استقلال و پرسپولیس در اسلامشهر؟ سه ورزشگاه جایگزین آزادی و تختی

مشکل ورزشگاه تختی تنها به ظاهر نامناسب چمن فصل گذشته محدود نیست. بررسی کارشناسان نشان داده زیرسازی زمین نیز باید اصلاح شود؛ موضوعی که اجرای پروژه را از یک تعویض ساده چمن به عملیاتی گسترده‌تر تبدیل می‌کند. حبیب ستوده‌نژاد، مدیرکل ورزش و جوانان استان تهران، اعلام کرده مناقصه انتخاب پیمانکار در حال انجام است و کشت پاییزه چمن باید در شهریور یا مهر صورت گیرد.

طبق برنامه اعلام‌شده، علاوه بر زیرسازی و کاشت چمن، تأمین آب مناسب، حفر یا تجهیز چاه و استفاده از آب‌شیرین‌کن نیز جزو اولویت‌هاست. کیفیت نامناسب آب مصرفی، یکی از عوامل آسیب به زمین تختی عنوان شده و مسئولان می‌خواهند پیش از بازگرداندن این ورزشگاه به لیگ، منشأ اصلی مشکل را برطرف کنند. پس از آماده‌شدن زمین نیز تعمیر سکوها در دستور کار قرار خواهد گرفت.

این زمان‌بندی به معنای آن است که استقلال و پرسپولیس نمی‌توانند برای هیچ‌یک از هفته‌های فصل جدید روی ورزشگاه تختی حساب کنند. تجربه فصل گذشته نیز نشان داد برگزاری مسابقه روی زمین ناآماده، علاوه بر کاهش کیفیت فنی بازی، اعتراض بازیکنان و مربیان و افزایش خطر مصدومیت را به همراه دارد.

دو روایت متفاوت درباره زمان بازگشایی ورزشگاه آزادی

درباره آزادی هنوز یک زمان‌بندی کاملاً یکسان میان مسئولان وجود ندارد. مدیرعامل شرکت توسعه و نگهداری اماکن ورزشی پیش‌تر گفته بود این مجموعه ممکن است تا پایان تابستان به‌صورت محدود به بهره‌برداری برسد. او از اجرای عملیات چمن، نصب نورافکن‌ها، تکمیل صندلی‌ها و فراهم‌کردن امکان بهره‌برداری موقت سخن گفته بود.

در مقابل، امیرحسین روشنک، مسئول برگزاری مسابقات لیگ برتر، در تازه‌ترین اظهارنظر تأکید کرده است ورزشگاه آزادی «قطعاً» به نیم‌فصل اول نمی‌رسد. این اختلاف نشان می‌دهد آماده‌شدن بخش‌هایی از پروژه عمرانی الزاماً به معنای صدور مجوز برگزاری مسابقه نیست؛ زیرا چمن، نور، ایمنی سازه، مسیرهای تردد، گیت‌ها و تأیید نهایی فدراسیون و سازمان لیگ باید هم‌زمان آماده باشند.

بنابراین منطقی‌ترین مبنای برنامه‌ریزی برای استقلال و پرسپولیس این است که آزادی را حداقل در نیم‌فصل نخست خارج از دسترس در نظر بگیرند. هرگونه بازگشت زودتر از موعد می‌تواند یک امتیاز غیرمنتظره باشد، اما اتکا به وعده بهره‌برداری محدود، ریسک سردرگمی دوباره در برنامه مسابقات را افزایش می‌دهد.

ورزشگاه شهدای شهر قدس؛ گزینه‌ای با تجربه بیشتر

از میان سه گزینه موجود، ورزشگاه شهدای شهر قدس تجربه بیشتری در میزبانی از استقلال و پرسپولیس دارد. این ورزشگاه در فصل‌های گذشته مسابقات داخلی و آسیایی استقلال را برگزار کرده و کنفدراسیون فوتبال آسیا نیز دیدار استقلال و الغرافه در لیگ نخبگان آسیا را در همین مجموعه ثبت کرده است.

