اولین وعده‌های مجتبی ملکی؛ دعوت ویژه از هادی چوپان و برنامه جدی برای مهار دوپینگ

مجتبی ملکی در مجمع انتخاباتی ۲۰ مرداد ۱۴۰۵ پس از کشیده‌شدن رقابت به دور دوم، با کسب ۳۵ رأی مقابل محمد نصیری که ۱۵ رأی داشت، رئیس فدراسیون بدنسازی و پرورش اندام شد. فدراسیون نیز دوره ریاست او را چهار ساله اعلام کرده است.

ملکی در نخستین مصاحبه خود گفت حدود چهار سال به دلیل عضویت در شورای شهر ایلام از فضای مستقیم ورزش فاصله گرفته بود. اصل سابقه حضور او در شورای شهر قابل تأیید است؛ فدراسیون بدنسازی در خرداد ۱۴۰۰ رسماً انتخاب او به‌عنوان عضو شورای شهر ایلام را تبریک گفته بود.

او البته پیش از آن هم چهره‌ای کاملاً بیرون از ساختار مدیریتی فدراسیون نبود. در فروردین ۱۴۰۰، عبدالمهدی نصیرزاده، رئیس وقت فدراسیون، ملکی را به‌عنوان مشاور رئیس فدراسیون در امور ورزش‌های قدرتی منصوب کرده بود؛ مأموریتی که شامل ساماندهی پاورلیفتینگ، مچ‌اندازی و قوی‌ترین مردان و همچنین ترویج ورزش پاک می‌شد.

یک اصلاح؛ ملکی دقیقاً چه زمانی نایب‌رئیس شد؟

ملکی در صحبت‌های روز انتخابات گفت «از سال ۱۴۰۳» به‌عنوان سرپرست نایب‌رئیس فعالیت کرده است. این عبارت از نظر سال درست است، اما تاریخ دقیق‌تر اهمیت دارد.

براساس اطلاعیه رسمی فدراسیون، جلال نادمی، سرپرست وقت فدراسیون، در ۲۶ دی ۱۴۰۳ ملکی را به‌عنوان «سرپرست امور نایب‌رئیسی آقایان» منصوب کرد. بنابراین حضور رسمی او در این سمت از روزهای پایانی دی ۱۴۰۳ آغاز شده، نه از ابتدای آن سال.

این سابقه به این معناست که رئیس جدید کاملاً بدون شناخت قبلی از ساختار فدراسیون وارد ساختمان مدیریتی نشده است. او حدود یک سال و نیم اخیر را در فضای انتخاباتی و اجرایی بدنسازی گذرانده و حالا مسئولیت نهایی تصمیم‌گیری را به دست آورده است.

«سه بار ایران را گشتم»؛ کمپین انتخاباتی ملکی چگونه بود؟

ملکی مدعی شده در حدود یک سال و نیم گذشته سه بار سراسر کشور را پیموده و با ورزشکاران، داوران، مربیان و اعضای مجمع ملاقات کرده است. اصل این عدد، روایت شخصی خود رئیس جدید است و آمار مستقلی برای سنجش تعداد سفرها منتشر نشده؛ بنابراین بهتر است به همان صورت «به گفته ملکی» نقل شود.

اما نتیجه انتخابات نشان می‌دهد او دست‌کم توانسته بخش قابل توجهی از آرای مجمع را با خود همراه کند. ملکی در دور نخست ۱۹ رأی داشت و پس از حذف سایر نامزدها در دور دوم به ۳۵ رأی رسید؛ افزایشی که نشان‌دهنده انتقال بخش عمده آرای نامزدهای حذف‌شده به سبد او بود.

حالا مسئله اصلی این است که شبکه ارتباطی ایجادشده در دوره انتخابات تا چه اندازه می‌تواند به یک مدل مدیریتی مشارکتی تبدیل شود.

واکنش ملکی به تهدید ابطال انتخابات نصیرزاده

یکی از اولین سؤالاتی که از رئیس جدید پرسیده شد، ارتباطی با برنامه فنی او نداشت؛ موضوع اعتراض عبدالمهدی نصیرزاده بود.

