انفجار حسن روحانی علیه فدراسیون کاراته؛ «ایران را به فدراسیون رشت تبدیل کردهاند»
حسن روحانی ــ چهره کاراته ایران و نه رئیسجمهور پیشین ــ یکی از شدیدترین حملات رسانهای ماههای اخیر علیه فدراسیون کاراته را مطرح کرده است. او مدعی شد بخش قابلتوجهی از افراد بهکارگرفتهشده در فدراسیون از همشهریان رئیس فدراسیون هستند و برخی منتقدان گذشته مسعود رهنما نیز با هدف خاموشکردن اعتراضهایشان وارد ساختار مدیریتی یا تیمهای ملی شدهاند.
این ادعاها در مصاحبهای با ایسنا مطرح شدهاند، اما روحانی سند یا فهرست کاملی برای اثبات رابطه انتصابشدگان با رئیس فدراسیون ارائه نکرده است. تا زمان تنظیم این گزارش نیز پاسخ مستقیمی از سوی مسعود رهنما یا روابط عمومی فدراسیون به این اتهامهای مشخص منتشر نشده؛ بنابراین تعبیر «فدراسیون رشت» فعلاً موضع و ادعای حسن روحانی است، نه واقعیتی اثباتشده.
چرا انتخاب سجاد گنجزاده زیر سؤال رفت؟
مهمترین بخش انتقادات روحانی به انتخاب سجاد گنجزاده بهعنوان سرمربی تیم ملی مردان مربوط میشود. گنجزاده از پرافتخارترین ورزشکاران تاریخ کاراته ایران است و مدال طلای المپیک توکیو و عناوین جهانی را در کارنامه دارد؛ اما منتقدان میان رزومه قهرمانی و سابقه مربیگری تفاوت قائل میشوند.
گنجزاده در آبان ۱۴۰۳ بهعنوان مربی در کادر شهرام هروی حضور داشت و در شهریور ۱۴۰۴ پس از یک نشست مشورتی، به سرمربیگری تیم ملی مردان رسید. در نتیجه، او پیش از انتصاب کاملاً بدون سابقه نبود، اما فاصله ورودش به کادر فنی تا رسیدن به بالاترین جایگاه مربیگری تیم ملی کوتاه بود.
روحانی تأکید کرده چند اعزام یا یک دوره کوتاه دستیاری را نمیتوان رزومه کافی برای هدایت تیم ملی بزرگسالان دانست. این انتقاد از یک جهت با موضعی که پیشتر در وبسایت رسمی فدراسیون منتشر شده بود همخوانی دارد؛ سخنگوی کمیته فنی در سال ۱۴۰۰ گفته بود مربیان باید مرحلهبهمرحله رشد کنند و عناوین قهرمانی بهتنهایی معیار مناسبی برای انتخاب سرمربی نیست. البته این اظهارنظر متعلق به ساختار مدیریتی وقت فدراسیون است و اثبات نمیکند انتصاب گنجزاده برخلاف آییننامه فعلی انجام شده است.
امیر مهدیزاده و مربیان پایه چگونه انتخاب شدند؟
روحانی از انتخاب امیر مهدیزاده برای هدایت تیم ملی امید نیز انتقاد کرده و پرسیده است او پیش از این انتصاب چه سابقه مربیگری قابلتوجهی داشته است. مهدیزاده قهرمان جهان و آسیاست، اما همان پرسش مطرحشده درباره گنجزاده در اینجا نیز تکرار میشود: آیا قهرمانی بزرگ، فرد را مستقیماً برای سرمربیگری یک تیم ملی آماده میکند؟
براساس اعلام رسمی فدراسیون در هشتم اردیبهشت ۱۴۰۵، امیر مهدیزاده سرمربی تیم زیر ۲۱ سال پسران شد. میثم یاراحمدی برای تیم نوجوانان و مهدی جعفری برای تیم جوانان انتخاب شدند. بنابراین برای دقت خبری باید گفت یاراحمدی سرمربی نوجوانان است، نه جوانان.
فدراسیون در خبر انتصاب این مربیان توضیح مفصلی درباره شاخصهای ارزیابی، امتیازهای فنی، سوابق باشگاهی یا روند رأیگیری منتشر نکرد. همین کمبود شفافیت، زمینه طرح پرسشهایی را فراهم میکند که روحانی و دیگر منتقدان مطرح کردهاند. انتشار رزومه مربیان، صورتجلسه کمیته فنی و معیارهای انتخاب میتواند بخش بزرگی از این ابهام را برطرف کند.