تجربه میزبانی بین‌المللی، آشنایی نیروهای اجرایی با الزامات مسابقات بزرگ و انجام برخی اصلاحات زیرساختی، شهر قدس را به گزینه‌ای عملی‌تر تبدیل می‌کند. مالکیت این مجموعه متعلق به شهرداری است و باشگاه‌ها برای استفاده از آن باید مستقیماً قرارداد منعقد کنند.

بااین‌حال، ظرفیت محدود سکوها در مقایسه با جمعیت هواداران سرخابی، دسترسی جاده‌ای، پارکینگ و کنترل جمعیت از چالش‌های این انتخاب است. برگزاری مسابقات عادی با سهمیه محدود تماشاگر می‌تواند مدیریت‌پذیر باشد، اما دیدارهای حساس یا مسابقاتی که تقاضای بسیار بالایی دارند، به تدابیر امنیتی و محدودیت جدی در بلیت‌فروشی نیاز خواهند داشت.

دستگردی؛ گزینه آشنا اما کوچک

ورزشگاه شهید دستگردی که در برخی گزارش‌ها با عنوان پاس قوامین نیز شناخته می‌شود، دیگر گزینه فصل جدید است. این مجموعه در اختیار فراجا قرار دارد و پیش‌تر میزبان مسابقات لیگ برتر، دسته اول و تیم‌های تهرانی بوده است. شهر تهران از نظر دسترسی شهری نسبت به اسلامشهر و شهر قدس مزیت‌هایی برای دستگردی ایجاد می‌کند، اما ظرفیت محدود ورزشگاه مانع اصلی استفاده گسترده از آن برای استقلال و پرسپولیس است.

دستگردی می‌تواند برای بازی‌های کم‌تماشاگر، مسابقات بدون حضور هوادار یا میزبانی باشگاه‌های کوچک‌تر گزینه مناسبی باشد. با این حال، واگذاری هم‌زمان آن به چند تیم و حفظ کیفیت چمن در برنامه فشرده لیگ، نیازمند هماهنگی دقیق میان مالک مجموعه، سازمان لیگ و باشگاه‌هاست.

ورزشگاه اسلامشهر؛ گزینه تازه و متفاوت سرخابی‌ها

مهم‌ترین نکته اظهارات مدیرکل ورزش تهران، اضافه‌شدن ورزشگاه آریو اسلامشهر به فهرست گزینه‌های لیگ برتری است. این ورزشگاه در اختیار باشگاه طبیعت قرار گرفته، میزبان مسابقات لیگ دسته اول بوده و به گفته ستوده‌نژاد از نظر زیرساختی امکان برگزاری دیدارهای لیگ برتر را دارد.

ورزشگاه شهدای اسلامشهر هنگام افتتاح با ظرفیت حدود هفت هزار صندلی معرفی شد. زمین چمن طبیعی، پیست دوومیدانی و فضاهای جانبی از امکانات اعلام‌شده این مجموعه بودند و در سال‌های اخیر نیز اقداماتی برای احیای چمن و تجهیزات آن انجام شده است.

ورود استقلال یا پرسپولیس به اسلامشهر می‌تواند فوتبال حرفه‌ای را به جنوب‌غرب استان تهران نزدیک‌تر کند و فرصت اقتصادی و اجتماعی تازه‌ای برای این شهرستان به وجود آورد. در مقابل، حضور هزاران هوادار یک باشگاه پرطرفدار، آزمونی متفاوت با مسابقات دسته اول است. مسیرهای دسترسی، پارکینگ، جداسازی هواداران، استقرار دوربین‌های تلویزیونی، فضای رسانه‌ای و مدیریت ورودی‌ها باید متناسب با سطح لیگ برتر و حساسیت مسابقه ارزیابی شوند.

