مرغ منجمد به کالابرگ اضافه شد؛ چه کسانی میتوانند بخرند و اعتبار چقدر است؟
آخرین تصمیم ستاد تنظیم بازار، دامنه انتخاب خانوارها در خرید محصولات پروتئینی با کالابرگ را افزایش داده است. در جلسه این ستاد به ریاست محمدرضا عارف، معاون اول رئیسجمهور، وزارتخانههای جهاد کشاورزی و صنعت، معدن و تجارت گزارشی از وضعیت قیمت کالاهای منتخب ارائه کردند و در ادامه تصویب شد مرغ منجمد به صورت دستهبندی یا قطعهبندیشده نیز در ردیف محصولات مشمول کالابرگ الکترونیکی قرار گیرد.
پیش از این، گوشت مرغ از اقلام اصلی سبد کالابرگ بود، اما تمرکز شبکه فروش بیشتر روی مرغ گرم قرار داشت. مصوبه جدید بهطور مشخص امکان عرضه و ثبت مرغ منجمد قطعهبندیشده در شبکه کالابرگ را فراهم میکند؛ تغییری که میتواند انتخاب خانوار میان انواع مختلف محصول را بیشتر کند.
این تصمیم در شرایطی گرفته شده که دولت حفظ قدرت خرید خانوارها در کالاهای اساسی را از اولویتهای خود اعلام کرده است. عارف در نشست ستاد تنظیم بازار نیز گرانی را «آزاردهنده» توصیف کرده و گفته موضوع افزایش اعتبار کالابرگ الکترونیکی در جلسات دولت در حال پیگیری است.
اعتبار کالابرگ برای خرید مرغ چقدر است؟
اضافه شدن مرغ منجمد به کالابرگ نباید با افزایش مبلغ یارانه اشتباه گرفته شود. بر اساس آخرین اعلام وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در سازوکار فعلی برای هر فرد ماهانه یک میلیون تومان اعتبار کالابرگ اختصاص داده میشود. بنابراین یک خانوار چهار نفره، در صورت قرار داشتن در جمع مشمولان، چهار میلیون تومان اعتبار ماهانه در اختیار دارد.
مصوبه مربوط به مرغ منجمد هیچ رقم تازهای برای افزایش اعتبار تعیین نکرده است. به بیان ساده، خانوارها قرار نیست علاوه بر یک میلیون تومان فعلی، مبلغ جدیدی برای مرغ منجمد دریافت کنند؛ بلکه این محصول به فهرست کالاهایی اضافه شده که همان اعتبار موجود را میتوان برای خرید آنها خرج کرد.
اگر مبلغ خرید نیز از مانده اعتبار خانوار بیشتر باشد، خریدار باید مابهالتفاوت را شخصاً پرداخت کند. همچنین در آخرین دستورالعملهای اعلامشده محدودیتی برای انتخاب برند کالاهای مشمول وجود نداشته است.
زمان شارژ کالابرگ مرداد ۱۴۰۵
زمانبندی شارژ اعتبار کالابرگ از مردادماه تغییر کرده و بر اساس رقم پایانی کد ملی سرپرست خانوار انجام میشود.
طبق اعلام معاون رفاه و امور اقتصادی وزارت تعاون، سرپرستان خانوار با رقم پایانی کد ملی ۰، ۱ و ۲ و همچنین خانوارهای تحت پوشش نهادهای حمایتی و نیروهای مسلح، اعتبار خود را پانزدهم هر ماه دریافت میکنند. دارندگان کد ملی با رقم پایانی ۳ تا ۶ در روز بیستوپنجم ماه و افرادی که رقم پایانی کد ملی آنها ۷، ۸ یا ۹ باشد در پنجم ماه بعد مشمول شارژ میشوند.
بر این اساس، برای مرداد ۱۴۰۵ گروه اول در ۱۵ مرداد اعتبار گرفته، گروه دوم در ۲۵ مرداد شارژ شده و گروه سوم باید پنجم شهریور ۱۴۰۵ اعتبار مربوط به مرداد خود را دریافت کند.
وزارت کار همچنین تأکید کرده برای اطلاع از زمان شارژ باید از مسیرهای رسمی استفاده شود و پیامکهای معتبر این طرح از سرشماره V.Refah ارسال میشوند و حاوی لینک نیستند.
با کالابرگ چه کالاهایی میتوان خرید؟
سبد اصلی کالابرگ شامل کالاهای پایه خوراکی است. در آخرین اعلامها، اقلامی مانند مرغ، تخممرغ، گوشت قرمز، لبنیات، برنج، روغن، ماکارونی، قند و شکر و حبوبات در این طرح قرار دارند و امکان خرید برخی محصولات کشاورزی، میوه و ترهبار نیز فراهم شده است. در بعضی شهرها محصولات دیگری مانند ماهی، میگو و بوقلمون نیز به شبکه خرید اضافه شدهاند.
حالا مرغ منجمد قطعهبندیشده نیز به شکل رسمی به این دامنه اضافه شده است. این تغییر برای خانوارهایی اهمیت دارد که الزاماً قصد خرید یک مرغ کامل را ندارند و ترجیح میدهند قطعات مورد نیاز خود را تهیه کنند.
برای مثال، یک خانوار ممکن است به جای خرید مرغ کامل، صرفاً ران، سینه یا دیگر قطعات عرضهشده در قالب محصولات منجمد مشمول طرح را انتخاب کند. البته نوع دقیق بستهبندیها و برندهایی که در هر فروشگاه قابل خرید خواهند بود به موجودی شبکه توزیع بستگی دارد و در مصوبه منتشرشده فهرست نام تجاری یا قیمت مشخصی اعلام نشده است.
