شکایت سوم علیه استقلال؛ گل یاسر آسانی به سپاهان ۹ امتیاز آبیها را وارد یک پرونده حساس کرد
استقلال یکشنبه اول شهریور ۱۴۰۵ در ورزشگاه شهدای شهر قدس با نتیجه ۲ بر صفر سپاهان را شکست داد. یاسر آسانی در دقیقه ۴ گل نخست را زد و اسماعیل قلیزاده در دقیقه ۱۰ اختلاف را دو برابر کرد. آبیها با این نتیجه ۹ امتیازی شدند و در پایان بازیهای روز نخست هفته سوم در صدر جدول قرار گرفتند.
اما پیروزی مهم استقلال مقابل یکی از مدعیان قهرمانی خیلی زود زیر سایه موضوعی قرار گرفت که از هفته نخست لیگ همراه این تیم بوده است: آیا یاسر آسانی از نظر مقررات حق بازی برای استقلال را داشته یا نه؟
شکایت سپاهان؛ سومین پرونده علیه استقلال
ماجرا از بازی هفته نخست استقلال مقابل مس شهر بابک شروع شد. استقلال آن مسابقه را ۴ بر صفر برد و آسانی در ترکیب آبیها حضور داشت. باشگاه مس پس از مسابقه به حضور این بازیکن اعتراض کرد و مدعی شد با توجه به فسخ قرارداد آسانی و بسته بودن پنجره استقلال، بازگشت او به ترکیب باید به منزله ثبت دوباره یک بازیکن تلقی شود. پرونده شکایت مس نیز به کمیته انضباطی ارسال شد.
هفته دوم، استقلال با نتیجه یک بر صفر نساجی را در قائمشهر شکست داد و آسانی باز هم بازی کرد. این بار نساجی دومین شاکی شد و شکایت خود را بر مبنای همان استدلال به فدراسیون فوتبال ارائه کرد.
حالا با استفاده دوباره استقلال از آسانی مقابل سپاهان، طلاییپوشان نیز همین مسیر را دنبال کردهاند. بنابراین استقلال پس از سه هفته با یک وضعیت کمسابقه مواجه است: سه پیروزی در زمین و اعتراض سه حریف به وضعیت یک بازیکن.
اهمیت اتفاق امشب زمانی بیشتر میشود که آسانی فقط در فهرست مسابقه نبود؛ گل اول استقلال را هم وارد دروازه سپاهان کرد.
اصل ماجرای یاسر آسانی چیست؟
گره پرونده به نامهای برمیگردد که از سوی مشاور حقوقی یاسر آسانی در تابستان برای استقلال ارسال شده است.
در نامه منتشرشده با تاریخ ۱۴ ژوئیه ۲۰۲۶، طرف بازیکن اعلام کرده پس از مهلتهایی که برای انجام تعهدات باشگاه داده شده بود، آسانی قرارداد خود را خاتمهیافته تلقی میکند. متن منتشرشده از سوی رسانهها صراحتاً بر این موضع تأکید دارد که طرف بازیکن قرارداد را فسخشده میدانسته است.
پس از آن اما آسانی دوباره به استقلال برگشت و باشگاه از او استفاده کرد. نکته مهم اینجاست که برای این بازیکن کارت بازی نیز صادر شد و مدیران استقلال معتقدند فسخ مورد ادعا در ساختار ثبتی فوتبال نهایی نشده و آسانی همچنان همان بازیکن ثبتشده قبلی استقلال بوده است.
همین تفاوت میان «فسخ قرارداد» و «لغو ثبت بازیکن» قلب پرونده است.
آیا انتشار نامه فسخ به تنهایی کافی است؟
نه؛ دستکم از نگاه یکی از حقوقدانان باسابقه فوتبال، مسئله به این سادگی نیست.
