شمارش معکوس برای سقوط اینفانتینو؟ واقعیت بحران بی‌سابقه در فیفا

بنابراین بخش اصلی خبر، یعنی افزایش بی‌سابقه فشار سیاسی و مدیریتی بر رئیس فیفا، درست است؛ اما برخی اعداد و نتیجه‌گیری‌های منتشرشده درباره «قطعی شدن سقوط»، «تکمیل ۱۴ رأی» و «نیاز به تنها پنج رأی آسیایی» هنوز پشتوانه رسمی ندارند.

طرح جنجالی اینفانتینو دقیقاً چه بود؟

پیشنهاد مورد مناقشه، فروش مستقیم خود جام جهانی یا انتقال کامل حقوق مالکیت مسابقات نبود. طرح اینفانتینو ایجاد یک نهاد تجاری جدید برای اداره منافع مربوط به رقابت‌های فیفا، از جمله جام جهانی، و فروش حدود ۲۰ درصد از سهام آن به سرمایه‌گذاران خصوصی بود.

رویترز گزارش داده این طرح با هدف جذب حداکثر ۴.۲ میلیارد دلار سرمایه ارائه شده بود. منتقدان می‌گفتند پروژه بدون مشورت کافی با شورای فیفا، کنفدراسیون‌ها، فدراسیون‌های ملی، باشگاه‌ها و سایر ذی‌نفعان پیش رفته است. یوفا و کونکاکاف نیز نحوه طراحی و ارائه آن را نمونه‌ای از ضعف حکمرانی و نبود شفافیت معرفی کردند.

فشارها به حدی رسید که یوفا و ۵۵ عضو آن با ادامه طرح مخالفت کردند و حتی تحریم مسابقات فیفا را در صورت اجرای پروژه مطرح کردند. کنفدراسیون فوتبال آسیا نیز نبود مشورت را «کاملاً غیرقابل قبول» دانست؛ هرچند برخلاف یوفا و کونکاکاف، به‌طور رسمی اعلام نکرد که اعتماد خود را به ریاست اینفانتینو از دست داده است. اینفانتینو در نهایت پروژه را کنار گذاشت و بابت شکافی که ایجاد شده بود عذرخواهی کرد.

در نتیجه، عبارت «فروش جام جهانی» بیشتر یک توصیف سیاسی و رسانه‌ای است. صورت دقیق‌تر آن، تلاش برای واگذاری بخشی از سهام نهادی است که قرار بود منافع تجاری جام جهانی و دیگر رقابت‌های فیفا را مدیریت کند.

تفاوت مهم میان ۱۹ عضو شورا و ۴۳ فدراسیون

یکی از ابهام‌های اصلی گزارش‌های فارسی، ترکیب دو مسیر حقوقی متفاوت است. شورای فیفا براساس اعلام رسمی این سازمان ۳۷ عضو دارد: رئیس، هشت نایب‌رئیس و ۲۸ عضو دیگر. گزارش گاردین می‌گوید درخواست ۱۹ نفر، یعنی بیش از نیمی از اعضا، می‌تواند زمینه برگزاری یک نشست فوق‌العاده شورای فیفا را فراهم کند.

اما مجمع فوق‌العاده فیفا موضوع دیگری است. براساس اساسنامه و گزارش رویترز، برای ملزم کردن فیفا به برگزاری کنگره فوق‌العاده، یک‌پنجم ۲۱۱ فدراسیون عضو باید درخواست کتبی ارائه کنند. این عدد ۴۲.۲ است و در عمل دست‌کم ۴۳ فدراسیون ملی باید درخواست رسمی خود را ثبت کنند. پس از دریافت چنین درخواستی، مجمع باید طی سه ماه برگزار شود.

بنابراین ادعای اینکه «۱۹ عضو شورای فیفا می‌توانند مستقیماً مجمع عمومی برکناری را تشکیل دهند» دقیق نیست. ۱۹ عضو می‌توانند برای تشکیل جلسه اضطراری شورای ۳۷ نفره فشار وارد کنند؛ اما راه‌اندازی مجمع فوق‌العاده‌ای که همه فدراسیون‌ها در آن رأی داشته باشند، به درخواست کتبی ۴۳ عضو فیفا نیاز دارد.

