پایان تلخ پادشاه بی‌تاج برزیل؛ نیمار برای همیشه خداحافظی کرد

نیمار پس از پیروزی ۴ بر ۲ سانتوس برابر یونیورسیداد سنترال ونزوئلا در جام سودامریکانا، در جمع خبرنگاران حاضر شد و درباره احتمال حضور در جام جهانی ۲۰۳۰ توضیح داد.

او گفت احساس می‌کند زمانش در تیم ملی سپری شده است؛ در آنجا تاریخ ساخته، تمام توان و زندگی خود را برای پیراهن زرد گذاشته، اما دیگر میل و اشتیاق گذشته را برای ادامه بازی با برزیل ندارد. این اظهارات، خداحافظی نیمار را که پس از حذف برزیل از جام جهانی مطرح شده بود، عملاً قطعی کرد.

نیمار بلافاصله پس از شکست ۲ بر یک برزیل برابر نروژ نیز با چشمانی اشک‌آلود گفته بود تلاش خود را کرده و اکنون همه‌چیز تمام شده است. با این حال، برخی هواداران تصور می‌کردند آن جملات تحت تأثیر احساسات پس از حذف بیان شده و شاید او بعداً از تصمیم خود منصرف شود. صحبت‌های جدید نشان داد ستاره سانتوس در فاصله چند هفته، نظرش را تغییر نداده است.

آخرین گل نیمار برای برزیل چگونه به ثمر رسید؟

آخرین مسابقه ملی نیمار، دیدار مرحله یک‌هشتم نهایی جام جهانی ۲۰۲۶ مقابل نروژ بود. برزیل با دو گل ارلینگ هالند عقب افتاد و نیمار که به‌عنوان بازیکن جانشین وارد زمین شده بود، در وقت‌های تلف‌شده از روی نقطه پنالتی اختلاف را کاهش داد.

این گل برای نجات برزیل کافی نبود و تیم کارلو آنچلوتی با نتیجه ۲ بر یک شکست خورد. این حذف، زودهنگام‌ترین خروج برزیل از جام جهانی از سال ۱۹۹۰ به بعد بود.

داستان آخرین گل نیمار اتفاقی نمادین نیز در خود داشت. نخستین گل ملی او در سال ۲۰۱۰ در ورزشگاه مت‌لایف به ثمر رسیده بود و آخرین گلش نیز ۱۶ سال بعد در همان ورزشگاه ثبت شد.

عملکرد نیمار در جام جهانی ۲۰۲۶

نیمار در شرایطی به فهرست برزیل رسید که پیش از مسابقات با مصدومیت عضله ساق پا دست‌وپنجه نرم می‌کرد. فدراسیون فوتبال برزیل در پایان ماه مه اعلام کرده بود او به دلیل آسیب درجه دو، دیدارهای دوستانه و احتمالاً مسابقه نخست جام جهانی را از دست می‌دهد.

او سرانجام در دو مسابقه جام جهانی به میدان رفت و یک گل به ثمر رساند. مجموع حضورش در این رقابت‌ها فقط حدود ۳۷ دقیقه بود؛ آماری که نشان می‌دهد نیمار در چهارمین جام جهانی خود بیشتر یک گزینه اضطراری و نیمکت‌نشین بود تا ستاره محوری ترکیب برزیل.

حضور محدود نیمار، تصویر متفاوتی از سه دوره قبلی جام جهانی ارائه کرد. در سال‌های ۲۰۱۴، ۲۰۱۸ و ۲۰۲۲، ساختار هجومی برزیل تا حد زیادی حول او شکل می‌گرفت؛ اما در سال ۲۰۲۶ مصدومیت‌های متعدد و کاهش آمادگی بدنی، نقش این بازیکن را به‌شدت محدود کرد.

آمار نهایی نیمار در چهار جام جهانی

نیمار در جام‌های جهانی ۲۰۱۴، ۲۰۱۸، ۲۰۲۲ و ۲۰۲۶ حضور داشت. او در مجموع ۱۵ مسابقه، ۱۲۲۴ دقیقه برای برزیل بازی کرد و ۹ گل به ثمر رساند. منابع آماری همچنین چهار پاس گل برای او در جام‌های جهانی ثبت کرده‌اند.