احمدرضا براتی، رئیس سابق کمیته حقوقی و تدوین مقررات فدراسیون فوتبال، به ایسنا گفته صرف اینکه یک بازیکن قراردادش را یکطرفه فسخ کرده باشد الزاماً به این معنی نیست که ثبت او نزد فدراسیون نیز از بین رفته است. به گفته او اگر آسانی همچنان در سیستم فدراسیون بهعنوان بازیکن ثبتشده استقلال باقی مانده باشد، بازگشت او لزوماً «ثبت بازیکن جدید» محسوب نمیشود.
این نکته برای استقلال بسیار مهم است.
شاکیان میگویند آسانی قرارداد را فسخ کرده و چون پنجره استقلال بسته بوده، باشگاه نمیتوانسته او را دوباره ثبت کند. دفاع استقلال در مقابل این است که اصلاً ثبت جدیدی رخ نداده؛ چون ثبت قبلی بازیکن لغو نشده بود.
در نتیجه کمیته انضباطی باید مشخص کند در فاصله میان نامه فسخ و بازگشت آسانی، وضعیت رسمی ثبت او در سازمان لیگ و سامانههای بینالمللی دقیقاً چه بوده است.
چرا پای فیفا به پرونده باز شده است؟
کمیته انضباطی پیشتر تصمیم گرفته بود برای روشن شدن پرونده از سازمان لیگ و احتمالاً فیفا استعلام بگیرد. دلیل این تصمیم هم روشن است: بحث فقط درباره یک نامه داخلی میان بازیکن و باشگاه نیست و وضعیت ثبت بینالمللی بازیکن خارجی نیز اهمیت دارد.
گزارش تسنیم همچنین نشان میداد پرونده اولیه مس شهر بابک با نواقصی به کمیته رسیده و قرار بوده پس از دریافت لوایح دو طرف، استعلامهای رسمی انجام شود. تا لحظه تنظیم این گزارش رأی نهایی منتشرشدهای که آسانی را بازیکن غیرمجاز اعلام کند وجود ندارد.
این نکته مهم است؛ بنابراین نمیتوان گفت استقلال از بازیکن غیرمجاز استفاده کرده است. فعلاً این یک ادعای حقوقی سه باشگاه شاکی است که باید در رکن قضایی فدراسیون اثبات یا رد شود.
اگر آسانی غیرمجاز شناخته شود چه اتفاقی میافتد؟
اینجاست که پرونده برای جدول لیگ حساس میشود.
ماده ۶۱ مقررات انضباطی فدراسیون، بازیکنی را که مطابق مقررات نقلوانتقالات ثبت نشده باشد در زمره بازیکنان غیرمجاز قرار میدهد. در همان ماده آمده است اگر بازیکن غیرمجاز در مسابقه رسمی به میدان برود، تیم استفادهکننده با حکم کمیته انضباطی سه بر صفر بازنده اعلام میشود.
یعنی اگر ــ و فقط اگر ــ کمیته انضباطی در نهایت به این نتیجه برسد که آسانی هنگام حضور در مسابقات ثبت قانونی نداشته است، نتایجی که او در آنها بازی کرده میتوانند مورد اعتراض قرار گیرند.
برای استقلال تا اینجا مسئله بالقوه بسیار بزرگ است:
| هفته | نتیجه در زمین | حریف شاکی |
|---|---|---|
| اول | استقلال ۴-۰ مس شهر بابک | مس شهر بابک |
| دوم | نساجی ۰-۱ استقلال | نساجی |
| سوم | استقلال ۲-۰ سپاهان | سپاهان |
در سناریوی پذیرش هر سه شکایت، استقلال میتواند ۹ امتیازی را که در زمین گرفته از دست بدهد و نتایج مورد اعتراض به سه بر صفر تغییر کنند. این فقط یک سناریوی حقوقی است و هنوز حکمی در این باره صادر نشده است.
آیا کارت بازی آسانی استقلال را نجات میدهد؟
صدور کارت بازی قطعاً یکی از مهمترین مستندات دفاعی استقلال است، اما به تنهایی نمیتوان پیش از رأی کمیته آن را پایان پرونده دانست.