حتی تشکیل کنگره فوق‌العاده نیز به معنای سقوط خودکار رئیس نیست. برکناری باید در دستور جلسه قرار گیرد و رأی فدراسیون‌های عضو را به دست آورد. هر یک از ۲۱۱ فدراسیون، صرف‌نظر از اندازه، ثروت یا قدرت فوتبالی، یک رأی دارد. همین ساختار سبب می‌شود اینفانتینو بتواند با تکیه بر فدراسیون‌های کوچک‌تر که از کمک‌های توسعه‌ای فیفا استفاده می‌کنند، در برابر فشار قدرت‌های سنتی فوتبال مقاومت کند.

آیا مخالفان ۱۴ رأی قطعی در شورای فیفا دارند؟

شورای فیفا ۳۷ عضو دارد و مجموع نمایندگان اروپا و آمریکای شمالی، مرکزی و حوزه کارائیب در آن ۱۴ نفر عنوان شده است. اما قرار گرفتن یک عضو در سهمیه یوفا یا کونکاکاف لزوماً به معنای رأی قطعی او به استعفای اینفانتینو نیست. گاردین نوشته مخالفان پیش از افشای طرح تجاری به تعداد دو رقمی رسیده بودند، اما فهرست اسامی یا نامه‌ای با امضای ۱۴ عضو منتشر نشده است.

ازاین‌رو محاسبه «۱۴ رأی آماده است و فقط پنج آسیایی لازم است» فعلاً یک سناریوی سیاسی است، نه نتیجه رأی‌گیری رسمی. حتی در درون کنفدراسیون‌ها ممکن است فدراسیون‌ها و اعضای شورا مواضع متفاوتی داشته باشند.

کنفدراسیون آفریقا و کونمبول همچنان از اینفانتینو حمایت کرده‌اند و فدراسیون قطر نیز پشتیبانی خود را اعلام کرده است. تازه‌ترین گزارش رویترز می‌گوید مراکش، قطر، کویت، لبنان و سریلانکا به‌طور علنی از ادامه حضور او حمایت کرده‌اند. در مقابل، پنج فدراسیون اروپایی حمایت خود از نامزدی اینفانتینو در انتخابات ۲۰۲۷ را پس گرفته‌اند.

این اعداد نشان می‌دهند جبهه‌بندی آغاز شده، اما هنوز نمی‌توان گفت مخالفان اکثریت شورای فیفا یا اکثریت ۲۱۱ عضو کنگره را به دست آورده‌اند.

فدراسیون ولز چه موضعی گرفت؟

ولز نخستین فدراسیونی بود که رسماً نامه حمایتی خود از نامزدی اینفانتینو برای دوره ۲۰۳۱-۲۰۲۷ را پس گرفت. این فدراسیون مجموعه‌ای از ناکامی‌ها در حکمرانی، فرآیندهای مدیریتی، رهبری، ارزش‌ها، ارتباط با ذی‌نفعان و قضاوت را دلیل از بین رفتن اعتماد خود اعلام کرد.

پس از ولز، فدراسیون‌های صربستان و سوئد نیز حمایت خود را پس گرفتند و اتحادیه فوتبال انگلیس هم به این جمع اضافه شد. صربستان از آسیب واردشده به اعتبار فیفا و رئیس آن سخن گفت و سوئد به ضعف‌های تکرارشونده در شفافیت، حکمرانی و مدیریت اشاره کرد.

پس گرفتن حمایت انتخاباتی با درخواست رسمی استعفای فوری تفاوت دارد. این اقدام جایگاه اینفانتینو را در انتخابات سال ۲۰۲۷ تضعیف می‌کند، اما به‌تنهایی دوره ریاست فعلی او را پایان نمی‌دهد.

پرونده بالوگان؛ کارت قرمز لغو نشد

فولارین بالوگان در دیدار آمریکا برابر بوسنی و هرزگوین با بررسی کمک‌داور ویدیویی اخراج شد. پس از آن، دونالد ترامپ شخصاً با اینفانتینو تماس گرفت و خواستار بررسی تصمیم شد. کمیته انضباطی فیفا سپس اجرای محرومیت یک‌جلسه‌ای بازیکن را برای یک دوره آزمایشی یک‌ساله معلق کرد و به او اجازه داد برابر بلژیک بازی کند.

