حمله تند مرفاوی به مدیران سابق استقلال؛ «پنجره را بستند و رفتند» / سهراب با دست بسته وارد سه جام می‌شود

اما یک نکته مهم در بررسی این پرونده وجود دارد: بسته‌شدن پنجره استقلال را نمی‌توان صرفاً به یک مدیر یا یک تصمیم نسبت داد. پرونده منتظر محمد نقش مستقیم در صدور محرومیت داشت، اما سوابق قبلی باشگاه در نقض تعهدات قراردادی نیز در رسیدگی فیفا اثرگذار بوده و خود باشگاه استقلال هم در اطلاعیه اخیرش پذیرفته که ریشه مشکل به «پرونده‌ها و تعهدات سال‌های گذشته» بازمی‌گردد.

مرفاوی: مدیرانی که استقلال را به این روز انداختند باید بازخواست شوند

مرفاوی در گفت‌وگوی تازه خود با تسنیم تأکید کرد استقلال در فصل جدید به دلیل حضور همزمان در سه رقابت با چالش بزرگی روبه‌روست و در چنین شرایطی نیاز جدی به تقویت ترکیب داشت. او از عملکرد برخی مدیران سابق انتقاد کرد و پرسید چرا افرادی که تصمیمات اشتباه گرفته‌اند، پس از ترک استقلال بدون پاسخگویی در مجموعه‌های دیگری به فعالیت مدیریتی ادامه می‌دهند.

او حتی از تعبیر بسیار تند «خیانت» درباره عملکرد برخی مدیران گذشته استفاده کرده است. این عبارت البته دیدگاه شخصی مرفاوی است و نباید به‌عنوان یک نتیجه حقوقی یا اثبات تخلف عمدی تلقی شود. آنچه مستند است، وجود پرونده‌های حقوقی متعدد و محرومیت فعلی استقلال از ثبت بازیکن است؛ تعیین اینکه کدام مدیر دقیقاً چه میزان مسئولیت داشته، نیازمند بررسی اسناد هر دوره مدیریتی است.

پنجره استقلال امروز دقیقاً در چه وضعیتی است؟

تا روز ۱۹ مرداد ۱۴۰۵، پنجره نقل‌وانتقالاتی استقلال عملاً بسته است و باشگاه قادر به ثبت بازیکنان جدید خود نیست. استقلال طی ماه‌های گذشته چند بار تلاش کرده از دادگاه حکمیت ورزش دستور موقت برای تعلیق محرومیت بگیرد، اما درخواست‌های موقت به نتیجه موردنظر نرسیده‌اند. باشگاه نیز در ۱۴ مرداد رسماً اعلام کرد پنجره همچنان بسته خواهد ماند و پیگیری حقوقی تا دریافت رأی نهایی ادامه پیدا می‌کند.

این یعنی یک تفاوت مهم باید رعایت شود: بسته‌ماندن فعلی پنجره به معنی پایان تمام مسیر حقوقی نیست. استقلال هنوز پیگیر نتیجه نهایی پرونده است، اما تا زمانی که حکمی مؤثر برای لغو یا تعلیق محرومیت صادر نشود، بختیاری‌زاده نمی‌تواند خریدهای تازه را وارد فهرست رسمی مسابقات کند.

چرا اصلاً پنجره استقلال بسته شد؟

ریشه اصلی محرومیت فعلی به پرونده منتظر محمد، بازیکن عراقی سابق استقلال، بازمی‌گردد. بر اساس گزارش‌های منتشرشده از جزئیات رأی، استقلال با محرومیت از ثبت بازیکن در دو پنجره متوالی مواجه شد؛ پنجره زمستانی گذشته نخستین دوره محرومیت بود و پنجره تابستانی فعلی دومین دوره آن محسوب می‌شود. بنابراین ادعای وجود محرومیت سه‌پنجره‌ای درست نیست.

بااین‌حال، بررسی مستندات پرونده نشان می‌دهد موضوع فقط یک قرارداد نبوده است. در گزارش مبتنی بر دلایل رأی فیفا، به سابقه استقلال در نقض تعهدات مربوط به پرونده‌هایی از جمله استراماچونی، رافائل سیلوا، عزیزبک آمانوف و ودران کیوسفسکی اشاره شده است. همین سابقه باعث شده پرونده تازه در بستری از اختلافات قراردادی قبلی بررسی شود.