سابقه پروندههای مشابه نشان میدهد پاسخ سازمان لیگ اهمیت تعیینکنندهای دارد. برای مثال در فصل گذشته، سپاهان نسبت به استفاده استقلال از جلالالدین ماشاریپوف اعتراض کرده بود. کمیته انضباطی پس از استعلام از سازمان لیگ و تأیید صدور مجوز قانونی برای بازیکن، شکایت سپاهان را رد کرد و استقلال تبرئه شد.
پرونده آسانی البته دقیقاً مشابه ماشاریپوف نیست؛ اینجا بحث فسخ یکطرفه قرارداد و احتمال لزوم ثبت مجدد مطرح است. اما آن رأی نشان میدهد در چنین اختلافاتی، وضعیت ثبت رسمی و پاسخ سازمان لیگ میتواند بسیار مهمتر از روایتهای رسانهای باشد.
اگر سازمان لیگ تأیید کند ثبت آسانی هیچگاه لغو نشده است، موضع استقلال تقویت خواهد شد. اگر مشخص شود ثبت قبلی خاتمه یافته و برای بازگشت نیاز به ثبت تازه وجود داشته، وضعیت میتواند کاملاً متفاوت شود.
یک تناقض بزرگ؛ استقلال در زمین بینقص، بیرون زمین در انتظار حکم
از نظر فوتبالی، شروع استقلال تقریباً بدون نقص بوده است.
آبیها مس شهر بابک را ۴ بر صفر، نساجی را یک بر صفر و حالا سپاهان را ۲ بر صفر شکست دادهاند؛ یعنی ۹ امتیاز از ۹ امتیاز، هفت گل زده و بدون گل خورده. پیروزی برابر سپاهان نیز ارزش فنی بیشتری دارد، چون حریف یکی از مدعیان اصلی فصل است و استقلال تنها در ۱۰ دقیقه ابتدایی دو بار دروازه طلاییپوشان را باز کرد.
اما همین شروع ایدهآل حالا به پرونده آسانی گره خورده است.
اگر اعتراضها رد شوند، استقلال نهتنها ۹ امتیاز خود را حفظ میکند، بلکه عبور از سه شکایت متوالی میتواند این حاشیه را برای همیشه از اطراف تیم دور کند.
اگر رأی به سود شاکیان باشد، داستان کاملاً تغییر میکند و یک پرونده ثبتی میتواند جدول هفتههای ابتدایی لیگ را دگرگون کند.
حالا همه منتظر یک پاسخ هستند؛ آسانی ثبت شده بود یا نه؟
در میان حجم زیاد نامهها، اظهارات مدیران و بحث درباره فسخ، سؤال نهایی بسیار ساده است: در روز مسابقه، یاسر آسانی از نظر ساختار رسمی فدراسیون بازیکن ثبتشده و مجاز استقلال بوده است یا خیر؟
قانون نیز اساساً روی همین نقطه متمرکز است. ماده ۶۱ «ثبت نشدن مطابق مقررات» را یکی از مصادیق بازیکن غیرمجاز معرفی میکند، و کارشناس حقوقی مورد استناد ایسنا نیز تأکید دارد فسخ قرارداد بدون لغو ثبت الزاماً بازیکن را غیرمجاز نمیکند.
استقلال امشب در زمین سپاهان را شکست داد و با ۹ امتیاز به صدر رسید؛ اما سومین شکایت متوالی باعث شده بخشی از سرنوشت این شروع رؤیایی بیرون از زمین تعیین شود. فعلاً نه میتوان پیروزیهای استقلال را سه بر صفر کرد و نه میتوان پرونده را مختومه دانست. پاسخ استعلام سازمان لیگ و فیفا و سپس رأی کمیته انضباطی مشخص خواهد کرد که گل یاسر آسانی فقط استقلال را صدرنشین کرده یا یکی از حساسترین پروندههای حقوقی فصل را هم وارد مرحله تازهای کرده است.