طلای جهانی به ۴۰۱۱ دلار برگشت؛ چرا جنگ ایران و آمریکا این‌بار به زیان طلا تمام شد؟

طلای نقدی روز جمعه ۱۷ ژوئیه، برابر با ۲۶ تیر، با رشد حدود یک‌درصدی به ۴۰۱۱ دلار و ۲۹ سنت در هر اونس رسید. قرارداد آتی طلای آمریکا برای تحویل اوت نیز با افزایش حدود ۰.۷ درصدی روی ۴۰۱۸ دلار و ۸۰ سنت تسویه شد. با وجود این رشد روزانه، قیمت نقدی طلا در کل هفته حدود ۲.۶ درصد کاهش یافت.

رقم ۴۰۱۷ دلار و ۳۹ سنت که در برخی گزارش‌ها منتشر شده، احتمالاً نرخ لحظه‌ای در یکی از ساعات معاملات بوده است. برای گزارش پایان بازار، بهتر است نرخ ۴۰۱۱ دلار و ۲۹ سنت طلای نقدی یا قیمت تسویه ۴۰۱۸ دلار و ۸۰ سنت قرارداد آتی ذکر شود؛ زیرا این دو عدد به دو بازار و زمان قیمت‌گیری متفاوت تعلق دارند.

جدول عملکرد طلا در پایان هفته

اختلاف ارقام جدول تناقض محسوب نمی‌شود. طلای نقدی، قرارداد آتی اوت و قرارداد نزدیک‌سررسید کامکس ابزارهای متفاوتی هستند و ممکن است قیمت پایانی و درصد تغییر یکسانی نداشته باشند. داده‌های کامکس نشان می‌دهد قرارداد نزدیک‌سررسید هفته را با افت ۲.۲۳ درصدی روی ۴۰۱۲ دلار و ۷۰ سنت به پایان رساند.

چرا تشدید جنگ باعث افزایش پایدار قیمت طلا نشد؟

در حالت معمول، جنگ و نااطمینانی سیاسی تقاضا برای طلا را به‌عنوان دارایی امن افزایش می‌دهد. اما بحران اخیر هم‌زمان یک کانال منفی قدرتمند برای بازار فلزات گران‌بها ایجاد کرده است: افزایش قیمت نفت.

تشدید درگیری میان آمریکا و ایران، نگرانی درباره مسیرهای انتقال انرژی را بالا برد و نفت برنت طی هفته حدود ۱۶ درصد رشد کرد. نفت گران‌تر می‌تواند هزینه سوخت، حمل‌ونقل، تولید و در نهایت تورم را افزایش دهد. بازارها در واکنش به این شرایط، احتمال حفظ نرخ‌های بهره بالا یا حتی افزایش دوباره نرخ بهره در آمریکا را بیشتر ارزیابی کردند.

طلا برخلاف سپرده بانکی و اوراق خزانه سود دوره‌ای پرداخت نمی‌کند. هنگامی که بازده اوراق و نرخ بهره افزایش می‌یابد، هزینه فرصت نگهداری طلا بیشتر می‌شود و بخشی از سرمایه‌گذاران دارایی‌های بهره‌دار را ترجیح می‌دهند. به همین دلیل، اثر منفی نرخ بهره در این هفته بر تقاضای پناهگاه امن غلبه کرد.

دلار قوی‌تر چگونه طلا را تحت فشار قرار داد؟

شاخص دلار آمریکا برای دومین جلسه متوالی افزایش یافت. از آنجا که طلا در بازار جهانی با دلار قیمت‌گذاری می‌شود، رشد ارزش پول آمریکا خرید اونس را برای دارندگان یورو، ین، پوند و سایر ارزها گران‌تر می‌کند و می‌تواند تقاضای جهانی را کاهش دهد.

