لیگ برتر ۱۹ تیمی در راه است؟ ادعای عجیب مس رفسنجان پس از صعود صنعت نفت
فوتبال ایران هنوز از شوک پلیآف برگزارنشده میان مس رفسنجان و صنعت نفت آبادان عبور نکرده که ادعایی تازه، سرنوشت لیگ برتر فصل ۱۴۰۶-۱۴۰۵ را وارد مرحله دیگری از ابهام کرده است.
امیرفرشاد تفکری، مدیرعامل باشگاه مس رفسنجان، در تازهترین موضعگیری خود اعلام کرده خبری از فردی «بسیار موثق» دریافت کرده که بر اساس آن، تلاشهایی برای برگزاری لیگ برتر با حضور ۱۹ تیم در جریان است. به گفته او، چنین طرحی میتواند همزمان مانع حذف صنعت نفت آبادان شود و زمینه بازگشت مس رفسنجان به لیگ برتر را فراهم کند؛ با این حال، خود تفکری نیز تأکید کرده که این موضوع هنوز به تصمیم رسمی تبدیل نشده است.
بنابراین آنچه اکنون درباره لیگ ۱۹ تیمی مطرح شده، نه مصوبه هیئترئیسه فدراسیون فوتبال است و نه اطلاعیه سازمان لیگ؛ بلکه ادعای مدیرعامل باشگاهی است که پرونده اعتراضش به تصمیم فدراسیون را در دادگاه حکمیت ورزش پیگیری میکند.
پلیآف مس رفسنجان و صنعت نفت چگونه به بحران تبدیل شد؟
ریشه این پرونده به نیمهتمام ماندن لیگ برتر بیستوپنجم بازمیگردد. هیئترئیسه فدراسیون فوتبال با استناد به شرایط فورسماژور و ماده ۸۵ اساسنامه تصمیم گرفت برای تعیین آخرین سهمیه لیگ برتر، مسابقهای میان تیم انتهای جدول لیگ برتر و تیم سوم لیگ آزادگان برگزار شود.
بر اساس این تصمیم، مس رفسنجان بهعنوان تیم شانزدهم لیگ برتر باید روز چهارشنبه ۳۱ تیر ۱۴۰۵ در ورزشگاه شهدای شهر قدس مقابل صنعت نفت آبادان قرار میگرفت. صنعت نفت فصل لیگ آزادگان را با ۶۰ امتیاز در رتبه سوم تمام کرده و به پلیآف رسیده بود.
باشگاه مس از زمان اعلام مسابقه تأکید داشت اضافه کردن پلیآف پس از آغاز فصل و بدون پیشبینی قبلی در آییننامه مسابقات، اقدامی ناعادلانه و غیرقانونی است. مدیران این باشگاه همچنین به نحوه ابلاغ تصمیم و تغییر معیار سقوط اعتراض کردند و اعلام کردند در بازی حاضر نخواهند شد.
در روز مسابقه، صنعت نفت، تیم داوری، ناظر فدراسیون و عوامل اجرایی در ورزشگاه حاضر شدند، اما مس رفسنجان به زمین نرفت. عدم حضور نماینده کرمان صورتجلسه شد و پرونده برای تصمیمگیری به کمیته انضباطی ارجاع یافت.
حکم سه بر صفر؛ صنعت نفت صعود کرد و مس سقوط کرد
کمیته انضباطی فدراسیون فوتبال در نهایت با استناد به ماده ۶۲ آییننامه انضباطی، مس رفسنجان را سه بر صفر بازنده اعلام کرد. این باشگاه علاوه بر شکست انضباطی، به پرداخت شش میلیارد ریال جریمه نقدی محکوم شد؛ رأیی که قابلیت اعتراض در کمیته استیناف دارد.
با صدور این حکم، صنعت نفت آبادان بهعنوان هجدهمین تیم لیگ برتر معرفی شد و در مراسم قرعهکشی فصل بیستوششم نیز حضور پیدا کرد. برنامه منتشرشده برای هفته نخست، صنعت نفت را میزبان ملوان بندرانزلی قرار داده است.
