معمای علیرضا جهانبخش؛ لیگ ۵ روز دیگر شروع میشود اما کاپیتان تیم ملی هنوز بدون تیم است
لیگ برتر بیستوششم ایران در شرایطی از جمعه ۲۳ مرداد آغاز میشود که بخش عمده تیمها ترکیب اصلی خود را بستهاند و تنها چند جای خالی برای خریدهای دقیقه نودی باقی مانده است. سازمان لیگ نیز برنامه هفته نخست را منتشر کرده و فصل جدید با حضور ۱۸ تیم وارد مرحله اجرایی شده است.
در همین روزها نام چند بازیکن مطرح ایرانی همچنان در فهرست بدون تیمها دیده میشود، اما وضعیت علیرضا جهانبخش متفاوت است. او بیش از یک دهه است که تمام فوتبال باشگاهی خود را در اروپا سپری کرده و در مقطع فعلی نیز نشانهای قطعی از توافقش با یک باشگاه لیگ برتری ایران وجود ندارد. تازهترین گزارش داخلی میگوید جهانبخش پس از پایان قرارداد دندر هنوز تیم جدیدی انتخاب نکرده و فعلاً در ایران حضور دارد.
چرا جهانبخش دوباره بدون تیم مانده است؟
قرارداد جهانبخش با دندر در پایان فصل ۲۶-۲۰۲۵ خاتمه یافت. باشگاه بلژیکی هنگام جذب او در نوامبر ۲۰۲۵ رسماً اعلام کرده بود قرارداد یکفصلی با گزینه تمدید یک سال دیگر امضا شده است؛ گزینهای که در نهایت به ادامه همکاری منجر نشد.
جهانبخش در ۲۱ مسابقه لیگ بلژیک برای دندر بازی کرد و حاصل حضورش یک گل و یک پاس گل بود. او در پایان فصل از این تیم جدا شد و اکنون بازیکن آزاد است.
این آمار با استانداردهایی که از ستاره سابق آلکمار انتظار میرفت فاصله دارد، اما داستان انتخاب تیم جدید فقط به آمار فصل گذشته محدود نیست. جهانبخش در این مقطع از دوران حرفهای خود باید میان چند عامل تعادل ایجاد کند: سطح مسابقات، میزان تضمین بازی، شرایط مالی، نقش او در ترکیب و البته تمایلش به ادامه زندگی فوتبالی در خارج از ایران.
برای بازیکنی که از سال ۲۰۱۳ در اروپا بازی کرده، بازگشت به لیگ برتر ایران تصمیم کوچکی نیست. جهانبخش پس از داماش برای نایمخن، آلکمار، برایتون، فاینورد، هیرنفین و دندر بازی کرده و مهمترین دوران فردیاش را با عنوان آقای گلی اردیویسه در فصل ۱۸-۲۰۱۷ پشت سر گذاشته است.
سناریویی که برای سومین سال تکرار میشود
نکته جالب وضعیت جهانبخش این است که دیر پیداکردن تیم دیگر برای او اتفاقی استثنایی نیست.
تابستان ۲۰۲۴ قرارداد او با فاینورد تمام شد، اما جهانبخش تا ۶ نوامبر همان سال بدون تیم باقی ماند. هیرنفین سرانجام او را بهعنوان بازیکن آزاد جذب کرد و قراردادی تا تابستان ۲۰۲۵ با او بست.
یک سال بعد همین داستان دوباره تکرار شد. قرارداد هیرنفین پایان یافت و جهانبخش فصل ۲۶-۲۰۲۵ را نیز بدون تیم آغاز کرد تا اینکه دندر در روز ۴ نوامبر ۲۰۲۵ از امضای قرارداد با او خبر داد.
حالا در تابستان ۲۰۲۶ جهانبخش برای سومین مرتبه در چنین موقعیتی قرار گرفته است. تفاوت اینجاست که زمان برای او اهمیت بیشتری پیدا کرده؛ هرچه بازیکن باتجربهتر میشود، از دست دادن پیشفصل کامل میتواند بازگشت به شرایط مسابقه را دشوارتر کند.
