پیام بزرگ کلاییچ قبل از ناگویا؛ «جوانهای ایران همه را سورپرایز میکنند، برای مدال میرویم»
کلاییچ شنبه ۲۴ مرداد در حاشیه تمرین تیم ملی تأکید کرد اردوی فعلی سختترین مرحله آمادهسازی ایران است و بازیکنان از نظر جسمی و ذهنی تحت فشار زیادی قرار گرفتهاند. از نگاه او این فشار اتفاقی نیست؛ سرمربی ایران میخواهد بازیکنان عادت کنند در شرایط خستگی تصمیم درست بگیرند، چون دقیقاً همین وضعیت در مسابقات فشرده ناگویا تکرار خواهد شد.
این حرفها را باید در چارچوب یک پروژه تغییر نسل دید. ایران در آخرین دوره قهرمانی مردان آسیا در ژانویه ۲۰۲۶ تنها در جایگاه دوازدهم قرار گرفت؛ نتیجهای بسیار پایینتر از سابقه و ظرفیت هندبال ایران. بحرین در همان مسابقات قهرمان شد، قطر دوم، کویت سوم و ژاپن چهارم شد؛ چهار تیمی که سهمیه جهانی را نیز گرفتند.
حالا کلاییچ میخواهد تنها چند ماه بعد از آن نتیجه، تیمی متفاوت را راهی بازیهای آسیایی کند.
تصمیم جنجالی کلاییچ؛ جوانها جای باتجربهها را گرفتند
یکی از مهمترین بخشهای صحبتهای سرمربی کروات، توضیح او درباره انتخاب بازیکنان بود.
کلاییچ گفته مسابقات قبلی قهرمانی آسیا را دیده و یکی از دلایل پذیرفتن پیشنهاد ایران، اعتقادش به ظرفیت بالای هندبال کشور بوده است. او در عین حال تأیید کرد بخشی از بازیکنان مسن و باتجربه کنار گذاشته شدهاند تا فرصت بیشتری در اختیار بازیکنان جوانتر و سریعتر قرار بگیرد.
این تصمیم فقط یک شعار مربوط به جوانگرایی نیست. طبق توضیحات کادر فنی، در اردوی اخیر ۲۳ بازیکن عمدتاً جوان زیر نظر کلاییچ تمرین کردهاند و قرار است تعداد نفرات در مراحل بعدی کمتر شود.
از نظر فنی نیز میتوان منطق انتخاب کلاییچ را دید. هندبال مدرن در سطح بالای آسیا به سرعت انتقال، بازگشت سریع به دفاع، دوندگی مداوم و توان تصمیمگیری در فشار وابسته است. سرمربی ایران به همین دلیل میخواهد تمرینات را آنقدر سخت کند که بازیکن در دقیقههای پایانی مسابقه نیز بتواند همان تصمیمی را بگیرد که در شرایط عادی میگیرد.
اما این استراتژی یک ریسک واضح هم دارد: تجربه کمتر.
ایران در ناگویا قرار نیست مقابل تیمهای درجه دو قاره قرار بگیرد. جوانان کلاییچ باید از همان مرحله گروهی برابر تیمهایی بازی کنند که بعضی از آنها چند ماه قبل روی سکوی قهرمانی آسیا ایستادهاند.
گروه مرگ ناگویا؛ ایران با قهرمان آسیا همگروه است
قرعه رسمی بازیهای آسیایی، ایران را در گروه B کنار بحرین، کره جنوبی، کویت و قزاقستان قرار داده است. بحرین قهرمان آسیا در سال ۲۰۲۶ است، کویت مدال برنز همان رقابتها را دارد و کره جنوبی نیز پنجم شد و از قدرتهای تاریخی هندبال قاره محسوب میشود.