تقویت دلار و افزایش بازده اوراق در کنار یکدیگر، دو مانع مهم برای رشد طلا بودند. به گفته یکی از تحلیلگران نقل‌شده از سوی رویترز، محرک‌های اصلی فروش این هفته شامل دلار قوی‌تر، نگرانی از تورم جهانی و افزایش نرخ‌های بهره در بازارهای مختلف بوده است.

این رابطه همیشگی و مکانیکی نیست. ممکن است در یک بحران بسیار شدید، تقاضای دارایی امن آن‌قدر افزایش یابد که طلا و دلار هم‌زمان رشد کنند. اما در هفته گذشته، سرمایه‌گذاران بیشتر بر پیامد تورمی جهش انرژی و واکنش احتمالی فدرال رزرو متمرکز بودند.

احتمال افزایش نرخ بهره آمریکا به ۵۸ درصد رسید

معامله‌گران در پایان جمعه احتمال افزایش نرخ بهره فدرال رزرو در نشست سپتامبر را حدود ۵۸ درصد برآورد می‌کردند. این احتمال در طول هفته با نوسان همراه بود و در مقطعی پس از رشد نفت به سطوح بالاتری نیز رسیده بود.

فیلیپ جفرسون، نایب‌رئیس فدرال رزرو، نیز اعلام کرده بود در صورت بهبودنیافتن تورم، امکان حمایت از افزایش نرخ بهره را رد نمی‌کند. این موضع‌گیری در کنار رشد قیمت انرژی، بازار را نسبت به ادامه سیاست پولی سخت‌گیرانه حساس‌تر کرد.

بااین‌حال، داده‌های اخیر تورم مصرف‌کننده و تولیدکننده آمریکا نشانه‌هایی از کاهش فشارهای قیمتی نشان داده‌اند. بنابراین مسیر نرخ بهره هنوز قطعی نیست و به دوام رشد نفت، داده‌های بعدی تورم و شرایط بازار کار بستگی خواهد داشت.

رشد جمعه نشانه بازگشت بازار بود؟

افزایش یک‌درصدی روز جمعه طلا را دوباره به بالای چهار هزار دلار رساند، اما برای تأیید بازگشت روند صعودی کافی نیست. قیمت در ابتدای همان جلسه به پایین‌ترین سطح خود از ۳۰ ژوئن رسیده بود و سپس بخشی از کاهش‌ها را جبران کرد.

بازگشت پایان هفته می‌تواند از افزایش خرید در قیمت‌های پایین‌تر، تقاضای احتیاطی ناشی از جنگ و تعدیل موقعیت معامله‌گران پس از ریزش شدید پنجشنبه تأثیر گرفته باشد. بااین‌حال، این یک استنباط از رفتار قیمت است و علت قطعی افزایش جمعه بدون دسترسی به جزئیات کامل سفارش‌ها قابل تعیین نیست.

برای تبدیل‌شدن این حرکت به یک روند صعودی پایدار، طلا باید علاوه بر حفظ مرز چهار هزار دلار، با فشار کمتری از جانب دلار، بازده اوراق و انتظارات افزایش نرخ بهره مواجه شود.

حمایت‌ها و مقاومت‌های مهم اونس طلا

روز پنجشنبه طلای نقدی تا محدوده ۳۹۸۴ دلار پایین آمد و روز دوشنبه نیز نزدیک ۳۹۹۶ دلار معامله شد. این رفتار نشان می‌دهد ناحیه ۳۹۸۰ تا چهار هزار دلار در کوتاه‌مدت برای بازار اهمیت دارد. ازدست‌رفتن پایدار این محدوده می‌تواند فروشندگان بیشتری را فعال کند.

در مقابل، عبور از محدوده ۴۰۶۰ تا ۴۱۰۰ دلار می‌تواند نشانه کاهش فشار فروش باشد. این سطوح تحلیل تکنیکال قطعی نیستند و اخبار جنگ، قیمت نفت و داده‌های اقتصادی آمریکا می‌توانند به‌سرعت اعتبار آنها را تغییر دهند.