تیمهایی که در مرداد و شهریور بازیکن جذب میکنند معمولاً چند هفته تمرین و مسابقه دوستانه را پشت سر گذاشتهاند. یک بازیکن آزاد باید نهتنها از نظر بدنی خود را به دیگر نفرات برساند، بلکه در زمان کوتاهی با سیستم سرمربی و همتیمیهای جدید نیز هماهنگ شود.
آیا جهانبخش به لیگ ایران برمیگردد؟
فعلاً شواهد چنین چیزی را تأیید نمیکنند.
در اواخر تیر گزارش شد دو باشگاه لیگ برتری شرایط جذب جهانبخش را بررسی کردهاند، اما مذاکرات به مرحله توافق نرسیده و اولویت او ادامه دوران باشگاهی در خارج از ایران بوده است. همان گزارش تأکید داشت که جهانبخش احتمال حضور در لیگ ایران را برای همیشه رد نکرده، اما مقصد بعدی او در آن مقطع همچنان اروپا بود.
گزارش تازهتر ۱۸ مرداد نیز همچنان او را بازیکنی بدون تیم معرفی میکند و میگوید جهانبخش فعلاً منتظر مشخصشدن شرایط آینده است. هیچ قرارداد رسمی تازهای نیز از سوی یک باشگاه داخلی یا خارجی اعلام نشده است.
پس تیترهایی از جنس «جهانبخش به پرسپولیس میرود» یا «جهانبخش با استقلال توافق کرد» در شرایط فعلی پشتوانه رسمی ندارند. ممکن است باشگاههای ایرانی به چنین بازیکن آزادی علاقه داشته باشند، اما علاقه با پیشنهاد رسمی و پیشنهاد با توافق نهایی تفاوت دارد.
چرا تیمهای ایرانی جهانبخش را میخواهند؟
جذب جهانبخش برای هر مدعی لیگ برتر از چند جهت جذاب خواهد بود. او تجربه لیگ برتر انگلیس، اردیویسه، رقابتهای اروپایی و تیم ملی را دارد و میتواند در چند پست هجومی بازی کند. حضور چنین بازیکنی علاوه بر بعد فنی، از نظر رسانهای و تجاری نیز برای یک باشگاه ایرانی قابل توجه است. سابقه باشگاهی او در برایتون، فاینورد و آلکمار و تجربه طولانی فوتبال اروپا نیز روشن است.
اما طرف دیگر ماجرا هم وجود دارد. باشگاهی که جهانبخش را جذب میکند باید درباره آمادگی بدنی، دستمزد، مدت قرارداد و نقشی که برای او در نظر دارد تصمیم دقیقی بگیرد. او دیگر خریدی برای آینده نیست؛ چنین انتقالی باید فوراً به ترکیب تیم کمک کند.
همین مسئله احتمالاً یکی از دلایلی است که بازیکن نیز برای تصمیم نهایی عجله نمیکند. جهانبخش باید تیمی پیدا کند که فقط نام او را نخواهد، بلکه فرصت بازی مناسبی نیز در اختیارش بگذارد.
فصل گذشته جهانبخش در بلژیک چگونه گذشت؟
انتقال به دندر در نوامبر گذشته بیش از هر چیز برای بازگشت جهانبخش به مسابقات باشگاهی اهمیت داشت. باشگاه بلژیکی او را بهعنوان بازیکنی باتجربه معرفی کرد که سابقه حضور در انگلیس و هلند را دارد.
جهانبخش در نهایت ۲۱ بار در لیگ به میدان رفت، یک گل زد و یک پاس گل ثبت کرد. آمار موجود نشان میدهد مجموع زمان حضور او در لیگ حدود ۹۰۰ دقیقه بوده است؛ بنابراین بخش قابلتوجهی از بازیهایش نیز ۹۰ دقیقه کامل نبودهاند.
او در هفتههای پایانی فصل نیز با آسیبدیدگی روبهرو شد و برخی مسابقات دندر را از دست داد.