گروه A نیز شامل قطر، ژاپن، چین و هنگکنگ است. قطر نایبقهرمان و ژاپن تیم چهارم آخرین قهرمانی آسیا هستند؛ به همین دلیل رتبه ایران در مرحله گروهی میتواند مسیر حذفی تیم را بهشدت تحت تأثیر قرار دهد.
همین مسئله پشت یکی از مهمترین اظهارات امروز کلاییچ قرار دارد. او گفته با همین ترکیب جوان نیز شانس خوبی میبیند که ایران در مرحله یکچهارم نهایی به تیمهایی مانند قطر یا ژاپن برخورد نکند و بتواند خودش را به نیمهنهایی برساند. این بخش فعلاً هدف و ارزیابی سرمربی ایران است، نه تضمین صعود.
برنامه مسابقات نیز آسان نیست. ایران ۲۸ شهریور کارش را برابر کویت آغاز میکند، ۳۰ شهریور با بحرین بازی دارد، تنها یک روز بعد مقابل کره جنوبی قرار میگیرد و اول مهر نیز با قزاقستان روبهرو میشود. بهخصوص دو مسابقه پشت سر هم با بحرین و کره میتواند آمادگی بدنی تیم را به شکل جدی آزمایش کند.
حالا روشنتر میشود چرا کلاییچ اینهمه روی فشار جسمی در تمرین تأکید دارد.
پنج بازی سنگین در صربستان؛ آزمون واقعی تیم جدید ایران
مهمترین بخش بعدی برنامه آمادهسازی تیم ملی، اردوی خارجی صربستان است.
برخلاف اطلاعات کلی قبلی که فقط از پنج مسابقه با تیمهای باشگاهی صحبت میکرد، کلاییچ امروز جزئیات بیشتری ارائه کرد: سه مسابقه مقابل تیمهای لیگ برتر صربستان، یک بازی مقابل یک تیم رومانیایی و یک مسابقه برابر نمایندهای از کرواسی.
برای ایران، کیفیت این مسابقات مهمتر از نتیجه آنهاست.
هندبال صربستان، کرواسی و رومانی در فضای اروپایی شکل گرفته و تیمهای این کشورها معمولاً از نظر قدرت بدنی، سرعت گردش توپ و برخوردهای فیزیکی سطح بالایی دارند. کلاییچ میخواهد پیش از ناگویا تیم جوانش را در همین شرایط آزمایش کند تا ضعفهایی که شاید در تمرینات داخلی مشخص نمیشوند، مقابل حریف واقعی آشکار شوند.
کادر فنی ایران نیز پیشتر اعلام کرده بود این پنج مسابقه برای شناخت بهتر نفرات، شناسایی نقاط قوت و ضعف و اصلاح اشتباهات پیش از بازیهای آسیایی طراحی شده است.
به همین دلیل اردوی صربستان احتمالاً یکی از تعیینکنندهترین مراحل انتخاب فهرست نهایی خواهد بود.
مشکل بزرگ ایران؛ کلاییچ لژیونرهایش را ندارد
اگر فقط یک عامل وجود داشته باشد که خوشبینی کلاییچ را دشوار کند، غیبت لژیونرهاست.
اعضای کادر فنی ایران پیشتر توضیح دادهاند که رقابتهای هندبال بازیهای آسیایی در تقویم بینالمللی الزامآور باشگاهها قرار ندارد؛ بنابراین باشگاههای اروپایی مجبور نیستند بازیکنان ایرانی خود را برای حضور در ناگویا آزاد کنند. به همین دلیل تیم ملی از ابتدا برنامه خود را بر اساس احتمال بسیار بالای غیبت لژیونرها تنظیم کرده است.
کلاییچ نیز امروز این موضوع را عملاً قطعی فرض کرد. او گفت اگر لژیونرها حضور داشتند شرایط ایران متفاوت میشد، اما نبود آنها دلیلی برای کاهش اعتمادش به بازیکنان حاضر نیست و تیم تا آخرین لحظه برای مدال میجنگد.