از منظر ساختار فعلی مسابقات، صنعت نفت اکنون یک تیم لیگ برتری است و مس رفسنجان باید برای حضور در لیگ دسته اول آماده شود. با این حال، مدیران مس معتقدند نتیجه انضباطی مسابقه با اصل دعوای حقوقی تفاوت دارد؛ زیرا شکایت این باشگاه متوجه تصمیم اولیه فدراسیون برای ایجاد پلیآف است، نه صرفاً حکم ناشی از غیبت در زمین.
موضع سازمان لیگ؛ پلیآف یک فرصت دوباره بود
سازمان لیگ در پاسخ به اعتراض مس رفسنجان اعلام کرده تصمیم برگزاری پلیآف در شرایط فورسماژور و بر اساس اختیارات هیئترئیسه فدراسیون اتخاذ شده است.
بر اساس توضیح رسمی سازمان لیگ، اگر جدول نیمهتمام لیگ برتر مبنای مستقیم تصمیم قرار میگرفت، مس رفسنجان بهعنوان تیم آخر جدول سقوط میکرد. در نتیجه، برگزاری پلیآف در نگاه مدیران فوتبال نه مجازات مس، بلکه اعطای یک فرصت ۵۰ درصدی برای حفظ سهمیه بوده است. سازمان لیگ همچنین تأکید کرده که لیگ دسته اول ادامه یافت و بهمنظور رعایت حق تیم سوم آن مسابقات، پلیآف بهترین راهحل تشخیص داده شد.
مس رفسنجان این استدلال را نمیپذیرد. باشگاه در واکنش به بیانیه سازمان لیگ، مشروعیت روند تصمیمگیری را زیر سؤال برده و بار دیگر اعلام کرده است که تعیین شیوه جدید سقوط در میانه یا پایان فصل با اصول عدالت مسابقات سازگار نیست. این اختلاف در واقع هسته اصلی پروندهای است که اکنون به CAS رسیده است.
پرونده مس رفسنجان در CAS به کجا رسید؟
یکی از ابهامهای مهم این پرونده، تفاوت میان «دستور موقت» و «رأی نهایی» دادگاه حکمیت ورزش است. درخواست مس رفسنجان برای صدور دستور موقت و جلوگیری از اجرای مسابقه پذیرفته نشد؛ اما این تصمیم به معنای صدور رأی نهایی درباره اصل شکایت نیست.
باشگاه مس رفسنجان رسماً تأیید کرده است که دستور موقت صادر نشده، ولی مدعی است اصل پرونده همچنان در CAS در جریان است و مراحل تعیین داور و استماع توضیحات طرفین را طی میکند. این باشگاه از رسانهها خواسته تا پیش از صدور حکم نهایی، رد شدن درخواست موقت را به معنای شکست کامل پرونده تفسیر نکنند.
بنابراین دو واقعیت همزمان وجود دارد: از یک طرف، مس نتوانسته است با دستور موقت جلوی برگزاری پلیآف یا ورود صنعت نفت به قرعهکشی را بگیرد؛ از طرف دیگر، بر اساس اعلام رسمی باشگاه، شکایت درباره قانونی بودن تصمیم فدراسیون هنوز بسته نشده است.
این وضعیت به مدیران مس اجازه داده است همچنان از احتمال بازگشت سخن بگویند، هرچند هیچ تضمینی درباره نتیجه نهایی CAS وجود ندارد.
لیگ ۱۹ تیمی؛ راهحل حقوقی یا بحران تازه؟
ادعای جدید مدیرعامل مس رفسنجان بر این مبنا مطرح شده که اگر رأی نهایی به سود این باشگاه صادر شود، حذف صنعت نفت پس از صعود، قرعهکشی و آغاز آمادهسازی میتواند بحران دیگری ایجاد کند. در چنین شرایطی، افزودن مس به لیگ برتر و حفظ صنعت نفت شاید بهعنوان راهحلی مصالحهآمیز مطرح شود.
