیجه، بر پایه اطلاعات فعلی، محتمل‌ترین روایت این است که پاداش سرمربی جدا از سهم بازیکنان محاسبه شده، اما از همان صندوق ۳۵۰ میلیارد تومانی برداشت شده است؛ نه اینکه ۱۴۰ میلیارد تومان دیگری به بودجه اصلی اضافه شده باشد.

فدراسیون چه بخشی از ماجرا را تأیید کرده است؟

مهدی تاج پیش از جام جهانی از وجود مصوبه‌ای برای پاداش تیم ملی و تلاش برای افزایش آن سخن گفته بود. رئیس فدراسیون اعلام کرد هیئت‌رئیسه یک پاداش در نظر گرفته و قرار است مبلغ آن افزایش پیدا کند؛ اما در سخنان منتشرشده او اشاره‌ای به رقم نهایی، سهم قلعه‌نویی یا نحوه تقسیم پول میان اعضای تیم نشده بود.

بنابراین اصل وجود پاداش و تصویب آن در هیئت‌رئیسه با اظهارات رئیس فدراسیون همخوانی دارد، اما ارقام ۳۵۰ و ۱۴۰ میلیارد تومان همچنان بر گزارش‌های رسانه‌ای متکی هستند. چند رسانه نیز مطالب خود را بر پایه گزارش فوتبال۳۶۰ منتشر کرده‌اند و نمی‌توان بازنشر آنها را چند تأیید مستقل برای یک ادعا دانست.

رقم ۳۰ میلیارد تومانی قرارداد قلعه‌نویی نیز که در برخی مطالب مطرح شده، به‌صورت رسمی و همراه با متن قرارداد یا صورت مالی فدراسیون منتشر نشده است. به همین دلیل باید میان رقم قرارداد، پاداش صعود و اعداد تأییدنشده رسانه‌ای تفکیک قائل شد.

چرا این پاداش تا این اندازه جنجالی شد؟

منتقدان می‌گویند صعود ایران در دوره‌ای رقم خورد که سهمیه آسیا به ۸.۵ تیم افزایش یافته و جام جهانی نیز از ۳۲ به ۴۸ تیم گسترش پیدا کرده است. ایران در مرحله نهایی انتخابی با ازبکستان، امارات، قطر، قرقیزستان و کره‌شمالی هم‌گروه بود و با تساوی ۲ بر ۲ مقابل ازبکستان، صعود خود را در فاصله دو بازی تا پایان رقابت‌ها قطعی کرد.

از نگاه منتقدان، افزایش چشمگیر سهمیه قاره آسیا باعث شده صعود به جام جهانی نسبت به دوره‌های قبل دست‌یافتنی‌تر باشد و در نتیجه، اختصاص پاداشی با این ابعاد توجیه عملکردی نداشته باشد.

در مقابل، مدافعان پرداخت پاداش می‌توانند استدلال کنند که صعود به جام جهانی درآمد ارزی بزرگی برای فدراسیون به همراه دارد و پاداش دادن به اعضای تیم در فوتبال حرفه‌ای اقدامی غیرمعمول نیست. فیفا پس از افزایش منابع مالی مسابقات اعلام کرد هر فدراسیون حاضر در جام جهانی ۲۰۲۶ حداقل ۱۰ میلیون دلار بابت حضور و ۲.۵ میلیون دلار برای آماده‌سازی دریافت می‌کند؛ یعنی درآمد تضمین‌شده ایران دست‌کم ۱۲.۵ میلیون دلار بوده است.

مسئله اصلی پاداش نیست؛ نبود شفافیت است

اختلاف اصلی بیش از آنکه بر سر اصل پاداش باشد، درباره تناسب و نحوه تقسیم آن است. اگر صعود تیم ملی بیش از ۱۲ میلیون دلار درآمد مستقیم ایجاد کرده، تخصیص بخشی از آن به بازیکنان و کادر فنی قابل دفاع است؛ اما مشخص نیست چرا سهم سرمربی باید به‌اندازه مجموع دریافتی بیش از ۲۰ بازیکن یا عضو تیم باشد.

همچنین معلوم نیست پاداش ۸۰۰ هزار دلاری در قرارداد قلعه‌نویی پیش‌بینی شده بود یا هیئت‌رئیسه پس از صعود آن را تصویب کرده است. این تفاوت حقوقی اهمیت زیادی دارد. پاداش قراردادی یک تعهد از پیش تعیین‌شده است، اما پرداختی که بعداً و بدون معیار عمومی تصویب شود، می‌تواند با پرسش‌هایی درباره انضباط مالی روبه‌رو شود.

فدراسیون برای پایان دادن به حاشیه‌ها باید کل بودجه مصوب، صورت‌جلسه هیئت‌رئیسه، نرخ دلار مبنای محاسبه، سهم سرمربی، ضرایب بازیکنان و فهرست مبالغ پرداخت‌نشده را اعلام کند. انتشار این اطلاعات لزوماً به معنای افشای جزئیات محرمانه قراردادها نیست؛ بلکه گزارشی درباره نحوه مصرف درآمد متعلق به فوتبال ملی است.

پرونده‌ای که با یک تکذیب بسته نمی‌شود

بر اساس گزارش‌های موجود، امیر قلعه‌نویی نه نصف، بلکه حدود ۴۰ درصد بودجه ۳۵۰ میلیارد تومانی پاداش صعود را دریافت کرده است. این اصلاح عددی از اهمیت ماجرا کم نمی‌کند؛ زیرا همچنان ۱۴۰ میلیارد تومان از یک صندوق جمعی به یک نفر اختصاص یافته است.

تا زمانی که فدراسیون فوتبال اسناد پرداخت را منتشر نکند، مشخص نخواهد شد این رقم بر اساس کدام بند قرارداد، چه مصوبه‌ای و با چه نرخ ارزی محاسبه شده است. سکوت رسمی نیز باعث می‌شود روایت‌های رسانه‌ای، شایعات و ارقام متفاوت جای گزارش مالی شفاف را بگیرند.

پاداش صعود می‌تواند حق اعضای تیم ملی باشد، اما افکار عمومی نیز حق دارد بداند درآمد چندمیلیون‌دلاری جام جهانی چگونه هزینه شده و چرا سهم سرمربی از مجموع سهم ده‌ها عضو تیم بیشتر بوده است.