آیا انتقال استقلال و پرسپولیس به اسلامشهر قطعی است؟

خیر. تا ۱۱ مرداد ۱۴۰۵، استقلال و پرسپولیس درخواستی برای استفاده از شهر قدس، دستگردی یا اسلامشهر به اداره کل ورزش و جوانان استان تهران ارائه نکرده‌اند. مدیرکل ورزش تهران گفته دو باشگاه باید مستقیماً با مجموعه موردنظر قرارداد ببندند و سپس مدارک را برای بررسی و تأیید به سازمان لیگ تحویل دهند. هر باشگاه نیز باید زمین شماره یک و زمین جایگزین خود را معرفی کند.

در نتیجه، اعلام آمادگی یک ورزشگاه به معنای انتخاب نهایی آن نیست. سازمان لیگ باید قرارداد، کیفیت زمین، شرایط ایمنی و امکانات اجرایی را بررسی کند. آخرین مصوبه عمومی منتشرشده از سوی سازمان لیگ نیز فروش اینترنتی بلیت، گیت‌های الکترونیکی، زون‌بندی سکوها، شماره‌گذاری صندلی‌ها و سامان‌دهی تماشاگران توسط کانون هواداران را از الزامات میزبانی همراه با تماشاگر اعلام کرده بود. ممکن است برای فصل جدید ضوابط تکمیلی دیگری نیز اعمال شود.

کدام ورزشگاه شانس بیشتری دارد؟

بر اساس تجربه اجرایی، شهر قدس در حال حاضر گزینه کم‌ریسک‌تری به نظر می‌رسد؛ زیرا پیش‌تر میزبان بازی‌های داخلی و آسیایی استقلال بوده است. دستگردی نیز زیرساخت شناخته‌شده‌ای دارد، اما محدودیت ظرفیت آن جدی است. اسلامشهر انتخاب تازه‌ای محسوب می‌شود که می‌تواند بخشی از فشار مسابقات تهران را کاهش دهد، ولی برای میزبانی مستمر از استقلال یا پرسپولیس به یک آزمون کامل عملیاتی نیاز دارد.

سناریوی محتمل این است که سرخابی‌ها به‌جای اتکا به یک ورزشگاه، یک محل اصلی و یک محل جایگزین معرفی کنند. در این حالت، مسابقات عادی می‌تواند میان گزینه‌های موجود توزیع شود و برای بازی‌های حساس، تصمیم جداگانه‌ای گرفته شود. این مدل از فرسودگی چمن یک ورزشگاه جلوگیری می‌کند، اما جابه‌جایی مداوم، تجربه هواداری و برنامه‌ریزی تیم‌ها را تحت تأثیر قرار خواهد داد.

جمع‌بندی؛ بحران ورزشگاه همچنان حل نشده است

کناررفتن تختی تا خرداد ۱۴۰۶ و نامشخص‌بودن زمان بازگشت عملی آزادی، استقلال و پرسپولیس را دوباره در موقعیت انتخاب ورزشگاه موقت قرار داده است. شهر قدس، دستگردی و اسلامشهر امکان برگزاری مسابقه دارند، اما هیچ‌کدام جایگزینی هم‌سطح آزادی از نظر ظرفیت و مدیریت جمعیت نیستند.

مطرح‌شدن اسلامشهر اتفاقی مهم برای جغرافیای لیگ برتر است، ولی تا زمان امضای قرارداد، بازرسی سازمان لیگ و اعلام برنامه رسمی، نمی‌توان از انتقال قطعی بازی‌های سرخابی‌ها سخن گفت. انتخاب نهایی باید پیش از شروع فصل انجام شود؛ زیرا بلاتکلیفی در هفته‌های ابتدایی می‌تواند بلیت‌فروشی، حضور تماشاگران، کیفیت زمین و حتی برنامه تلویزیونی مسابقات را تحت فشار قرار دهد.