نکته مهم‌تر آنکه گزارش‌ها حاکی است مسئولان حقوقی استقلال پیش از صدور رأی درباره خطر محرومیت هشدار داده بودند و هنوز امکان توافق یا پرداخت مطالبات وجود داشت. از این زاویه، انتقاد مرفاوی درباره ضرورت پاسخگویی مدیریتی قابل فهم است؛ هرچند تقسیم مسئولیت میان مدیران مختلف موضوعی پیچیده‌تر از نسبت‌دادن همه مشکلات به یک نفر است.

استقلال خرید کرده، اما نمی‌تواند ثبت کند

بسته‌بودن پنجره به این معنا نیست که مدیران استقلال حتی نمی‌توانند مذاکره یا قرارداد اولیه انجام دهند؛ مشکل اصلی ثبت رسمی بازیکن جدید و استفاده از او در مسابقات است. به همین دلیل در هفته‌های اخیر نام چند بازیکن به‌عنوان خرید یا گزینه توافق‌شده استقلال مطرح شده، اما تا رفع محرومیت امکان اضافه‌شدن قانونی آنها به فهرست وجود ندارد.

این وضعیت یکی از بدترین سناریوها برای سرمربی است. بختیاری‌زاده ممکن است در تمرینات یا برنامه‌ریزی ذهنی بازیکنانی را برای پست‌های خاص در نظر داشته باشد، اما تا زمانی که پنجره باز نشود نمی‌تواند مطمئن باشد آن نفرات در هفته نخست لیگ یا مسابقات آسیایی در اختیارش خواهند بود.

«تیم‌های پایه استقلال لاماسیا نیستند»

یکی از جمله‌های قابل توجه مرفاوی به آکادمی استقلال مربوط می‌شود. او گفت تیم‌های پایه استقلال «لاماسیا نیستند» که بتوان انتظار داشت در مدت کوتاهی چند بازیکن آماده و باکیفیت را مستقیماً به ترکیب بزرگسالان تحویل دهند.

این جمله بیش از آنکه توهین به بازیکنان جوان باشد، اشاره به یک مسئله ساختاری دارد. استفاده از بازیکن آکادمی زمانی می‌تواند راه‌حل پایدار باشد که باشگاه سال‌ها روی استعدادیابی، آموزش، بدنسازی، فوتبال پایه و مسیر انتقال از تیم جوانان به بزرگسالان سرمایه‌گذاری کرده باشد. قرار نیست بسته‌شدن ناگهانی پنجره نقل‌وانتقالات با معرفی چند بازیکن کم‌تجربه در فاصله چند هفته جبران شود.

استقلال احتمالاً ناچار خواهد شد در طول فصل استفاده بیشتری از جوانان داشته باشد، اما تبدیل یک بازیکن رده امید به مهره قابل اتکا برای لیگ نخبگان آسیا، فرایندی بسیار متفاوت از چند جلسه تمرین با تیم اصلی است.

چرا سه جام کار سهراب را سخت‌تر می‌کند؟

استقلال در فصل ۲۰۲۶-۲۷ علاوه بر لیگ برتر و جام حذفی، یکی از دو نماینده ایران در لیگ نخبگان آسیاست. حضور در رقابت باشگاهی درجه یک قاره، تعداد مسابقات، سفرها و فشار بدنی بازیکنان را افزایش می‌دهد و به همین دلیل عمق ترکیب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

مشکل یک تیم با پنجره بسته فقط کیفیت یازده بازیکن اصلی نیست. در طول یک فصل ممکن است مصدومیت، محرومیت، افت بدنی و فشردگی مسابقات باعث شود گزینه‌های ذخیره اهمیت زیادی پیدا کنند. تیمی که در سه رقابت بازی می‌کند به دو بازیکن قابل اعتماد در بسیاری از پست‌ها نیاز دارد؛ موضوعی که استقلال در شرایط فعلی امکان حل آن از طریق بازار نقل‌وانتقالات را ندارد.

