قیمت سیمان ۲۰ مرداد تکان نخورد؛ آرامش بازار زیر سایه جهش هزینه برق

بازار سیمان در ۲۰ مرداد بار دیگر روز آرامی را آغاز کرد. چهار محصول شاخص مورد بررسی هیچ تغییری نسبت به روز گذشته نداشتند و همین نرخ‌ها در گزارش ۱۹ مرداد نیز ثبت شده بود.

اما پشت این ثبات ظاهری، شرایط صنعت چندان آرام نیست. دبیرکل انجمن صنفی کارفرمایان صنعت سیمان اخیراً گفته سهمیه برق این صنعت نسبت به سال گذشته کاهش یافته و هزینه خرید برق در بورس انرژی نیز به‌شدت افزایش پیدا کرده است. بنابراین بازار فعلاً میان دو نیروی مخالف قرار دارد: فشار هزینه تولید از یک سو و مقاومت تقاضا در برابر افزایش قیمت از سوی دیگر.

قیمت سیمان امروز ۲۰ مرداد ۱۴۰۵

بر اساس نرخ‌های اعلام‌شده، قیمت چهار محصول پرمراجعه بازار به شرح زیر است:

در میان این چهار محصول، سیمان صوفیان با ۲۸۹ هزار تومان بالاترین نرخ و سیمان تهران با ۲۵۳ هزار تومان پایین‌ترین قیمت را دارد. فاصله این دو نرخ ۳۶ هزار تومان است؛ یعنی صوفیان حدود ۱۴.۲ درصد گران‌تر از تهران قیمت خورده است.

البته این مقایسه فقط میان همین چهار نرخ اعلامی انجام شده و نباید آن را متوسط کل بازار سیمان کشور تلقی کرد. هزینه حمل، محل تحویل، کارخانه، نوع سیمان، حجم سفارش و شرایط معامله می‌تواند قیمت نهایی برای خریدار را تغییر دهد.

بازار فقط یک روز ثابت نبوده است

نکته جالب‌تر از ثبات روزانه، استمرار این وضعیت در هفته‌های اخیر است.

در گزارش ۳۰ تیر نیز دقیقاً همین چهار قیمت ثبت شده بود: تهران ۲۵۳ هزار تومان، صوفیان ۲۸۹ هزار تومان، ساوه ۲۵۷ هزار تومان و آبیک ۲۵۵ هزار تومان. بنابراین نرخ‌های مرجع مورد بررسی از ۳۰ تیر تا ۲۰ مرداد بدون تغییر مانده‌اند.

این وضعیت نشان می‌دهد حداقل در این بخش از بازار، فشارهای تولید هنوز نتوانسته‌اند خود را به شکل افزایش پیوسته قیمت فروش نشان دهند.

حتی بررسی عقب‌تر نشان می‌دهد سیمان تهران در ۹ تیر نیز ۲۵۳ هزار تومان قیمت داشت. سیمان صوفیان آن زمان ۲۸۱ هزار تومان بود و بعدتر در ۲۵ تیر با افزایش پنج هزار تومانی به ۲۸۹ هزار تومان رسید. ساوه و آبیک نیز در هفته‌های اخیر نوسان بسیار محدودی داشته‌اند.

در نتیجه، توصیف مناسب‌تر برای بازار فعلی «ثبات طولانی با ریسک هزینه‌ای» است، نه شروع یک موج صعودی یا نزولی.

چرا با وجود قطعی برق، سیمان گران نشده است؟

این پرسش مهم بازار امروز است.

صنعت سیمان از ابتدای تابستان نسبت به شدت محدودیت برق هشدار داده بود. علی‌اکبر الوندیان، دبیرکل صنف کارفرمایان صنعت سیمان، در خرداد اعلام کرده بود طبق برنامه ابلاغی، تأمین برق صنایع سیمانی در تیر و مرداد ممکن است تا حدود ۱۵ درصد نیاز آنها کاهش پیدا کند؛ سطحی که از نگاه این صنف می‌تواند تولید کارخانه‌ها را با اختلال جدی مواجه کند.