آیا مرغ منجمد با کالابرگ ارزانتر فروخته میشود؟
مصوبه ستاد تنظیم بازار بهتنهایی به این معنا نیست که مرغ منجمد با یک نرخ ثابت و یارانهای جدید در سراسر کشور فروخته خواهد شد.
در متن منتشرشده از تصمیم ستاد، قیمت مصرفکننده مرغ منجمد قطعهبندیشده اعلام نشده است و صرفاً این محصول به فهرست کالاهای قابل خرید با اعتبار کالابرگ اضافه شده است. بنابراین تا زمان اعلام نرخ مشخص از سوی دستگاههای مسئول، نباید یک قیمت خاص را به عنوان نرخ کالابرگی مرغ منجمد معرفی کرد.
اهمیت کالابرگ در این بخش بیشتر به قدرت خرید خانوار مربوط میشود. مصرفکننده میتواند بخشی از هزینه کالای مشمول را از اعتبار ماهانه پرداخت کند و اگر رقم خرید از اعتبار موجود بیشتر باشد، باقی هزینه را به صورت عادی بپردازد.
چرا دولت مرغ منجمد را به کالابرگ اضافه کرد؟
هرچند در مصوبه دلیل تفصیلی این تصمیم بیان نشده، زمان اتخاذ آن قابل توجه است. بازار محصولات پروتئینی طی ماههای اخیر با فشار هزینهای و نوسان قیمت روبهرو بوده و دولت همزمان از ذخیرهسازی و عرضه مرغ منجمد به عنوان یکی از ابزارهای تنظیم بازار استفاده کرده است.
برای نمونه، اداره کل پشتیبانی امور دام فارس در مردادماه از ذخیرهسازی بیش از ۲۶۰۰ تن مرغ منجمد خبر داده و اعلام کرده در قراردادهای جدید، خرید حمایتی مرغ منجمد از تولیدکنندگان با نرخ ۳۶۹ هزار تومان در هر کیلو انجام میشود. این رقم قیمت خرید حمایتی دولت است و نباید با قیمت فروش به مصرفکننده اشتباه گرفته شود.
از این منظر میتوان استنباط کرد اضافه شدن مرغ منجمد به شبکه کالابرگ، دست دولت و شبکه فروش را برای استفاده از انواع بیشتری از موجودی مرغ باز میگذارد و در عین حال خانوارها را به خرید فقط یک شکل از محصول محدود نمیکند. این برداشت یک تحلیل از همزمانی سیاست ذخیرهسازی و مصوبه جدید است، نه توضیح رسمی اعلامشده از سوی ستاد تنظیم بازار.
مطالبات فروشگاههای کالابرگ هم زیر ذرهبین رفت
یک بخش مهم دیگر جلسه ستاد تنظیم بازار به فروشگاههای طرف قرارداد مربوط بود. در جلسه اخیر بر پرداخت مطالبات این فروشگاهها تأکید شده است.
پیشتر معاون رفاه وزارت کار اعلام کرده بود مطالبات فروشگاهها تا پایان تیرماه تسویه شده و تسویه حسابهای جدید نیز با فاصله حداکثر سه تا چهار هفته دنبال میشود. این موضوع برای پایداری شبکه کالابرگ اهمیت دارد، زیرا تأخیر طولانی در بازپرداخت وجوه به فروشندگان میتواند انگیزه واحدهای صنفی برای مشارکت در طرح را کاهش دهد.
واردات کالاهای اساسی از مناطق آزاد هم در راه است؟
ستاد تنظیم بازار در همین جلسه با کلیات طرح ورود کالاهای اساسی از مناطق آزاد نیز موافقت کرده است، اما جزئیات آن هنوز نهایی نشده و قرار است در کارگروه تخصصی بررسی شود. بنابراین فعلاً نمیتوان درباره نوع کالاها، حجم واردات، قیمت یا زمان اجرای این بخش از تصمیم با قطعیت صحبت کرد.
این مصوبه در کنار توسعه کالابرگ نشان میدهد سیاست دولت در مقطع فعلی ترکیبی از افزایش گزینههای خرید خانوار، مدیریت شبکه توزیع و تلاش برای تقویت عرضه کالاهای اساسی است.
مرغ منجمد کالابرگی از چه زمانی قابل خرید است؟
اصل اضافه شدن مرغ منجمد قطعهبندیشده به کالابرگ تصویب شده است، اما در اطلاعیه منتشرشده یک تاریخ سراسری مشخص برای شروع عرضه این محصولات در تمام فروشگاهها اعلام نشده است. اجرای عملی مصوبه به بهروزرسانی شبکه کالابرگ، موجود شدن محصولات مشمول در فروشگاهها و فرآیند توزیع بستگی دارد.
بنابراین مشمولان بهتر است پیش از خرید، موجودی اعتبار خود و فروشگاههای فعال را از مسیرهای رسمی طرح بررسی کنند.
در مجموع، خبر اصلی برای خانوارهای مشمول این است که سبد انتخاب کالابرگ بزرگتر شده و مرغ منجمد دستهبندی یا قطعهبندیشده نیز به آن اضافه شده است. مبلغ فعلی کالابرگ همچنان ماهانه یک میلیون تومان برای هر نفر اعلام شده و مصوبه جدید فعلاً اعتبار اضافهای به حساب خانوار نمیریزد. دولت البته موضوع افزایش اعتبار برای حمایت بیشتر از اقشار کمدرآمد را در دست بررسی دارد، اما تا زمانی که تصمیم نهایی و رقم رسمی اعلام نشود، همان اعتبار فعلی مبنای خرید خواهد بود.