او در هر چهار دوره موفق به گلزنی شد، اما هیچ‌گاه نتوانست برزیل را به فینال جام جهانی برساند. نزدیک‌ترین فرصت در سال ۲۰۱۴ بود؛ تورنمنتی که نیمار پس از آسیب‌دیدگی شدید در مسابقه مقابل کلمبیا، دیدار نیمه‌نهایی برابر آلمان را از دست داد و برزیل بدون او شکست تاریخی ۷ بر یک را تجربه کرد.

نیمار با چه آماری از تیم ملی جدا شد؟

براساس آمار منتشرشده از سوی رویترز، نیمار دوران ملی خود را با ۱۳۰ مسابقه، ۸۰ گل و ۵۸ پاس گل به پایان رساند. بعضی پایگاه‌ها تعداد پاس گل‌های او را ۵۹ ثبت کرده‌اند، اما آمار رویترز ۵۸ پاس گل است؛ اختلافی که معمولاً از تفاوت در معیار ثبت پاس گل در مسابقات ملی ناشی می‌شود.

نیمار با ۸۰ گل، به‌عنوان بهترین گلزن تاریخ تیم ملی مردان برزیل خداحافظی کرد. با این حال، میراث او تنها با اعداد سنجیده نخواهد شد؛ زیرا در برزیل، ارزش ستاره شماره ۱۰ همواره با قهرمانی در جام جهانی مقایسه می‌شود.

پادشاه آمار بدون جام جهانی و کوپا آمریکا

نیمار در دوران حضورش با تیم ملی بزرگسالان برزیل تنها یک عنوان مهم به دست آورد؛ قهرمانی جام کنفدراسیون‌های سال ۲۰۱۳. او همچنین در سال ۲۰۱۶ همراه تیم المپیک برزیل مدال طلای ریو را کسب کرد، اما این رقابت‌ها در رده بزرگسالان و هم‌سطح جام جهانی یا کوپا آمریکا طبقه‌بندی نمی‌شود.

او با وجود رکورد گلزنی، هیچ‌گاه قهرمان جام جهانی یا کوپا آمریکا نشد. حتی قهرمانی برزیل در کوپا آمریکای ۲۰۱۹ نیز زمانی به دست آمد که نیمار به دلیل مصدومیت در فهرست نهایی حضور نداشت.

همین موضوع باعث می‌شود ارزیابی دوران ملی او دو چهره متفاوت داشته باشد:

از یک سو، نیمار بهترین گلزن تاریخ سلسائو، بازیکنی خلاق و یکی از مهم‌ترین چهره‌های فوتبال جهان در بیش از یک دهه بود.

از سوی دیگر، برزیل در دوران او نتوانست انتظار اصلی هواداران یعنی کسب ششمین قهرمانی جهان را برآورده کند و حتی به فینال جام جهانی نیز نرسید.

آیا نیمار در برزیل ناکام بود؟

توصیف نیمار به‌عنوان بازیکنی کاملاً ناکام منصفانه نیست. او در ۱۳۰ مسابقه ملی مستقیماً در بیش از ۱۳۰ گل نقش داشت و برای سال‌ها مهم‌ترین طراح و گلزن سلسائو بود. رکورد ۸۰ گل نیز بدون ثبات و کیفیت طولانی‌مدت به دست نمی‌آید.

با این حال، نیمار از ابتدا وارث پیراهنی بود که پیش از او پله، زیکو، روماریو، رونالدو و رونالدینیو پوشیده بودند. در فوتبال برزیل، نمایش زیبا و رکورد فردی اهمیت دارد، اما جایگاه نهایی یک ستاره معمولاً با جام جهانی تعیین می‌شود.

پله سه بار قهرمان جهان شد، روماریو قهرمان ۱۹۹۴ بود و رونالدو در قهرمانی ۲۰۰۲ نقش اصلی داشت. نیمار در این مقایسه، با وجود آمار فردی برتر، جامی را که می‌توانست جایگاهش را در کنار این نام‌ها تثبیت کند، به دست نیاورد.