این فصل برای جهانبخش بیشتر نقش حفظ حضور در فوتبال اروپا و آمادهشدن برای جام جهانی را داشت تا احیای آماری دوران آلکمار. به همین دلیل مقصد جدید او اهمیت زیادی دارد؛ ادامه حضور در تیمی که دقایق بازی محدود ارائه کند، شاید از نظر ورزشی گزینه مطلوبی نباشد.
آیا بدون تیم ماندن دوباره برای جهانبخش خطرناک است؟
تأخیر چند هفتهای لزوماً بحران محسوب نمیشود. جهانبخش دو بار نشان داده که حتی پس از شروع فصل میتواند بهعنوان بازیکن آزاد قرارداد ببندد؛ هیرنفین در نوامبر ۲۰۲۴ و دندر در نوامبر ۲۰۲۵ او را جذب کردند.
اما تکرار این روند برای سومین فصل، یک علامت مهم درباره جایگاه فعلی او در بازار اروپا نیز هست. باشگاههایی که جهانبخش را بهعنوان گزینه نخست و قطعی خود میخواستند، معمولاً پیش از شروع اردوها برای جذب او اقدام میکردند. باقیماندن او در بازار بازیکنان آزاد میتواند این معنا را داشته باشد که پیشنهادهای موجود هنوز از نظر مالی، ورزشی یا سطح لیگ برایش جذاب نبودهاند.
این یک برداشت تحلیلی است، نه نشانهای از نبود پیشنهاد. تا این لحظه اطلاعات عمومی قابل اتکایی درباره نام باشگاهی که مذاکرات نهایی با جهانبخش داشته باشد منتشر نشده است.
پنج روز تا شروع لیگ ایران؛ فرصت هنوز تمام نشده
طبق برنامه رسمی سازمان لیگ، فصل جدید روز جمعه ۲۳ مرداد آغاز میشود. بنابراین برخلاف عبارت «هشت روز» در برخی بازنشرهای این خبر، اکنون تنها پنج روز تا شروع لیگ بیستوششم باقی مانده است.
البته شروع لیگ به معنی پایان پرونده نقلوانتقالات جهانبخش نیست. او بازیکن آزاد است و انتخاب مقصدش الزاماً با هفته نخست لیگ ایران گره نخورده است. برای او مهمتر از موعد آغاز لیگ داخلی، رسیدن به پیشنهادی است که بتواند ادامه مسیر حرفهایاش را تضمین کند.
اگر پیشنهاد مناسب خارجی برسد، سابقه ۱۳ ساله او در فوتبال خارج از ایران ادامه پیدا خواهد کرد. اگر چنین پیشنهادی شکل نگیرد، گذشت زمان میتواند گزینه بازگشت به لیگ برتر را جدیتر کند.
جمعبندی؛ جهانبخش باز هم تصمیمش را عقب انداخت
علیرضا جهانبخش در آستانه آغاز فصل ۱۴۰۶-۱۴۰۵ هنوز باشگاه ندارد. قراردادش با دندر تمام شده، گزینه تمدید فعال نشده و آخرین گزارشها او را همچنان بازیکن آزاد معرفی میکنند.
این وضعیت برای او ناآشنا نیست؛ جهانبخش دو فصل گذشته نیز مسابقات را بدون باشگاه آغاز کرد و هر دو بار در ماه نوامبر تیم پیدا کرد. هیرنفین مقصد سال ۲۰۲۴ و دندر انتخاب سال ۲۰۲۵ بود.
تفاوت امسال در این است که کاپیتان تیم ملی وارد مرحلهای از دوران حرفهای خود شده که زمان بازی و ثبات باشگاهی اهمیت بیشتری پیدا میکند. یک فصل دیگر انتظار طولانی برای قرارداد شاید از نظر مالی مشکلی ایجاد نکند، اما از منظر آمادگی مسابقه و جایگاه ورزشی ریسک بالاتری دارد.
فعلاً خبری از بازگشت قطعی جهانبخش به فوتبال ایران نیست. لیگ برتر پنج روز دیگر آغاز میشود و مدعیان تقریباً ترکیب خود را بستهاند، اما یکی از شناختهشدهترین فوتبالیستهای ایرانی همچنان بیرون بازار ایستاده و منتظر پیشنهادی است که او را برای امضای قرارداد متقاعد کند.