آیا نتایج اخیر کاراته ایران واقعاً ضعیف بود؟
روحانی برای اثبات انتقادات خود به مسابقات قهرمانی آسیا و شکست سه بر صفر مردان ایران مقابل اردن اشاره کرده است. این نتیجه درست است؛ تیم کومیته مردان در فینال برابر اردن هر سه مبارزه نخست را واگذار کرد و به مدال نقره رسید. صالح اباذری سه بر صفر، اسماعیل معتمدی پنج بر سه و مهدی عاشوری هفت بر صفر شکست خوردند.
اما ارزیابی کل کاروان فقط با همین فینال تصویر کاملی ارائه نمیدهد. ایران در مسابقات قهرمانی آسیای ۲۰۲۶ در بالی اندونزی سه طلا، یک نقره و پنج برنز گرفت و پس از ژاپن نایبقهرمان شد. محمود نعمتی و مرتضی نعمتی در بخش انفرادی مردان طلا گرفتند و تیم کومیته زنان نیز با شکست ژاپن قهرمان شد.
بنابراین نمیتوان حضور ایران را یک ناکامی کامل نامید. بااینحال، منتقدان میتوانند استدلال کنند که بخش مردان با وجود برخورداری از چهرههای باتجربه، در بعضی اوزان حذف شد و در فینال تیمی نیز بدون برد به اردن باخت. در مقابل، فدراسیون میتواند به نایبقهرمانی مجموع و سه مدال طلا استناد کند.
اختلاف اصلی در واقع بر سر معیار موفقیت است: آیا نایبقهرمانی آسیا نتیجهای رضایتبخش محسوب میشود، یا جایگاه تاریخی کاراته ایران ایجاب میکند عملکرد تیم با استاندارد بالاتری سنجیده شود؟
«فدراسیون رشت»؛ انتقاد مدیریتی یا اتهامی نیازمند سند؟
جنجالیترین جمله روحانی، تشبیه فدراسیون ایران به «فدراسیون رشت» بود. مسعود رهنما اهل استان گیلان است و پیش از ریاست فدراسیون، سابقه مدیریت ورزش این استان و فعالیت در کاراته را داشته است. او در انتخابات سال ۱۴۰۴ با اختلاف یک رأی، ۲۳ بر ۲۲، سیدحسن طباطبایی را شکست داد و برای چهار سال رئیس فدراسیون شد.
اما هماستانیبودن تعدادی از مدیران بهتنهایی اثباتکننده رابطهمحوری نیست. برای داوری منصفانه باید نام افراد، سمتها، سوابق حرفهای، شیوه انتصاب و گزینههای جایگزین منتشر شود. اگر افراد مورد اشاره سابقه و صلاحیت کافی داشته باشند، محل تولد نمیتواند دلیل رد انتصاب آنها باشد. در مقابل، اگر سمتها بدون روند رقابتی یا معیار روشن توزیع شده باشند، فدراسیون باید درباره آن پاسخگو باشد.
ادعای دیگر روحانی درباره منصوبکردن منتقدان برای ساکتکردن آنها نیز به انگیزه درونی رئیس فدراسیون مربوط است و بدون مدرک مستقل قابل اثبات نیست. این بخش از صحبتها باید بهعنوان اتهامی سیاسی و مدیریتی منتشر شود، نه نتیجه قطعی یک بررسی رسمی.
افتتاح خانه کاراته؛ نکته مثبتی که روحانی پذیرفت
حسن روحانی در کنار انتقادات سنگین، افتتاح خانه کاراته را اقدامی مثبت دانست. فدراسیون نیز رسماً اعلام کرده خانه کاراته با حضور وزیر ورزش و جمعی از مسئولان افتتاح شده است. ایجاد محل ثابت تمرین میتواند مشکلات مربوط به جابهجایی اردوها، اجاره سالن و برنامهریزی تیمهای ملی را کاهش دهد.