مصدومیت‌ها چگونه مسیر نیمار را تغییر دادند؟

بزرگ‌ترین دشمن نیمار در سال‌های پایانی دوران حرفه‌ای، نه مدافعان حریف بلکه مصدومیت بود. شکستگی مهره کمر در جام جهانی ۲۰۱۴، مشکلات مکرر مچ پا، پارگی رباط صلیبی در دوران حضور در الهلال و آسیب‌های عضلانی متعدد، فرصت استمرار را از او گرفتند.

او در سال ۲۰۲۳ برای آخرین بار پیش از وقفه‌ای طولانی در ترکیب برزیل قرار گرفت و سپس به دلیل مصدومیت سنگین نزدیک به سه سال از مسابقات ملی دور ماند. بازگشت در جام جهانی ۲۰۲۶ نیز تنها به دو حضور کوتاه محدود شد.

احتمالاً اگر بدن نیمار به اندازه استعدادش دوام می‌آورد، پایان داستان متفاوت بود. او از نظر فنی همچنان توان خلق لحظات تعیین‌کننده را داشت، اما دیگر نمی‌توانست به‌طور منظم فشار مسابقات ملی و باشگاهی را تحمل کند.

آینده نیمار در سانتوس چه می‌شود؟

خداحافظی از تیم ملی به معنای پایان دوران بازیگری نیمار نیست. او تا پایان سال ۲۰۲۶ با سانتوس قرارداد دارد و فعلاً قصد دارد فوتبال باشگاهی را ادامه دهد.

نیمار پس از جام جهانی به ترکیب سانتوس بازگشت و در دیدارهای اخیر دوباره گلزنی کرده است. او هنگام اعلام قطعی خداحافظی نیز پس از پیروزی سانتوس در جام سودامریکانا مقابل خبرنگاران حاضر شد.

در مورد آمار فصل جاری سانتوس اعداد متفاوتی در رسانه‌ها منتشر شده است؛ بنابراین رقم ۱۷ مسابقه، هشت گل و چهار پاس گل تا زمان انتشار آمار یکپارچه باشگاه یا مسابقات باید با احتیاط استفاده شود.

مهم‌ترین پرسش اکنون این است که نیمار پس از پایان قراردادش در دسامبر، در سانتوس می‌ماند، راهی لیگ آمریکا می‌شود یا به‌طور کامل از فوتبال خداحافظی می‌کند.

شماره ۱۰ برزیل به چه کسی می‌رسد؟

با خروج نیمار، برزیل رسماً وارد دوره تازه‌ای می‌شود. وینیسیوس جونیور، رودریگو، استوائو و سایر مهاجمان جوان باید مسئولیتی را بر عهده بگیرند که بیش از یک دهه روی شانه‌های نیمار قرار داشت.

جام جهانی ۲۰۲۶ نشان داد صرف کنار هم قرارگرفتن ستاره‌های بزرگ برای قهرمانی کافی نیست. کارلو آنچلوتی و جانشینان احتمالی او باید تیمی بسازند که وابستگی کمتری به یک بازیکن داشته باشد و از نظر تاکتیکی در مسابقات حذفی انعطاف بیشتری نشان دهد.

برزیل از سال ۲۰۰۲ قهرمان جهان نشده و اکنون باید مسیر جام جهانی ۲۰۳۰ را بدون بهترین گلزن تاریخ خود آغاز کند.

پایان یک دوران باشکوه یا یک حسرت بزرگ؟

نیمار با ۸۰ گل، چهار جام جهانی و بیش از یک دهه ستاره‌بودن از تیم ملی جدا شد. آخرین تصویر او با پیراهن برزیل، زدن پنالتی در وقت‌های تلف‌شده و اشک‌ریختن پس از شکست مقابل نروژ بود؛ پایانی که به‌خوبی تمام دورانش را خلاصه می‌کند: درخشش فردی در کنار یک حسرت تیمی بزرگ.

او برای سلسائو تاریخ ساخت، اما نتوانست جام جهانی را بالای سر ببرد. نامش در صدر جدول گلزنان برزیل باقی خواهد ماند، ولی بحث درباره جایگاه واقعی او میان بزرگان این کشور نیز ادامه پیدا خواهد کرد.

نیمار پادشاه آمار برزیل بود؛ پادشاهی که تاج قهرمانی جهان هرگز به او نرسید.