مشعل پاراآسیایی ۲۰۲۶ با الهام از شمشیر سامورایی؛ وقتی «تیغه» به نماد صلح و اتحاد تبدیل می‌شود

کمیته برگزاری بازی‌های پاراآسیایی آیچی-ناگویا در طراحی مشعل به یکی از شناخته‌شده‌ترین عناصر فرهنگ ژاپن رجوع کرده است: شمشیر ژاپنی.

براساس توضیح رسمی برگزارکنندگان، هشت صفحه یا تیغه‌ای که به‌صورت شعاعی در قسمت بالایی مشعل قرار گرفته‌اند، مستقیماً از سیلوئت شمشیر ژاپنی الهام گرفته‌اند. این هشت تیغه در نهایت به دسته‌ای هشت‌ضلعی می‌رسند و به شکلی دایره‌وار در کنار هم قرار می‌گیرند. ایده اصلی این بوده که تیغه‌های تیز، زمانی که در کنار یکدیگر حلقه‌ای واحد می‌سازند، دیگر بیانگر درگیری نباشند و مفاهیم اتحاد و صلح را به تصویر بکشند.

این انتخاب از یک تضاد معنایی هوشمندانه استفاده می‌کند؛ شمشیر در شکل تاریخی خود یک سلاح است، اما در مشعل پاراآسیایی همان فرم به نشانه رقابتی تبدیل شده که مبارزه در آن نه برای آسیب زدن به دیگری، بلکه برای عبور از محدودیت‌ها و دستیابی به بهترین عملکرد ورزشی انجام می‌شود.

برگزارکنندگان نیز صراحتاً اعلام کرده‌اند هدف از انتخاب این فرم، تجلیل از ورزشکارانی بوده که در میدان ورزش به شکلی صلح‌آمیز با یکدیگر رقابت می‌کنند. طراحی شمشیر همچنین قرار است هویت ژاپن و به‌طور خاص آیچی و ناگویا را در ظاهر مشعل بازتاب دهد.

عدد هشت در طراحی مشعل چه معنایی دارد؟

تقریباً تمام اجزای اصلی مشعل حول عدد «هشت» شکل گرفته‌اند. علاوه بر هشت تیغه بالایی، دسته مشعل نیز به شکل یک منشور هشت‌ضلعی ساخته شده است.

در توضیح رسمی طراحی آمده است عدد هشت در ژاپن و بسیاری از فرهنگ‌های آسیایی، عددی خوش‌یمن تلقی می‌شود. شکل نوشتاری عدد هشت در زبان ژاپنی هرچه به سمت پایین حرکت می‌کند بازتر می‌شود و به همین دلیل با مفهوم گسترش، توسعه، شکوفایی و آینده‌ای که پیوسته وسیع‌تر می‌شود ارتباط پیدا کرده است.

به این ترتیب، هشت تیغه فقط انتخابی برای زیبایی ظاهری نیستند. برگزارکنندگان تلاش کرده‌اند از طریق یک عنصر ساده هندسی، پیام آینده‌ای روشن‌تر و توسعه پایدار جنبش پارالمپیک در آسیا را منتقل کنند.

این مفهوم با اهداف اصلی بازی‌ها نیز همخوان است. کمیته برگزاری تأکید کرده میزبانی آیچی-ناگویا باید فراتر از مسابقات ورزشی، به افزایش شناخت جامعه از افراد دارای معلولیت، گسترش مشارکت اجتماعی و حرکت به سمت جامعه‌ای فراگیرتر کمک کند.

مشعل پاراآسیایی ۲۰۲۶ چه مشخصاتی دارد؟

مشعل آیچی-ناگویا فقط از نظر ظاهر مورد توجه قرار نگرفته و جزئیات فنی آن نیز جالب است. طول مشعل ۷۰۰ میلی‌متر، وزن آن حدود یک کیلو و ۳۰۰ گرم و جنس بدنه آلومینیوم است. رنگ نهایی نیز نقره‌ای انتخاب شده تا شکل تیغه‌ها و فرم فلزی طراحی برجسته‌تر دیده شود.

طراحی آن توسط تاکاشی هوندا، طراح محصول و استاد دانشگاه هنر آیچی انجام شده است. هوندا پیش از این چند جایزه Good Design Award ژاپن را نیز در کارنامه داشته است.

ساخت و مهندسی مشعل به شرکت Shinfuji Burner سپرده شده؛ شرکتی مستقر در شهر تویوکاوا در استان آیچی که در ساخت تجهیزات احتراقی تخصص دارد. براساس اعلام رسمی، برای حفظ شعله در شرایط دشوار آب‌وهوایی از فناوری احتراق کاتالیستی استفاده شده و هشت صفحه مشبک قسمت فوقانی نیز بدون جوشکاری، به‌صورت مکانیکی در یکدیگر قفل شده‌اند.

این جزئیات باعث شده مشعل علاوه بر یک نماد فرهنگی، محصولی از توان طراحی و صنعت منطقه میزبان نیز باشد.