با این حال، افزایش هزینه یا محدودیت تولید الزاماً بلافاصله به رشد قیمت بازار منجر نمی‌شود.

اگر تقاضای مصرفی ضعیف باشد، فروشندگان نمی‌توانند هر میزان افزایش هزینه را فوراً به خریدار منتقل کنند. در چنین شرایطی ممکن است بخشی از فشار ابتدا از طریق کاهش حاشیه سود تولیدکننده، استفاده از موجودی انبار یا مدیریت عرضه جذب شود.

همین موضوع می‌تواند توضیح دهد چرا با وجود هشدارهای متعدد درباره برق، قیمت چهار محصول مورد بررسی هفته‌هاست تقریباً بدون حرکت باقی مانده است.

هزینه برق؛ خطر اصلی پشت قیمت‌های ثابت

با این حال، داده‌های تازه صنعت نشان می‌دهد حفظ این ثبات بدون هزینه نیست.

الوندیان در گفت‌وگو با ایرنا اعلام کرده سهمیه برق صنعت سیمان که سال گذشته در برخی دوره‌ها ۷۰۰ مگاوات در ساعات غیرپیک و بدون محدودیت در شب بود، امسال به حدود ۴۰۰ مگاوات به‌صورت ۲۴ ساعته کاهش یافته است.

موضوع مهم‌تر، هزینه برق خریداری‌شده از بورس انرژی است.

طبق همین گزارش، متوسط قیمت برق در بورس انرژی از حدود پنج هزار تومان در خرداد به ۱۵ هزار تومان در ۲۰ تیر رسیده؛ یعنی در این بازه تقریباً سه برابر شده است. دبیرکل صنف سیمان هشدار داده ادامه چنین وضعی هزینه تمام‌شده تولید را بالا می‌برد و در بلندمدت می‌تواند باعث تنش قیمتی در بازار شود.

این نکته برای تحلیل قیمت سیمان اهمیت زیادی دارد؛ زیرا ثبات قیمت امروز به معنای ثابت‌ماندن هزینه تولید نیست.

ممکن است قیمت فروش چند هفته تغییر نکند، اما اگر هزینه انرژی، حمل‌ونقل و سایر نهاده‌ها در همان مدت افزایش پیدا کنند، فاصله میان هزینه و درآمد کارخانه کاهش می‌یابد.

تولید سیمان فعلاً کاملاً متوقف نشده است

با وجود محدودیت‌های شدید انرژی، آمار سه‌ماهه نخست سال نشان می‌دهد صنعت توانسته بخشی از فشار را مدیریت کند.

براساس اظهارات دبیرکل صنف سیمان، تولید کلینکر در سه ماه نخست سال با حدود دو درصد کاهش به ۱۹.۸ میلیون تن رسیده، اما تولید سیمان حدود سه درصد رشد کرده و به ۱۶.۵ میلیون تن رسیده است. حجم معاملات و تقاضا در بورس کالا نیز در همین دوره نسبت به سال قبل ۱۵ درصد افزایش داشته است.

این داده‌ها نشان می‌دهد تصویر بازار پیچیده‌تر از یک رابطه ساده «قطع برق مساوی گرانی فوری سیمان» است.

کارخانه‌ها می‌توانند برای مدتی با مدیریت موجودی کلینکر، برنامه‌ریزی تولید و خرید برق از مسیرهای جایگزین بخشی از محدودیت را جبران کنند؛ اما این توان بی‌نهایت نیست.

اگر محدودیت برق طولانی شود و هزینه تأمین انرژی همچنان بالا بماند، فشار در نهایت ممکن است خود را در حجم عرضه یا قیمت فروش نشان دهد.

چرا صوفیان از بقیه گران‌تر است؟

در میان چهار نرخ امروز، سیمان صوفیان با ۲۸۹ هزار تومان فاصله محسوسی با سه محصول دیگر دارد. تهران ۲۵۳ هزار تومان، آبیک ۲۵۵ هزار تومان و ساوه ۲۵۷ هزار تومان معامله می‌شوند.