اما این سناریو با موانع اجرایی جدی روبهرو است. فصل بیستوششم برای حضور ۱۸ تیم طراحی شده و زمان آغاز آن جمعه ۲۳ مرداد اعلام شده است. قرعهکشی نیز با حضور نمایندگان ۱۸ باشگاه انجام شده و برنامه مسابقات بر همین اساس تنظیم شده است.
در یک لیگ ۱۸ تیمی، هر تیم ۳۴ مسابقه انجام میدهد و مجموع بازیهای فصل به ۳۰۶ مسابقه میرسد. افزایش تعداد تیمها به ۱۹، تعداد مسابقات هر تیم را به ۳۶ و مجموع بازیها را به ۳۴۲ میرساند. همچنین به دلیل فرد بودن تعداد تیمها، در هر هفته یک باشگاه استراحت خواهد داشت و مسابقات باید در ۳۸ هفته برنامهریزی شود.
این تغییر به معنای اضافه شدن ۳۶ مسابقه، افزایش هزینه سفر و میزبانی، فشار بیشتر بر تقویم و نیاز به بازطراحی کامل برنامهای است که پیشتر قرعهکشی شده است. برنامه تیم ملی، جام حذفی، مسابقات آسیایی باشگاهها و محدودیت ورزشگاهها نیز تصمیمگیری درباره چنین طرحی را پیچیدهتر میکند.
سه سناریو برای سرنوشت مس رفسنجان
سناریوی نخست، ادامه وضعیت فعلی است. در این حالت، صنعت نفت در لیگ برتر حضور خواهد داشت و مس رفسنجان فصل آینده را در لیگ آزادگان آغاز میکند. با توجه به قرعهکشی ۱۸ تیمی، این گزینه در حال حاضر رسمیترین و محتملترین ساختار مسابقات است.
سناریوی دوم، صدور رأی نهایی CAS به سود فدراسیون فوتبال است. چنین حکمی پرونده را از نظر حقوق بینالمللی نیز به سود تصمیم موجود میبندد و ادعای لیگ ۱۹ تیمی عملاً موضوعیت خود را از دست خواهد داد.
سناریوی سوم، پذیرش تمام یا بخشی از اعتراض مس رفسنجان است. در این صورت، فدراسیون باید درباره نحوه اجرای رأی تصمیم بگیرد. بازگشت مس، تکرار مسابقه، پرداخت خسارت یا اتخاذ راهحل دیگری میتواند بسته به متن حکم مطرح شود؛ اما نمیتوان از اکنون لیگ ۱۹ تیمی را نتیجه قطعی رأی احتمالی CAS دانست.
فوتبال ایران در انتظار پاسخ رسمی
اظهارات مدیرعامل مس رفسنجان، پروندهای را که ظاهراً با حکم سه بر صفر بسته شده بود، دوباره به صدر اخبار بازگردانده است. با این حال، مرز میان خبر و گمانهزنی باید حفظ شود.
تا زمان تنظیم این گزارش، ساختار اعلامشده لیگ برتر بیستوششم ۱۸ تیمی است، صنعت نفت آبادان در قرعهکشی حضور داشته و هیچ اطلاعیه رسمی درباره اضافه شدن مس رفسنجان یا برگزاری لیگ با ۱۹ تیم منتشر نشده است.
پرونده CAS همچنان میتواند معادلات را تغییر دهد، اما صرف باز بودن یک پرونده به معنای پیروزی شاکی نیست. اکنون فدراسیون فوتبال و سازمان لیگ باید بهصورت شفاف به ادعای مطرحشده پاسخ دهند؛ زیرا باقی ماندن ابهام تا آستانه شروع فصل، نهتنها مس رفسنجان و صنعت نفت، بلکه تمام باشگاههای لیگ برتر را درگیر بیثباتی خواهد کرد.
لیگ ۱۹ تیمی فعلاً یک احتمال تأییدنشده است؛ احتمالی که اگر به واقعیت تبدیل شود، بدون تردید یکی از کمسابقهترین تصمیمهای تاریخ لیگ برتر فوتبال ایران خواهد بود.