نصیرزاده، رئیس پیشین فدراسیون، به عدم تأیید خود برای شرکت در انتخابات اعتراض کرده و اعلام کرده است مسیر قانونی را برای ابطال مجمع دنبال خواهد کرد. او مدعی است کنار گذاشتنش فاقد مبنای قانونی بوده؛ ادعایی که هنوز درباره مجمع ۲۰ مرداد به رأی نهایی یک مرجع قضایی منجر نشده است.

ملکی حاضر نشد وارد این دعوا شود.

او گفت در مسائل حقوقی اشراف ندارد و درباره احتمال ابطال نیز چیزی نشنیده است. همین جمله نشان می‌دهد رئیس منتخب فعلاً مسئولیت دفاع حقوقی از فرایند انتخابات را برعهده وزارت ورزش و مراجع برگزارکننده می‌داند.

این رویکرد قابل فهم است؛ نتیجه مجمع تا زمانی که مرجع صالح تصمیم دیگری نگیرد معتبر است و ملکی رئیس منتخب فدراسیون محسوب می‌شود. اعتراض نصیرزاده نیز در سوی دیگر، حق طرح دعوا و پیگیری حقوقی است و نتیجه آن از پیش معلوم نیست.

برنامه ملکی برای تیم ملی؛ اعزام و انتخابی تغییر می‌کند؟

رئیس جدید گفته برای ورزشکاران، مربیان، داوران، پیشکسوتان، اعزام‌ها و مسابقات انتخابی تیم ملی برنامه مشخص دارد، اما جزئیات آن را هنوز عمومی نکرده است.

ملکی گفته این برنامه‌ها ابتدا در هیئت‌رئیسه مطرح خواهند شد و تصمیم‌هایی که قابلیت اجرا داشته باشند عملی می‌شوند.

این بخش از صحبت‌های او نکته مهمی دارد: ملکی هنوز وعده تغییر فوری در شیوه انتخاب تیم‌های ملی یا اعزام ورزشکاران نداده است.

بنابراین در شرایط فعلی نمی‌توان نوشت «سیستم انتخابی تیم ملی تغییر می‌کند». دقیق‌تر این است که گفته شود رئیس جدید بازنگری در این حوزه‌ها را در برنامه دارد و شکل نهایی پس از بررسی در ساختار مدیریتی فدراسیون مشخص خواهد شد.

دعوت ویژه از هادی چوپان

خبرسازترین بخش صحبت‌های ملکی مربوط به هادی چوپان بود.

او چوپان را «افتخار کشور» نامید و گفت درهای فدراسیون به روی قهرمان ایرانی باز است. ملکی تأکید کرد تجربه چوپان می‌تواند به‌خصوص در حوزه آموزش برای فدراسیون مفید باشد و از حضور او در بخش‌های مختلف استقبال خواهد کرد.

هادی چوپان یکی از موفق‌ترین چهره‌های تاریخ بدنسازی ایران است؛ او در سال ۲۰۲۲ به قهرمانی مستر المپیا رسید و در دوره‌های بعد نیز در جمع مدعیان اصلی این مسابقات باقی ماند.

از این منظر، ایده استفاده از تجربه چوپان می‌تواند برای فدراسیون جذاب باشد؛ به‌خصوص در آموزش ورزشکاران نخبه، تجربه آماده‌سازی حرفه‌ای، شناخت استانداردهای بین‌المللی و انتقال دانش رقابت در بالاترین سطح.

اما فعلاً هیچ سمت رسمی برای هادی چوپان اعلام نشده است.

ملکی تنها دعوت و اعلام آمادگی کرده و حتی گفته تاکنون دیدار حضوری با چوپان نداشته، هرچند میان آنها ارتباط وجود دارد. بنابراین تیترهایی مانند «هادی چوپان عضو فدراسیون شد» یا «چوپان به کادر فنی تیم ملی پیوست» فعلاً نادرست خواهد بود.

پرونده حساس‌تر؛ دوپینگ در بدنسازی

یکی از مهم‌ترین مأموریت‌های دوره جدید مبارزه با دوپینگ خواهد بود.

