پنجره استقلال قفل ماند؛ هشدار حسن روشن درباره خریدهایی که نمی‌توانند بازی کنند

حسن روشن در واکنش به وضعیت آشفته استقلال، از نحوه برنامه‌ریزی و تصمیم‌گیری در این باشگاه انتقاد کرده است. او تأکید دارد هواداران باید پیش از آغاز فصل از آرامش و مشخص بودن وضعیت تیم برخوردار باشند، نه اینکه هر روز با خبری درباره بسته ماندن پنجره، فسخ قرارداد بازیکنان یا نامشخص بودن خریدهای جدید مواجه شوند.

این پیشکسوت استقلال در گفت‌وگوی دیگری نیز گفته است زمانی که برنامه‌ریزی غلط باشد و تصمیم‌ها به‌صورت فردی گرفته شوند، نمی‌توان انتظار داشت باشگاه به شکل منظم اداره شود. روشن معتقد است استقلال باید دارای کمیته‌های تخصصی و تقسیم مسئولیت روشن باشد و نباید تمام تصمیم‌ها به یک یا چند فرد محدود وابسته بماند.

آخرین وضعیت پنجره نقل‌وانتقالات استقلال

تا زمان تنظیم این گزارش، پنجره نقل‌وانتقالات استقلال همچنان بسته است و نام این باشگاه در گزارش‌های مرتبط با فهرست محرومیت ثبت بازیکن فیفا دیده می‌شود. فیفا ابزار رسمی «Registration Ban List» را برای نمایش باشگاه‌هایی ایجاد کرده که به‌دلیل احکام قضایی یا انضباطی اجازه ثبت بازیکن جدید ندارند.

در آخرین به‌روزرسانی مورد استناد رسانه‌های داخلی، نام استقلال همچنان در این فهرست باقی مانده بود. بنابراین مذاکرات، امضای توافق اولیه با بازیکنان یا انتشار خبر جذب آنها به معنای امکان استفاده از خریدهای جدید نیست. استقلال ابتدا باید نام خود را از فهرست محرومان خارج کند یا دستور موقتی از دادگاه حکمیت ورزش دریافت کند.

علی تاجرنیا، رئیس هیئت‌مدیره استقلال، نیز چهارم مرداد اعلام کرده بود پرونده در مرحله نهایی بررسی قرار دارد، اما تا زمان صدور رأی CAS نمی‌توان با قطعیت از باز شدن پنجره سخن گفت. به گفته او، فیفا برای ارائه پاسخ خود به دادگاه فرصت خواسته و دیدگاه‌های این نهاد نیز در اختیار مسئولان پرونده قرار گرفته است.

چرا پنجره استقلال بسته شد؟

ریشه اصلی محرومیت به پرونده منتظر محمد، بازیکن عراقی سابق استقلال، بازمی‌گردد. این بازیکن در دوران مدیریت علی خطیر به استقلال پیوست، اما در برنامه‌های فنی جواد نکونام قرار نگرفت و بدون انجام بازی رسمی برای آبی‌ها به‌صورت قرضی راهی مس رفسنجان شد.

قرارداد منتظر محمد بعداً در دوره مدیریت فرشید سمیعی به‌صورت یک‌طرفه فسخ شد. بازیکن عراقی نیز به فیفا شکایت کرد و پرونده در نهایت به صدور محرومیت دو پنجره‌ای برای استقلال انجامید. نخستین پنجره در زمستان گذشته سپری شد و پنجره تابستانی فصل جدید، دومین دوره محرومیت محسوب می‌شود.

مجتبی فریدونی، عضو هیئت‌مدیره استقلال، پیش‌تر گفته بود سابقه پرونده‌های فسخ قرارداد با بازیکنانی مانند منتظر محمد، رافائل سیلوا، عزیزبک آمانوف و ودران کیوسفسکی در ارزیابی فیفا اثر داشته است. به روایت او، استقلال اکنون فقط با بازیکن شاکی طرف نیست، بلکه برای ابطال رأی صادرشده باید در برابر فیفا نیز از پرونده خود دفاع کند.

چرا پرداخت پول منتظر محمد کافی نبود؟

باشگاه استقلال اعلام کرده مطالبات منتظر محمد پرداخت شده و توافق مالی با این بازیکن صورت گرفته است. با وجود این، تسویه بدهی به‌تنهایی باعث باز شدن پنجره نمی‌شود؛ زیرا محرومیت استقلال فقط یک دستور موقت برای وصول طلب نبوده و جنبه ورزشی و انضباطی نیز دارد.