بااینحال، داشتن زیرساخت مناسب جایگزین سیاستگذاری فنی نیست. یک سالن اختصاصی زمانی به نتایج پایدار منجر میشود که انتخاب مربی، استعدادیابی، اردوها و اعزامها نیز بر مبنای برنامهای شفاف انجام شوند.
خداحافظی سارا بهمنیار به حاشیهها دامن زد
خداحافظی سارا بهمنیار یکی دیگر از موضوعاتی بود که روحانی به آن پرداخت. بهمنیار در ۲۷ سالگی و پس از قرارنگرفتن در فهرست اعزام به بازیهای آسیایی ناگویا، پایان حضورش در تیم ملی را اعلام کرد. او در نامه خداحافظی خود نوشت که معیار انتخاب باید شایستگی باشد و از نادیدهگرفتهشدن سالها تلاشش گلایه کرد.
فدراسیون حق دارد براساس انتخابی، آمادگی روز و نیاز فنی تیم درباره ترکیب تصمیم بگیرد؛ اما کنارگذاشتهشدن ورزشکاری با سابقه المپیک و دو مدال جهانی نیازمند توضیح فنی روشن است. نبود توضیح عمومی، احتمال شکلگیری روایتهای سلیقهای و رابطهمحور را افزایش میدهد.
کاراته ایران در ناگویا چند طلا میگیرد؟
روحانی معتقد است کاراته ایران در بازیهای آسیایی شانس کسب دو طلا، یکی در مردان و دیگری در زنان، را دارد. او بهویژه مرتضی نعمتی را از امیدهای جدی قهرمانی میداند. نعمتی در مسابقات قهرمانی آسیای ۲۰۲۶ به مدال طلا رسید و از نظر نتیجه اخیر، یکی از گزینههای اصلی ایران در ناگویا محسوب میشود.
بااینحال، بازیهای آسیایی شرایط متفاوتی دارد و کاهش تعداد اوزان، محدودیت سهمیه و حضور بهترین نفرات قاره، مسیر مدال را دشوار میکند. پیشبینی دو طلا ممکن است واقعبینانه باشد، اما نمیتوان آن را تضمین دانست.
چرا این مصاحبه برای مسعود رهنما خطرناک است؟
اهمیت صحبتهای روحانی فقط در تندی کلمات نیست. او سابقه حضور در تیم ملی، مربیگری و فعالیت موفق باشگاهی دارد و با بسیاری از افراد مورد اشاره از نزدیک کار کرده است. به همین دلیل، انتقاداتش برای جامعه کاراته بازتاب بیشتری از یک اعتراض معمولی دارد.
در مقابل، فدراسیون نیز میتواند با ارائه اسناد پاسخ دهد: معیار انتخاب مربیان چه بوده، اعضای کمیته فنی چگونه رأی دادهاند، رزومه هر سرمربی چیست و چند نفر از مدیران واقعاً با رئیس فدراسیون رابطه محلی یا خانوادگی دارند؟ پاسخ مستند میتواند ادعاهای روحانی را رد یا بخشی از آنها را تأیید کند.
جمعبندی؛ مدالها پاسخ همه پرسشها نیستند
حسن روحانی مدیریت فدراسیون کاراته را با اتهامهایی جدی روبهرو کرده است؛ از رابطهمحوری و انتصاب همشهریان تا انتخاب قهرمانان کمتجربه برای سرمربیگری و جذب منتقدان با هدف خاموشکردن آنها. این ادعاها هنوز از سوی یک نهاد مستقل بررسی نشدهاند و فدراسیون نیز پاسخی مستقیم به آنها نداده است.
از سوی دیگر، نتایج رسمی نشان میدهد کاراته ایران در قهرمانی آسیای ۲۰۲۶ با سه طلا و عنوان نایبقهرمانی به کار خود پایان داد. پس نمیتوان دوره فعلی را صرفاً براساس یک شکست سه بر صفر، کاملاً ناموفق معرفی کرد.
اما مدال نیز بهتنهایی پاسخ پرسشهای مدیریتی نیست. فدراسیون برای پایاندادن به این جنجال باید درباره شیوه انتصاب مربیان، رزومه فنی آنها، نقش کمیته فنی و ادعاهای مربوط به روابط محلی شفافسازی کند. تا آن زمان، جمله جنجالی «فدراسیون رشت» همچنان بر سر مدیریت مسعود رهنما سایه خواهد انداخت.