ادعای تازه سنتکام درباره محاصره دریایی ایران؛ ۴۸ کشتی تغییر مسیر دادند
بر اساس آمار تازهای که به سنتکام نسبت داده شده، نیروهای آمریکایی تاکنون ۴۸ کشتی تجاری را که به ادعای واشنگتن قصد ورود به بنادر ایران یا خروج از آنها را داشتهاند، مجبور به تغییر مسیر کردهاند.
سنتکام همچنین مدعی شده دو کشتی پس از بیتوجهی به اخطارهای صادرشده از کار افتادهاند و نیروهای آمریکایی برای بررسی میزان پایبندی به مقررات محاصره، وارد دو کشتی دیگر شدهاند.
روند انتشار آمارهای رسمی نشان میدهد تعداد شناورهای تغییرمسیردادهشده با سرعت افزایش یافته است. سنتکام در اطلاعیه رسمی سوم اوت، برابر با ۱۲ مرداد، شمار این کشتیها را ۴۴ فروند اعلام کرده بود؛ بنابراین عدد ۴۸ به معنای اضافه شدن چهار کشتی دیگر به فهرست شناورهای متوقفشده یا تغییرمسیردادهشده است.
با این حال، تا زمان تنظیم این گزارش، جزئیات مستقلی درباره نام، پرچم، مالکیت و محموله چهار کشتی جدید منتشر نشده و آمار اعلامشده نیز عمدتاً بر اطلاعات نظامی ایالات متحده استوار است.
آیا دو کشتی توقیف شدهاند یا فقط بازرسی شدهاند؟
در بازنشر فارسی این خبر، گاهی از عبارت «توقیف دو کشتی» استفاده شده است، اما عبارت بهکاررفته در اطلاعیههای اخیر سنتکام، «boarded» بوده که معنای دقیقتر آن ورود نیروهای نظامی به کشتی برای بازرسی یا کنترل است.
ورود نظامیان به یک شناور الزاماً به معنای مصادره، توقیف دائمی یا انتقال مالکیت آن نیست. وبسایت رسمی سنتکام نیز در گزارش عملیاتهای قبلی نوشته است که نیروهای آمریکایی پس از ورود به برخی کشتیها، آنها را جستوجو کرده و پس از تغییر مسیر آزاد کردهاند. در مقابل، این نهاد درباره کشتی «توسکا» صراحتاً از عبارت ورود و توقیف استفاده کرده بود.
بنابراین در گزارش آمار جدید، عبارت «ورود به دو کشتی و بازرسی آنها» دقیقتر از «توقیف دو کشتی» است؛ مگر آنکه سنتکام در اطلاعیهای جداگانه، ادامه بازداشت شناورها یا خدمه آنها را تأیید کند.
محاصره دریایی ایران چگونه اجرا میشود؟
ایالات متحده مدعی است محاصره دریایی تنها کشتیهایی را هدف قرار میدهد که به بنادر و مناطق ساحلی ایران وارد میشوند یا از آنها خارج میشوند و هدف آن جلوگیری از تردد عمومی در کل تنگه هرمز نیست.
تصاویر و گزارشهای رسمی سنتکام نشان میدهد ناوشکنها، هواپیماهای نظامی و نیروهای تفنگدار دریایی آمریکا در دریای عمان و دریای عرب برای شناسایی، هشدار، تغییر مسیر و در برخی موارد ورود به کشتیها به کار گرفته شدهاند. سنتکام پیشتر نیز اعلام کرده بود نیروهایش یک کشتی را پس از چند ساعت هشدار و خودداری خدمه از توقف، با هدف قرار دادن سامانه رانش آن از حرکت بازداشتهاند.
با این حال، روایت واشنگتن درباره اجرای محدود و هدفمند محاصره با انتقاد تهران روبهروست. ایران این اقدام را فشار نظامی و اقتصادی علیه تجارت دریایی خود میداند و لغو آن را یکی از محورهای اصلی هرگونه توافق درباره بازگشایی کامل تنگه هرمز عنوان کرده است.
سقوط تردد در تنگه هرمز
آمارهای مستقل کشتیرانی نیز نشان میدهد بحران دریایی تأثیر قابلتوجهی بر رفتوآمد کشتیها گذاشته است. بر اساس دادههای شرکت کپلر که خبرگزاری رویترز منتشر کرد، روز سهشنبه تنها هشت کشتی از تنگه هرمز عبور کردند؛ پنج نفتکش و سه کشتی حمل بار خشک.
این در حالی است که پیش از آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، بهطور معمول روزانه حدود ۱۳۰ تا ۱۴۰ شناور از این مسیر عبور میکردند. البته بخشی از کشتیها ممکن است دستگاههای موقعیتیابی خود را خاموش کرده باشند و در آمار سامانههای ردیابی دیده نشوند.
کاهش تردد تنها صادرات و واردات ایران را تحت فشار قرار نمیدهد. تنگه هرمز مسیر انتقال بخش مهمی از نفت، گاز و کالاهای کشورهای حاشیه خلیج فارس است و هرگونه نا