یعنی سه محصول تهران، آبیک و ساوه در یک بازه بسیار فشرده چهار هزار تومانی قرار دارند، اما صوفیان ۳۲ تا ۳۶ هزار تومان بالاتر معامله می‌شود.

این اختلاف را نمی‌توان فقط به «گرانی بازار سیمان» نسبت داد. شرایط عرضه هر کارخانه، بازار جغرافیایی، هزینه حمل و موجودی محصول می‌تواند باعث ایجاد فاصله میان برندها شود.

همچنین صوفیان در ۱۸ تیر ۲۸۱ هزار تومان قیمت داشت و در ۲۵ تیر به ۲۸۹ هزار تومان رسید؛ بنابراین بخش مهم این اختلاف پیش از مرداد شکل گرفته و قیمت آن از آن زمان در همین محدوده تثبیت شده است.

آیا سیمان در روزهای آینده گران می‌شود؟

داده‌های فعلی هنوز برای پیش‌بینی یک موج قطعی افزایش قیمت کافی نیست.

از یک طرف، بازار بیش از سه هفته در چهار محصول مورد بررسی ثبات نشان داده و حتی در روزهای متوالی ۱۸، ۱۹ و ۲۰ مرداد نیز تغییری ثبت نشده است.

از طرف دیگر، هزینه انرژی همچنان یک ریسک جدی است. جهش قیمت برق بورس انرژی و سهمیه محدود برق کارخانه‌ها می‌تواند در صورت ادامه‌دارشدن، تولیدکنندگان را برای اصلاح نرخ فروش تحت فشار بگذارد.

بنابراین برای روزهای آینده سه سناریو قابل تصور است.

در سناریوی ثبات، اگر عرضه کارخانه‌ها منظم بماند و تقاضای ساختمانی افزایش محسوسی نداشته باشد، نرخ‌های فعلی می‌توانند برای مدتی ادامه پیدا کنند.

در سناریوی افزایشی، کاهش بیشتر تولید ناشی از محدودیت برق، افزایش هزینه خرید انرژی یا رشد تقاضا می‌تواند تعادل فعلی را به هم بزند و زمینه افزایش قیمت برخی برندها را فراهم کند.

در سناریوی نزولی نیز بدون کاهش محسوس هزینه تولید یا ضعف جدی‌تر تقاضا، فضای زیادی برای افت گسترده قیمت دیده نمی‌شود؛ زیرا تولیدکنندگان هم‌اکنون با فشار هزینه روبه‌رو هستند.

آرامش امروز، تضمین فردا نیست

قیمت سیمان عمده در ۲۰ مرداد ۱۴۰۵ در ظاهر کاملاً آرام است. چهار محصول شاخص نسبت به روز قبل هیچ تغییری نکرده‌اند و حتی نرخ‌های آنها با ۳۰ تیر نیز یکسان است.

اما این ثبات نباید با نبود فشار در صنعت اشتباه گرفته شود.

سهمیه محدود برق، رشد هزینه خرید انرژی و فشار هزینه‌های تولید، ریسک‌هایی هستند که پشت نرخ‌های ثابت فعلی قرار گرفته‌اند. دبیرکل صنف سیمان نیز صراحتاً هشدار داده ادامه اختلاف میان هزینه واقعی تولید و قیمت فروش می‌تواند در نهایت پایداری تولید و بازار را تحت تأثیر قرار دهد.

در نتیجه، بازار سیمان امروز نه صعودی است و نه نزولی؛ بلکه در یک تعادل شکننده قرار دارد. فعلاً ضعف محرک‌های قیمتی اجازه جهش عمومی را نداده، اما ادامه فشار انرژی می‌تواند این تعادل را در هفته‌های آینده آزمایش کند.

قیمت‌های درج‌شده نرخ‌های عمده اعلامی هستند و رقم نهایی خرید بسته به محل بارگیری، هزینه حمل، حجم سفارش، مالیات و شرایط فروش می‌تواند متفاوت باشد. این گزارش صرفاً جنبه اطلاع‌رسانی دارد.