پیش از صدور حکم فیفا، توافق با بازیکن می‌توانست مانع ادامه پرونده و اعمال محرومیت شود. اما پس از صدور رأی، استقلال باید خود حکم را در CAS نقض یا اجرای آن را متوقف کند. به همین دلیل، رضایت منتظر محمد می‌تواند بخشی از دفاع باشگاه باشد، ولی الزاماً محرومیت دو پنجره‌ای را از بین نمی‌برد.

همین موضوع انتقاد حسن روشن را قابل‌توجه‌تر می‌کند. مسئله فقط کمبود پول برای پرداخت یک طلب نیست؛ بلکه تصمیمی حقوقی در گذشته، بدون پیش‌بینی پیامدهای احتمالی آن، استقلال را در حساس‌ترین زمان نقل‌وانتقالات با محدودیت مواجه کرده است.

استقلال می‌تواند بازیکن بخرد اما نمی‌تواند او را ثبت کند

بسته بودن پنجره مانع مذاکره یا امضای قرارداد خصوصی میان باشگاه و بازیکن نمی‌شود، اما استقلال نمی‌تواند بازیکن جدید را در سامانه رسمی ثبت کند و از او در مسابقات استفاده کند. این تفاوت ممکن است باعث شود خبر توافق با یک بازیکن منتشر شود، اما حضور او در ترکیب تیم همچنان به باز شدن پنجره وابسته بماند.

از نظر عملی، خرید بازیکنی که قابل ثبت نیست، ریسک مالی بزرگی دارد. باشگاه ممکن است موظف به پرداخت پیش‌پرداخت و دستمزد شود، درحالی‌که مشخص نیست بازیکن چه زمانی اجازه حضور در میدان پیدا می‌کند. بازیکن نیز ممکن است به‌دلیل طولانی شدن بلاتکلیفی، خواستار فسخ یا دریافت خسارت شود.

فدراسیون جهانی فوتبال توضیح داده است محرومیت ثبت بازیکن یکی از مجازات‌های قابل اعمال علیه باشگاه‌هاست و می‌تواند ثبت بازیکنان جدید در سطح ملی و بین‌المللی را متوقف کند. استثناهای احتمالی نیز باید دقیقاً در چارچوب مقررات فیفا بررسی شوند و باشگاه نمی‌تواند صرفاً با استناد به قوانین عادی پنجره‌های داخلی، محرومیت انضباطی را دور بزند.

آیا استقلال می‌تواند سه بازیکن آزاد جذب کند؟

مدیران استقلال در مقاطعی گفته‌اند ممکن است پس از پایان مهلت نقل‌وانتقالات از سهمیه جذب سه بازیکن آزاد استفاده کنند. این امکان در شرایط عادی برای باشگاه‌هایی وجود دارد که پنجره آنها از نظر زمانی بسته شده، اما با محرومیت انضباطی ثبت بازیکن مواجه نیستند.

بررسی مقررات فیفا نشان می‌دهد باشگاهی که تحت محرومیت ثبت بازیکن قرار دارد، نمی‌تواند با استفاده از استثنای بازیکنان آزاد، خریدهای تازه را زودتر ثبت کند. بنابراین تا زمانی که حکم استقلال لغو یا تعلیق نشود، آزاد بودن بازیکن نیز به‌تنهایی مشکل را برطرف نخواهد کرد.

استقلال می‌تواند با بازیکنان آزاد مذاکره و برای آینده توافق کند، اما ثبت قرارداد و استفاده از آنها در مسابقات به رفع محرومیت وابسته است. به همین دلیل، وعده جذب سه بازیکن آزاد نباید معادل باز شدن مسیر قانونی ثبت آنها تلقی شود.

استقلال از CAS چه می‌خواهد؟

باشگاه استقلال از دادگاه حکمیت ورزش خواسته است اجرای محرومیت تا زمان صدور رأی نهایی متوقف شود. صدور رأی کامل در پرونده‌های CAS ممکن است ماه‌ها طول بکشد و اگر باشگاه منتظر رأی نهایی بماند، احتمال دارد عملاً کل پنجره تابستانی را از دست بدهد.