از نظر حقوقی، کارت قرمز بالوگان پاک یا باطل نشد. فیفا با استناد به ماده ۲۷ مقررات انضباطی، اجرای محرومیت ناشی از کارت را به تعویق انداخت. خود فیفا می‌گوید این تصمیم را نهاد قضایی مستقل اتخاذ کرده و اینفانتینو نیز به ترامپ گفته بود پرونده در اختیار مراجع قضایی قرار دارد.

بااین‌حال، زمان‌بندی تصمیم، تماس رئیس‌جمهور آمریکا و متفاوت بودن رفتار با محرومیت‌های معمول، اعتراض بلژیک، یوفا و گروه‌های ناظر بر حکمرانی ورزش را به دنبال داشت. گروهی از اعضای شورای فیفا اکنون خواهان بررسی مستقلی هستند تا روشن شود آیا تماس سیاسی در نتیجه پرونده نقشی داشته است یا خیر. گاردین گزارش داده خودداری از پذیرش چنین تحقیقی می‌تواند تلاش‌ها برای کنار زدن اینفانتینو را تشدید کند.

بنابراین «دخالت ترامپ» یک نگرانی جدی و مستند است، اما اینکه اینفانتینو شخصاً دستور بخشش کارت را صادر کرده، هنوز در یک تحقیق مستقل اثبات نشده است.

چه بخش‌هایی از روایت منتشرشده اغراق‌آمیز است؟

فشار بر رئیس فیفا واقعی و شدید است، اما چند ادعا هنوز قطعی نیست:

نخست، هیچ رأی رسمی برای استعفای اجباری برگزار نشده است. دوم، ۱۴ عضو اروپایی و کونکاکافی شورای فیفا به‌صورت جمعی نامه برکناری امضا نکرده‌اند. سوم، مجمع فوق‌العاده هنوز با درخواست ۴۳ فدراسیون فعال نشده است. چهارم، تحریم دائمی رقابت‌های فیفا یا ایجاد تورنمنت‌های جایگزین فعلاً در حد گزارش رسانه‌ای و ابزار فشار سیاسی است. پنجم، اینفانتینو به جرم فساد در این پرونده محکوم نشده و استفاده قطعی از عنوان «رئیس فاسد» در یک خبر مستقیم، بدون انتساب به منتقدان، از نظر حرفه‌ای قابل دفاع نیست.

همچنین ادعاهای مربوط به اینکه تصمیم‌های اینفانتینو مستقیماً برای منافع شخصی یا اطرافیانش اتخاذ شده‌اند، نیازمند سند یا نتیجه تحقیق حقوقی هستند. آنچه در حال حاضر مستند است، انتقاد شدید از نبود شفافیت، مشورت نکردن با ساختارهای رسمی و رابطه نزدیک او با ترامپ است.

اینفانتینو می‌ماند یا سقوط می‌کند؟

سه سناریو پیش روی رئیس فیفا قرار دارد. نخست، استعفای داوطلبانه یا انصراف از نامزدی انتخابات ۲۰۲۷؛ سناریویی که هنوز نشانه رسمی از پذیرش آن دیده نمی‌شود. دوم، تشکیل نشست اضطراری شورای فیفا و افزایش فشار برای تحقیق مستقل یا کناره‌گیری. سوم، جمع‌آوری درخواست ۴۳ فدراسیون و برگزاری مجمع فوق‌العاده برای بررسی آینده ریاست.

اینفانتینو در اردیبهشت اعلام کرد برای دوره بعدی ریاست نامزد خواهد شد و مهلت معرفی نامزدهای رقیب تا ۱۸ نوامبر ادامه دارد. مخالفان برای کنار زدن او نه‌تنها به اعتراض قدرت‌های اروپایی، بلکه به یک نامزد جایگزین و ائتلافی گسترده در آسیا، آفریقا، اقیانوسیه و آمریکای جنوبی نیاز دارند.

در نتیجه، اینفانتینو بیش از هر زمان دیگری آسیب‌پذیر شده، اما هنوز سقوط نکرده است. بحران طرح تجاری و پرونده بالوگان دیوار حمایت سیاسی پیرامون او را شکسته‌اند؛ بااین‌حال، ساختار یک‌رأی‌برای‌هر‌فدراسیون و حمایت بخش‌هایی از فوتبال آسیا، آفریقا و آمریکای جنوبی می‌تواند به او فرصت بقا بدهد.

جمع‌بندی دقیق این است: شمارش معکوس سیاسی آغاز شده، اما شمارش آرا هنوز به پایان نرسیده است.