ملکی گفته فدراسیون باید همکاری «خوب و مداوم» با فدراسیون پزشکی ورزشی داشته باشد تا کنترل دوپینگ، به‌ویژه در مسابقات کشوری، تقویت شود.

در اینجا یک توضیح ساختاری لازم است.

مرجع ملی تخصصی مبارزه با دوپینگ در ایران ستاد ملی مبارزه با دوپینگ یا ایران‌نادو است. این نهاد مسئول اجرای بخش مهمی از برنامه‌های کنترل، آموزش و مقررات ضد دوپینگ در کشور است و ساختار پزشکی ورزش نیز با آن همکاری نزدیک دارد. رئیس فدراسیون پزشکی ورزشی در حال حاضر هم‌زمان دبیرکل ایران‌نادو است و دوره‌های آموزشی ضد دوپینگ نیز با مشارکت این مجموعه‌ها برگزار می‌شود.

در سطح بین‌المللی نیز IFBB اعلام می‌کند که امضاکننده کد جهانی مبارزه با دوپینگ است. بنابراین برنامه ضد دوپینگ فدراسیون ایران فقط یک موضوع داخلی نیست و با تعهدات بین‌المللی رشته نیز ارتباط دارد.

فقط تست دوپینگ کافی نیست

اگر ملکی بخواهد وعده خود را به یک برنامه مؤثر تبدیل کند، صرف افزایش تعداد تست‌ها کافی نخواهد بود.

ایران‌نادو علاوه بر نمونه‌گیری، درباره فهرست مواد ممنوعه، مسئولیت ورزشکار، مکمل‌های ورزشی، معافیت مصرف درمانی و سامانه‌های آموزشی و نظارتی برنامه دارد.

برای فدراسیون بدنسازی، آموزش می‌تواند حتی از کنترل مسابقه مهم‌تر باشد؛ چرا که تعداد زیادی ورزشکار در باشگاه‌های عمومی فعالیت می‌کنند و همه آنها لزوماً دانش کافی درباره مکمل‌ها، داروهای نیروزا و مسئولیت شخصی ورزشکار ندارند.

از همین رو، یک برنامه واقعی ضد دوپینگ می‌تواند شامل آموزش اجباری مربیان و ورزشکاران، تست هدفمند، همکاری با ایران‌نادو و ایجاد سازوکار شفاف برای رسیدگی به تخلفات باشد.

این موارد تحلیل الزامات یک برنامه مؤثر هستند و ملکی هنوز جزئیات چنین بسته‌ای را اعلام نکرده است.

چهار سالی که با چند پرونده سنگین شروع می‌شود

رئیس جدید فدراسیون با مجموعه‌ای از مأموریت‌های هم‌زمان روبه‌روست.

از یک طرف باید ساختار فنی تیم‌های ملی و مسابقات داخلی را مدیریت کند؛ از طرف دیگر مسئله آموزش مربیان، کنترل دوپینگ و ارتباط با چهره‌هایی مانند هادی چوپان مطرح است. در کنار همه اینها، حاشیه حقوقی انتخابات نیز هنوز کاملاً پایان نیافته و نصیرزاده از پیگیری شکایت سخن گفته است.

ملکی در اولین ساعات ریاست ترجیح داده موضعی کم‌تنش اتخاذ کند: وعده داده از ظرفیت ورزشکاران و پیشکسوتان استفاده کند، درباره پرونده حقوقی وارد قضاوت نشده و برای همکاری با هادی چوپان و ساختار پزشکی ورزش اعلام آمادگی کرده است.

اما از اینجا به بعد، معیار ارزیابی او نه سخنان روز انتخابات، بلکه تصمیم‌های اجرایی خواهد بود.

اگر استفاده از هادی چوپان از سطح دعوت رسانه‌ای به انتقال واقعی تجربه برسد، سیستم انتخابی تیم‌های ملی شفاف‌تر شود و مبارزه با دوپینگ به یک برنامه مستمر آموزشی و نظارتی تبدیل شود، شروع دوره ملکی می‌تواند معنای متفاوتی پیدا کند. در غیر این صورت، این وعده‌ها هم در همان روز نخست ریاست باقی خواهند ماند.