براساس توضیحات عضو هیئت‌مدیره استقلال، برای صدور دستور موقت سه موضوع بررسی می‌شود: احتمال وارد شدن خسارت جبران‌ناپذیر به باشگاه، وجود شانس معقول برای موفقیت در پرونده و برتری منافع استقلال در مقایسه با زیان احتمالی سایر طرف‌ها.

مدیران استقلال طی ماه‌های گذشته چند بار از نزدیک بودن خبر خوب سخن گفته‌اند، اما این پیش‌بینی‌ها هنوز به تغییر رسمی وضعیت باشگاه منجر نشده است. تاجرنیا نیز در آخرین اظهارات خود با احتیاط بیشتری صحبت کرده و گفته نتیجه نهایی در اختیار قاضی پرونده است.

انتقاد حسن روشن متوجه چه کسانی است؟

سخنان روشن بیش از آنکه متوجه کادر فنی یا بازیکنان باشد، ساختار تصمیم‌گیری باشگاه را هدف قرار می‌دهد. از نگاه او، مدیران استقلال باید پیش از ورود به بازار نقل‌وانتقالات، وضعیت حقوقی پنجره را مشخص می‌کردند و براساس واقعیت موجود برنامه می‌ریختند.

او همچنین پول را تنها عامل موفقیت نمی‌داند. روشن با اشاره به تجربه تیم‌های پرهزینه گذشته گفته است تزریق بودجه بدون ساختار، مدیریت تخصصی و توجه به آکادمی نمی‌تواند موفقیت پایدار ایجاد کند. به اعتقاد او، مشکلات استقلال ریشه‌ای است و تنها با تغییر افراد یا افزایش هزینه حل نمی‌شود.

این انتقاد با واقعیت پرونده پنجره نیز ارتباط دارد. استقلال از حمایت مالی هلدینگ خلیج فارس برخوردار است، اما حتی منابع مالی گسترده نیز نمی‌تواند یک حکم بین‌المللی را بی‌اثر کند. مدیریت حقوقی قراردادها، پاسخ‌گویی به اخطارها و حل اختلاف پیش از صدور رأی، به‌اندازه تأمین بودجه اهمیت دارد.

سه سناریو پیش روی استقلال

در سناریوی نخست، CAS با درخواست استقلال موافقت می‌کند و با صدور دستور موقت، امکان ثبت بازیکنان تا زمان رأی نهایی فراهم می‌شود. این بهترین نتیجه برای مدیران باشگاه است، زیرا می‌توانند خریدهای انجام‌شده را ثبت و فهرست تیم را تکمیل کنند.

در سناریوی دوم، دادگاه درخواست موقت را رد می‌کند، اما بعداً رأی نهایی به سود استقلال صادر می‌شود. مشکل این سناریو آن است که ممکن است زمان زیادی از فصل گذشته باشد و باز شدن پنجره دیگر تأثیر فوری بر ترکیب نیم‌فصل نخست نداشته باشد.

سناریوی سوم نیز تأیید حکم فیفاست. در این وضعیت، استقلال باید دومین پنجره محرومیت را به‌طور کامل پشت سر بگذارد و فصل را با بازیکنانی آغاز کند که پیش‌تر مجوز ثبت داشته‌اند.

پنجره بسته، آزمون بزرگ مدیریت استقلال

بسته ماندن پنجره فقط یک مشکل نقل‌وانتقالاتی نیست؛ این پرونده به معیاری برای سنجش کیفیت مدیریت باشگاه تبدیل شده است. مدیران فعلی بخشی از مشکلات دوره‌های گذشته را به ارث برده‌اند، اما نحوه اطلاع‌رسانی، وعده‌های مکرر و برنامه‌ریزی برای شرایط احتمالی، مسئولیت مستقیم آنهاست.

هشدار حسن روشن نیز بر همین نقطه تمرکز دارد: باشگاهی مانند استقلال نباید ابتدا بازیکن بخرد و بعد برای امکان ثبت او منتظر تصمیم یک مرجع بین‌المللی بماند. در چنین شرایطی، هم منابع مالی باشگاه در معرض خطر قرار می‌گیرد و هم هواداران تا آستانه شروع فصل از ترکیب واقعی تیم خود اطلاع ندارند.

تا زمان صدور رأی CAS یا حذف نام استقلال از فهرست محرومیت‌های فیفا، واقعیت روشن است؛ آبی‌ها می‌توانند مذاکره کنند و قرارداد ببندند، اما برای استفاده از هر بازیکن جدید ابتدا باید قفل پنجره نقل‌وانتقالات را باز کنند.