همین موضوع پروژه جوانگرایی را از یک انتخاب بلندمدت به یک ضرورت فوری تبدیل کرده است.
کلاییچ نمیتواند منتظر آینده بماند؛ بازیکنانی که امروز جوان و کمتجربه نامیده میشوند باید حدود یک ماه دیگر مقابل قهرمان و تیم سوم آسیا نتیجه بگیرند.
کلاییچ چه کسی است و چرا اینقدر به تغییر نسل اصرار دارد؟
فدراسیون هندبال ایران قرارداد رسمی نناد کلاییچ را پنجم تیرماه در سفارت ایران در کرواسی امضا کرد و او چند روز بعد برای آغاز کارش وارد تهران شد.
سرمربی کروات از چهرههای شناختهشده هندبال کشورش است. او در دوران بازی ۱۴۵ مسابقه ملی برای کرواسی انجام داد و بخشی از تیم قهرمان المپیک ۱۹۹۶ آتلانتا بود. کلاییچ همچنین سابقه هدایت عربستان سعودی را دارد و از این طریق با ساختار و ویژگیهای هندبال آسیا آشناست.
اما شاید مهمترین عددی که او پیش از شروع کار با ایران دیده، همان رتبه دوازدهم آسیا باشد.
ایران در مسابقات ژانویه ابتدا برابر عربستان ۲۴ بر ۲۲ شکست خورد و سپس در مسابقهای که تا ۱۰ دقیقه مانده به پایان پنج گل از ژاپن جلو بود، در نهایت ۳۰ بر ۲۹ باخت. تیم ملی سرانجام آن تورنمنت را در رده دوازدهم به پایان رساند.
بنابراین کلاییچ تیمی را تحویل گرفته که برای بازگشت به جمع قدرتهای اصلی قاره نیاز به تغییر محسوس دارد.
«سورپرایز ناگویا»؛ اعتماد به نفس یا یک ریسک بزرگ؟
جمله کلاییچ درباره اینکه جوانهای ایران در ناگویا خیلیها را سورپرایز خواهند کرد، احتمالاً جذابترین بخش صحبتهای امروز اوست.
اما در فاصله حدود یک ماه تا مسابقات، هنوز چند سؤال بزرگ وجود دارد.
آیا تیم جوان ایران میتواند فشار چهار مسابقه گروهی فشرده را تحمل کند؟ نبود لژیونرها تا چه اندازه روی کیفیت خط حمله و تجربه تیم اثر میگذارد؟ و مهمتر از همه، پنج دیدار تدارکاتی صربستان میتواند فاصله ایران با بحرین، کویت و کره جنوبی را تا چه حد کاهش دهد؟
آنچه فعلاً مشخص است، تغییر رویکرد تیم ملی است. کلاییچ بعد از مشاهده نتیجه ضعیف ایران در قهرمانی آسیا، سراغ ترمیم تدریجی همان ترکیب نرفته؛ او تصمیم گرفته تیمی سریعتر و جوانتر بسازد و حتی پذیرفته است که این تصمیم ممکن است در کوتاهمدت هزینه داشته باشد.
با این وجود خودش حاضر نیست بازیهای آسیایی را صرفاً یک تورنمنت برای تجربهاندوزی معرفی کند.
هدف اعلامشده کلاییچ روشن است: عبور مناسب از گروه دشوار، دوری از یک برخورد بسیار سخت در یکچهارم نهایی، رسیدن به نیمهنهایی و سپس جنگیدن برای مدال. روی کاغذ این مأموریت برای تیمی جوان و بدون لژیونر بسیار دشوار است؛ اما پنج بازی اروپایی پیش رو اولین نشانه واقعی را خواهد داد که جمله «جوانهای ایران همه را سورپرایز میکنند» فقط یک پیام انگیزشی بوده یا کلاییچ واقعاً تیم متفاوتی برای ناگویا ساخته است.