مرفاوی تمام مسئولیت را از دوش بختیاری‌زاده برنداشت

با وجود انتقاد شدید از مدیریت، مرفاوی یک پیام روشن نیز برای سهراب بختیاری‌زاده داشت. او گفت بختیاری‌زاده با اطلاع از وضعیت موجود هدایت تیم را پذیرفته و بنابراین باید پاسخگوی نتایج نیز باشد. از نگاه مرفاوی، اگر سهراب نمی‌خواست با این شرایط کار کند، می‌توانست از پذیرش مسئولیت خودداری کند.

باشگاه استقلال در خرداد تصمیم گرفت همکاری با بختیاری‌زاده را برای فصل جدید ادامه دهد. این تصمیم با هدف حفظ ثبات فنی گرفته شد و سرمربی فعلی نیز از مدت‌ها قبل می‌دانست پرونده پنجره نقل‌وانتقالات یکی از اصلی‌ترین ابهامات پیش‌فصل خواهد بود.

بنابراین بختیاری‌زاده می‌تواند از نظر فنی درباره کمبود بازیکن گلایه داشته باشد، اما مسئله پنجره بسته بحران کاملاً ناگهانی و ناشناخته‌ای برای او نبوده است.

خطر اصلی برای استقلال کجاست؟

در کوتاه‌مدت بزرگ‌ترین خطر، کمبود عمق ترکیب است. اگر استقلال بتواند با نفرات اصلی خود سالم وارد مسابقات شود، همچنان بازیکنان باتجربه و باکیفیتی در اختیار دارد؛ اما مشکل از جایی آغاز می‌شود که تقویم فشرده، آسیب‌دیدگی یا محرومیت چند مهره کلیدی را همزمان از دسترس خارج کند.

در لیگ برتر ممکن است بتوان برخی مسابقات را با چرخش محدود مدیریت کرد، اما لیگ نخبگان سطح متفاوتی دارد. استقلال باید مقابل تیم‌هایی قرار بگیرد که در بسیاری موارد امکانات مالی و نیمکت عمیق‌تری دارند. در چنین رقابتی حتی داشتن یک ترکیب اصلی خوب برای رقابت در کل فصل کافی نیست.

از طرف دیگر، بسته‌بودن پنجره می‌تواند به فرصتی اجباری برای بازیکنان جوان تبدیل شود. اگر دو یا سه استعداد واقعاً آماده بتوانند در این شرایط جای خود را تثبیت کنند، استقلال حداقل یک دستاورد بلندمدت خواهد داشت؛ اما اتکا به چنین سناریویی به‌عنوان برنامه اصلی، ریسک بسیار بالایی دارد.

جمع‌بندی؛ مدیران باید پاسخ بدهند، اما سهراب هم از مسئولیت فرار نمی‌کند

اعتراض صمد مرفاوی یک واقعیت را دوباره برجسته کرده است: استقلال در آستانه فصلی قرار دارد که باید در سه جبهه رقابت کند، اما یکی از مهم‌ترین ابزارهای ساخت تیم یعنی بازار نقل‌وانتقالات را در اختیار ندارد. پنجره فعلاً بسته است، سومین تلاش برای دریافت دستور موقت نیز نتیجه نداده و باشگاه همچنان منتظر نتیجه نهایی مسیر حقوقی خود است.

در عین حال، پرونده نشان می‌دهد مقصرسازی ساده نمی‌تواند تمام ماجرا را توضیح دهد. پرونده منتظر محمد، هشدارهای حقوقی نادیده‌گرفته‌شده و سابقه اختلافات قراردادی در چند دوره مدیریتی، همگی بخشی از زنجیره‌ای هستند که استقلال را به وضعیت فعلی رسانده‌اند.

مرفاوی از مدیران سابق پاسخ می‌خواهد و این مطالبه با توجه به هزینه ورزشی و مالی پرونده قابل توجه است؛ اما در زمین مسابقه دیگر گذشته تعیین‌کننده نتیجه نخواهد بود. بختیاری‌زاده خودش این مسئولیت را پذیرفته و حالا باید با همان نفراتی که قابل ثبت هستند، تیمی بسازد که هم در لیگ مدعی بماند و هم در آسیا گرفتار کمبود بازیکن نشود.

استقلال ممکن است هنوز در دادگاه یک امید حقوقی داشته باشد، اما برای کادر فنی یک اصل روشن است: فصل را باید طوری آغاز کند که انگار پنجره باز نخواهد شد.