مسیر شعله پاراآسیایی از کجا می‌گذرد؟

مراسم‌های افروختن شعله از ۶ تا ۱۴ اکتبر ۲۰۲۶ در ۳۱ منطقه شهری استان آیچی انجام می‌شود. سپس رله اصلی مشعل از ۱۰ تا ۱۷ اکتبر ادامه خواهد داشت و شعله پیش از افتتاح رسمی مسابقات به ناگویا می‌رسد.

اوکازاکی، کاریا، تویوتا، اینویاما، چیریو و هیگاشیورا از مناطق تعیین‌شده برای بخش‌های اصلی رله هستند و سه روز پایانی نیز برنامه‌هایی در ناگویا، از جمله پارک‌های تسورومای، شیراکاوا و میجو، برگزار می‌شود.

یکی از نکات مهم در انتخاب حمل‌کنندگان مشعل، تأکید بر مشارکت فراگیر است. برگزارکنندگان اعلام کرده‌اند ملیت، جنسیت یا داشتن و نداشتن معلولیت مانعی برای انتخاب افراد نیست و در صورت نیاز نیز حمل‌کننده مشعل می‌تواند از کمک همراه استفاده کند. هدف، حضور گروه‌های مختلف جامعه در مراسمی است که قرار است خود نمادی از فراگیری باشد.

«Imagine One Heart»؛ یک قلب برای بازی‌های پاراآسیایی

فلسفه طراحی مشعل را باید در کنار شعار رسمی مسابقات، Imagine One Heart، دید. این شعار با این هدف انتخاب شده که احساسات و تلاش تک‌تک ورزشکاران را به مخاطب منتقل کند و هم‌زمان افراد حاضر در مسابقات را پیرامون یک احساس مشترک به یکدیگر نزدیک سازد.

در مراسم صد روز مانده به شروع مسابقات نیز علاوه بر مشعل، مدال‌ها و لباس رسمی حمل‌کنندگان شعله رونمایی شد. کمیته پارالمپیک آسیا اعلام کرده لباس رله مشعل نیز با همین مفهوم طراحی شده و قرار است اتحاد، ارتباط و امید میان ورزشکاران، داوطلبان، عوامل اجرایی و تماشاگران را نشان دهد.

به همین دلیل، شعله در روایت میزبان تنها وسیله‌ای برای آغاز مراسم افتتاحیه نیست؛ قرار است پیش از شروع مسابقات در نقاط مختلف حرکت کند و مردم محلی را نیز به بخشی از رویداد تبدیل کند.

بازی‌های پاراآسیایی ۲۰۲۶ چه زمانی برگزار می‌شود؟

پنجمین دوره بازی‌های پاراآسیایی از ۱۸ تا ۲۴ اکتبر ۲۰۲۶، برابر با ۲۶ مهر تا ۲ آبان ۱۴۰۵ برگزار خواهد شد. براساس آخرین اعلام رسمی کمیته پارالمپیک آسیا، انتظار می‌رود حدود ۳ هزار ورزشکار از ۴۵ کمیته ملی پارالمپیک در این مسابقات حضور پیدا کنند. بنابراین رقم «حدود چهار هزار ورزشکار» که در برخی گزارش‌ها آمده، با تازه‌ترین آمار رسمی مطابقت ندارد.

مسابقات در ۱۸ رشته و ۱۹ محل برگزاری برنامه‌ریزی شده‌اند. پارادوومیدانی، پاراتیراندازی با کمان، بدمینتون، بوچیا، دوچرخه‌سواری، فوتبال نابینایان، گلبال، پاراجودو، پاراپاورلیفتینگ، تیراندازی، والیبال نشسته، شنا، تنیس روی میز، پاراتکواندو، بسکتبال با ویلچر، شمشیربازی با ویلچر، راگبی با ویلچر و تنیس با ویلچر رشته‌های این دوره هستند.

شمشیری که این بار پیام‌آور صلح است

شاید مهم‌ترین ویژگی مشعل آیچی-ناگویا نه فناوری ساخت آن، بلکه تغییر معنای یک نماد تاریخی باشد. طراحان، فرم سلاحی سنتی را گرفته‌اند و هشت تیغه آن را در حلقه‌ای کنار یکدیگر نشانده‌اند؛ جایی که دیگر هیچ تیغه‌ای به سمت دیگری نشانه نرفته است.

این تصویر با ماهیت بازی‌های پاراآسیایی نیز تناسب دارد؛ ورزشکارانی از کشورهای مختلف آسیا با فرهنگ‌ها، زبان‌ها و شرایط متفاوت در یک میدان رقابت می‌کنند، اما هدف نهایی رقابت، حذف دیگری نیست.

از همین منظر، مشعل پاراآسیایی آیچی-ناگویا ۲۰۲۶ را می‌توان خلاصه‌ای از پیام میزبان دانست: قدرت و مبارزه می‌توانند بدون خشونت معنا پیدا کنند و رقابت می‌تواند به جای جدایی، زمینه‌ای برای اتحاد باشد. شعله‌ای که در مهرماه از نقاط مختلف آیچی عبور می‌کند، قرار است همین پیام را تا مراسم افتتاحیه پنجمین دوره بزرگ‌ترین رویداد چندورزشی پارا در آسیا حمل کند.