سه سناریوی قیمت طلا در هفته آینده

سناریوی صعودی

کاهش ارزش دلار، افت بازده اوراق یا تشدید ناگهانی ناامنی می‌تواند تقاضای دارایی امن را تقویت کند. در این سناریو، تثبیت بالای ۴۰۲۰ دلار راه حرکت به سمت ۴۰۶۰ و سپس ۴۱۰۰ دلار را باز می‌کند.

سناریوی نوسانی

اگر نفت بالا بماند، اما درگیری‌ها تشدید نشود و داده‌های اقتصادی آمریکا نیز سیگنال روشنی ارائه نکنند، طلا ممکن است میان ۳۹۸۰ تا ۴۰۶۰ دلار نوسان کند. در این حالت، بازار میان تقاضای پناهگاه امن و فشار نرخ بهره گرفتار خواهد ماند.

سناریوی نزولی

ادامه رشد نفت، تقویت بیشتر دلار و افزایش احتمال بالا رفتن نرخ بهره می‌تواند مرز چهار هزار دلار را دوباره در معرض شکست قرار دهد. برخی تحلیلگران در صورت تشدید فروش، محدوده ۳۸۰۰ دلار و سپس سطوح پایین‌تر را به‌عنوان اهداف احتمالی مطرح کرده‌اند؛ این ارقام سناریوهای تحلیلی‌اند و پیش‌بینی قطعی محسوب نمی‌شوند.

این تحولات چه اثری بر قیمت طلای ایران دارد؟

بازار طلای ایران از دو متغیر اصلی تأثیر می‌گیرد: قیمت اونس جهانی و نرخ دلار داخلی. افت هفتگی اونس در حالت عادی به کاهش قیمت طلای ۱۸ عیار کمک می‌کند، اما جهش دلار آزاد می‌تواند تمام اثر نزولی بازار جهانی را خنثی کند.

به همین دلیل ممکن است اونس در یک هفته ۲.۶ درصد کاهش یابد، اما طلای داخلی ارزان نشود یا حتی افزایش قیمت داشته باشد. برای پیش‌بینی بازار ایران، بررسی اونس بدون توجه به نرخ دلار، حباب سکه و تقاضای داخلی تصویر ناقصی ارائه می‌کند.

بازار جهانی طلا در تعطیلات پایان هفته بسته است و تغییر تازه اونس از زمان بازگشایی معاملات آسیایی در روز دوشنبه آغاز می‌شود. تا آن زمان، نوسان بازار طلای ایران عمدتاً به رفتار دلار و تغییر حباب انواع سکه وابسته خواهد بود.

جمع‌بندی؛ طلا میان جنگ و نرخ بهره گرفتار شد

قیمت طلا روز جمعه افزایش یافت، اما هفته را با زیان حدود ۲.۶ درصدی به پایان رساند. نرخ نهایی طلای نقدی نزدیک ۴۰۱۱ دلار و قیمت تسویه قرارداد آتی اوت ۴۰۱۸ دلار و ۸۰ سنت بود. بنابراین رقم ۴۰۱۷ دلار می‌تواند به‌عنوان نرخ لحظه‌ای مطرح شود، اما قیمت پایانی مرجع طلای نقدی نبود.

نکته غیرمعمول این هفته آن بود که تشدید جنگ برخلاف انتظار اولیه به رشد پایدار طلا منجر نشد. افزایش قیمت انرژی، نگرانی تورمی، احتمال بالاتر افزایش نرخ بهره و تقویت دلار، اثر تقاضای پناهگاه امن را خنثی کردند.

تا زمانی که نفت، دلار و نرخ‌های بهره در سطوح بالا باقی بمانند، صعود طلا دشوار خواهد بود. در مقابل، کاهش فشار تورمی یا تغییر موضع فدرال رزرو می‌تواند زمینه بازگشت خریداران را فراهم کند.